Haksız gözaltı ve tutukluluk nedeniyle beraat eden davacının manevi tazminat talebinin düşük bulunması üzerine Yargıtayın bozma kararı.
Özet: Bu karar, haksız gözaltı ve tutukluluk nedeniyle açılan tazminat davasında, davacının sosyal ve ekonomik durumu, isnat edilen suçun niteliği ve tutukluluk süresi gibi kriterler dikkate alınmadan hakkaniyet ilkelerine aykırı biçimde eksik belirlenen manevi tazminat miktarına hükmedilmesi nedeniyle, bölge adliye mahkemesinin istinaf ret kararının bozulmasına ve dosyanın yeniden değerlendirilmek üzere alt mahkemeye gönderilmesine yöneliktir.
12. Ceza Dairesi         2023/2681 E.  ,  2026/6872 K.
"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ :Ceza Dairesi
SAYISI : 2022/1162 E., 2022/1420 K.
DAVA : Koruma tedbirleri nedeniyle tazminat
DAVATARİHİ : 13.04.2022
HÜKÜM : İstinaf başvurularının esastan reddi
TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : Bozma
İlk Derece Mahkemesince verilen hükme yönelik istinaf incelemesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesi tarafından verilen kararın; davacı tarafından temyizi üzerine yapılan ön inceleme neticesinde 6100 sayılı HMK'nın 361/1. ve 5271 sayılı CMK'nın 298/1. maddesindeki temyiz isteminin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı tespit edilmekle işin esasına geçildi, gereği düşünüldü:
I. HUKUKÎ SÜREÇ
İlk Derece Mahkemesince davacının haksız gözaltı ve tutukluluk nedeniyle 14.254,00 TL maddi, 500.000,00 TL manevi tazminatın, ölçüsüz şekilde adli kontrol tedbiri uygulanması nedeniyle 10.000,00 TL maddi 50.000,00 TL manevi tazminatın gözaltı tarihi olan 28.07.2016 tarihinden itibaren, yol ve cezaevi masrafları olarak toplam 6.250,00 TL maddi tazminatın tutuklama tarihi olan 01.08.2016 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile ödenmesine ve maktu vekalet ücretine ilişkin talebinin maddi tazminat yönünden davacının ihraç tarihi ile tahliye tarihleri arasında net asgari ücret üzerinden yapılan hesaplama ile 3.209,16 TL maddi tazminatın 01.09.2016 tarihinden itibaren, 5.000,00 TL manevi tazminatın gözaltı tarihi olan 28.07.2016 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalıdan alınarak davacıya ödenmesine davacının adli kontrol tedbiri, vekalet ücreti , cezaevi harcamaları ile yol masrafları yönünden tazminat taleplerinin reddine karar verilmiş, Bölge Adliye Mahkemesince davacı ve davalı vekilinin istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiş, kararın davacı tarafından temyizi üzerine Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığınca manevi tazminat miktarının düşük kaldığı gerekçesiyle hükmün bozulmasına karar verilmesi görüşünü içeren Tebliğname ile dava dosyası Daireye tevdi edilmiştir.
II. TEMYİZ SEBEPLERİ
Davacının temyiz sebepleri; üzerine atılı suçun niteliği ve davacı üzerindeki etkileri göz önünde bulundurulduğunda hükmedilen manevi tazminat miktarının eksik olduğuna, maddi tazminat hesabının asgari ücret üzerinden yapılmasının usul ve yasaya aykırı olduğuna, cezaevi harcamaları, yol masrafları, avukatlık ücretinin maddi tazminat kapsamında değerlendirilmesi gerektiğine, sair nedenlere ilişkindir.
III. DAVANIN KONUSU
İlk Derece Mahkemesince, tazminat talebinin dayanağı olan Zonguldak 2. Ağır Ceza Mahkemesinin 2017/3 01... /87 Karar sayılı ceza dosyası kapsamında, davacının silahlı terör örgütüne üye olma suçundan 28.07.2016-14.11.2016 tarihleri arasında toplam 109 gün gözaltında ve tutuklu kaldığı, yapılan yargılama neticesinde 09.03.2022 tarihinde beraatine karar verildiği, beraat kararının 17.03.2022 tarihinde kesinleştiği, 5271 sayılı CMK'nın 142. maddesinde öngörülen süre içinde 13.04.2022 tarihinde yetkili ve görevli mahkemeye davanın açıldığı, davacı hakkında aynı konuda açılan davanın bulunmadığı, tutukluluk süresinin infaz gördüğü ve mahsuba konu yapılmadığı, Kanunda öngörülen yasal şartların oluştuğu belirlenerek davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
İlk Derece Mahkemesince kısmen kabul edilen davada, Bölge Adliye Mahkemesi tarafından istinaf başvurularının esastan reddine karar verildiği anlaşılmıştır.
IV. GEREKÇE VE KARAR
Yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin kovuşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya kapsamına göre davacının sair temyiz sebeplerinin reddine, ancak;
Nesnel bir ölçüt olmamakla birlikte, davacı lehine hükmedilecek manevi tazminatın davacının sosyal ve ekonomik durumu, üzerine atılı suçun niteliği, tutuklanmasına neden olan olayın cereyan tarzı, tutuklu kaldığı süre ve benzeri hususlar ile tazminat davasının kesinleşeceği tarihe kadar faizi ile birlikte elde edeceği parasal değer dikkate alınıp, hak ve nesafet ilkelerine uygun, makul bir miktar olarak tayin ve tespiti gerekirken, belirlenen ölçütlere uymayacak miktarda eksik manevi tazminata hükmolunması,
Hukuka aykırı olup, açıklanan nedenlerle davacının temyiz istemleri yerinde görüldüğünden Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 2. Ceza Dairesinin kararının 5271 sayılı CMK'nın 302/2. maddesi gereği, Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliğiyle BOZULMASINA,
Dava dosyasının, 5271 sayılı CMK'nın 304/2-a maddesi uyarınca Kdz Ereğli Ağır Ceza Mahkemesine, Yargıtay ilamının bir örneğinin ise Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 2. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,
01.07.2026 tarihinde karar verildi.