Yargıtay bozmasından dönen 10. Asliye Ticaret Mahkemesindeki trafik kazası sonucu ağır yaralanan yolcunun sigorta şirketinden talep ettiği tazminat davası.
Özet: Bu hukuki evrak, 26.09.2015 tarihinde Balıkesirde meydana gelen trafik kazasında yolcu olarak ağır yaralanan davacının, davalı sigorta şirketince sigortalı olan aracın kusuru nedeniyle uğradığı maddi ve manevi zararların tazmini talebiyle açtığı davayı ele almaktadır; davacı, sürekli iş göremezlik zararı ve faiz talep ederken, davalı kaza tarihindeki mevzuatın uygulanması, kusur ve maluliyet oranlarının tespiti, hatır taşıması ve müterafik kusur indirimi ile poliçe limitleri kapsamında sorumluluk itirazında bulunmuş, Yargıtay bozması sonrası yeniden görülen davada, davacının %47 engelli olduğu ve bakıcı ihtiyacı bulunduğu raporlarla sabitlenmiş, aktüerya uzmanı sürekli iş göremezlik zararını 192.709,49 TL olarak hesaplamıştır.
T.C. ... 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2022/654 Esas - 2025/560
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A YARGILAMA YAPMAYA VE HÜKÜM KURMAYA YETKİLİ T.C. ...10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR ESAS NO : 2022/654 EsasKARAR NO : 2025/560 HAKİM :....KATİP :....DAVACI : ... ... ..VEKİLİ : Av....DAVALI : ....VEKİLİ : Av. ....DAVA : Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)DAVA TARİHİ : 17/02/2016KARAR TARİHİ : 16/09/2025KARAR YAZIM TARİHİ : 26/09/2025 Mahkememizden verilen 14/07/2020 tarih ve 2019/346 esas 2020/310 karar sayılı kararı Yargıtay 4. Hukuk Dairesinin 01/06/2022 tarih, 2021/5667 esas 2022/8079 karar sayılı ilamıyla Bozulmasına karar verilmiş olmakla, dava mahkememizin yukarıdaki esasına kaydı yapılıp yapılan yargılama sonunda dosya incelendi: DAVA:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 26.09.2015 tarihinde Balıkesir'de meydana gelen tek taraflı trafik kazası neticesinde müvekkilinin ağır şekilde yaralanarak maddi ve manevi açıdan mağdur olduğunu, kazanın oluşumunda davalı sigorta şirketine .... numaralı ZMMS (Trafik) poliçesi ile sigortalı bulunan ... plakalı aracın kusurlu ve sorumlu olduğunu, müvekkilinin ise bu araçta "yolcu" konumunda bulunduğundan herhangi bir müterafik kusurunun bulunmadığını, müvekkilinin yaşı, geliri ve tüm denkleştirme sebepleri bir arada değerlendirildiğinde davalının limit dahilinde zararın tümünden sorumlu olduğunu, davalıya iadeli taahhütlü olarak ödeme yapması ihtarı gönderildiğini, bu ihtarın 04.02.2016 tarihinde davalıya tebliğ edilmesine karşın davalı tarafından ödeme yapılmadığından temerrüde düşmüş olduğunu, taleplerinde tüm denkleştirme nedenlerinin dikkate alınarak davalının sigortalısının tam kusuruna dayanılmadığından bahisle, fazlaya dair talep ve dava haklarını saklı tutarak şimdilik 3.000,00.-TL maddi tazminatın ihtarnamenin tebliğ tarihinin 8 işgünü sonrası olan 17.02.2016 tarihinden itibaren ticari temerrüt (avans) faiziyle birlikte davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.CEVAP :Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; kaza tarihinin 06.03.2016 olması sebebiyle 01.06.2015 tarihinde yürürlüğe giren Trafik Sigortası Genel Şartlarının iş bu davada uygulanması gerektiğini, yetki itirazında bulunulduğunu, kusur oranlarının Adli Tıp vasıtasıyla, maluliyet tespitinin Adli Tıp Kurumu 3. İhtisas Dairesi uyarınca yapılması gerektiğini, maluliyet tazminatının uzman bilirkişilerce hesaplanması gerektiğini, hatır taşıması ve davacının müterafik kusurunun varlığı halinde hesaplanacak tazminatta indirime gidilmesi gerektiğini, müvekkil şirketin sorumluluğunun poliçedeki teminat limiti ve kusur oranı ile sınırlı olduğunu, davacı tarafın ticari temerrüt (avans) faizi talebinin haksız olup, ancak dava tarihinden itibaren yasal faiz talep edebileceğini, neticede davanın müvekkili şirket bakımından reddine karar verilmesini talep etmiştir.DELİLLER : ... Sigorta A.Ş.'den dava konusu 9345034 nolu Karayolları Trafik Trafik Kanunu Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası ile sigortalanmış olan ... plakalı aracın hasar ve poliçe dosyaları istenilerek dosyaya kazandırılmıştır. Uludağ Üniversitesi Sağlık ve Uygulama Araştırma Merkezi Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Hastanesi, Bandırma Eğitim ve Araştırma Hastanesi ve Bandırma Devlet Hastanesi'nden davacının tedavi ve hastane evrakları istenilerek dosyaya kazandırılmıştır. Bursa Uludağ Üniversitesi Sağlık Uygulama Hastanesinden davacı hakkında Psikiyatri ve Noroloji uzmanın da bulunduğu heyetçe Yargıtay Bozma ilamı da göz önünde bulundurulup "Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmeliği" hükümleri kapsamında düzenlenen8 11/02/2025 tarihli raporda özetle; ... ... isimli ... kimlik numaralı şahısta 26/09/7201 Starihinde geçirmiş olduğu trafik kazasına bağlı gelişen anksiyöz mizaçlı uyum bozukluğu (tedaviyle işlevselliği kısmen düzelen, hafif şiddetli) splenektomi, sağ peroncal sinirde kısmi bir etkilenmesi arızalarının 30 Mart 2013 tarihinde yayınlanan 28603 sayılı resmi gazetede yayınlanan Özürlülük Ölçütü, Smıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetim değerlendirilmesinde; kişi engel oranının %47 (yüzde kırk yedi) olduğunu, İyileşme süresinin (geçici işgöremezlik) 18 (onsekiz) aya kadar uzayabileceğini, bakıcı ihtiyacı bulunduğu ve süresinin 4 (dört) ay olduğu yönünde rapor tanzim edilmiştir. Tüm dosya kapsamı ve ön inceleme duruşmasında belirlenen uyuşmazlık konuları hakkında aktüerya uzmanı bilirkişiden alınan 24/04/2017 tarihli bilirkişi raporunda özetle, davacı ... ...'ün; sürekli İş Göremezlik Zararının 192.709,49.-TL olarak hesaplandığını, dosyada mevcut 02.01.2017 tarihli Uludağ Üniversitesi Sağlık Kuruluşları Adli Tıp Anabilim Dalı'ndan alınan Adli Raporda davacının gerek geçici iş göremezlik dönemine ilişkin bir tespit yapılmamış olduğu ve bakıcı ihtiyacının bulunmadığına ilişkin tespit olduğundan tarafımdan bu hususta herhangi bir hesaplama da yapılamadığını, kaza tarihinde mevcut bulunan ZMMS (Trafik) Poliçe limitlerinin bedeni zarar halinde kişi başı 290.000,00.-TL ile sınırlı olduğu ve hesaplanan tazminat miktarlarının poliçe teminat limiti dahilinde bulunduğunu, hükmedilecek maddi tazminata, işletilebilecek faiz türü hususundaki takdir Mahkemeye ait olmak üzere; davalı sigorta şirketi bakımından dosya içerisindeki bilgi ve belgeler doğrultusunda 17.02.2016 temerrüt tarihinden itibaren faiz yürütülebileceği Talep durumuna dikkat edilmesi gerektiği yönünde görüş ve kanaatini bildirmiştir. Tarafların itiraz ve beyanları doğrultusunda dosya önceki bilirkişiye tevdi edilerek alınan 08/12/2017 tarihli bilirkişi ek raporunda özetle; raporun tanzim . veriler, maluliyet oranları dikkate alınarak yukarıda yapılan hesaplamalarda; davacı ... ....”ün; Geçici İş Göremezlik Zararının : 22.758,43.-TL olarak hesaplandığını, Sürekli İş Göremezlik Zararının: 181.330.28.-TL olarak hesaplandığını, Bakıcı Gideri Zararının : Bulunmadığı (Adli Tıp Raporu uyarınca-Toplam Zararının : 204.088,71.-TL olarak hesaplandığını, kaza tarihinde mevcut bulunan ZMMS (Trafik) Poliçe limitlerinin bedeni zarar halinde kişi başı 290.000.,00.-TL ile sınırlı olduğu ve hesaplanan tazminat miktarlarının poliçe teminat limiti dahilinde bulunduğunu, hükmedilecek maddi tazminata, işletilebilecek faiz türü hususundaki takdir Mahkemeye ait olmak üzere; davalı sigorta şirketi bakımından dosya içerisindeki bilgi ve belgeler doğrultusunda 17.02.2016 temerrüt tarihinden itibaren faiz yürütülebileceği yönünde görüş ve kanaatini bildirmiştir. Yargıtay Bozma ilamı sonrası dosya kapsamında yeni bir aktüerya (hesap uzmanı) bilirkişisinden alınan 20/08/2025 tarihli bilirkişi raporundan özetle; davacı vekilince; davacı ... ... lehine, 1.000,00 TL geçici iş göremezlik tazminatı ve 2.000,00 TL sürekli iş göremezlik tazminatı olmak üzere toplam 3.000,00 TL maddi tazminat talebinde bulunulduğunu, davacı ... ...'un yolcu konumunda olduğu tespit edildiğinden, hesaplanan maddi zarardan TBK 52 inci maddesi kapsamında kusur indirimi yapılmadığını, davacı ... ...'in 26.09.2015 tarihinde geçirmiş olduğu trafik kazası sonucu yaralanması nedeniyle engel oranının %47 olduğunu, iyileşme süresinin 18 aya kadar uzayabileceğini, bakıcı ihtiyaç süresinin 4 ay olduğunun tespit edildiğini, işbu raporda, davalı tarafın usuli kazanılmış hakkı olduğu kabulüne göre, Mahkemece hükme esas alınan bilirkişi raporunun düzenlendiği 2017 yılı ücret miktarı dikkate alınarak, progresif rant yöntemine göre hesaplama yapıldığını, davacı lehine 22.757,08 TL geçici iş göremezlik zararı hesaplanmış olup, Mahkemece % 20 hatır taşıması indirimi yapılması halinde davacı lehine 18.205,66 TL geçici iş göremezlik tazminatı hesaplandığını, davacı lehine 198.564,66 TL sürekli iş görmezlik tazminatı hesaplanmış olup, Mahkemece % 20 hatır taşıması indirimi yapılması halinde davacı lehine 158.851,72 TL sürekli iş göremezlik tazminatı hesaplandığını, kaza tarihi itibariyle ZMMS poliçe limiti 290.000,00 TL olup, hesaplanan toplam tazminatın poliçe limiti dahilinde kaldığını, Mahkemede 2019/346 esas dosyada yapılan yargılamada "%20 hatır taşıması indirimi yapılarak davanın kısmen kabulüne, toplam 163.270,54 TL tazminatın temerrüt tarihi olan 17/02/2016 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıva ödenmesine” hükmedildiğinin tespit edildi yönünde görüş ve kanaatini bildirmiştir. DELİL DEĞERLENDİRME VE HUKUKİ GEREKÇE:Dava, davacının yolcu olduğu ve davalı ... Sigorta'ya ZMMS poliçesi ile sigortalı ... plakalı araç içerisinde tek taraflı trafik kazası neticesinde yaralanan davacının sürekli iş göremezlik ve geçici iş göremezlik tazminat davasıdır. Mahkememizin 30/01/2018 tarihli kararı ile Davanın kabulüne, 22.758,43 geçici iş göremezlik tazminatı ile 181.330,28 TL sürekli iş göremezlik tazminatı olmak üzere toplam 204.088,71 TL'nin davalı sigorta şirketinden tahsiline karar verilmiş olup, kararın davalı tarafından istinaf edilmesi üzerine ... BAM 26 Hukuk Dairesinin 2018/1215 esas 2019/1053 sayılı kararı ile ; olayda hatır taşıması olup olmadığı kararda tartışılmadığından bahisle sair istinaf taleplerini incelemeden mahkememiz kararının kaldırılmasına karar verilmiştir.Mahkememizce yeniden yapılan yargılamada mahkememizin 14/07/2020 tarihli kararı ile, davacının hatır için taşındığı kabul edilerek %20 oranında hatır taşıması indirimi yapılarak davanın kısmen kabulüne, 163.270,54 TL'nin davalıdan tahsiline karar verilmiş olup kararın davalı tarafından tekrar istinaf edilmesi üzerine, ... BAM 26 Hukuk Dairesinin 2020/1357 esas 2020/1246 sayılı kararı ile davalının istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiş olup, kararın davalı tarafından temyiz edilmesi üzerine Yargıtay 4 Hukuk Dairesinin 2021/5667 esas 2022/8079 sayılı kararı ile kaza tarihindeki yönetmeliğe göre rapor alınmadığı yine maluliyet raporunda psikiyatri değerlendirmeleri yapabilecek uzman heyette olmadığından yeniden maluliyet raporu alınması yönünden kararın bozulmasına karar verilmiştir. Dava konusu kaza 26/09/2015 tarihinde gerçekleşmiş olup, bozma ilamı doğrultusunda kaza tarihinde yürürlükte olan Özürlülük ölçütü... Yönetmeliğine uygun şekilde psikiyatri uzmanınında bulunduğu heyetten davacının maluliyet raporu alınmış olup, kişinin engel oranın %47 olduğu, geçici iş göremezlik süresinin 18 ay olduğu tespit edilmiştir. 26/09/2015 tarihinde sürücü ... ....'ın sevk ve idaresinde olan ... plakalı aracın sürücüsünün direksiyon hakimiyetini kaybetmesi sonucu tek taraflı gerçekleşen trafik kazasında araçta yolcu olarak bulunan davacının yaralandığı, kaza tarihinde yürürlükte olan yönetmelik hükümlerine göre davacının %47 oranında maluliyet ve 18 ay süre ile geçici iş göremez halinde kaldığı, yeni alınan maluliyet raporuna göre Yargıtay bozma ilamından sonra alınan hesap raporuna göre (davacının istinaf ve temyizi olmadığından davalının usulü kazanılmış hakları da gözetilerek önceki bilirkişi raporunun düzenlendiği 2017 yılı ücret miktarı dikkate alınarak) yapılan hesaplamada %20 hatır taşıması indirimi de yapılarak 18.205,66 TL geçici ve 158.851,72 TL sürekli iş göremezlik tazminatı toplamı olan 177.057,38 TL hesaplandığı ancak Mahkememizin 14/07/2020 tarihli kararında davacının tazminat miktarının 163.270,54 TL hak kazandığına karar verilmiş olup, davacının karara karşı temyizi olmadığından davalının usulü kazanılmış hakları gözetileceğinden 163.270,54 TL'nin üzerinde tazminata hükmedilemeyeceğinden aşağıdaki şekilde davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. Tazminat belirlenirken hatır taşıması nedeni ile takdiri indirim yapıldığından davalı yararına vekalet ücretine hükmedilmemiş, yargılama giderleri davalı üzerinde bırakılmıştır. HÜKÜM : Yukarıda açıklanan nedenlere, kararın dayandığı yasal ve hukuksal gerekçeye, dosyadaki kanıtlara göre;Davanın KISMEN KABULÜNE; 1.-163.270,54 TL'nin temerrüt tarihi olan 17/02/2016 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, 2.-Fazlaya ilişkin talebin reddine ,3.-492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince, alınması gereken 11.153,01 TL nispi karar ve ilam harcın, peşin alınan 29,20 TL ile 686,82 TL ıslah harcı olmak üzere toplam 716,02 TL'nin mahsubu ile noksan olan 10.436,99 TL'nin davalıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,4.-Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca, davacı yararına kabul miktarına göre hesaplanan 30.000,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak, kendisini vekil ile temsil ettiren davacıya verilmesine,4.a- Davalı lehine vekalet ücreti takdirine yer olmadığına, 5.-Davacı tarafça yatırılan 29,20 TL peşin harç ile 686,82 TL ıslah harcı olmak üzere toplam 716,02 TL'nin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,6.-Davacı tarafından yapılan 29,20 TL başvuru harcı, 6.343,00 TL tebligat/posta/müzekkere masrafı, bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 6.372,20 TL yargılama davalıdan alınarak davacıya verilmesine,7.-Davalı tarafından yapılan 115,50 TL tebligat/posta giderinin davalı üzerinde bırakılmasına, 8.-Taraflarca yatırılan gider ve delil avansının kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde talep halinde yatırana iadesine,Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda, kararın tebliğinden itibaren 15 gün içinde Yargıtay'da temyiz yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 16/09/2025 Katip ....¸ Hakim ....¸ *Bu belge 5070 sayılı Yasa hükümlerine göre elektronik olarak imzalanmıştır.