Bursa Bölge Adliye Mahkemesinin kargo şirketi sorumluluğu, eksik adres ve TTK 882 çerçevesinde itirazın iptali davasını incelediği istinaf kararı.
Özet: Davacı şirketin, davalı kargo şirketi aracılığıyla gönderilen ve iade edilmeyen toplam 1741 ABD doları değerindeki ürün bedelinin tahsili amacıyla başlattığı icra takibine yapılan itirazın iptali istemiyle açtığı davada, davalı kargo şirketi alıcının adresinin eksik bildirilmesinden davacının sorumlu olduğunu ve taşıyıcının sorumluluğunun Türk Ticaret Kanununun 882. maddesi uyarınca sınırlı olduğunu savunmuş; ilk derece mahkemesi davacının talebini kabul ederek itirazın iptaline, takibin devamına ve icra inkar tazminatına hükmetmesi üzerine, davalı aynı savunmalarını yineleyerek karara karşı istinaf başvurusunda bulunmuştur.

T.C. BURSA BAM ... HUKUK DAİRESİ

T.C.
BURSA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
.... HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO :
KARAR NO :
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
BAŞKAN : ... (...)
ÜYE : ... (...)
ÜYE : ... (...)
KATİP : ... (...)
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ : BURSA..ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ :
NUMARASI :
DAVACI :
DAVA : İtirazın İptali
KARAR TARİHİ :
KARAR YAZIM TARİHİ :
Davalı vekili tarafından yukarıda belirtilen karara karşı istinaf kanun yoluna başvurulmuş, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 352. maddesi uyarınca yapılan ön inceleme sonucu eksiklik bulunmadığı anlaşılmış olmakla dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde gereği görüşülüp düşünüldü:
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 10/07/2018 tarihinde müvekkili tarafından davalı şirket aracılığıyla dava dışı BODO CORPORATİON'a gönderilen ürünlerin a) 210005445 ürün kodlu, 100 adet Case ST Holder, 500,00 USD, b) 200015563 ürün kodlu , 100 Adet Cam Door ST Holder, 600,00 USD, c) 101000002 ürün kodlu , 50 Adet Emergency Valge, 1.141,00 USD bedelli ürünler olduğu, a' da bulunan 500,00 USD bedelli ürün dışındaki b ve c'deki ürünlerin müvekkili firmaya iade edilmediğini, davacı müvekkili şirket adına önce, davalı borçlu şirkete ... Noterliğinden 10/09/2019 tarihli ...yevmiye numaralı ihtarnamesi ile iade edilmeyen 2 adet ürün bedelinin 15 gün içerisinde müvekkil şirket hesabına yatırılması ihtar edildiği, davalı borçlu tarafından ödeme yapılmaması dosyası üzerinden icra takibi başlatıldığı, davalı şirketin borcun tamamına ve takibe itiraz ettiği, davalının itirazlarının iptaline ve durdurulan icra takibinin devamına, davalının %20 'den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatı ödemeye mahkum edilmesine ve yargılama giderleri ile vekaletin davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davalı tarafın müvekkili şirkete taşınmak üzere teslim edilen ürünlerin teslim edilmediğini
iddia ettiği, davacı taraf zararın tazminini talep etmişse de, UPS Hızlı Kargo şirketinin www.ups.com
adresinde yayınlanan UPS taşıma koşul ve kurallarında “ gönderen, konşimentoya dahil edilen hususların tam ve doğru olduğu ve tüm gönderilerde paketi gönderen ve alan
tarafla ilgili uygun irtibat bilgilerinin bulunduğu ve tüm malların nakliyeye
hazır, elverişli ve hizmet ve tarife kılavuzu ve ilgili kanun hükümlerine uygun hale
getirmek için gerektiği şekilde paketlendiği, işaretlendiği ve etiketlendiği, muhteviyatı
itibarıyla tarif ve tasnif edildiği ve malların aynı şekilde nakliyeye hazır,
elverişli ve kılavuz ve ilgili kanun hükümlerine uygun hale getirmek için gerekebilecek
her türlü dokümanın hazırlanmasından sorumlu olduğu.” hükmü ve TTK madde 864
hükmü gereği (1) gönderen, kusuru olmasa da: b) taşıma senedine yazılan bilgilerdeki
gerçeğe aykırılıklar ile yanlışlık ve eksikliklerden…. kaynaklandığı, taşıyıcının zararları
ile giderlerini tazmine yükümlü olduğu. davacı tarafın alıcının adresini doğru bildirmesi
kendi yükümlülüğünde olduğu, adresi eksik bildirmesinden dolayı teslim yapılmaması teslim
yapılmamasından müvekkil şirket sorumlu tutulamaz olduğunu, hiçbir şekilde kabul anlamına gelmemekle bir an için müvekkili şirketin taşımada
kusurlu olduğu düşünülse bile davacı şirketin talep ettiği şekilde taşınan ürünlerin bedelinden
sorumlu olmasının mümkün olmadığını, davacı tarafın zararı 1.741,00.-USD olarak taşınan
ürünlerin bedelinin tahsilini talep etmişse de mahkemece müvekkil şirkete kusur atfedilse
dahi sorumluluğu, TTK madde 882 hükmü gereği, “gönderinin tamamının ziyan veya hasarı
halinde 880 ve 881 inci maddeler uyarınca ödenecek tazminat gönderinin net olmayan
ağırlığının her bir kilogramı için 8,33 Özel Çekme karşılayan tutar ile sınırlı olduğunu” mahkemenizce resen göz önüne alınacak nedenlerden davanın reddini yargılama giderlerinin ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini arz ve talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ:
Mahkemece yapılan yargılama sonucunda, davanın kabulü ile, Bursa .... İcra Dairesinin...Esas sayılı takip dosyasına yapılan itirazın iptaline, takibin 1.741 USD asıl alacak üzerinden devamına, Takibe konu edilen 1.741 USD nin takip talebinde belirtilen TL karşılığı olan 10.430,6792 TL nin %20 si oranında icra inkar tazminatına mahkum edilmesine karar verilmiştir.
Karara karşı, davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ:
Davalı vekili istinaf dilekçesi ile; davacı tarafın alıcının adresini doğru bildirmesi kendi yükümlüğünde olup, eksik bildirmesinden dolayı teslim yapılamaması durumunda müvekkili şirket sorumlu tutulamayacağını, taşıyıcının sorumluluğunun sınırlı olduğunun kanun gereği olduğunu, TTK madde 882 hükmü gereği; '' Gönderinin tamamının zıyaı veya hasarı hâlinde, 880 ve 881 inci maddeler uyarınca ödenecek tazminat, gönderinin net olmayan ağırlığının her bir kilogramı için 8,33 Özel Çekme Hakkını karşılayan tutar ile" sınırlı olduğunu, alacak likit kabul edilerek icra inkar tazminatına hükmedilmesinin doğru olmadığını belirterek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ, HUKUKİ SEBEPLER VE GEREKÇE:
Dava, itirazın iptali istemine ilişkindir.
İlk derece mahkemesince, yukarıda açıklanan gerekçelerle davanın kabulüne karar verilmiş, karara karşı, davalı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunmuştur.
İnceleme; 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca, istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.
Mahkemece aldırılan bilirkişi raporunda; Söz konusu ürünlerin alıcıya ulaşmadığı, 210005445 ürün kodlu, 100 adet Case ST Holder, 500,00.- USD ürün, davacı şirkete iade edilmiş, diğer ürünler iade edilmemiş akibeti belirsiz kayıp durumda olduğunu, dava dosyası içerisine sunulan belgelerden ve davacı şirket merkezinde yapılan incelemeler sonucunda, daha önce davacı tarafından muhtelif tarihlerde aynı adrese aynı şekilde davacı tarafından, davalı şirket aracılığıyla defalarca gönderi yapıldığı, sorunsuz olarak teslim edildiği, davacı şirket tarafından, BODE Corporation, 660 John Dodal Road Spartanburg SC 29305 USA adresine defalarca davalı tarafça ürün gönderildiği, adresde bir sorun olmadığı, sorun olmuş olsa bile geri dönen sadece bir ürünün olması UPS firması ihmali veya kusuru nedeniyle 2 adet ürünün dönmediği, internet üzerinden yapılan araştırmada, Bode şirketinin adresi konşimento üzerinde yazan adresle aynı olduğu tespit edilmiştir.
TTK'nın 875. maddesi gereğince taşıyıcı, eşyanın taşınmak üzere teslim alınmasından teslim edilmesine kadar geçecek süre içinde, eşyanın zıyaından, hasarından veya teslimindeki gecikmeden doğan zararlardan sorumludur. Taşıyıcının sorumluluktan kurtulmasında genel sebepler ve özel sebepler ayrımı yapılmış olup taşıyıcı ancak TTK'nın 875/3, 876 ve 878. maddesinde gösterilen hallerin mevcudiyetini ispat etmek suretiyle mesuliyetten kurtulur.
Taşıyıcının sorumluluğu kural olarak eşyayı teslim ettiği anda son bulur. Buradaki teslimden, taşıma sözleşmesi veya senedinde gönderilen olarak belirtilen kişi ya da sonradan gönderen veya gönderilenin talimatı üzerine teslimi istenen üçüncü kişi tarafından eşyanın teslim alınması anlaşılmalıdır. TTK'da öngörülen sorumluluktan kurtulabilmesi için taşıyıcı, TTK'nın 876. maddesi uyarınca ''çok tedbirli bir taşıyıcının gösterebileceği özeni göstermiş olsaydı yine de zıya, hasar veya gecikmenin oluşacağını'' ya da zararın TTK’nuın 878. maddesinde sayılan özel durumlardan birinden kaynaklandığını ispatlamalıdır.
Sorumluluk miktarının tespiti açısından uygulanması gereken TTK'nın 880/1 maddesi hükmüne göre taşıyıcı, eşyanın tamamen veya kısmen zıyaından dolayı tazminat ödemekle sorumlu tutulduğunda, bu tazminat, eşyanın taşınmak üzere teslim alındığı yer ve zamandaki değerine göre hesaplanacağı belirtilmiştir.
Tazminat hesaplamasında 880 ve 882/1 maddesi ile sınırlama getirilmiştir. Buna göre hesaplanan tazminat hiç bir zaman eksik brüt ağırlığın kilogramı başına 8,33 Özel Çekme Hakkını aşamayacaktır. Sınırlı sorumluluk durumu bu olmakla beraber, TTK'nın 886.maddesinde "Sorumluluğu sınırlama hakkının kaybı" başlığı altında, taşıyıcının sorumluluktan kurtulma hallerinden ve sorumluluk sınırlamalarından yararlanamayacağı hallerin belirlendiği görülmektedir. TTK’nın 886. maddesi uyarınca taşıyıcı veya TTK’nın 879. maddede belirtilen kişiler zarara, kasten veya pervasızca bir davranışla ve böyle bir zararın meydana gelmesi ihtimalinin bilinciyle işlenmiş bir fiil veya ihmalle sebebiyet verdiklerinin ispat edilmesi halinde sorumluluktan kurtulma hâllerinden ve sorumluluk sınırlamalarından yararlanamayacaklardır.
Somut olay değerlendirildiğinde; davalı taşıyıcı tarafından zarara neden olan taşıma konusu emtiaların alıcısına teslim edilmediği, taşıma sırasında kaybedilmiş olduğu tespit edilmiştir. Davalı taşıyıcı aksini ispat edememiştir. TTK kapsamımda davalı taşıma şirketinin alıcısına teslim edilmeyen, kayıp edilen gönderilerden dolayı TTK'nın 882. maddesindeki sınırlı sorumluluk hükümlerinden yararlanamayacağı anlaşılmakla verilen kararda bir isabetsizlik görülmemiştir.
Dosya kapsamındaki yazı, belge ve bilgilere, yasaya uygun gerektirici nedenlere, İlk Derece Mahkemesi kararının gerekçesinde dayanılan delillerle, delillerin tartışılması sonucu maddi olay ve hukuki değerlendirmede usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına, HMK m. 355/1 gereği incelemenin istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılıp, re'sen gözetilmesi gereken, kamu düzenine herhangi bir aykırılığın da bulunmamasına, kararın usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğunun anlaşılmasına göre; davalı vekilinin istinaf itirazları yerinde görülmediğinden HMK m. 353/1,b,1 gereğince istinaf başvurusunun esastan reddine karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-)Davalı vekilinin ilk derece mahkemesinin yukarıda anılan kararına yönelik istinaf başvurusunun 6100 sayılı HMK'nın 353/1-b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE,
2-) 492 sayılı Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 615,40 TL istinaf karar ve ilâm harcından davalı tarafından peşin olarak yatırılan 97,43 TL harcın mahsubu ile bakiye 517,97 TL harcın davalıdan tahsil edilerek hazineye gelir kaydına,
3-)İstinaf eden davalı tarafından yapılan istinaf yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
4-)İstinaf incelemesi duruşma açılmadan yapıldığından vekâlet ücreti takdirine yer olmadığına,
5-)6100 sayılı HMK'nın 7035 sayılı Kanun ile değişik 359/4 maddesi uyarınca kararın kesin olması nedeniyle ilk derece mahkemesince taraflara tebliğine,
dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda 6100 sayılı HMK'nın m. 362/1-a hükmü uyarınca miktar itibariyle kesin olmak üzere, oybirliği ile karar verildi. 23/12/2025
...
Başkan
...
¸(e-imzalıdır)
...
Üye
...
¸(e-imzalıdır)
...
Üye
...
¸(e-imzalıdır)
...
Katip
...
¸(e-imzalıdır)