FETÖ/PDY bağlantısıyla kamu görevinden çıkarılan davacının, savunma hakkı ihlali nedeniyle Bölge İdare Mahkemesince iptal edilen işleminin Danıştay temyiz incelemesi.
Özet: FETÖ/PDY ile bağlantısı olduğu iddiasıyla kamu görevinden çıkarılan davacının, bu işleme karşı açtığı davada, ilk derece mahkemesi kamu görevinden çıkarılma işlemini hukuka uygun bulurken, bölge idare mahkemesi davacının 375 sayılı KHKnın 35. maddesi uyarınca savunması usulüne uygun alınmadığı gerekçesiyle idare mahkemesi kararını kaldırarak kamu görevinden çıkarma işlemini iptal etmiş ve idareye usuli eksikliği gidererek yeniden işlem tesis etme imkanı tanımıştır.
Danıştay 5. Daire Başkanlığı         2022/9927 E.  ,  2025/15309 K.
"İçtihat Metni"

T.C.

D A N I Ş T A Y
BEŞİNCİ DAİRE
Esas No : 2022/9927
Karar No : 2025/15309
TEMYİZ EDENLER: 1- (DAVACI) : ...
VEKİLİ: Av. ...
2- (DAVALI) : ... Başkanlığı / ...
VEKİLİ: Av. ...
İSTEMİN KONUSU: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ:
Dava konusu istem: Davacı tarafından, 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin Geçici 35/B maddesi uyarınca kamu görevinden çıkarılmasına ilişkin ...tarih ve E... sayılı işlemin iptali ile bu işlem nedeniyle yoksun kaldığı parasal haklarının yasal faiziyle birlikte ödenmesine, özlük haklarının iadesine karar verilmesi istenilmektedir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesinin... tarih ve E:..., K:...sayılı kararında; davacının FETÖ/PDY silahlı terör örgütünün askeri mahrem imam yapılanmasında yer aldığı gerekçesiyle silahlı terör örgütüne üye olma ve yönetme suçundan... Ağır Ceza Mahkemesinin E:... sayılı dosyasında yargılandığı, Mahkemelerinin karar verdiği tarih itibarıyla UYAP ortamında yapılan inceleme sonucu, davacı hakkında söz konusu suçtan yürütülen ceza yargılamasında, anılan Mahkemenin ... tarih ve K:... sayılı kararı ile "FETÖ/PDY Silahlı Terör Örgütü Üyesi Olmak" şeklinde sübut bulan eylemi nedeniyle neticeten 7 yıl 6 ay hapis cezası ile cezalandırılmasına karar verildiği, bu karara karşı yapılan istinaf başvurusu nedeniyle yargılamanın ... Bölge Adliye Mahkemesi ... Ceza Dairesinin E:.../... sayılı dosyasında devam ettiği, somut olay ve mevzuat hükmü birlikte değerlendirildiğinde, terör örgütleri veya Milli Güvenlik Kurulunca devletin güvenliğine karşı faaliyette bulunduğuna karar verilen yapı, oluşum veya gruplar ile hakkında kamu görevinden çıkarma kararı verilen personel arasındaki bağın "sübut" derecesinde ortaya konulmasının aranmadığı, böyle bir bağın idarece "değerlendirilmesi"nin yeterli görüldüğü, buradaki değerlendirmenin yetkili amirde oluşacak bir kanaati ifade ettiği, bu kanaatin cezai sorumluluğun bulunup bulunmadığından bağımsız olarak sadece kamu görevinde kalmasının uygun olup olmadığı yönünde bir değerlendirmeden ibaret olduğu ve davacı hakkında "FETÖ/PDY silahlı terör örgütüne üye olma ve yönetme" suçlamasıyla başlatılan soruşturma neticesinde açılmış bir ceza davası bulunduğu hususları göz önüne alındığında, davacı eyleminin kamu görevinden çıkarılmasını gerektirecek ölçüde olduğu ve davalı idareye tanınan takdir yetkisinin, kamu yararı ve hizmet gereklerine uygun olarak kullanıldığı, davacının kamu görevinden çıkarılmasına ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna ulaşıldığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi .... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; davacıya yedi günden az olmamak üzere süre verilerek konuya ilişkin savunmasının istendiğine dair evrakların, davacı tarafından verilen savunmanın ve kurum bünyesinde oluşturulan kurul tarafından alınıp, makam onayına esas olmak üzere bakanlık makamına sunulan karara rastlanılmaması üzerine 20/10/2021 tarihli ara kararıyla bahse konu belgelerin davalı idareden istenilmesine karşın; dosyaya sunulan 22/11/2021 kayıt tarihli dilekçede davalı idare tarafından özetle, "Görevden Uzaklaştırma" yazısı tebliğ edildiği halde davacı tarafından savunma ibraz edilmediği, hakkındaki adli süreç dikkate alınarak kamu görevinden çıkarılması hususunun bakan onayına sunulduğunun belirtildiği, dilekçe eki evraklar arasında kurum bünyesinde oluşturulan kurul tarafından alınan karar yer almakla birlikte, anılan görevden uzaklaştırma yazısında davacıya 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 35. maddesi uyarınca yedi günden az olmamak suretiyle süre verilmek suretiyle savunmasının istendiğine dair herhangi bir ibare bulunmadığı, 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamede yer verilen amir hüküm uyarınca davacının savunması alınmadan tesis edildiği anlaşılan dava konusu işlemde hukuka uyarlık; davanın reddi yolundaki istinaf konusu kararda ise isabet bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle, istinaf başvurusu kabul edilerek İdare Mahkemesi kararı kaldırılmış ve dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir. Diğer taraftan; kararda, davacının dava dilekçesinde mali haklara ilişkin tam yargı talebinde bulunduğu, fakat istinaf konusu kararın "Davanın Özeti" ve "Gerekçeli Hüküm" kısmında bu talebe ve taleple ilgili gerekçeli hükme yer verilmediği görülmüş ise de, yargı kararlarının gerekçesi karşısında bağlı yetki içerisinde olan davalı idarenin, dava konusu işlemin tesisinden önce davacıdan savunması alınmaması şeklinde vuku bulan usuli eksikliği gidermek suretiyle yeniden işlem tesis edilebileceği ve bu hususun da yeni işlem hakkında dava yoluna başvurulması halinde dikkate alınacağı yönündeki açıklamaya yer verilmiştir.
TEMYİZ EDENLERİN İDDİALARI:Davalı idare tarafından; Darbe girişimi sonrasında davalı idare bünyesinde görev yapan 151 personelin görevden çıkarıldığı, FETÖ/PDY terör örgütü mensuplarınca usulsüz işlemler yapıldığı, bu durumun adli makamlarca ortaya konulduğu, sadakat yükümlülüğüne, tarafsızlık ve Devlete bağlılık ilkelerine aykırı şekilde davranışlarda bulunduğu tespit edilen davacı hakkında tesis edilen işlemin hukuka ve mevzuata uygun olduğu, işlemin iptali yönündeki Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
Davacı tarafından; Temyize konu kararda dava konusu işlemin iptaline gerekçe olarak belirtilen savunma hakkı kullandırılmaması hususu sabit olmakla birlikte, dava konusu işlemin esas itibarı ile de hukuka aykırı olduğu ve bu sebeple dava konusu işlemin esası yönünden iptaline karar verilerek temyize konu kararın bu kısmının düzeltilerek onanması, tazminat talebi hakkında ise Bölge İdare Mahkemesince herhangi bir karar verilmediği, kararın bu kısmının da bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMALARI:Davacı tarafından; savunma verilmemiştir.
Davalı idare tarafından; savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ : Davalı idarenin temyiz isteminin reddi; davacının temyiz isteminin kısmen reddiyle, Bölge İdare Mahkemesi kararının kısmen bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Beşinci Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
UYUŞMAZLIĞIN DAVA KONUSU İŞLEMİN İPTALİNE YÖNELİK DAVALININ VE DAVACININ TEMYİZ İSTEMİNİN İNCELENMESİ:
Hukuki Değerlendirme:
Bölge idare mahkemesi idare dava daireleri tarafından verilen kararların temyiz yolu ile incelenerek bozulabilmeleri, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde belirtilen nedenlerden birinin bulunması halinde mümkündür.
Temyizen incelenen kararın, davacının savunması alınmadığı gerekçesiyle dava konusu edilen işlemin iptaline ilişkin kısmı usul ve hukuka uygun olup, taraflarca temyiz dilekçelerinde ileri sürülen temyiz nedenleri kararın anılan kısmının bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
TEMYİZE KONU KARARDA; DAVACININ İŞLEM NEDENİYLE YOKSUN KALDIĞI PARASAL HAKLARININ YASAL FAİZİYLE BİRLİKTE ÖDENMESİ, ÖZLÜK HAKLARININ İADESİ İSTEMİNE İLİŞKİN OLARAK HÜKÜM KURULMAMASINA YÖNELİK TEMYİZ İSTEMİ:
Dava dosyasının incelenmesinden; dava dilekçesinde ...tarih ve E... sayılı dava konusu işlemin iptali ile birlikte bu işlem nedeniyle yoksun kaldığı parasal haklarının yasal faiziyle birlikte ödenmesine, özlük haklarının iadesine karar verilmesinin istenildiği, temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında, davanın reddine ilişkin İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf isteminin kabulü ile dava konusu işlemin iptaline karar verilmesine rağmen davacının işlem nedeniyle yoksun kaldığı parasal haklarının yasal faiziyle birlikte ödenmesi, özlük haklarının iadesi istemiyle ilgili olarak herhangi bir hüküm kurulmadığından, söz konusu kararda bu yönüyle hukuka uyarlık bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1.Tarafların dava konusu işlemin iptali yönünden temyiz istemlerinin reddine, davacının işlem nedeniyle yoksun kaldığı parasal haklarının yasal faiziyle birlikte ödenmesi, özlük haklarının iadesi istemiyle ilgili olarak hüküm kurulmamasına yönelik temyiz isteminin kabulüne,
2.Davanın reddine ilişkin İdare Mahkemesi kararına yönelik olarak yapılan istinaf başvurusunun kabulü, İdare Mahkemesi kararının kaldırılması, dava konusu işlemin iptali yolundaki temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının, dava konusu işlemin iptaline ilişkin kısmının ONANMASINA,
3.Temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının, davacının işlem nedeniyle yoksun kaldığı parasal haklarının yasal faiziyle birlikte ödenmesi, özlük haklarının iadesi istemiyle ilgili olarak herhangi bir hüküm kurulmamasına yönelik kısmının BOZULMASINA,
4.Bozulan kısım yönünden yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın ... Bölge İdare Mahkemesi .... İdare Dava Dairesine gönderilmesine, 23/12/2025 tarihinde oybirliğiyle kesin olarak karar verildi.