İstanbul Bölge Adliye Mahkemesinin, uluslararası taşımacılık anlaşmasından doğan 67.460 USD avans çekleri alacağı için reddedilen ihtiyati haciz talebinin istinaf başvurusu kararının incelenmesi.
Özet: Uluslararası taşımacılık anlaşması kapsamında, bir şirketin karşı tarafa avans olarak verdiği çeklerin tahsil edilmesine rağmen 67.460,00 USD alacaklı olduğunu iddia ederek yaptığı ihtiyati haciz talebi, ilk derece mahkemesi tarafından avans çeklerinin tahsilinin ve cari hesap kayıtlarındaki alacaklı görünümün borçluluğu yaklaşık olarak ispatlamaya yetmediği, alacağın ancak esas yargılamayla belirlenebileceği gerekçesiyle reddedilmiş olup, şirket istinafta sunduğu çek suretleri, ödeme dekontları, icra takibi ve noter ihtarnameleri gibi delillerle alacağının yaklaşık ispat koşulunu sağladığını savunarak kararın bozulmasını ve ihtiyati haciz talebinin kabulünü istemektedir.
T.C.
İSTANBULBÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ13. HUKUK DAİRESİDOSYA NO:2026/1557 EsasKARAR NO:2026/1561 KararT Ü R K M İ L L E T İ A D I N AB Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R IİNCELENEN KARARINMAHKEMESİ:İSTANBUL 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİNUMARASI:2026/274 D.İş - 2026/299 Karar TARİH:11/06/2026ŞİRKETİ - [25939-62565-12216] UETSKARAR TARİHİ:10/09/2026İlk derece Mahkemesinde yapılan inceleme sonucunda verilen karara karşı istinaf kanun yoluna başvurulmuş olmakla dava dosyası incelendi:TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMASININ ÖZETİ:İhtiyati haciz talep eden vekili dava dilekçesinde özetle;müvekkili şirketin karşı taraf ile Türkiye'den Kırgızistan'a ve Kazakistan'a Uluslararası Taşımacılık ve nakliye konusunda anlaştığını, tarafların ödemelerin ileri tarihli, avans çeklerle yapılmasını kararlaştırdıklarını,müvekkilinin karşı tarafa ileri tarihli avans ve peşinat olarak çekler teslim etmeye başladığını, müvekkilinin karşı taraftan 67.460,00 USD Amerikan Doları alacaklı olduğunu, karşı taraf emrine keşide edilen 11 adet çek sureti, çek teslim makbuzları, çeklerin ödenmiş hallerinin görüntüleri, müvekkilinin çek hesabının bulunduğu ... BANK A.Ş. ... Şubesi Müdürlüğü ... İBAN numaralı çek hesabından ödenen çekleri gösteren 11 adet çek ödeme dekontu, Bakırköy .... Noterliği ... Yevmiye sayılı, 27 Mart 2026 tarihli İhtarnamesi ve Gaziantep ... Noterliği ... yevmiye sayılı, 3 Nisan 2026 tarihli cevabi ihtarnamesi, İstanbul 35. İcra Dairesi ... sayılı dosyası ile müvekkilinin taraflar arasındaki ticari ilişkiden ötürü karşı taraftan 67.460,00 USD alacaklı olduğunun sabit hale geldiğini, karşı taraf aleyhine başlatılan ilamsız takibe haksız itiraz edildiğini ve takibin durduğunu, 11 adet çekin karşı tarafça üçüncü kişilere ciro ve temlik edildiğini, hatta bazılarının aval veren olarak imzalandığını ileri sürerek toplam 67.460,00 USD alacağın tahsili için öncelikle teminatsız olarak, mahkeme aksi kanaatte ise teminat mukabilinde ihtiyati haciz kararı verilmesini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin borçluya yükletilmesini talep etmiştir. İLK DERECE MAHKEMESİNİN KARARININ ÖZETİ:İlk Derece Mahkemesi 11/06/2026 tarih ve 2026/274 D.İş - 2026/299 Karar sayılı kararında; " (...) Somut olayda; talep eden tarafından avans çekleri ile ödeme yapılmasının kararlaştırıldığı, çeklerin tahsil edildiği, karşı tarafın verdiği hizmetler karşılığı düzenlenen faturaların mahsubu halinde karşı taraftan alacaklı olunduğu belirtilerek ihtiyati haciz talebinde bulunulmakta ise de, avans çeklerinin tahsil edilmiş olması ve talep eden tarafın cari hesap kayıtlarında alacaklı olarak görünmesi karşı tarafın borçlu sayılması için yeterli belge sayılmaz. Bu hussular ile birlikte talep eden yanca sunulan dilekçelerine ekli bir kısım deliller birlikte değerlendirildiğinde, karşı tarafa gönderilen ihtarnameye verilen cevapta karşı tarafın verilmesi gereken bütün hizmetin verildiği yönünde itirazda bulunduğu da dikkate alınarak, mevcut delillere göre davacının alacağının mevcudiyetini ve miktarını yaklaşık olarak ispatlayamadığı, alacağın mevcudiyeti ve miktarının tespitinin ancak tüm delillerin ortaya koyup muhakeme yapılması ile mümkün olabileceği, bunun da esas hakkındaki yargılamayı esas hakkında hüküm kurulabilir bir delil durumunu gerektirdiği ancak buna ilişkin bir belgenin bulunmadığı nedeniyle İİK 257/1 madde uyarınca yaklaşık yerleşik ispat koşullarınında gerçekleşmediği anlaşıldığından, ihtiyati haciz talebinin reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis olunmuştur."gerekçesi ile, ihtiyati haciz talebinin reddine, karar verilmiş ve karara karşı ihtiyati haciz talep eden vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur. İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ:İhtiyati haciz talep eden vekili istinaf dilekçesinde özetle; mahkemeye sunmuş oldukları delillerin alacaklarının varlığını ve yaklaşık ispat koşulunu karşıladığını, dosyada mevcut dilekçeleri ekinde cari hesap ekstresi ve noter ihtarnamesinin ibraz edildiğini, ayrıca ihtarname ekinde borçluya da tebliğ edildiğini; borçlu aleyhine İstanbul 35. İcra Dairesi ... sayılı dosyası ile icra takibi başlatılmış olup, itiraz üzerine icra takibinin durduğunu; 11 adet çekin borçlu emrine keşide edildiğini ve çek suretlerinden anlaşılacağı üzere borçlu tarafından çeklerin ciro ve temlik edildiklerini, banka dekontlarından anlaşılacağı üzere çeklerin ödendiğini, borçlu tarafın gönderdiği cevabi ihtarname ile mevcut durumu kabul ettiğini ancak taraflarına ödeme yapmadığını; bu durumda tüm dosya kapsamına göre somut olayda yaklaşık ispat gerçekleştiğinden davanın ve ihtiyati haciz taleplerinin kabulüne karar verilmesi gerektiğini ileri sürerek, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına,ihtiyati haciz taleplerinin kabulüne, muhakeme masrafları ve vekalet ücretinin karşı tarafa yüklenmesine karar verilmesini talep etmiştir. İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:HMK'nın 355. maddesine göre istinaf incelemesi; istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırılık varsa resen gözetilmek suretiyle yapılmıştır.Talep; taşıma ilişkisinden doğan bakiye açık hesap alacağının tahsilini teminen ihtiyati haciz istemine ilişkindir. Mahkemece istemin reddine karar verilmiş ve karara karşı talep eden vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.İİK'nun 257/1 fıkrası uyarınca; rehinle temin edilmemiş ve vadesi gelmiş bir para borcunun alacaklısı, borçlunun yedinde veya üçüncü şahısta olan taşınır ve taşınmaz mallarını ve alacaklariyle diğer haklarını ihtiyaten haczettirebilir.İİK'nun 258 maddesi uyarınca; ihtiyati haciz talep eden alacaklı alacağı ve icabında haciz sebepleri hakkında mahkemeye kanaat getirecek deliller göstermeğe mecburdur. Burada aranan ölçü yaklaşık ispat ölçüdür. Somut olayda; talep dilekçesi ve ekindeki çek teslim belgeleri, ödeme dekontları, ihtarnameler, açık hesap dökümü ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde, ihtiyati haciz talep eden tarafından karşı tarafa verilen avans çeklerinin ödendiği, ancak eksik hizmet alındığı, bedelsiz kalan çekler nedeniyle oluşan 67.460,00-USD bakiye açık hesap tutarının ödenmediği ileri sürülmüştür. Çek kural olarak bir ödeme aracı olup, avans olarak verildiği iddiasının yazılı delil ile kanıtlanması zorunludur. Mevcut deliller, talep edenin bu iddiasının yaklaşık düzeyde ispatına yeter düzeyde olmadıklarından, mahkemece İİK'nun 257 ve 258 maddelerinde aranan koşulların oluşmadığı gerekçesi ile istemin reddedilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmadığı anlaşılmıştır. Kamu düzenine aykırılık da saptanmadığından, ihtiti haciz talep eden vekilinin istinaf başvurusunun 6100 Sayılı HMK'nun 353/1-b1 maddesi uyarınca esastan reddine karar vermek gerekmiştir.HÜKÜM:Yukarıda açıklanan nedenlerle; 1-İhtiyati haciz talep edenin istinaf başvurusunun 6100 sayılı HMK' nın 353/1-b1 maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE, 2-Harçlar Kanunu gereğince istinaf eden tarafından yatırılan istinaf kanun yoluna başvurma harcının hazineye gelir kaydına, 3-Karar tarihi itibariyle Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 732,00-TL istinaf karar harcı istinaf eden tarafından peşin olarak yatırıldığından yeniden harç alınmasına yer olmadığına, yatırılan harcın hazineye gelir kaydına, 4-İstinaf yargılama giderlerinin istinaf talep eden üzerinde bırakılmasına, 5-Artan gider avansı bulunması ve talep halinde yatıran tarafa iadesine, 6-Kararın ilk derece mahkemesince taraflara tebliğe gönderilmesine,Dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda 10/09/2026 tarihinde HMK'nın 362/1-f maddesi gereğince kesin olarak oy birliği ile karar verildi.