Asliye Ticaret Mahkemesinde ticari satımdan kaynaklanan alacak nedeniyle açılan itirazın iptali davasında zorunlu arabuluculuk dava şartı eksikliğinden usulden ret kararına ilişkin gerekçeli karar.
Özet: Bu hukuki evrakta, davacı şirketin ticari satışlardan kaynaklanan ödenmemiş mal bedelleri için başlattığı icra takibine davalının itiraz etmesi üzerine açılan itirazın iptali davasında, mahkemenin, davacının kanunen zorunlu olan arabuluculuk şartını dava açmadan önce yerine getirmediğini tespit ederek, davanın esası yerine usulden reddi yönünde bir değerlendirme yaptığı anlaşılmaktadır.
T.C. ... 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2026/14 Esas - 2026/303
T.C. ... 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİGEREKÇELİ KARARESAS NO : 2026/14 EsasKARAR NO : 2026/303HAKİM : ....KATİP :...DAVACI : ....VEKİLİ : Av. ....DAVALI :....VEKİLİ : Av. .....DAVA : İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)DAVA TARİHİ : 07/01/2026KARAR TARİHİ : 04/05/2026GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 05/05/202Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: Davalının ... 8. Genel İcra Müdürlüğü'nün 2025/77918 sayılı dosyasındaki icra takibine itiraz ettiğini, müvekkil şirketin ise aynı dosyada alacaklı konumunda olduğunu, icra takibinin .... numaralı e-arşiv faturalarındaki toplam 24.823,78 TL asıl alacak ile bu alacağa işlemiş ve işleyecek faiz ve masrafların tahsiline yönelik olduğunu, davalının 15/10/2025 ve 20/10/2025 tarihlerinde müvekkil şirketle sözlü satış sözleşmeleri yaptığını, ilgili tarihlerde sırasıyla 13.376,44 TL ve 11.447,34 TL bedelli ürünlerin satış ve tesliminin gerçekleştirildiğini, davalının mal bedellerini ödemediğini, davalının itirazlarının haksız ve hukuken dayanaksız olduğunu, alacağın likit bir alacak olduğunu ve davalının kötü niyetli itirazı nedeniyle müvekkil şirketin mağdur olduğunu, bu nedenle inkar tazminatına hükmedilmesini talep ettiklerini, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 5/A maddesi gereğince dava açılmadan önce arabulucuya başvurulduğunu, 25/11/2025 tarihinde ... Arabuluculuk Bürosu'na 2025/18272 başvuru numarasıyla yapılan başvurunun sonuçsuz kaldığını belirterek, davalının borcu ödemediğini, itirazının haksız olduğunu ve müvekkil şirketin zarar gördüğünü, talep ve dava etmiştir.CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkil şirketin ... 8. Genel İcra Müdürlüğü 2025/77918 numaralı dosyasındaki icra takibine itiraz ettiğini, davacı tarafça sunulan faturaların tek başına borcun varlığını ispatlamadığını, davacının ticari satım ilişkisini ve mal teslimini kanıtlayan deliller sunamadığını, icra emri zarfında takip dayanağı belgenin eksik olduğunu, faiz hesaplamasının hatalı olduğunu, TTK m.1530 uyarınca temerrüt faizi şartlarının oluşmadığını ve ihtarname gönderildiğine dair belge bulunmadığını belirterek, davanın reddini savunmuştur.DELİLLER VE GEREKÇE: Dava "Davacının, davalı aleyhine ... Genel 8. İcra Müdürlüğü'nün 2025/77918 Esas sayılı dosyası ile başlattığı icra takibine davalının yapmış olduğu itirazın iptali " istemine ilişkindir. Talep, cevap, ticari defterler, ... Genel 8. İcra Müdürlüğü'nün 2025/77918 Esas sayılı icra takip dosyası, BA/BS formları ile tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; Mahkemenin davanın esası hakkında yargılama yapabilmesi için varlığı veya yokluğu gerekli olan hallere dava şartı denir. Dava şartları, dava açılabilmesi için değil, mahkemenin davanın esası hakkında inceleme yapabilmesi için gerekli olan şartlardır. Buna davanın dinlenebilmesi şartları da denilmektedir. Dava şartlarından biri olmadan açılan dava da açılmış (var) sayılır, yani derdesttir. Ancak mahkeme, dava şartlarından birinin bulunmadığını tespit edince, davanın esası hakkında inceleme yapamaz, bu durumda davayı dava şartı yokluğundan (usulden) reddetmekle yükümlüdür. Dava şartlarının bulunup bulunmadığı davada hakim tarafından re'sen gözetilir. Taraflar bir dava şartının noksan olduğu davanın görülmesine muvafakat etseler bile, hakim davayı usulden reddetmekle yükümlüdür.6100 sayılı HMK'nın 114/1 maddesinin birinci fıkrasında, tüm davalar bakımından geçerlilik taşıyan dava şartlarının neler olduğu hususu açıkça hükme bağlanmış, HMK 114/2 maddesinde ise, diğer kanunlarda yer alan dava şartlarına ilişkin hükümlerin ise saklı olduğu belirtilmiştir. 28/3/2023 tarihli ve 7445 sayılı Kanunun 31 inci maddesiyle 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’na eklenen 5/A maddesi ile getirilen “Bu Kanunun 4 üncü maddesinde ve diğer kanunlarda belirtilen ticari davalardan, konusu bir miktar para olan alacak, tazminat, itirazın iptali, menfi tespit ve istirdat davalarında, dava açılmadan önce arabulucuya başvurulmuş olması dava şartıdır.” hükmü uyarınca itirazın iptali hakkındaki ticari davalarda dava açmadan önce arabuluculuğa başvurmak zorunlu hale gelmiş, yani arabuluculuğa başvurmak dava şartı haline getirilmiş bulunmaktadır.Yukarıda belirtilen yasal mevzuat hükümleri doğrultusunda gerçekleşen somut olay değerlendirildiğinde; Dava dilekçesi içeriğine göre, davacı, ... Genel 8. İcra Müdürlüğü'nün 2025/77918 Esas sayılı dosyası ile başlattığı icra takibine davalının yapmış olduğu itirazın iptalini talep etmektedir. Davacının anılan talebi, kanunda düzenlenen dava türü kapsamında kalmakta olup, davanın 7445 sayılı Kanun ile 6102 sayılı TTK'na eklenen 5/A maddesinin yürürlük tarihinden sonra açılmış olduğu ve dava açılmadan önce arabuluculuğa başvurulmadığı, arabuluculuk sürecine ilişkin arabuluculuk son tutanağının dava dosyasının mahkememize intikal ettiği süreçte de ikmal edilmediği anlaşıldığından HMK 114/2 maddesi yollaması, TTK 5/A maddesi gereğince dava şartı yokluğu nedeniyle davanın usulden reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. ... Bölge Adliye Mahkemesinin kararları da bu yöndedir. (... BAM 22. Hukuk Dairesinin 2019/1581 Esas, 2020/45 K. sayılı kararı, ... BAM 22. Hukuk Dairesinin 2022/1567 Esas, 2022/2010 K. sayılı kararı)HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-HMK 114/2. maddesi yollaması ile TTK 5/A maddesi gereğince dava şartı yokluğu nedeniyle DAVANIN USULDEN REDDİNE, 2-Alınması gerekli harç peşin alındığından başkaca haç alınmasına yer olmadığına, 3-Yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,4-Davalı sigorta şirketi kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca hesaplanıp taktir edilen 26.044,04 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı sigorta şirketine verilmesine, 5-Kullanılmayan gider avansı var ise hükmün kesinleşmesinden sonra yatırana iadesine, Dair; taraf vekillerinin yokluğunda, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde verilecek dilekçe ile ... Bölge Adliye Mahkemesine İstinaf yolu açık olmak üzere dosya üzerinden karar verildi. 04/05/2026Katip .... ¸e-imzalıdır Hakim ... ¸e-imzalıdır