gaziantep bölge adliye mahkemesinin kamulaştırma bedeli tespiti ve tescil davasında, 3/b sınıfı taşınmazdaki asansör ve kalorifer eksikliği değer düşüklüğü hesaplamasına ilişkin itirazın incelendiği karar.

Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesinin kamulaştırma bedeli tespiti ve tescil davasında, 3/B sınıfı taşınmazdaki asansör ve kalorifer eksikliği değer düşüklüğü hesaplamasına ilişkin itirazın incelendiği karar.

Özet: Kamulaştırma bedelinin tespiti ve tescili davasında, Bölge Adliye Mahkemesi, ilk derece mahkemesi kararını kaldırarak yeniden esas hakkında hüküm kurmuş ve özellikle 3/b sınıfı bir yapıda asansör ve kalorifer tesisatı bulunmaması nedeniyle yapılan eksik imalat bedeli indiriminin, yapı sınıflandırma kriterleri gereği hatalı olduğuna karar vererek kamulaştırma bedelini bu doğrultuda yeniden hesaplamıştır.

5. Hukuk Dairesi 2025/7406 E. , 2026/1048 K.

"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ : Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2022/1486 Esas, 2024/124 Karar

KARAR : Yeniden esas hakkında verilen karar

İLK DERECE MAHKEMESİ : Gaziantep 6. Asliye Hukuk Mahkemesi

SAYISI : 2021/62 Esas, 2022/111 Karar

Taraflar arasındaki 4650 sayılı Kanun'la değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun (2942 sayılı Kanun) 10 uncu maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın davacı idare adına tescili davasında yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı tarafından istinaf edilmesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi hükmü kaldırılarak, davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesinin kaldırma kararı üzerine yeniden yargılama yapan İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı tarafça istinaf edilmesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun kısmen kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararı kaldırılarak yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı idare vekili ile davalı tarafından temyiz edilmekle; süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı idare vekili dava dilekçesinde özetle; .......... ili, ..., .......... Mahallesi 4 93... parsel sayılı taşınmazın kamulaştırma bedelinin tespitini ve Kamulaştırılan taşınmazın müvekkili idare adına tescilini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı cevap dilekçesi ibraz etmemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne, kamulaştırma bedelinin tespitine, dava konusu taşınmazın tapu kaydının iptali ile davacı adına tesciline karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davalı istinaf dilekçesinde özetle; davalı idarenin diğer projelerinden daire alma avantajı sağlanması nedeniyle düşük kamulaştırma bedeli belirlenen taşınmazların emsal olarak alınmasının hatalı olduğunu, bina içinde tespit yapılmadan soyut ifadelerle değer biçildiğini, emsal incelemesinin hatalı olduğunu, belirlenen bedelin düşük olduğunu, 3B sınıfı yapıların asansörlü ve kaloriferli olması şartı aranmadığı hâlde, bu sebeple eksik imalat bedeli hesaplanmasının hatalı olduğunu belirterek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dava konusu taşınmaz arsa niteliğinde olup emsal karşılaştırması yapılarak ve üzerinde bulunan yapılara resmi birim fiyatları esas alınıp yapının yaşına göre yıpranma payı düşülerek değer biçilmesinde yöntem itibarıyla bir isabetsizlik görülmemiş, ancak hükme esas alınan bilirkişi raporunda yapıda asansör ve kalorifer bulunmadığı gözlemlendiği için kalorifer tesisatı için %8 oranında ve asansör tesisatı için %6 oranında olmak üzere toplamda %14 oranında eksik imalat bedeli düşülmüş ise de bilirkişi heyetince dava konusu taşınmazın üzerinde bulunan yapının zemin kat, 1., 2., 3. ve 4. katlarının 3. sınıf (B) grubuna dahil olduğu anlaşılmakla Mimarlık ve Mühendislik Hizmet Bedellerinin Hesabında Kullanılacak 2018 Yılı Yapı Yaklaşık Birim Maliyetleri Hakkında Tebliğ'e göre yalnızca yapının yüksekliği ölçü alınmak suretiyle yapı yüksekliği 21,50 m'den az konutlar 3/B sınıfı olarak nitelendirilmiş olup, dava konusu taşınmaz üzerinde bulunan yapı zemin+4 kat+teras kata sahip olduğundan, yapıda asansör ya da kalorifer tesisatı bulunup bulunmadığına bakılmaksızın yapının 3/B sınıfında olduğu bilirkişi heyetince belirlenmiş olup yapı bedeli belirlenirken, asansör ya da kalorifer tesisatının bulunmaması hususunun eksik imalat kapsamında değerlendirilemeyeceği, bu nedenle eksik imalat bedeli düşülmeksizin resen yapılan hesaplamada, zemin kat işyerinin bedelinin 57.380,40 TL, 1. Kat meskenin bedelinin 64.299,37 TL, 2. Kat meskenin bedelinin 67.552,38 TL, 3. Kat meskenin bedelinin 69.008,62 TL ve 4. Kat meskenin bedelinin 69.008,62 TL olmak üzere zemin ve yapı bedelinin toplam 450.114,39 TL olduğu, diğer yandan Mahkemece 06.02.2019 tarihli ilk kararla ödenmesine karar verilen kısım yönünden ilk karar tarihine kadar, fark bedel yönünden ise ikinci karar tarihine kadar yasal faiz işletilmesine karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde hüküm kurulması ve kamulaştırma bedeline dava tarihinden 4 ay sonraki tarih olan 16.12.2018 tarihinden itibaren yasal faiz işletilmesine karar verilmesi gerekirken, 15.12.2018 tarihinden itibaren yasal faize hükmedilmesinin hatalı olduğu gerekçesiyle yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı idare vekili ve davalı temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

1. Davacı idare vekili temyiz dilekçesinde özetle;davalı tarafça istinaf sebebi olarak ileri sürülmediği halde eksik imalat bedeli hesaplanmadan kamulaştırma bedeline hükmedilmesinin hatalı olduğunu, istinaf sebepleriyle sınırlı inceleme yapılması gerektiğini ileri sürerek kararın bozulmasını talep etmiştir.

2. Davalı temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde belirttiği hususları tekrar ederek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C.Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukukî Nitelendirme

Uyuşmazlık, ... olarak davacı idare ile davalılar arasındaki kamulaştırma bedelinin tespiti istemine ilişkindir.

2. Değerlendirme

1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 371 inci maddesi ile 369 uncu maddesinin birinci fıkrasında yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Arsa niteliğindeki dava konusu taşınmaza 2942 sayılı Kanun'un 11 inci maddesinin birinci fıkrasının (g) bendi uyarınca emsalin üstün ve eksik yönleri belirlenip kıyaslaması yapılarak; üzerindeki yapıya resmi birim fiyatları esas alınıp yıpranma payı düşülerek değer biçilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir.

3. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Davacı idare vekili ile davalının yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Taraflardan peşin alınan temyiz harçlarının Hazineye irat kaydedilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,22.01.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.