Konya Asliye Ticaret Mahkemesinin, kooperatifin mesken aidatı alacağı iddiasıyla bir üyesine karşı açtığı itirazın iptali davasında, üye tipine göre aidat sorumluluğunu değerlendiren nihai gerekçeli kararı.
Özet: Davacı kooperatifin, iki mesken için biriken aidat borçlarının tahsili amacıyla davalı hakkında başlattığı icra takibine, davalının "B tipi" peşin ödemeli üye olduğunu ve aidat borcu bulunmadığını savunarak yaptığı itirazın iptali talebiyle açılan davada; ilk derece mahkemesinin kısmen kabul kararı istinaf incelemesinden geçerek, davalının belirli bir asıl alacak ve işlemiş faiz miktarındaki itirazının iptaline, fazlaya ilişkin taleplerin reddine ve hükmedilen miktar üzerinden icra inkar tazminatı ödemesine karar verilmiş olup, bu karar temyiz incelemesinden geçerek hukuka uygun bulunmuş ve onanmıştır.

T.C. KONYA . ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

T.C.
KONYA
. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO :
KARAR NO :
HAKİM : ... ...
KATİP : ... ...
DAVACI : ... - ...
VEKİLLERİ :
DAVALI : ... - ... ...
VEKİLİ :
DAVA : İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ :
KARAR TARİHİ :
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH :
KARARIN MAHİYETİ : RED
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalının iki adet mesken için müvekkili kooperatifin normal ortağı olduğunu, 18.04.2010 tarihli genel kurulda küçük ve büyük/dubleks meskenlerin maliyetine göre aidat tutarlarının 2/3 oranında olmak üzere belirlendiğini, daha sonraki genel kurullarda da bu oranın korunduğunu, öte yandan müvekkilinin şantiyesindeki oturulmaya hazır olmakla birlikte kuraları çektirilmemiş toptanı 48 adet meskeni Ağustos/ 2008 ayı başlarında içlerinde davalının da bulunduğu toplam kırk kadar ortağın işgal ettiğini, meskenlerden tahliyesine dair mahkeme kararı henüz kesinleşmediğinden meskenden haksız faydalanmasını sürdürdüğünü, Haziran 2010-31.10.2015 tarihleri arasındaki 29 aya ait aidat bedellerinin işlemiş faiziyle tahsili için davalı hakkında icra takibi başlatıldığını, davalının itirazı üzerine icra takibinin durduğunu ileri sürerek, davalının Konya . İcra Müdürlüğünün ... sayılı dosyasındaki itirazının 44.600,00 TL aidat asıl alacağı, 15.805,21 TL yasal faiz olmak üzere toplam 60.405,21 TL için iptaline, asıl alacağın %20'si oranında icra inkâr tazminatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekilinin mahkememize ibraz ettiği cevap dilekçesinde özetle; davacı kooperatifin 30.06.2000 tarihli genel kurul kararı ile kooperatif inşaatının yapım ve yürütülmesi işinin ... Ltd. Şti.'ne verildiğini, kooperatifçe şirkete hak edişlerinin ödenmemesi halinde şirket tarafından istenirse yapım karşılığı olarak şirkete kooperatif üyeliği verileceği, bu üyeliklerin şirket tarafından üçüncü kişilere devredilmesi halinde yükümlülüklerin yerine getirilmesinin şirket tarafından yerine getirileceği ve şirket tarafından temsil edilecekleri, normal üyelerin A Tipi, şirket tarafından üyelik devralanların ise B Tipi üyeler olarak kaydedilecekleri, B Tipi üyelerin kat farkı, elektrik, su ve doğal gaz sayaç ve katılım payları dışında herhangi bir ödemede bulunmayacakları hususlarının kararlaştırıldığını, müvekkilinin 12.07.2007 ve 14.02.2000 tarihinde ... Tic. Ltd. Şti.'den iki adet daireyi peşin bedel karşılığında aldığını ve bedelini ödediğini, davalı kooperatifin B tipi yani peşin ödemeli üyesi olduğunu, müvekkilinden aidat talep edilmesinin mümkün olmadığını, sadece alt yapı ve genel giderlerden sorumlu olduğunu savunarak, davanın reddine ve davacıdan kötüniyet tazminatı alınmasına karar verilmesini istemiştir.
Dava; İtirazın İptali davasıdır.
Tüm dosya kapsamı ve deliller birlikte değerlendirildiğinde; Davacı vekili davalı aleyhine itirazın iptali davası açmıştır.
Mahkememizin dosyası 14/03/2018 tarihli, ... E., ... K. Sayılı ilamı ile karara çıkmış ;" 1-Konya .İcra Müdürlüğünün ... Es.sayılı dosyasından 7.226,20 TL asıl alacak, 815,54 TL gecikme zammı olmak üzere toplam 8.041,74 TL'lik alacağa yönelik davalının itirazının İPTALİ ile bu miktar üzerinden TAKİBİN DEVAMINA, 2-İİK.67/2.maddesi gereğince taleple bağlı kalınarak kabul edilen 7.226,20 TL'lik asıl alacağın takdiren % 20' si oranında icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE, 3-Davacının fazlaya ilişkin talebinin REDDİNE, " şeklinde karar verilmiş olup, istinaf üzerine;
Ankara BAM . H.D. 'nin 14.03.2018 tarihli , ... E, ... K, sayılı ilamı ile; "I-HMK'nın 353/(1)-b.1 maddesi uyarınca, yukarıda (I) nolu bentte açıklanan nedenlerle davacı vekilinin tüm, (IIa) nolu bentte açıklanan nedenlerle davalı vekilinin diğer hususlara ilişkin İSTİNAF BAŞVURULARININ ESASTAN REDDİNE, II-Yukarıda (IIb) nolu bentte açıklanan nedenlerle, davalı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne, HMK'nın 353/(1)-b.2. maddesi uyarınca, Konya . Asliye Ticaret Mahkemesinin 14.03.2018 tarih ve ... E., ... K. sayılı kararı DÜZELTİLEREK YENİDEN ESAS HAKKINDA KARAR VERİLMESİNE, Buna göre; "1-Davanın KISMEN KABULÜNE, Konya . İcra Müdürlüğünün ... E. sayılı dosyasında davalının itirazının 611,65 TL. asıl alacak, 282,57 TL. işlemiş faiz olmak üzere toplam 894,22 TL. üzerinden iptaline, takibin bu miktar üzerinden takip tarihinden itibaren asıl alacağın 555,75 TL.'sine yıllık %9 oranı, 55,90 TL.'sine %18 oranı uygulanmak suretiyle devamına, fazlaya ilişkin talebin REDDİNE, İİK 67/2. maddesi uyarınca taleple bağlı kalınarak asıl alacağın 20'si oranında icra inkâr tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine," şeklinde karar verildiği görülmüştür.
Yargıtay . H.D.'nin 18.01.2022 tarihli, ... E, ... K, sayılı ilamı ile; "Dosyadaki yazılara kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere göre verilen kararda bir isabetsizlik görülmediğinden yerinde olmayan bütün temyiz itirazlarının reddiyle usul ve yasaya uygun olan hükmün ONANMASINA, alınması gereken onama harcı peşin olarak yatırıldığından yeniden harç alınmasına yer olmadığına, 6100 sayılı HMK 373. madde hükümleri gözetilerek dosyanın ilk derece mahkemesine, karardan bir örneğin ise bölge adliye mahkemesi hukuk dairesine gönderilmesine, 18.01.2022 gününde oy birliğiyle karar verildi." şeklinde karar verildiği görülmüştür.
Mahkememizin ... esas sırasına kaydı yapıldığı, Mahkememizin ... E. ... K. sayılı ilamından özetle; "1-Mahkememizin Yargılamanın Yenilenmesi yönünden görevli ve yetkili olmadığından talebin USULDEN REDDİNE, 2-HMK 378/1 maddesi gereğince dosyanın Ankara Bölge Adliye Mahkemesi . Hukuk Dairesi'ne GÖNDERİLMESİNE," şeklinde karar verildiği görülmüştür.
Ankara BAM . HD. 'nin 03/07/2024 tarihli , ... E, ... K. Sayılı ilamından özetle ; "1-Dairemizin GÖREVSİZLİĞİ nedeni ile HMK'nun 114/(1)-c ve 115/(2) maddesi uyarınca DAVANIN USULDEN REDDİNE, 2-Kararın kesinleşmesini müteakip talep halinde dosyanın görevli KONYA . ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ'ne gönderilmesine," şeklinde karar verildiği görülmüştür.
Mahkememizin ... E. ... K. sayılı ilamı, davalı tarafından 13/05/2024 havale tarihli dilekçesi ile yargılanmanın yenilenmesi talep edildiğinden dosyanın ... esas sırasına kaydı yapıldığı görülmüştür.
Mahkememizin 29/09/2020 tarihli, ... E, ... K sayılı ilamı ile ; "1-Davacı tarafından davalı ... Konut Yapı Kooperatifi Başkanlığı hakkında açılan davanın REDDİNE, 2-Davacı tarafından Çevre ve Şehircilik Bakanlığı ile Konya Ticaret Sicil Müdürlüğü hakkında Açılan davanın pasif husumet ehliyeti yokluğu nedeniyle usulden REDDİNE," şeklinde karar verildiği görülmüştür.
Yargıtay . H.D'nin ... E , ... K, sayılı ilamı ile ; "Yukarıda açıklanan nedenlerle, Konya Bölge Adliye Mahkemesi Hukuk Dairesi kararına ilişkin davacı vekili ve davalı kooperatif vekilinin tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun bulunan kararın ONANMASINA, Dairemizdeki duruşmada vekille temsil olunan davalı T.C. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı lehine takdir olunun 28.000,00 TL duruşma vekalet ücretinin, davacıdan tahsili ile adı geçen davalı Bakanlığa ödenmesine, aşağıda yazılı onama harçlarının temyiz edenlerden alınmasına, dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Konya Bölge Adliye Mahkemesi . Hukuk Dairesine gönderilmesine, 14.01.2025 tarihinde oy birliği ile kesin olarak karar verildi." şeklinde onandığı görülmüştür.
Konya . Ağır Ceza Mahkemesinin 09/11/2016 tarihli, ... E, ... K, sayılı ilamı da dosyamız arasına alındığı görülmüştür.
6100 Sayılı HMK'nın 378. Maddesinde; (1) Yargılamanın iadesi talebini içeren dilekçe, kararı veren mahkemece incelenir. (2) Mahkeme, dayanılan sebebin niteliğine göre yargılamanın iadesi talebinde bulunandan karşı tarafın zarar ve ziyanını karşılayacak uygun bir miktar teminat göstermesini isteyebilir.
şeklindeki düzenleme de dikkate alınmıştır.
Anayasa Mahkemesi'nin Birinci Bölüm Karar ... ve Diğerleri Başvurusu, Başvuru Numarası ... , Karar Tarihi 20/12/2023 kararında yeniden yargılamanın yapılması için İlk Derece Mahkemesi'ne dosyanın gönderildiği ancak kararı veren Mahkemenin İstinaf Mahkemesi olduğundan bahisle Anayasa Mahkemesi'ne görüş sorulduğu, bu görüş neticesinde Anayasa Mahkemesi Başkanlığı 04/03/2024 tarihli cevabı yazısında "İlgi yazılarınızla; mahkemenize gönderilen yeniden yargılama/soruşturma yapılması için "dağıtımlıdır" yazı ekinde bulunan tabloda Konya . Asliye Ticaret Mahkemesi E... , E... , E... , E... , E... , E... ve E... ibarelerinin sehven yazıldığı, buna ilişkin olarak yeniden yargılama/soruşturma yapacak olan Mahkemenin ise Konya Bölge Adliye Mahkemesi . Hukuk Dairesi olduğu anlaşıldığı" şeklinde cevap verildiği hususu ayrıca Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 18/11/2021 tarih ... Es. ... Karar sayılı içtihatı da birlikte değerlendirildiğinde;
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; Mahkememizin İlk Derece Mahkemesi olarak kararının kaldırılarak yerine Ankara Bölge Adliye Mahkemesinin . Hukuk Dairesi tarafından karar verilmesi nedeniyle Yargılamanın Yenilenmesi HMK 378. Maddesi gereğince esas hakkında karar veren Mahkemece yapılacağı hususu değerlendirildiğinde, Mahkememizin yargılamanın yenilenmesi konusunda görevli ve yetkili olmadığı sonuç ve kanaatine varılarak dosyanın Ankara Bölge Adliye Mahkemesi . Hukuk Dairesi'ne gönderilmesine karar verilmiştir."
Yargıtay . H.D'nin ... E ve ... K, sayılı ilamında yargılamanın yenilenmesine "görevli ve yetkili Mahkeme olarak" Konya . Asliye Ticaret Mahkemesi görevli kılınmışsa da; bilindiği üzere "Görev" kamu düzenindendir. Ve Mahkememizin ilk kararı kaldırılarak Ankara BAM . H.D. Tarafından KARAR verilmiştir. Bu durumda karar veren Mahkemenin Ankara BAM . H.D"dir Aksinin kabulü olduğunda ilk derece Ticaret Mahkemesinin , üst Mahkeme olan BAM"sinin kararını denetlemesi ortaya çıkar ki bu durumda hukuk mantığı - formasyonuna aykırılık teşkil eder. Emsal kararlar da yargılamanın yenilenmesine , karar veren Mahkemenin bakacağı yönündedir.
Somut olayımızda; Konya . Asliye Ticaret Mahkemesinin ... E, ... K, sayılı ilamı ve yine aynı konuya ilişkin Konya . Asliye Ticaret Mahkemesinin ... E, ... K, sayılı ilamının YÜKSEK YARGITAY . H.D'nin ... E, ... K , sayılı ilamı (kesin delil teşkil ettiği, değerlendirilerek) ile onandığı dikkate alındığında, davacının yargılamanın yenilenmesine yönelik davasının dosya kapsamı mevcut delil durumuna göre Mahkememizce oluşan vicdani kanaatle reddine karar verilmiştir.
TMK 1/3. Maddesinde; "Hâkim, karar verirken bilimsel görüşlerden ve yargı kararlarından yararlanır."
Anayasa'nın 138/1. Maddesinde; " Hakimler, görevlerinde bağımsızdırlar; Anayasaya, kanuna ve hukuka uygun olarak vicdanı kanaatlerine göre hüküm verirler." şeklinde düzenlemeler olduğu,
Somut olayımızda; tüm dosya kapsamı, dosyadaki tüm bilgi - belgeler, tüm deliller, tarafların iddia - savunmaları, yukarıda yapılan açıklamalar dikkate alındığında davacı yanın yargılamanın yenilenmesi talebinin reddine dair mahkememizde oluşan vicdani kanaate göre aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.
HÜKÜM: GEREKÇESİ YUKARIDA AÇIKLANDIĞI ÜZERE
1-Davacının, davalı aleyhine açtığı YARGILAMANIN YENİLENMESİ TALEBİNİN REDDİNE,
2-Harçlar Kanunu gereğince alınması gerekli 732,00-TL karar ve ilam harcının, peşin alınan 1.148,48-TL peşin harçtan mahsubu ile fazla yatan 416,48-TL harcın davacıya İADESİNE,
3-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T göre hesaplanan 45.000,00-TL maktu vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya VERİLMESİNE,
4-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde BIRAKILMASINA,
5-Davalı tarafından yapılan 150,00 TL yargılama giderinin davacıdan alınarak davalıya VERİLMESİNE,
Dair, davacı ve davalı vekilinin yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftalık süre içerisinde mahkememize veya başka bir yer Asliye Ticaret Mahkemesi'ne verilecek dilekçe ile Ankara Bölge Adliye Mahkemesi'ne İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 11/02/2026
Katip ... Hakim ...