Danıştay 4. Daire, Konya 15. kısım arazi toplulaştırma projesinde bazı parseller için hukuka uygunluk, yol şevine yakınlığı nedeniyle bir parsel için iptal kararlarının temyizini incelemiştir.
Özet: Konyadaki arazi toplulaştırma projesi kapsamında, davacının bazı parsellerinin toplulaştırma işleminin yasal ilke ve teknik gerekliliklere uygun olduğu, sabit tesislerin korunduğu ve mevzuata aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davayı reddeden ilk derece mahkemesi, bir parselin güney sınırının karayolu şev çukurunu kapsayarak tarım ve ekoloji açısından uygunsuzluk ve teknik gerekliliklere aykırılık teşkil ettiğini belirterek bu kısma yönelik işlemi iptal etmiş; Bölge İdare Mahkemesi ise ilk derece mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğuna hükmederek istinaf başvurusunu reddetmiştir.
T.C.
D A N I Ş T A Y DÖRDÜNCÜ DAİRE Esas No : 2023/14001Karar No : 2025/4172 TEMYİZ EDEN TARAFLAR : 1- (DAVACI) ... VEKİLİ : Av. ... 2- (DAVALI) ... Genel Müdürlüğü VEKİLİ : Av. ...İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek taraflarca aleyhlerine olan kısımlarının bozulması istenilmektedir.YARGILAMA SÜRECİ :Dava konusu istem: Konya 15. Kısım Arazi Toplulaştırma ve Tarla İçi Geliştirme Hizmetleri Projesi kapsamında, Konya ili, Karatay ilçesi, ... Mahallesi, ... ve ... sayılı parselleri kapsayan alanda yapılan arazi toplulaştırmasının anılan parsellere ilişkin kısmının iptali istenilmiştir. İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararla; dosyadaki bilgi ve belgelerle taşınmaz mahalinde yapılan keşif ve bilirkişi incelemesi sonucunda düzenlenen ve hükme esas alınabilecek nitelikte görülen bilirkişi raporunun birlikte değerlendirilmesinden, ... ve ... sayılı parseller incelendiğinde, toplulaştırma bölgesinin farklı konumundaki, değişik derecelere sahip, davacının 1/2 ve 1/24 gibi farklı hisselerle malik olduğu ..., ..., ... nolu parselleri, içerisinde kuyu ve trafosu bulunan, 1/2 hisse ile malik olduğu ... nolu parselinin etrafında ... ada ... nolu parsel olarak, sonradan aldığı ... nolu parseli de bulunduğu yerden ve tam hisse ile ... ada ... nolu parsel olarak toplulaştırıldığı, kanunda öngörülen dağıtım ilke ve esasları ile teknik gerekliliklere uygun olarak dağıtım yapıldığı, sabit tesislerin korunarak davacıya bırakıldığı, parselasyonun mevzuata uygun olduğu anlaşıldığından, dava konusu işlemin bu kısmında hukuka ve mevzuata aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle ... ve ... sayılı parseller yönünden davanın reddine; ... sayılı parsel (toplulaştırma sonrası ... ada ... parsel) incelendiğinde, davacıya verilen anılan parsel ekim, sürülme, sulama, verimlilik ve tarıma elverişlilik bakımından uygun olup, dağıtım ilkelerine uyulmuş olmakla birlikte, ... nolu toplulaştırma adasının güney cephesinin sınır boyunca, Akörenkışla karayolunun şev çukurunu kapsayacak şekilde planlandığı, ... nolu adanın Akörenkışla Karayoluna cepheli ..., ... nolu parsellerin güney cephesindeki mülkiyet sınırının, karayolunun şevini içine alacak biçimde planlandığı, şev çukurlarının, karayolundaki her türlü yağış ve atığın burada toplanması, yola ve yola cepheli arazileri bu yağış ve atıklardan korumak için planlandığı, bu durumda yoldaki her türlü yağış ve atığın anılan bu parsellerin güney cephelerinde birikeceği için tarım ve ekoloji açısından istenmeyen bir durum oluşacağı, dolayısıyla ... ada ... parsel yönünden değerlendirme yapıldığında, bu parselin güney cephesindeki mülkiyet sınırının, karayolunun şevini içine alacak biçimde planlanmasının hatalı olduğu, bu parsel yönünden yapılan toplulaştırma işleminde, ilgili kanun ve yönetmeliğinde öngörülen teknik gerekliliklere uyulmadığı, tarım ve ekoloji açısından yeterli değerlendirme yapılmadığı anlaşıldığından, hukuka ve mevzuata uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle ... sayılı parsel yönünden dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İdare Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve taraflarca ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.TEMYİZ EDEN DAVACININ İDDİALARI : Birleştirme taleplerinin idarece dikkate alınmadığı, birçok kişiye mera arazisinden parsel verildiği ve hatta 25 km mesafeden bile parsel taşındığı, eşitlik ilkesine aykırı davranıldığı ileri sürülmektedir.TEMYİZ EDEN DAVALININ İDDİALARI : Toplulaştırma sonrasında, parsellerin yola cephe olacak şekilde, sulama imkanlarından en iyi şekilde yararlanmasının sağlandığı, mümkün olduğunca düzgün şekillerde ve parçalı arazilerin toplanarak arazi verimliliğin artırılmasının amaçlandığı, bu işlem yapılırken toplulaştırma öncesindeki arazilerin sınırları değiştiği ve kaymaların olduğu, köydeki bütün tercihlerin bir bütün halinde değerlendirildiği, hepsinin istendiği şekilde planlama yapılmasının mümkün olmadığı, bir kısım tercihlerin kabul gördüğü fakat bir kısım tercihlerin zorunlu olarak yerine getirilemediği, aksi takdirde toplulaştırmanın bütün halinde tamamlanmasının mümkün olmadığı, toplulaştırmanın zorunlu olarak yapılmasının bunu gerekli kıldığı ileri sürülmektedir.DAVACININ SAVUNMASI : Cevap verilmemiştir.DAVALININ SAVUNMASI : Cevap verilmemiştir. TETKİK HÂKİMİ : ...DÜŞÜNCESİ : Temyiz istemlerinin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir. TÜRK MİLLETİ ADINAKarar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:İNCELEME VE GEREKÇE :Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçelerde ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.KARAR SONUCU : Açıklanan nedenlerle;1. Tarafların temyiz istemlerinin reddine,2. Temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının ONANMASINA, 3. Temyiz giderlerinin istemde bulunanlar üzerinde bırakılmasına,4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, kararın taraflara tebliğini ve bir örneğinin İdare Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın anılan İdare Mahkemesine gönderilmesine, 01/07/2025 tarihinde oybirliğiyle kesin olarak karar verildi.