Kadastro öncesi nedene dayalı tapu iptali ve tescil davasında, hatalı kadastro tespiti ve kazandırıcı zilyetlik iddiaları ile ilgili bölge adliye mahkemesi kararının temyiz incelemesi.
Özet: Bu dava, davacının, kadastro öncesi nedene dayalı olarak, Hazine adına okul arazisi olarak tespit edilen taşınmazın bir kısmının hatalı tespitle kendi parseline dahil edildiği iddiasıyla tapu iptali ve tescilini talep etmesi üzerine gelişmiş; ilk derece mahkemesinin başlangıçta davanın kabulüne karar vermesi, istinaf mahkemesince eksik inceleme nedeniyle kararın kaldırılması ve yeniden yargılamada ilk derece mahkemesinin 1969 tarihli tapu kaydı ile mahkeme kararına dayanarak davanın reddine hükmetmesi, bu kararın da istinaf mahkemesince onanması üzerine davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.
1. Hukuk Dairesi         2024/5556 E.  ,  2026/3306 K.
"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ : Samsun Bölge Adliye Mahkemesi 2. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2024/790 E., 2024/1381 K.
İLK DERECE MAHKEMESİ: Fatsa 1. Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2022/941 E., 2023/925 K.
Dava, kadastro öncesi nedene dayalı tapu iptali ve tescil istemine ilişkindir.
Kadastro sonucu; ...ili, ...ilçesi, ... Mahallesi çalışma alanında bulunan 15 48... parsel sayılı, fındık bahçesi vasıflı, 709, 91... yüz ölçümlü taşınmaz, senetsizden kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği ile davacı adına; aynı yerde bulunan 15 48... parsel sayılı ilkokul ve bahçesi vasıflı, 1581, 52... yüz ölçümlü taşınmaz, 11.03.1969 tarih, 22 sıra nolu tapu kaydına binaen İl Özel İdaresi adına tespit edilmiş, tespit 12.05.2009 tarihinde kesinleşmiş, 15 48... parsel 05.05.2014 tarihinde tashihen davalı Hazineye devredilmiştir.
Davacı vekili; 15 48... parsel sayılı taşınmazın davacı adına kayıtlı olduğunu, 15 48... parselin ise eski ilköğretim okulu ve bahçesi olarak davalı idare adına tespit ve tescil edildiğini, 15 48... parselin evvelinde davacının atalarına ait iken bağış sureti ile terk edildiğini ancak 15 48... parsele dahil olan kısmın 15 48... parsele dahil edildiğini ve tespitin hatalı yapıldığını ileri sürerek 15 48... parselin keşfen saptanacak kısmının tapu kaydının iptali ile 15 48... parsele dahil edilmek suretiyle davacı adına tesciline karar verilmesini talep etmiştir.
Davalılar vekili; taşınmazların satış bedellerini satış tarihinde ve satış tarihinden önce 2000'li yıllarında azar azar murise ödediklerini, 2014 yılında paranın hepsini ödeyince taşınmazları devir aldıklarını, kardeşleri ...'ya babalarının sağlığında Altıntaş Mahallesi Bulgur mevkiinde 10 dönümlük arazi verildiğini belirterek davanın reddini savunmuşlardır.
İlk Derece Mahkemesinin 2018/345 Esas, 2021/753 Karar sayılı kararı ile; mahalli bilirkişi anlatımlarından fen bilirkişi raporunda belirtilen alanın kadimden bu yana davacı ve ataları tarafından kullanıldığı, fen bilirkişi raporunda gösterilen alan ile 4 parsele ait alan arasında zeminde tel örgü ile çevrili kazık ağaçlarla dikili eski bir fiili sınır olduğu, mahalli bilirkişiler ile tanık anlatımlarından taşınmazların kullanım biçimlerinin çok eskiden beri bu şekilde olduğu, davaya konu 4 parsel nolu taşınmazın doğu, kuzey ve güney yönlerindeki sabit sınırlarının değişmediği, batı tarafından mahalle yolu geçmesi ile sabit sınırının değiştiği, fen bilirkişi raporunda gösterilen alanın gerek okul yönetimi gerekse köy halkı tarafından bugüne kadar hiç bir şekilde kullanılmadığı, keşif mahallinde de davalı ... vekili tarafından dosya arasına sunulan 11.03.1969 tarih, 373 yevmiye, 17 cilt, 15 sahife, 22 sıra numaralı eski tapunun mahalli bilirkişi ile tanıklara sorularak uygulandığı, mahalli bilirkişiler ve tanıkların taşınmazın kullanım şeklinin eskiden beri bu şekilde olduğunu ısrarla beyan ettikleri gerekçesi ile davanın kabulüne karar verilmiş, İlk Derece Mahkemesi kararının davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin 2022/928 Esas, 2022/1401 Karar sayılı kararı ile; eksik inceleme ile karar verildiği, Fatsa Asliye Hukuk Mahkemesinin 1969/189-139 Esas-Karar sayılı dosyası getirtilerek fen bilirkişisinin hazırladığı kroki keşifte uygulanmadan karar verilmesinin doğru olmadığı gerekçesi ile davalı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile kararın kaldırılmasına karar verilmiştir.
İlk Derece Mahkemesinin tarih ve sayısı yukarıda belirtilen kararı ile; 11.03.1969 tarih ve 22 sıra numaralı tapu kaydının sınır, şekil ve yüz ölçümü olarak mevcut durumunun hali hazırdaki kadastro tespiti ile aynen uyum gösterdiği, ilk tesis kadastro çalışmasında tespit gören ev ve davalı parseldeki okul binasının 1983 ve sonrasında var olduğu, kadastro tespiti ile uyumlu olduğu görülürken davacının iddia ettiği ve ölçülen sınırlar arasında hava fotoğraflarından bilgi alınamadığı, Fatsa Asliye Hukuk Mahkemesinin 11.03.1969 tarih ve 969/189-136 ilamına istinaden, hükmen tescil gören tapu kaydının uygulanmak suretiyle bilirkişi raporunun temin edildiği gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiş, İlk Derece Mahkemesi kararının davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin tarih ve sayısı yukarıda belirtilen kararı ile; taşınmazın Fatsa Asliye Hukuk Mahkemesinin 11.03.1969 tarih, 1969/189 Esas ve 1969/136 Karar sayılı karar neticesinde hükmen oluşup aynı zamanda tespite dayanak yapılan 11.03.1969 tarih ve 22 sıra nolu tapu kaydı kapsamında kaldığı gerekçesi ile davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
- K A R A R -
Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmediğinden temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 370/1 hükmü uyarınca ONANMASINA, Aşağıda yazılı 116,60 TL bakiye onama harcının temyiz eden davacıdan alınmasına, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 22.04.2026 tarihinde kesin olmak üzere oy birliğiyle karar verildi.