Ankara 7. Asliye Ticaret Mahkemesi Gerekçeli Kararı: Haksız Fiilden Doğan Trafik Kazası Sonrası Araç Değer Kaybı ve Orijinal Parça Bedel Farkı Tazminat Taleplerinin Değerlendirilmesi.
Özet: Bir trafik kazası sonucu aracında değer kaybı ve orijinal parça farkı oluştuğunu iddia eden davacının, sigorta şirketinden kısmi ödeme almasına rağmen bakiye tazminat talebiyle açtığı maddi tazminat davasında, davalılar davanın belirsiz alacak davası olarak açılamayacağını, zararın zaten giderildiğini, kusur durumunun yeniden değerlendirilmesi gerektiğini, talep edilen faizin haksızlığını ve zamanaşımı itirazlarını ileri sürerek davanın reddini talep etmişlerdir.

T.C. ANKARA 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Dosya No: 2024/958 Esas - 2026/458 Karar
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N AYargılama Yapmaya ve Hüküm Vermeye Yetkili T.C.ANKARA7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİGEREKÇELİ KARARESAS NO : 2024/958KARAR NO : 2026/458....DAVA : Maddi Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)DAVA TARİHİ : 30/12/2024KARAR TARİHİ : 12/06/2026G.K. YAZIM TARİHİ : 10/07/2026Mahkememizde görülmekte olan Haksız Fiilden Kaynaklanan Maddi Tazminat Davasının yapılan açık yargılaması neticesinde, aşağıda belirtildiği şekilde hüküm tesis edilmiştir. DAVADavacı vekili tarafından sunulan dava dilekçesi kapsamında özetle; davalıların sahibi, sürücüsü ve sigorta şirketi olduğu .... plakalı araç ile sahibi müvekkil olan .... plakalı aracın 16/02/2024 tarihinde maddi hasarlı trafik kazasına karıştığı; kaza tespit tutanağı ve dilekçe ekinde sunulan evraklardan da anlaşılacağı üzere, kazanın oluşumunda ....plakalı araç sürücüsünün tam kusurlu olduğu; .... plakalı aracın, davalı ....plakalı araç sürücüsünün kusurunun bulunmadığı; kaza neticesinde müvekkilin aracının hasarlandığı ve tamir gördüğü; aracın kaza yapmış olması nedeniyle değer kaybına uğradığı; aracın tamirinde orijinal parça kullanılmamış olması nedeniyle müvekkilin mağdur edildiği; müvekkilin aracında 21.861,00.-TL Tramer kaydı oluştuğu ve kaza gününe kadar araçta onarılan, değişen veya boyanan parçalara kaza tarihinden önce hiçbir işlem yapılmamış olması nedeniyle değer kaybı meydana geldiği; davalı sigorta şirketine başvuru yapıldığı ve ... numaralı poliçe üzerinden müvekkiline 2.888,37.-TL bedel ödendiği; ancak bu miktarın müvekkilin aracında meydana gelen değer kaybını karşılar nitelikte olmadığı; Yüksek Mahkeme kararları uyarınca değer kaybının Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası poliçesi kapsamında ve poliçe limitleri dahilinde ödenmesi gerektiği beyan edilmiş olup; fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak koşulu ile değer kaybı tazminatı bakiyesi olarak zarar tam olarak belirlenince artırılmak üzere 10,00.-TL ve orijinal parça bedel farkı tazminatı olarak da zarar tam olarak belirlenince artırılmak üzere 10,00.-TL olmak üzere toplam 20,00.-TL'nin kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan müteselsilen tahsiline ve yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalılara yükletilmesine karar verilmesinin talep edildiği anlaşılmıştır.CEVAPDavalı ..... vekili tarafından sunulan cevap dilekçesi kapsamında özetle; dava konusu alacağın miktarının başlangıçtan itibaren belirli olması nedeniyle davanın belirsiz alacak davası olarak açılamayacağı ve bu nedenle davanın usulden reddi gerektiği; dava öncesinde eksper raporu doğrultusunda, aracın hasar bedelinin (Katma Değer Vergisi dahil olacak şekilde) ve değer kaybı bedelinin ödenmesi ile onarımın gerçekleştirilmesi suretiyle davacının zararının giderildiği; bakiye bir zararın varlığının davacı tarafça ispatlanması gerektiği; müvekkil şirket tarafından poliçe kapsamında yapılan ödemeler sonrasında bakiye teminat limitinin 175.250,35.-TL olduğu; davalı sürücüye atfedilen kusurun hatalı olduğu ve kusur durumunun .... yeniden değerlendirilmesi gerektiği; hasar ve değer kaybı bedellerinin bilirkişi incelemesi ile tespit edilmesi gerektiği; anlaşmalı tamirhane iskontosunun uygulanması gerektiği; onarımda eşdeğer (yan sanayi) parça kullanılmasının mevzuata uygun olduğu; aracın yıpranmışlık durumunun dikkate alınması gerektiği; aracın geçmiş hasar ve Tramer kayıtlarının araştırılması gerektiği; değer kaybının, Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları Ek-1'de düzenlenen (04/12/2021 tarihli değişiklik ile yürürlüğe giren) formül esas alınarak hesaplanması gerektiği; hasar hesabına Katma Değer Vergisinin dahil edilemeyeceği; avans faizi talebinin haksız olduğu ve faizin ancak dava tarihinden itibaren işletilebileceği; ayrıca müvekkil şirket vekili tarafından sunulan 22/01/2025 tarihli süre uzatım talep dilekçesi kapsamında 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 109. maddesi uyarınca zamanaşımı itirazında bulunulduğu beyan edilmiş olup; davanın reddine ve yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesinin talep edildiği anlaşılmıştır.Davalı .... tarafından sunulan cevap dilekçesi kapsamında özetle; dava dilekçesi ekindeki delillerin kendisine tebliğ edilmemiş olması nedeniyle inceleme yapılamadığı ve itiraz haklarının saklı tutulduğu; dava konusu kaza nedeniyle davanın, aracın İhtiyari Mali Mesuliyet Sigortacısı olan .....'ye ihbar edilmesi gerektiği; dava konusu alacağın kesin olarak belirli olması nedeniyle belirsiz alacak davası açılamayacağı ve davanın usulden reddi gerektiği; davacının dava öncesinde davalı ....ye başvurarak hasar ve değer kaybı bedellerini tahsil ettiği ve ek onarım, orijinal parça bedel farkı veya ilave değer kaybı talep etmesini gerektiren bir durumun bulunmadığı; Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası kapsamında 175.250,63.-TL bakiye teminat limitinin mevcut olduğu ve bu limitin tükenmesi halinde İhtiyari Mali Mesuliyet Sigortacısına başvurulabileceği; değer kaybının güncel piyasa koşullarına göre yeniden belirlenmesi gerektiği beyan edilmiş olup; davanın .....'ye ihbarına; neticeten davanın reddine ve yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesinin talep edildiği anlaşılmıştır.Davalı .... ile ilgili olarak; tensip zaptı ve davacı vekili tarafından sunulan dava dilekçesini içeren “ön inceleme duruşma davetiyesi”; (6100 Sayılı HMK.'nın 317, 318, 140/5, 141, 147 ve 320. maddeleri uyarınca ihtarat içerir şekilde) davalıya 15/01/2025 tarihinde usulüne uygun olarak tebliğ edilmiş olup; davalı tarafından Mahkememize cevap dilekçesi veya başkaca sözlü/yazılı herhangi bir beyan sunulmamış olması nedeniyle, 6100 Sayılı HMK.'nın 128. maddesi uyarınca, dava dilekçesinde ileri sürülen vakıaların tamamının, davalı tarafından inkar edilmiş olduğu kabul edilmiştir.DELİLLER.... Arabuluculuk Sayılı Arabuluculuk Dosyası.16/02/2024 Tarihli Maddi Hasarlı Trafik Kazası Tespit Tutanağı.Kazaya İlişkin Fotoğraflar...... Plakalı Araçlara ait Araç Tescil (Ruhsat) Kayıtları.Tarafların Nüfus Cüzdanı ve Sürücü Belgesi Suretleri......'ye ait .... Numaralı Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Poliçesi..... Numaralı Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Poliçesi...... tarafından düzenlenen 11/03/2024 Tarihli Trafik Hasar (Kesin) Raporu ve ekindeki Parçacılık Değerlendirme Tablosu...... tarafından düzenlenen 23/02/2024 Tarihli e-Fatura...... tarafından düzenlenen 14/03/2024 Tarihli Ödeme Dekontu..... ait Tramer ve Araç Hasar Kayıtları.Davacı vekili Av..... tarafından keşide edilen 13/06/2024 Tarihli İhtarname.Banka Dekontları.Bilirkişi Ahmet Olcay ERGİN tarafından düzenlenen 14/06/2025 Tarihli Bilirkişi Raporu.DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇEA) DAVA KONUSU UYUŞMAZLIĞIN TESPİTİ : Mahkememiz nezdinde ikame olunan davanın; davacı .... arasında “uyuşmazlık bulunmayan hususlar” tespit edilememiş olmakla birlikte; 6100 Sayılı HMK.'nın 128. maddesi uyarınca, dava dilekçesinde ileri sürülen vakıaların tamamının, davalı ... tarafından inkar edilmiş olduğu kabul edilmiştir.Bu doğrultuda uyuşmazlığın; 16/02/2024 tarihinde meydana gelen trafik kazasında kusur durumlarının ve oranlarının tespiti; davacının aracında değer kaybı ve orijinal parça bedel farkı meydana gelip gelmediği; anılan hususların mevcudiyetinin tespiti halinde oran ve tazmin miktarlarının tespiti; davalıların münferiden işbu maddi tazminat kalemlerinden sorumlulukları bulunup bulunmadığı ve temerrütlerinin gerçekleşip gerçekleşmediği ile münferiden temerrüt tarihlerinin yanı sıra uygulanacak faizin türü ve oranı hususlarından ibaret olduğu anlaşılmıştır.B) DAVA ŞARTLARI VE İLK İTİRAZLARIN DEĞERLENDİRİLMESİ :Mahkememizce yürütülen yargılama kapsamında; öncelikle "dava şartlarının mevcut bulunup bulunmadığı" hususunda yapılan incelemede; 6102 Sayılı TTK.'nın 5/A maddesi uyarınca taraflar arasındaki arabuluculuk görüşmelerinin, usulüne uygun olarak gerçekleştirilmiş bulunduğu ve 6100 Sayılı HMK.'nın 114. maddesi kapsamında belirtilen dava şartlarında da eksiklik bulunmadığı tespit edilmiştir.Bunun yanı sıra "ilk itirazlar" hususunda yapılan incelemede; davalı ..... vekili ve davalı .... tarafından sunulan cevap dilekçeleri kapsamında "yetki" veya "tahkim" ilk itirazlarında bulunulmadığı; davalı .... tarafından ise cevap dilekçesi sunulmadığı anlaşılmakla; 6100 Sayılı HMK.'nın 117. maddesi uyarınca ilk itirazlar hususunda Mahkememizce herhangi bir inceleme yapılmamıştır.C) DAVA KONUSU UYUŞMAZLIĞIN İRDELENMESİ :Mahkememiz nezdinde ikame olunan dava kapsamında; davacı vekili tarafından, 16/02/2024 tarihli trafik kazasının oluşumunda davalı taraf sürücüsünün tam kusurlu olduğu; müvekkilinin aracında değer kaybı ve orijinal parça bedel farkı meydana geldiği; ödenen 2.888,37.-TL değer kaybı bedelinin gerçek zararı karşılamadığı ileri sürülerek; fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla bakiye değer kaybı tazminatı ile orijinal parça bedel farkı tazminatının, kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan müteselsilen tahsiline karar verilmesinin talep edildiği anlaşılmıştır.Davalı.... vekili tarafından sunulan cevap dilekçesi kapsamında ise özetle; davanın belirsiz alacak davası olarak açılamayacağı; dava öncesinde eksper raporu doğrultusunda yapılan ödeme ve onarım ile davacının zararının giderildiği; kusur atfının hatalı olduğu; hasar hesabına Katma Değer Vergisinin dahil edilemeyeceği; değer kaybının Genel Şartlar Ek-1 formülü ile hesaplanması gerektiği ileri sürülerek; davanın usulden ve esastan reddine karar verilmesinin talep edildiği anlaşılmıştır.Davalı ... tarafından sunulan cevap dilekçesi kapsamında ise özetle; davanın İhtiyari Mali Mesuliyet Sigortacısı .....'ye ihbar edilmesi gerektiği; belirsiz alacak davası açılamayacağı; davacıya hasar ve değer kaybı bedelinin ödenmiş olduğu; değer kaybının güncel piyasa koşullarına göre yeniden belirlenmesi gerektiği ileri sürülerek; davanın usulden ve esastan reddine karar verilmesinin talep edildiği anlaşılmıştır.Davalı .... tarafından ise Mahkememize cevap dilekçesi veya başkaca sözlü ve/veya yazılı bir beyan sunulmadığı anlaşılmakla; 6100 Sayılı HMK.'nın 128. maddesi uyarınca, dava dilekçesinde ileri sürülen vakıaların tamamının, davalı tarafından inkar edilmiş olduğu kabul edilmiştir.Mahkememizce, dava konusu uyuşmazlık ile ilgili olarak yapılan nihai değerlendirmede davanın; davalıların sahibi, sürücüsü ve Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortacısı olduğu .... plakalı araç ile davacıya ait .... plakalı araç arasında 16/02/2024 tarihinde meydana gelen maddi hasarlı trafik kazası nedeniyle, davacının aracında oluşan bakiye değer kaybı ile orijinal parça bedel farkının, 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 49. maddesinde düzenlenen haksız fiil sorumluluğu ile 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85. ve 91. maddeleri kapsamında davalılardan müteselsilen tahsili istemine ilişkin bulunduğu anlaşılmıştır.Yargılama sürecinde; davalı ..... tarafından, davacı vekiline hitaben 31/07/2025 tarihinde 26.146,00.-TL net tutarlı bir ödeme yapıldığı; anılan ödemenin, bilirkişi raporu ile tespit edilen 8.301,63.-TL asıl alacak, bu alacağa işletilen 2.156,15.-TL faiz, 8.770,20.-TL yargılama gideri ve 8.301,63.-TL brüt vekalet ücreti olmak üzere toplam 27.529,61.-TL'lik alacağın, yasal stopaj kesintisinin ardından ödenmesinden ibaret olduğu; dosyaya sunulan ödeme dekontunda “.... Dosya Ödemesi” açıklamasının yer aldığı anlaşılmıştır.Davacı vekili tarafından, davalı sigorta şirketi tarafından ödeme yapılmış olması nedeniyle davanın konusuz kaldığı beyan edilerek, Mahkememizce karar verilmesine yer olmadığına dair karar verilmesi talep edilmiş; yapılan bu ödeme ile dava konusu talebin karşılanmış olması nedeniyle, davanın esası hakkında karar verilmesini gerektiren hukuki yararın ortadan kalktığı ve davanın konusuz kaldığı sonucuna varılmıştır.Bir davada, yargılama sırasında dava konusunun herhangi bir şekilde ortadan kalkması veya talebin dava dışı yollarla karşılanması halinde, uyuşmazlığın esası hakkında hüküm kurulmasına hukuken imkan ve gerek bulunmamakta olup; bu gibi hallerde Mahkeme tarafından "esas hakkında karar verilmesine yer olmadığına" karar verilmesi gerekmektedir. Nitekim 6100 Sayılı HMK.'nın 331/1. maddesi de; davanın konusuz kalması sebebiyle davanın esası hakkında bir karar verilmesine gerek bulunmayan hallerde, Hâkimin davanın açıldığı tarihteki tarafların haklılık durumuna göre yargılama giderlerini takdir ve hükmedeceğini düzenlemek suretiyle, konusuz kalan davalarda esas hakkında hüküm kurulmayacağını açıkça kabul etmiştir.Bu itibarla; dava konusu talebin, yargılama sırasında davalı ... A.Ş. tarafından yapılan 31/07/2025 tarihli ödeme ile karşılanmış olması ve böylece davanın konusuz kalması nedeniyle; dava hakkında Mahkememizce karar verilmesine yer olmadığına dair aşağıda belirtildiği şekilde karar tesis edilmiştir.HÜKÜM1) Davanın konusuz kalmış olduğu anlaşıldığından, KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA, Karar ve İlâm Harcı :2) Harçlar Kanunu uyarınca alınması gerekli 732,00.-TL harç tutarından, davacı tarafından daha önce yatırılmış bulunan 427,60.-TL peşin harcın mahsubuyla tespit olunan bakiye 304,40.-TL davacıdan tahsili ile HAZİNEYE GELİR KAYDINA,3) Davacı tarafından yatırılmış bulunan 732,00.-TL karar ve ilam harcı, 427,60 TL başvuru harcı ve 60,80.-TL vekalet harcı olmak üzere toplam 1.220,40.-TL harcın; (taraflar arası yapılan ödemelerin dikkate alınması suretiyle) davacı üzerinde BIRAKILMASINA,Yargılama Gideri ve Gider Avansı :4) Davacı tarafından toplam 7.930,00.-TL yargılama giderinin; (taraflar arası yapılan ödemelerin dikkate alınması suretiyle) davacı üzerinde BIRAKILMASINA,5) Arabuluculuk faaliyeti neticesinde, taraflar arasında anlaşma sağlanamadığı anlaşıldığından; Arabuluculuk Yönetmeliği'nin 26/2. maddesi uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 3.800,00.-TL arabuluculuk ücretinin, (taraflar arası yapılan ödemelerin dikkate alınması suretiyle) davacıdan tahsili ile HAZİNEYE GELİR KAYDINA, 6) Taraflarca yatırılan gider avansından bakiye kalan miktarın; kararın kesinleşmesini müteakiben talep edilmesi halinde, 6100 Sayılı HMK.'nın 333. maddesi uyarınca taraflara İADESİNE, Vekâlet Ücreti :7) Davacı tarafın, kendisini vekil ile temsil ettirdiği anlaşılmakla birlikte; taraflar arası yapılan ödemelerin dikkate alınması suretiyle, vekalet ücreti takdirine YER OLMADIĞINA;Dair; davacı vekilinin yüzüne karşı, davalıların yokluğunda; gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren (2) hafta içerisinde; (Mahkememize veya istinaf edenin bulunduğu yer İlk Derece Mahkemesine dilekçe sunmak ya da tutanağa geçirilmek koşuluyla Zabıt Katibine sözlü beyanda bulunmak suretiyle) HMK'nın 345. maddesi uyarınca .... kanun yolu açık olmak üzere, yapılan açık yargılamada karar verildi. 12/06/2026 ....¸ ¸ Gerekçeli Karar