Danıştay 4. Daire, arazi toplulaştırması işleminde sabit tesislerin korunmaması ve üretim maliyetlerini artıran hukuka aykırılık bulunduğu gerekçesiyle verilen iptal kararının temyizini reddetti.
Özet: Davacılar tarafından, arazi toplulaştırması kapsamında müştereken malik oldukları parsellere ilişkin yapılan işlemin iptali istemiyle açılan davada, idare mahkemesi toplulaştırmanın tarımsal üretim maliyetlerini artırması, sabit tesisleri korumaması ve bütün halindeki taşınmazları bölerek hukuka aykırı bulunması nedeniyle işlemi iptal etmiş, bölge idare mahkemesi bu kararı onamış, davalı idarenin süre aşımı ve sabit tesis yokluğu iddialarıyla yaptığı temyiz başvurusu ise, bölge idare mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu gerekçesiyle reddedilerek, arazi toplulaştırma işleminin iptali kesinleşmiştir.
T.C.
D A N I Ş T A Y DÖRDÜNCÜ DAİRE Esas No : 2024/2953Karar No : 2025/3969 TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Genel Müdürlüğü VEKİLİ : Av. ...KARŞI TARAF (DAVACILAR) : 1- ... 2- ... 3- ...VEKİLİ : Av. ...İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir. YARGILAMA SÜRECİ :Dava konusu istem: Davacılar tarafından, Arazi Toplulaştırması ve Tarla İçi Geliştirme Hizmetleri projesi kapsamında müştereken malik oldukları Şanlıurfa İli, Siverek İlçesi, ... Köyü, ... Mevkii, ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ... ve ... sayılı parselleri de kapsayan alanda yapılan arazi toplulaştırmasına ilişkin işlemin söz konusu parsellere ilişkin kısmının iptali istenilmiştir. İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; mahallinde yaptırılan keşif ve bilirkişi incelemesi sonucu düzenlenen rapor ile dosyadaki bilgi ve belgelerin birlikte değerlendirilmesinden, davacıların fiilen kullandıkları eski ..., ..., ..., ... nolu kadastro parsellerinin olduğu alanda yapılan toplulaştırma ile belirtilen yeni imar parsellerinin oluşturulduğu, 2011 yılı uydu görüntüsünden; davacılara yeni verilen parsellerden ... ada .., ..., ..., ... nolu parsellerin olduğu alanda fıstık ağaçlarının dikimine başlanmış olduğunun anlaşıldığı, sözü edilen eski parsellerin olduğu alanda sulama altyapısının tesis edildiği, ... ada ... nolu parselin olduğu alanda su kuyusu ile bekçi kulübesinin inşa edilmiş olduğu, buna karşın; davacıların tüm hak edişinin aynı yerinden ve tek parselde verilmesinin mümkün olmasına rağmen, bütün halindeki taşınmazları bölünerek ve fiilen başka maliklerin kullandıkları başka imar alanlarından yer verilerek, tarımsal üretim maliyetlerinin artırıldığı, diğer yandan ... ada ... nolu parselin Hazineye müstakil olarak verilerek davacıların emek sarf ederek oluşturdukları fıstık alanı bölünüp, bu alandaki su kuyusu ile bekçi kulübesinin de Hazinenin tasarrufuna geçmesine neden olunarak sabit tesislerinin korunmadığı dolayısıyla yapılan arazi toplulaştırması işleminde toplulaştırma amaç ve ilkeleri ile hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir. Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İdare Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davalı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından, davada süre aşımı bulunduğu, toplulaştırma konusu parseller hisse hatalı olduğundan olduğu gibi yerinde korunduğu, toplulaştırma öncesi ... nolu kadastro parselinde arazi malikleri Hazineyle müştereken malik olduklarından müşterekliğin giderildiği, Hazine ve arazi malikleri ayrılarak ... ve ... nolu ada parselleri oluşturulup, ... nolu ada parselin Hazineye verildiği, parsellerde su kuyusu vb. sabit tesisin bulunmadığı yapılan işlemin mevzuata uygun olduğu belirtilerek temyize konu kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir. KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Cevap verilmemiştir. TETKİK HÂKİMİ : ...DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.TÜRK MİLLETİ ADINAKarar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:İNCELEME VE GEREKÇE :Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.KARAR SONUCU : Açıklanan nedenlerle;1. Temyiz isteminin reddine,2. Temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının ONANMASINA, 3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, kararın taraflara tebliğini ve bir örneğinin de İdare Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın İdare Mahkemesine gönderilmesine, 24/06/2025 tarihinde oybirliğiyle kesin olarak karar verildi.