Bursa 1. Asliye Ticaret Mahkemesince haksız fiil kaynaklı trafik kazası sonucu oluşan maddi hasar, değer kaybı ve araç mahrumiyeti tazminatına dair gerekçeli karar.
Özet: Bu dava, davacı tarafından bir trafik kazası sonucu aracında oluşan değer kaybı, onarım masrafları ve araç mahrumiyet zararları için davalı sürücünün %100 kusurlu olduğu iddiasıyla açılan tazminat talebini konu almaktadır; davalı sigorta şirketi ise yetkisizlik, zamanaşımı ve teminat kapsamı dışında kalma gibi çeşitli savunmalar ileri sürmüş, bilirkişi raporunda ise davalı sürücünün %75, davacı sürücünün %25 kusurlu olduğu tespit edilmiş ve aracın hasar zararı 217.876,50 TL, araç mahrumiyet zararı 18.354,00 TL ve değer kaybı 43.500,00 TL olarak belirlenmiştir.

TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
BURSA
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO : 2025/
KARAR NO : 2026/
HAKİM :
KATİP :
DAVACI :
VEKİLİ : Av.
DAVALI : 1-
VEKİLİ : Av.
DAVALI : 2-
DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 13/03/2025
KARAR TARİHİ : 11/06/2026
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 31/08/2026
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde ; Davalı ..., sevk ve idaresinde olan ... plakalı araç ile ... otopark alanı iç yolundan süpürge alanına seyir halindeyken kavşağa geldiği esnada aracın sağ yan kısımları ile, ... otopark alanı içerisinde ... yolu caddesi istikametinde seyir halinde olan müvekkil ...'ye ait sürücü ... sevk ve idaresinde bulunan ... plakalı aracın ön kısımlarına çarptığını, yaşanan hadise neticesinde iki araçlı maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, meydana gelen işbu kaza neticesinde müvekkile ait ... plakalı araçta ağır hasarlar meydana geldiğini, kazaların oluşumunda müvekkil ... ve sürücü ...'nin hiçbir kusuru bulunmayıp, davalı ... %100 kusurlu olduğu, davalı tarafın davacıya ait araca çarpıp maddi hasarlı bir trafik kazası meydana gelmesi nedeni ile İMMS sigortacısı ile ( ... Sigorta A.Ş. Poliçe No: ... Poliçe Bitiş Tarihi: 22/07/2024 ) dava şartı arabuluculuk yoluna başvurmak kaydı ile anlaşılmaya çalışılmışsa da bir sonuç alınamamış ve müvekkillin zararı giderilemediğini, sigorta şirketine başvurulduğu, başvuruya istinaden davalının ZMMS sigortacısı tarafından müvekkile 40.000,00-TL değer kaybı ödemesi yapıldığı, davalının ZMMS sigortacısına karşı ... Komisyonu'na 2024.E... esas sayıları ile başvurulmuş lakin limitlerin dolu olması sebebi ile tahkim başvurunun usulden reddine karar verildiği, davacının aracında meydana gelen zararın giderilememesi üzerine davalının İMMS sigortacısına (... Sigorta A.Ş. Poliçe No: ... Poliçe Bitiş Tarihi: 22/07/2024 ) başvurulmuş olup davacının zararı giderilmediğinden bu davayı açtıklarını, davanın kabulü ile, fazlaya ilişkin beyan, ıslah dilekçesi, bedel artırım dilekçesi ve ek dava açma hakkı saklı kalmak kaydı ile taraflardan 10,00-TL bakiye değer kaybı tazminatı, 10,00-TL bakiye hasar tazminatı ve 10,00-TL araç mahrumiyet zararı tazminatına şimdilik neticeten 30,00-TL maddi tazminatlar toplamına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı ... Sigorta A.Ş vekili cevap dilekçesinde özetle; Huzurdaki dava yetkisiz mahkemede açıldığını , KTK 97 uyarınca sigorta şirketine müracaat edilmediğini, davanın usulden reddi belirsiz alacak davası açılmasında hukuki yarar olmadığını, davanın usulden reddine karar verilmesi gerektiği , davacının talepleri zamanaşımına uğradığını, davacının değer kaybı talebi kasko poliçesinin teminatı kapsamında olmayıp söz konusu talepten müvekkil şirket sorumlu olmadığı, davacının değer kaybı talebinin poliçe teminatı kapsamında olduğunu kabul anlamına gelmemek kaydıyla her halükarda değer kaybı hesaplamasının ZMMS genel şartlar ekinde yapılan değişikliğe göre yapılması gerektiği, davayı kabul anlamına gelmemekle beraber kusur oranlarının tespiti bakımından dosyanın adli tıp trafik ihtisas kurumuna sevk edilmesi gerektiği, araç mahrumiyeti ve kazanç kaybı zorunlu mali sorumluluk sigortası teminatı kapsamında olmayıp davacının talebinin reddi gerektiği, davaya konu araç ticari faaliyette bulunmadığından ticari faiz talep edilemeyeceği, davalı şirket temerrüde düşmediğini bu nedenle davanın öncelikle usulden reddine mahkeme aksi kanaatte ise davanın esastan reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Bilirkişilerden rapor talebinde bulunulduğu, bilirkişiler raporlarında özetle;''4.1-Sürücü ...’ nin sevk ve idaresindeki ... plakalı otomobil ile seyri sırasında Dikkatsiz-Tedbirsiz davrandığı ve 2918 Karayolları Trafik Kanunu’nda “Kavşaklarda geçiş hakkı” başlığı altında yer alan 57’nci maddesinin (a) bendini ihlal etmesi sonucu karıştığı kazada %25 nispetinde (Yüzde-yirmi-beş) kusurlu olduğu 4.2-Sürücü ...’ in ise sevk ve idaresindeki ... plakalı otomobil ile seyri sırasında Dikkatsiz-Tedbirsiz davrandığı, 2918 Karayolları Trafik Kanunu’nda “Kavşaklarda geçiş hakkı” başlığı altında yer alan 57’nci maddesinin (a) ve (c) bendinin ikinci şıkkındaki kuralları ihlal etmesi sonucu karıştığı kazada (%75) nispetinde (Yüzde-Yetmiş-Beş) kusurlu olduğu anlaşılmıştır.4.3-... plaka sayılı araç sahibinin sayılı 2011model ... marka aracında 13/02/2024 tarihinde meydana gelen kaza sonucu sürücüsünün%25 kusur durumuna göre %20 KDV dahil 217.876,50 TL hasar zararına uğradığı,4.4-... plaka sayılı 2011model ... marka araç sahibinin 13/02/2024 tarihindeki kazada aracındaki hasarlardan dolayı sürücüsünün % 25 kusur durumuna göre 18.354,00 TL araç mahrumiyet zararına uğradığı,
4.5-... plaka sayılı 2011 model ... marka aracın 13/02/2024 tarihindeki kazada aracındaki hasarlardan dolayı sürücüsünün %25 kusur durumuna göre 43.500,00 TL araç değer kaybına uğradığı,'' şeklinde görüş bildirmiştir.
Delillerin değerlendirilmesi ve gerekçe:
Dava, trafik kazası nedeniyle meydana gelen bakiye araç hasarı, değer kaybı ve araç mahrumiyet zararının, kazaya neden olan araç sürücüsü ile aracın ihtiyari mali sorumluluk sigortacısından tahsili istemine ilişkindir.Davacı taraf, kazanın davalı ...’in tam kusuruyla meydana geldiğini, ZMSS sigortacısı tarafından yapılan ödemelerin gerçek zararı karşılamadığını ve ZMSS limitinin tüketilmesi nedeniyle aşan zarardan İMMS sigortacısı ... Sigorta A.Ş.’nin sorumlu olduğunu ileri sürmüştür. Davalı sigorta şirketi ise başvuru şartının yerine getirilmediğini,ZMSS limitinin tüketildiğinin kanıtlanmadığını, talep edilen zarar miktarlarının fahiş olduğunu, değer kaybı ile araç mahrumiyet zararının poliçe teminatı dışında kaldığını ve sorumluluğunun poliçe limitiyle sınırlı bulunduğunu savunmuştur. Davalı ... ise süresinde cevap vermediğinden HMK m.128 uyarınca davacının ileri sürdüğü vakıaları inkâr etmiş sayılmıştır.Taraflar arasındaki uyuşmazlık; mahkemenin yetkili olup olmadığı, davacı tarafından sigorta şirketine usulüne uygun başvuru yapılıp yapılmadığı, ZMSS teminat limitinin tüketilip tüketilmediği, İMMS sigortacısının sorumluluğunun başlayıp başlamadığı, sürücülerin kusur oranları, davacı aracındaki gerçek hasar ve değer kaybı ile makul onarım süresine göre araç mahrumiyet zararının miktarı ve davalıların bu zararlardan sorumluluklarının kapsamı noktalarında toplanmaktadır.Kaza ... ilinde meydana gelmiş ve davacı da ...’da yerleşik olduğundan, HMK m.16 ve KTK m.110/2 uyarınca mahkememizin yetkili olduğu anlaşılmış; davalı sigorta şirketinin yetki itirazına itibar edilmemiştir.Dosyaya sunulan ... kayıtlarından davacı tarafından 11/10/2024 tarihinde davalı ... Sigorta A.Ş.’ye yazılı başvuruda bulunulduğu, başvurunun aynı gün teslim edilerek okunduğu ve talebin değerlendirilmesine yarayan belgelerin başvuruya eklendiği anlaşılmıştır. ZMSS sigortacısı tarafından yapılan ödemeler ile Sigorta Tahkim Komisyonunun ZMSS limitinin tamamen tüketildiğine ilişkin tespiti de dosya kapsamında bulunduğundan, davalı şirketin usulüne uygun başvuru yapılmadığı ve ZMSS limitinin tüketildiğinin kanıtlanmadığı yönündeki savunmaları yerinde görülmemiştir.Sigorta Tahkim Komisyonunun 21/07/2024 tarihli kararında, kaza tarihi itibarıyla ZMSS maddi zarar teminat limitinin 200.000,00 TL olduğu ve sigortacı ... Sigorta A.Ş. tarafından hasar ve değer kaybı nedeniyle toplam 200.000,00 TL ödeme yapılmak suretiyle limitin tamamen tüketildiği tespit edilerek başvurunun bu nedenle reddine karar verilmiştir. Böylece ZMSS limitini aşan ve İMMS poliçesi kapsamında kalan zararlar yönünden davalı ... Sigorta A.Ş.’nin sorumluluğunun başladığı kabul edilmiştir.TBK m.49 uyarınca kusurlu ve hukuka aykırı fiille başkasına zarar veren kişi bu zararı gidermekle yükümlüdür. KTK m.85 gereğince aracın işletilmesi nedeniyle bir kimsenin malının zarara uğraması hâlinde işleten doğan zarardan sorumludur. İhtiyari mali sorumluluk sigortası ise zorunlu mali sorumluluk sigortası limitlerinin üzerinde kalan ve sigortalının hukuken sorumlu olduğu zararları, poliçede belirlenen kapsam ve limit içerisinde teminat altına almaktadır.Zararın ve zararın kapsamının ispatı davacıya; ödeme, teminat dışılık veya sorumluluğu azaltan diğer vakıaların ispatı ise bunları ileri süren davalılara aittir. Kusur oranları ile aracın gerçek hasarı, değer kaybı ve araç mahrumiyet zararının belirlenmesi özel ve teknik bilgi gerektirdiğinden bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır.18/12/2025 tarihli bilirkişi heyeti raporunda; kazanın meydana geldiği otopark alanının fiziki özellikleri, kavşak yapısı, kaza tespit tutanağı, olay yeri krokisi, araçların hareket yönleri ve hasar aldıkları bölümler birlikte değerlendirilmiştir. Davacı aracını kullanan ...’nin kavşağa yaklaşırken hızını azaltmaması ve gerekli dikkati göstermemesi nedeniyle KTK m.52 ve m.57 hükümlerini ihlal ederek %25 oranında tali kusurlu; davalı ...’in ise sağından gelen ve kavşağa güvenle duramayacak kadar yaklaşmış araca geçiş hakkı vermeden kavşağa girmesi nedeniyle KTK m.57’deki kuralları ihlal ederek %75 oranında asli kusurlu olduğu belirlenmiştir.Kusur tespitinin kaza tespit tutanağı, olay yeri krokisi, araçların geliş yönleri ve hasar noktalarıyla uyumlu olduğu; kazanın oluş biçimini somut ve denetlenebilir gerekçelerle açıkladığı anlaşılmıştır. Bu nedenle tarafların rapora yönelik itirazları reddedilerek bilirkişi heyetinin kusur tespitine itibar edilmiştir.Hasar yönünden yapılan incelemede; davacıya ait 2011 model ... 5008 marka aracın kaza nedeniyle zarar gören parçaları, parça kodları, işçilik bedelleri, ekspertiz raporları, aracın yaşı ve teknik özellikleri değerlendirilmiştir. Aracın kusursuzluk durumuna göre KDV dâhil gerçek hasarının 290.502,00 TL, davacı araç sürücüsünün %25 oranındaki kusuru indirildikten sonra talep edilebilir hasar tutarının 217.876,50 TL olduğu tespit edilmiştir. ZMSS sigortacısınca hasar nedeniyle ödenen 160.000,00 TL’nin mahsubu sonucunda bakiye hasar zararının 57.876,50 TL olduğu anlaşılmıştır.Değer kaybı yönünden; aracın kaza tarihindeki yaşı, modeli, 241.620 kilometrede oluşu, hasar gören parçaları ve serbest piyasa koşulları gözetilmiştir. Aracın kaza öncesindeki ikinci el piyasa değerinin 590.000,00 TL, onarımdan sonraki değerinin 532.000,00 TL ve kusursuzluk durumuna göre değer kaybının 58.000,00 TL olduğu belirlenmiştir. Davacı araç sürücüsünün %25 oranındaki kusuru indirildiğinde talep edilebilir değer kaybının 43.500,00 TL olduğu; ZMSS sigortacısı tarafından ödenen 40.000,00 TL mahsup edildiğinde bakiye değer kaybının 3.500,00 TL kaldığı tespit edilmiştir.Araç mahrumiyet zararı yönünden ise aracın hasarının giderilmesi için gereken makul onarım süresinin 14 gün olduğu, kaza tarihindeki emsal araç kiralama bedellerine göre ikame araç giderinin 25.900,00 TL olarak hesaplandığı, aracın kullanılmaması nedeniyle yapılmayan yıpranma ve bakım giderleri düşüldüğünde zararın 24.472,00 TL olduğu belirlenmiştir. Davacı araç sürücüsünün %25 oranındaki kusurunun indirilmesiyle talep edilebilir araç mahrumiyet zararının 18.354,00 TL olduğu anlaşılmıştır. Ancak davacı taraf bu kalem yönünden talebini artırmadığından, HMK m.26’da düzenlenen taleple bağlılık ilkesi gereğince yalnızca talep edilen 10,00 TL araç mahrumiyet tazminatına hükmedilmiştir.Bilirkişi raporunun dosyadaki kaza ve hasar belgeleriyle uyumlu, tarafların iddia ve savunmalarını karşılayan, hesaplamaları denetlenebilir ve hüküm kurmaya elverişli nitelikte olduğu değerlendirilerek rapor hükme esas alınmıştır.Toplanan delillerden; davalı ...’in kazanın meydana gelmesinde %75, davacı araç sürücüsünün %25 oranında kusurlu olduğu; davacının kusur indirimi ve ZMSS sigortacısının ödemeleri sonrasında 57.876,50 TL bakiye hasar, 3.500,00 TL bakiye değer kaybı ve taleple bağlılık gereğince 10,00 TL araç mahrumiyet alacağının bulunduğu sabit kabul edilmiştir.Davalı ..., haksız fiili gerçekleştiren sürücü olarak kusuru oranında oluşan zarardan; davalı ... Sigorta A.Ş. ise ZMSS limitini aşan ve İMMS teminatı kapsamında kalan zarardan bakiye poliçe limitiyle sınırlı olmak üzere sorumludur. Aynı zarardan kaynaklanan sorumlulukları nedeniyle davalıların davacıya karşı müteselsilen sorumlu tutulmaları gerekmiştir.Davalı ... yönünden haksız fiil tarihinde temerrüt gerçekleştiğinden, hükmedilen tazminata 13/02/2024 tarihinden itibaren yasal faiz uygulanmıştır. Davalı ... Sigorta A.Ş.’ye 11/10/2024 tarihinde başvurulmuş ve talebin değerlendirilmesi için gerekli sürenin sonunda 24/10/2024 tarihinde temerrüt oluşmuştur. Sigorta şirketinin tazmin borcu kendi yönünden ticari iş niteliğinde bulunduğundan, hükmedilen bedel yönünden bu tarihten itibaren avans faizine karar verilmiştir.Bu nedenlerle davanın kabulü ile 57.876,50 TL hasar tazminatı, 3.500,00 TL değer kaybı tazminatı ve 10,00 TL araç mahrumiyet tazminatı olmak üzere toplam 61.386,50 TL’nin; davalı ... yönünden 13/02/2024 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi, davalı ... Sigorta A.Ş. yönünden 24/10/2024 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte, sigorta şirketinin bakiye poliçe limitiyle sınırlı sorumlu olması kaydıyla davalılardan müteselsilen tahsiline karar verilmiştir.Dava bedel artırımından sonraki talep miktarı üzerinden tamamen kabul edildiğinden, zorunlu yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin HMK m.326 uyarınca davalılar üzerinde bırakılması gerekmiştir. Açıklanan sebeplerle aşağıda ki gibi karar verilerek hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle ;
1-Davanın KABULÜ ile, 57.876,50 TL hasar onarım tazminatı, 3.500,00 TL değer kaybı tazminatı, 10,00 TL araç mahrumiyet zararı olmak üzere bakiye 61.386,50 TL tazminatın davalı ... içim 13/02/2024 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi, davalı ... Sigorta yönünden 24/10/2024 tarihinden itibaren işleyecek avans faiz işletilmek suretiyle davalılardan müteselsilen alınarak (davalı sigorta şirketi bakımından bakiye poliçe limitiyle sorumlu olmak kaydıyla) davacıya verilmesine,
2-Harçlar Yasası gereğince alınması gerekli 4.193,31 TL harçtan başlangıçta alınan 615,40 TL peşin harç , 1.048,00 TL tamamlama harcının mahsubu ile bakiye 2.529,91 TL harcın davalılardan müteselsilen tahsili ile hazineye irat kaydına,
3-Davacı tarafça yapılan 615,40 TL peşin harç , 615,40 TL başvuru harcı, 1.048,00 TL tamamlama harcı ve 14.516,00 TL yargılama gideri olmak üzere toplam 16.794,80 TL'nin davalılardan müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine,
4-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre belirlenen 45.000,00 TL maktu vekalet ücretinin davalılardan müteselsilen alınarak davacıya ödenmesine,
Kesinleşme süreci tamamlana kadar masraf avanslarının kullanılabileceği nazara alınarak kararın kesinleşmesinden sonra yazı işlerince yapılacak hesaba göre artan avansların yatıran tarafa iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren HMKnın 341. Ve 345. Maddeleri gereğince 2 haftalık yasal süre içinde ... Bölge Adliye Mahkemesine ... açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı 11/06/2026
Katip
e-imza
Hakim
e-imza