Danıştay 7. Daire, gümrük kıymeti araştırması tamamlanmadan tahmini değer üzerinden teminat istenmesi işleminin hukuka aykırı olduğuna dair kararı onadı.
Özet: Bir ithalatçının beyan ettiği gümrük kıymetinin düşük bulunması ve kıymet araştırması devam ederken, gümrük idaresinin, detaylı değerleme süreci beklenmek istenmediği için aynı cins ve menşeili eşyaların tahmini kıymeti üzerinden teminat talep etmesi işlemine karşı açılan davada, ilk derece mahkemesi ve istinaf mahkemesi, henüz kesinleşmiş bir ek tahakkuk veya ceza kararı bulunmadığından kamu alacaklarını garanti altına almak amacıyla alınacak idari bir tedbir olan teminat isteminin hukuka aykırı olduğuna hükmetmiştir; Danıştay Yedinci Dairesi de, idarenin temyiz istemini reddederek, alt mahkemelerin bu yöndeki hukuka uygun kararını onamıştır.
T.C.
D A N I Ş T A Y YEDİNCİ DAİRE Esas No : 2023/2742Karar No : 2025/1656 TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Bakanlığı adına ... Gümrük Müdürlüğü VEKİLİ : Av. ...KARŞI TARAF (DAVACI) : ...VEKİLİ : Av. ...İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi .... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.YARGILAMA SÜRECİ :Dava konusu istem: Davacı adına tescilli ... tarih ve ... sayılı serbest dolaşıma giriş beyannamesi muhteviyatı "tütsü" cinsi eşyanın sonradan yapılan kontrolde beyan edilen kıymetinin düşük bulunması üzerine, davacıdan ibrazı istenilen bilgi ve belgelere göre değerlendirme yapılması suretiyle gümrük kıymetinin tespitinin yapılacağı, bu arada geçecek sürenin beklenilmek istenilmemesi halinde Gümrük Yönetmeliğinin 587. maddesi uyarınca aynı eşya ve aynı gönderici ülke baz alınarak belirlenen tahmini kıymet üzerinden teminat istenilmesine ilişkin işleme yapılan itirazın reddine dair işlemin iptali istemiyle dava açılmıştır.İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: .... Vergi Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; olayda, davalı idarece aynı eşya ve aynı gönderici ülke baz alınarak yapılan sistem sorgusu sonucunda, eşyanın düzine başına 1 ila 3 USD aralığında fiyatlarla ithalatının yapıldığı, çıkış ülkesi ve miktar yönünden beyanname ile benzerlik gösteren ve aynı eşya olarak nitelendirilebilecek eşyalar baz alındığında ithal eşyasının olması gereken fiyatının düzine başına 2-USD olduğu değerlendirilerek, bu birim fiyat üzerinden yapılan hesaplama doğrultusunda alınması gereken teminatın belirlendiği belirtilmiş ise de; davacı tarafından beyan edilen gümrük kıymetine ilişkin tereddütün, 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 23. ila 31. madde hükümleri ile 2012/29 sayılı Genelge doğrultusunda yapılacak kıymet araştırması sonucunda herhangi bir ek tahakkuk ve/veya ceza kararı alınması durumunda, kamu alacaklarının garanti altına alınması amacıyla uygulanabilecek idari bir tedbir olduğu sonucuna varıldığından ve henüz ortada teminata bağlanması gereken bir vergi ve/veya ceza kararı bulunmadığından, tesis edilen işlemde hukuka uyarlık görülmediği gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir. Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu ve davalı idare tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Kıymet araştırmasının devam etmesi nedeniyle tesis edilen işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı ileri sürülmektedir.KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Savunma verilmemiştir.DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'İN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan kararın onanması gerektiği düşünülmektedir.TÜRK MİLLETİ ADINAKarar veren Danıştay Yedinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:HUKUKİ DEĞERLENDİRME:Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.KARAR SONUCU: Açıklanan nedenlerle; 1.Temyiz isteminin reddine,2. ... Bölge İdare Mahkemesi .... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının ONANMASINA, 3. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, bu kararın taraflara tebliği ve bir örneğinin de Bölge İdare Mahkemesine gönderilmesini teminen dosyanın ilk derece Mahkemesine gönderilmesine, 17/04/2025 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.