Bursa Ticaret Mahkemesinin, adres değişikliğini tescil etmeyen şirkete karşı Ticaret Sicil Müdürlüğünün açtığı tespit davasında hukuki menfaat yokluğu nedeniyle verdiği gerekçeli karar.
Özet: Ticaret Sicili Müdürlüğünün, kayıtlı adresinde bulunmayan ve ihtarnameye rağmen adresini güncelleme yükümlülüğünü yerine getirmeyen bir şirketin yeni adresinin mahkemece tespit edilerek sicile tescilini talep ettiği davada, mahkeme, yeni adresin araştırılması ve tescil ettirilmesi görevinin davacı Sicil Müdürlüğüne ait olduğunu, bu işlemler tamamlanmadan açılan davanın hukuki menfaat yokluğu nedeniyle dava şartı eksikliğinden reddine hükmetmiştir.

TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
BURSA
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO : 2025/
KARAR NO : 2026/
HAKİM :
KATİP :
DAVACI :
VEKİLİ : Av.
DAVALI :
DAVA : Tespit
DAVA TARİHİ : 30/10/2025
KARAR TARİHİ : 04/06/2026
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 03/08/2026
Mahkememizde görülmekte olan Tespit davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde ;1-) Davalı ..., ... sicil numarası ile müvekkil kurum ... Ticaret Sicili Müdürlüğü'ne kayıtlı olarak ticari faaliyetini sürdürmektedir. 04.07.2023 Tarihli, ... sayılı ... Ticaret Sicili Gazetesi'nin ... Sayfasında(Ek-1) şirket adresinin .../... adresine taşındığı tescil ve ilan edildiğini, ... Veri Yönetimi Dairesi Başkanlığı'nın 04.03.2025 tarih ve E-... sayılı yazısı ile müvekkil kuruma gönderilen üst yazıda(Ek-2), davalı şirkete çıkarılan tebligatın iade döndüğü, davalı şirketin tescilli adresinde bulunmadığı, bu nedenle davalı şirketin adres kayıtlarının güncellenmesi ve tescile davet prosedürünün başlatılması talep edildiğini,2 Şirkette meydana gelen değişikliklerin 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 31. maddesi ve Ticaret Sicili Yönetmeliği'nin 29. maddesi gereği tescil edilebilmesi için şirket ve/veya istifa etmeyen müdür tarafından tescilinin talep edilmesi gerektiğini 3-) ... Veri Yönetimi Dairesi Başkanlığı tarafından müvekkil kuruma gönderilen üst yazıdan sonra, davalı ... veya müdür ... tarafından ... Ticaret Sicili Müdürlüğü nezdinde herhangi bir tescil talebinde bulunulmamıştır.Müvekkili kurum 12.03.2025 tarihinde, ayrı ayrı olarak ...'ne(Ek-3) ve müdür ...'a(Ek-4) Türk Ticaret Kanunu 33. maddesi ve Ticaret Sicil Yönetmeliği 36.maddesi gereğince yazının tebliğinden itibaren 30 gün içinde yeni adresin tescilinin yaptırılmasını, yaptırılamıyorsa yaptırılmama nedenlerinin açık ve anlaşılır şekilde yazılı olarak bildirilmesi için tescil davetinde bulunmuştur.4-) Tescile davet yazısı taraflara gönderilmesine rağmen 30 günlük süre içerisinde davalı şirket ya da şirket yetkilisi ... tarafından herhangi bir bildirim veya tescil işlemi yapılmamıştır. Mahkeme tarafından, kolluk marifeti ile yaptırılacak adres tespiti ile davalı şirketin merkez olarak bildirdiği adresinde faaliyet göstermediği anlaşılacak olup yeni adresi için de araştırma yapılarak faaliyette bulunduğu adresin tespiti halinde müvekkil kuruma tescilinin emredilmesi neticesinde yeni adresinin tescil işlemi gerçekleştirilebilecektir. Tüm bu nedenlerle müvekkili kurumun re'sen tescil yapabilmesi için iş bu davayı açma zorunluluğumuz doğduğunu beyanla, Davalının cevap dilekçesinde dosya kapsamı incelendiğinde rastlanmamıştır.
DELİLLER; dava dilekçesi ve tüm dosya kapsamı ele alınmıştır.
Delillerin değerlendirilmesi ve gerekçe:
Dava ticaret siciline tescil talepli davadır.Davacının iddiasının, davalı şirketin adresinde faaliyet göstermediğinin bildirilmesine rağmen yeni adresinin tescilinin yapılmadığı, mahkememizce yeni adresin tespiti ile sicile tescilin emredilmesini talep ettikleri, Davalının süresinde cevap dilekçesi vermeyerek HMK 128. Maddesi hükümleri gereği iddiaları inkar ettiği anlaşıldı. Taraflar arasındaki uyuşmazlık noktalarının, davalı şirketin ticaret sicile tescile gerekli bir adres değişikliğinin bulunup bulunmadığı hususlarında olduğu anlaşıldı. ... İç Ticaret Genel Müdürlüğü tarafından gönderilen yazı ile, davalı şirketin ticaret sicil gazetesinde belirtilen merkez adresinde faaliyet göstermediğinin tespit edildiğinin bildirilmesi üzerine, davacının davalı şirkete ihtarname göndererek adres değişikliğini bildirmesini istendiği, davalı tarafından herhangi bir cevap verilmeyince, işbu dava ile davalının yeni adresinin tespiti ve tescilinin istendiği anlaşılmıştır. 6102 sayılı TTK.nın 32. ve Ticaret Sicil Yönetmeliğinin 34. maddesine göre, sicil müdürlüğünün tescil için aranan şartların var olup olmadığını, mevcut bir durumda değişiklik olup olmadığını re'sen incelemesi gerektiği, bu kapsamda davacının, şirketin başka bir adreste faaliyet gösterip göstermediğini araştırması, araştırma sonucunda şirketin adresinin tespit edilmesi durumunda yukarıda anılan TTK’nın 33. ve Ticaret Sicili Yönetmeliğinin 36. maddesine göre işlem yapılması, yapılacak araştırmadan bir sonuç alınamazsa, yukarıda açıklanan anasözleşme hükmü ve TTK’nın 636/1-a maddesi gereğince ... tarafından şirketin feshi davası açılması gerektiği, ticaret mahkemesinin adresten ayrılan bir şirketin nereye taşındığını araştırması ve bu adresi tescil ettirme görevinin bulunmadığı gibi davacı tarafından açıklanan işlemler yapılmadan işbu davanın erken açıldığı, bu nedenle davanın açılmasında hukuki menfaatin bulunmadığı anlaşıldığından 6100 sayılı HMK'nun 114/1-h maddesi gereğince davacının, dava açmakta hukuki yararının bulunmasının dava şartı olduğu, aynı kanunun 115.maddesi gereğince mahkemenin dava şartlarının mevcut olup olmadığını davanın her aşamasında kendiliğinden araştıracağı ve taraflarında her zaman ileri sürebileceği anlaşılmakla davanın hukuki yarar dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddine karar vermek gerekmiş olup aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur. (... 11. Hukuk Dairesi'nin 13/02/2024 tarih ve 2024/ esas, 2024/ karar sayılı ilamı, ... 11. Hukuk Dairesi'nin 04/10/2023 tarih, 2022/ esas, 2023/ karar sayılı ilamı, ... Bölge Adliye Mahkemesi 5.Hukuk Dairesi'nin 23/12/2021 tarih ve 2020/ Es. 2021/ Kar. sayılı ilamı, ... Bölge Adliye Mahkemesi 11.Hukuk Dairesi'nin 18/09/2023 tarih ve 2023/... esas, 2023/... karar. sayılı ilamı, ... Bölge Adliye Mahkemesi 6.Hukuk Dairesi'nin 24/10/2024 tarih ve 2024/... esas, 2024/... karar sayılı ilamı benzer doğrultudadır.)
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle ;
1-Davacının davasının usulden REDDİNE,
2-Harçlar Yasası gereğince alınması gerekli 732,00-TL harçtan başlangıçta alınan 615,40-TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 116,60-TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
3-Davacı tarafça yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerine bırakılmasına,
4-Davalı tarafından yapılan herhangi bir yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
Kesinleşme süreci tamamlana kadar masraf avanslarının kullanılabileceği nazara alınarak kararın kesinleşmesinden sonra yazı işlerince yapılacak hesaba göre artan avansların yatıran tarafa iadesine,
Dair, tarafların yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren HMKnın 341. Ve 345. Maddeleri gereğince 2 haftalık yasal süre içinde ... Bölge Adliye Mahkemesine ... açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 04/06/2026
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır