Kaybolan çekin iptali talepli davada, ibraz eden üçüncü şahsın ortaya çıkması ve istirdat davası açılmaması nedeniyle talebin reddedilmesi.
Özet: Kaybolduğu iddia edilen bir çeke ilişkin olarak açılan iptal davasında, davacı vekili tarafından müvekkilin zilyedi olduğu çekin kaybedildiği ve üçüncü şahısların eline geçmesiyle telafisi imkansız zararlar doğabileceği gerekçesiyle ödeme yasağı ve çekin iptali talep edilmiş; ancak yargılama sürecinde çeklerin dava dışı üçüncü şahıslarca bankalara ibraz edildiğinin tespit edilmesi üzerine, davacıya ibraz edenlere karşı çek istirdadı davası açması için verilen kesin süreyi kullanmaması nedeniyle, yüksek yargı içtihatları ve dosya kapsamı doğrultusunda davanın reddine karar verilmiştir.
T.C.
İSTANBUL 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO:2025/886 EsasKARAR NO :2026/583DAVA:Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))DAVA TARİHİ:01/09/2026KARAR TARİHİ:01/09/2026Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılamaları sonunda: TALEP:Davacı vekilinin mahkememize vermiş olduğu dilekçesinde özetle: "Çek iptali davasında yetkili mahkeme TTK 757’de düzenlenmiş olup buna göre; ödeme yeri veya hamilin yerleşim yerindeki mahkeme çek iptali davalarına bakmaya yetkilidir. Çekin ödeme yeri sabit olduğu üzere İstanbul'dur. Ekte yer alan çek çıkışı belgesine göre, Müvekkil, ... ... ..., Paz Tic San A.Ş. ... Bankası ... ... Şubesi’nın 13.10.2025 tarihli, ... seri numaralı 404.016,69 TL (dörtyüzdörtbinonaltıtlaltmışdokuzkuruş) tutarındaki çekin zilyedidir. Söz konusu çekin suretinin temini için ilgili bankaya müzekkere yazılmasını talep ederiz.Çek müvekkilimizin yedinde bulunduğu sırada kaybolmuş bulunduğundan tahsilatı mümkün olmamakta ve bu durumda müvekkilimizin mağduriyetine neden olmaktadır. Kaybolan çekin 3. şahıslar tarafından kullanılması ihtimali bulunmaktadır. Çek bedellerinin talep edilebilmesi bakımından çeklerin iptaline karar verilmesini ve müvekkilin zarara uğramaması için çekler hakkında ödeme yasağı kararı verilmesini talep etmek zorunluluğu doğmuştur.Müvekkilin zilyedi olduğu iş bu çek kaybedilmiştir. Müvekkil şirket bu çeki kimseye vermemiştir, çek kaybolmuştur. Çeki eline geçiren kişinin, çek karşılığını bankadan tahsil etmesi veya çeki işletmesi tehlikesi söz konusudur.Çekin üçüncü şahısların eline geçmesi müvekkil açısından telafisi imkânsız zararlar doğurabileceğinden, çek bedelinin bankadan alınmaması için öncelikle ödeme yasağı konulmasını, devamında da adı geçen çekin zayii nedeniyle iptaline karar verilmesini talep etme zarureti hasıl olmuştur.Öncelikle müvekkilimizin ileride telafisi imkansız zararlara uğramasının önüne geçilmesi maksadıyla; yukarıda seri numarası verilmiş bulunan çek ile ilgili olarak bankaca ödeme yapılmaması için acil olarak tedbir kararı verilerek ödeme yasağı konulmasına kararın muhatap bankalara bildirilmesine; yargılama neticesinde çekin iptaline karar verilmesini" talep ve dava etmiştir.DELİLLER VE GEREKÇE:Dava, 6102 sayılı TTK.nun 818/s maddesi yollamasıyla aynı yasanın 757 ilâ 764 maddelerine göre kaybolan çekin iptaline karar verilmesi talebine ilişkindir.Emsal mahiyette Bölge Adliye Mahkemesi 43. Hukuk Dairesi'nin 2025/994 Esas, 2025/1040 Karar sayılı ilamında özetle; "Talep, TTK'nın 818/1-s maddesinin atfı ile TTK'nın 757 vd. Maddeleri uyarınca zayi nedeniyle kıymetli evrak(çek) iptali istemidir.Çek iptali davaları, özelliği itibari ile hasımsız açılan davalardan olup, yapılan yargılama sırasında çek hamilinin ortaya çıkması durumunda, çek iptali davasını açan davacıya, mevcut çek hamiline karşı çek istirdadı davası açması konusunda süre verilmeli, istirdat davasının açılması halinde, çek iptali davasının konusuz kaldığından bahisle karar verilmesine yer olmadığına, açılmaması halinde ise çek iptali davasının reddi yönünde hüküm kurulmalıdır.(Yargıtay 11.H.D nin 17/06/2019tarih ve 2018/2811 E- 2019/4422 K)Somut olayda ilk derece mahkemesince talebe konu çeki ibraz edenin ortaya çıkması nedeniyle davacıya çek istirdatı açmak üzere süre verilmiş, davaca tarafından ise çek istirdatı davası açılmamıştır. Davacı tarafından ilk derece mahkemesince verilen süre içerisinde çek istirdatı davası açılmadığından davanın reddine karar verilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir." şeklinde karar verilmiştir.Tüm dosya kapsamı bir bütün olarak incelendiğinde; davacı tarafından yetkili hamili iken kaybolduğu iddia edilen çeklerin bankalardan gelen yazı cevapları doğrultusunda dava dışı üçüncü şahıslar tarafından ibraz edilmiş olması nedeniyle davacıya çekleri ibraz edenlere karşı istirdat davası açmak üzere kesin süre verilmiş ancak davacı tarafından çek istirdatı davası açılmamış olduğundan davanın reddine dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir. HÜKÜM : Ayrıntısı ve gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere : 1-Davanın REDDİNE, 2-Karar tarihi itibariyle 492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 732,00 TL harçtan peşin alınan 615,40 TL'nin mahsup edilerek bakiye 116,60 TL harcın davacıdan alınarak hazineye irat kaydına,3-Davacı tarafından yapılan giderlerin kendi üzerinden bırakılmasına,4-Teminatın iadesi talebinin karar kesinleştikten 1 ay sonra yeniden talep edilmesi hâlinde değerlendirilmesine,5-Taraflarca yatırılan gider ve delil avansından arta kalan kısmın karar kesinleştiğinde HMK.m.333 hükmü uyarınca ilgili tarafa iadesine,Dair; tarafların yokluğunda verilen gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftalık süre içinde mahkememize veya bulunulan yer Asliye Ticaret Mahkemesine dilekçe ile başvurmak koşuluyla İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi. Katip ... e-imzalıdır Hakim ...e-imzalıdır