izmir bölge adliye mahkemesi, 20. hukuk dairesinin, trafik kazasında sigortalı aracın neden olduğu maddi hasarın zmss limitiyle sınırlı tazminatı ve imms sorumluluğunun reddi kararına yönelik istinaf incelemesi.

İzmir Bölge Adliye Mahkemesi, 20. Hukuk Dairesinin, trafik kazasında sigortalı aracın neden olduğu maddi hasarın ZMSS limitiyle sınırlı tazminatı ve İMMS sorumluluğunun reddi kararına yönelik istinaf incelemesi.

Özet: Bir trafik kazasında aracının pert-total hale gelmesiyle maddi zarar gören davacının, kazada tam kusurlu olan diğer aracın zorunlu mali sorumluluk sigortacısından poliçe limiti kadar olan 36.000 TLlik hasar bedelinin yasal faiziyle tahsiline hükmedilirken, zarar miktarının poliçe limitini aşmaması nedeniyle ihtiyarî mali mesuliyet sigortacısına karşı açılan davanın reddedilmesi üzerine, davacı tarafından verilen kararın istinaf edilmesi üzerine dosyanın incelendiği görülmüştür.

T.C.

İZMİR

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

20. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO : 2023/2284

KARAR NO : 2026/1257

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ : İZMİR 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ : 30/09/2020 (Dava) - 21/04/2022 (Karar)

NUMARASI : 2020/551 Esas - 2022/443 Karar

DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)

BAM KARAR TARİHİ: 02/07/2026

KARAR YAZIM TARİHİ: 02/07/2026

İstinaf incelemesi için Dairemize gönderilen İzmir 5. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 21/04/2022 tarih ve 2020/551 Esas - 2022/443 Karar sayılı dosyasının incelemesi tamamlanmış olmakla HMK'nın 353. ve 356. maddeleri gereğince; dosya içeriğine ve kararın niteliğine göre sonuca etkili olmadığından duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda;

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 14.11.2019 tarihinde davalı .... A.Ş'ne ZMSS ile sigortalı, davalı ... A.Ş'ne kasko-İMMS ile sigortalı olan ... plakalı aracın davacıya ait ... plakalı araca çarpması ile maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiği, kaza sebebiyle davacı aracında hasarın oluştuğunu, hasar sebebiyle oluşan hasar bedelinin ZMSS yapan ... A.Ş'den poliçe limiti ile, limiti aşan kısım yönünden... A.Ş'den İMMS kapsamında tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP :

Davalı .... A.Ş vekili cevap dilekçesinde özetle;.... (...) plakalı aracın müvekkili sigorta şirketine kasko poliçesi kapsamında İMMS kapsamında teminat altına alındığından ve sorumluluğun İhtiyari Mali sorumluluk genel şartları ile sınırlı olduğunu, Zorunlu mali sorumluluk poliçesi limitini aşan kısım yönünden teminat verildiğini, sürücülerin kusurunun tespiti için ATK'dan rapor alınması gerektiğini, davacı talebinin müvekkili şirket yönünden reddinin gerektiğini, zarar gören aracın ... AŞ'ne kasko sigortası ile sigortalı olduğunu, aynı kaza için kasko sigortasına müracaat edilmesi halinde mükerrer ödemeye sebebiyet verilmemesi gerektiğini,....ya müzekkere yazılan davacıya ödeme yapılıp yapılmadığının sorulmasının talep edildiği, müvekkili sigorta şirketinin başvuru yapıldığı tarihten itibaren faiz istenebileceğini, yasal faiz uygulanması gerektiğini savunarak, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... A.Ş vekili cevap dilekçesinde özetle; ....plakalı aracın müvekkili sigorta şirketine ZMSS ile sigortalı olduğunu, arabuluculuk başvurusunda yeterli belgelerin sunulmadığını, sigorta şirketinin sorumluluğunun poliçe limiti ve sigortalı araç sürücüsünün kusuru ile sınırlı olduğunu, kusur tespiti için ATK'dan rapor alınması gerektiğini, maddi zararın uzman bilirkişiler tarafından hesaplanması gerektiğini, değer kaybının bilirkişiler tarafından tespit edilmesi gerektiğini, müvekkili sigorta şirketine başvuru bulunmadığından müvekkilinin temerrüdünün oluşmadığını savunarak, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI :

İlk derece mahkemesince; "...14.11.2019 tarihinde davalı ....A.Ş'ne ZMSS ile sigortalı, davalı ... A.Ş'ne kasko-İMMS ile sigortalı olan ... plakalı aracın davacıya ait ... plakalı araca çarpması ile maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiği, kaza sebebiyle davacı aracında hasarın oluştuğu, hasar sebebiyle oluşan hasar bedelinin ZMSS yapan ... AŞ'den poliçe limiti ile, limiti aşan kısım yönünden.... A.Ş'den İMMS kapsamında tahsilinin talep edildiği, alınan bilirkişi raporlarına göre, meydana gelen kazada .... plakalı araç sürücüsünün tam kusurlu olduğu, davacı araç sürücüsünün kusurunun bulunmadığı, davacı aracının hasar görmesi sebebi ile aracın toplam tamir onarım bedelinin 80.724,47 TL olduğu, aracın rayiç değerinin 36.000 TL olduğu, onarımın gayri iktisadi olması sebebi ile aracın Pert-Total işlemine tabi tutulması gerektiği, davacı zararının 36.000 TL olduğu, davalı ... A.Ş'nin düzenlenmiş olduğu Trafik Sigortası poliçesi limitinin 36.000 TL olduğu sigorta şirketinin temerrüt tarihinden itibaren 2918 sayılı yasanın 91 maddesine göre zararın tazmininden sorumlu olduğu, ZMSS poliçe limitini aşan zarar mevcut olmadığından birleşik kasko poliçesini düzenleyen.... A.Ş'nin sorumluluğunun mevcut olmadığı..." gerekçesiyle 1-... A.Ş aleyhine açılan davanın reddine, 2-.... A.Ş aleyhine açılan davanın kısmen kabulü ile, 36.000-TL hasar bedelinin 14.09.2020 temerrüt tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalı .... A.Ş'den alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ :

Davacı vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; davaya konu maddi hasarlı trafik kazasında müvekkiline ait araçta yüksek maddi hasarın meydana geldiğini, müvekkilinin meydana gelen maddi hasarlı trafik kazasında herhangi bir sorumluluğu bulunamadığını, kazanın oluşumuna tam kusurlu olarak sebebiyet veren .... plakalı araç sürücüsü olduğunu, bu aracın kaza tarihi itibariyle .... A.Ş.'de ZMMS, davalı ... A.Ş.'de İMMS ile sigortalı olduğunu, kazada davalı tarafça sigortalı araç sürücüsünün tam kusurlu olduğunu, kaza nedeniyle davacı aracında hasarın oluştuğunun kabul edildiğini, ancak yerel mahkemece müvekkilinin gerçek zararının giderilmediğini, çok daha altında hesaplamalar yapan somut gerçekliğe uygun olmayan raporların karara esas alındığını, İzmir 6. Sulh Hukuk Mahkemesinin 2020/7 D.İş sayılı tespit dosyası açıldığını ve söz konusu dosyaya sunulan bilirkişi raporu ekinde yer alan piyasa rayiç değer araştırmasına göre emsal araçların değerinin 99.000,00 TL ile 105.000,00 TL aralığında olduğunu, bu doğrultuda tespit dosyasına sunulan bilirkişi raporunda aracın rayiç değeri 98.5000,00 TL olarak belirlendiğini, ancak, yerel mahkemece aldırılan bilirkişi raporlarında hiçbir somut delile dayanmaksızın tespit dosyasının altında bir rayiç değer hesaplaması yapıldığını, yerel mahkemece gerçekliğe aykırı şekilde müvekkile ait aracın rayiç bedeli 90.000 TL olarak tespit edildiğini, tüm itirazlara rağmen yerel mahkemece toplanan delillerde rayiç değer tespit edilirken hangi sebeple rayiç değer araştırması ile tespit edilen 99.000,00 TL - 105.000,00 TL aralığındaki fiyatlar ya da tespit dosyası bilirkişi raporu ile tespit edilen 98.500,00 TL gibi fiyatların dikkate alınmayarak 85.000,00 TL - 93.000,00 TL aralığında olduğunun kabul edildiğinin de açıklanmadığını, yerel mahkemece hükme esas alınan bilirkişi raporunun gerçeklikten çok uzak olduğunu, yine söz konusu tespit dosyasında sovtaj değerinin 35.000 TL olarak belirlenmiş iken yerel mahkemesince toplanan delillerde fahiş derecede fark oluşturacak olan 54.000 TL sovtaj değerinin kabul edildiğini, yerel mahkemece toplanan delillerde hasar bedeli yönünden tespit dosyasındaki bilirkişi raporu ile tespit dosyasından alınan bilirkişi raporunda belirlenen rayiç değerden çok düşük ve sovtaj değerinin yaklaşık iki katı kadar yüksek belirlenmiş olması nedeniyle raporlar arasında çelişkinin oluştuğunu, rayiç bedelin 90.000 TL, sovtaj bedelinin de 54.000 TL kabul edildiği bir durumda işbu meslek koluyla uğraşan kişilerin hem tamirat tadilat masrafı yapıp hem de kar etmesinin mümkün olmadığını, yerel mahkemece de kabul edilen 80.724,47 TL gibi bir hasar bedeli bulunan aracın bu kadar yüksek sovtaj değeri hesaplanmasının dahi yapılan hesabın hatalı olduğunun gösterdiğini, buna dair itirazlarını yerel mahkemeye sunduklarını ancak yerel mahkemece tespit raporu ile toplanan deliller arasındaki çelişki giderilmeden müvekkilinin hak kaybına uğrayacağı şekilde hüküm kurulduğunu belirterek, yerel mahkeme kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:

Dava, trafik kazası sebebiyle araçta oluşan hasar bedelinin tahsili istemine ilişkindir.

Mahkemece, davanın davalı.... A.Ş yönünden reddine, diğer davalı .... şirketi yönünden ise kabulüne karar verilmiş olup; hüküm davacı vekilince istinaf edilmiştir.

İstinaf incelemesi HMK.nun 355. maddesi uyarınca istinaf sebepleri ile sınırlı olarak ve kamu düzeni yönünden yapılmıştır.

Dosya kapsamı, mevcut delil durumu ve ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı, mahkemece alınan bilirkişi raporunun davadan önce İzmir 6. SHM'nin 2020/7 D.iş sayılı dosyasında alınan bilirkişi raporu ve davalılar tarafından alınan ekspertiz raporlarını irdelediği, kazalı aracın modeli, markası, hasarı, kilometresi gibi unsurlar gözönüne alınarak ikinci el rayiç bedeli ile sovtaj değerinin gerek internet sitelerinden gerekse de ikinci el alım satım yapan otomobil galerilerinden emsal satışlar da araştırılmak suretiyle tespit edilerek gerçek zararın tespit edildiği, sonuç olarak hükme esas alınan bilirkişi raporunun somut olayın özelliklerine uygun, açık, anlaşılır, denetime elverişli, hüküm kurmaya yeterli ve dosya kapsamı ile uyumlu olduğu, alınan bilirkişi raporlarına göre ZMMS teminat limitini aşan bir zararın mevcut olmadığının tespit edildiği anlaşılmakla, davacı vekilinin istinaf başvurusunun Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1-b-1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.

HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;

1-Davacı vekilinin İzmir 5. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2020/551 Esas - 2022/443 Karar sayılı kararına yönelik istinaf itirazlarının HMK’nın 353/1-b.1. maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE,

2-İSTİNAF AŞAMASINDA; alınması gerekli 732,00 TL istinaf karar harcından 269,85 TL harcın mahsubu ile bakiye 462,15 TL istinaf karar harcının davacıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına, (harç işlemlerinin ilk derece mahkemesince yerine getirilmesine),

3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,

4-HMK'nın 333.maddesi uyarınca karar kesinleştiğinde varsa taraflarca yatırılan gider avansından kalan bakiyenin yerel mahkemece hesaplanarak ilgili olduğu tarafa iadesine,

5-İstinaf incelemesi duruşmasız yapıldığından vekalet ücretine hükmedilmesine yer olmadığına,

6-Kararın taraflara tebliği, kesinleştirme, harç ve gider avansı iade işlemlerinin ilk derece mahkemesince yerine getirilmesine,

Dair; dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde HMK'nın 362/1-a maddesi gereğince kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi. 02/07/2026