Bursa Bölge Adliye Mahkemesi istinaf kararı: Sıfır kilometre satın alınan araçta imalat hatası sonucu oluşan gizli ayıp nedeniyle ödenen tamir bedelinin satıcıdan tahsiline ilişkin alacak davası değerlendirmesi.
Özet: Bir otomobil kullanıcısının, 2015 yılında sıfır aldığı aracın 45.912 kmde motor suyu eksiltmesi ve turbo ünitesindeki çatlak gibi imalat kaynaklı gizli ayıplar nedeniyle yetkili servise ödediği 21.862,63 TL tamir bedelinin iadesi talebiyle açtığı alacak davasında; davacı, hasarın imalat hatasından kaynaklandığını iddia ederken, davalılar süresinde bildirim yapılmadığını, zamanaşımı süresinin dolduğunu ve husumet itirazlarını ileri sürmektedir.
T.C. BURSA BAM.... HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No:.
T.C.BURSABÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ ...HUKUK DAİRESİDOSYA NO : .KARAR NO : .T Ü R K M İ L L E T İ A D I N Aİ S T İ N A F K A R A R I.İNCELENEN KARARINMAHKEMESİ : BURSA 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİNUMARASI : .KARAR TARİHİ : .DAVACI :.DAVA : Alacak (Satım Sözleşmesinden Kaynaklanan)KARAR TARİHİ : .KARAR YAZIM TARİHİ : .Davacı vekili ve davalı Borusan Otomotiv İthalat ve Dağıtım AŞ vekili tarafından yukarıda belirtilen karara karşı istinaf kanun yoluna başvurulmuş, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 352. maddesi uyarınca yapılan ön inceleme sonucu eksiklik bulunmadığı anlaşılmış olmakla dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde gereği görüşülüp düşünüldü: TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ:Davacı vekili, müvekkilin ... plaka ve ... şase numaralı... model aracı 2015 yılı Ekim ayında davalı firmadan satın aldığını, ancak aracın 45.912 km de olmasına rağmen sürekli motor suyu eksilmesi uyarısı verdiğini, müvekkilin bu arıza neden ile aracı yetkili servise götürdüğünde servis tarafından aracın "turbo ünitesi" ile "katalizatöründe" problem olduğu ve turba ünitesinde mevcut bulunan bir çatlak nedeniyle aracın su eksilttiği bilgisinin paylaşıldığını, hasarın tamiri için müvekkilden 21.862,63 TL bedel talep edildiğini, ihtarname ile aracın bakım ve onarımının ücretsiz yapılmasının davalından talep edildiğini ancak müvekkiline olumsuz yanıt verildiğini, müvekkilin ihtirazi kayıt ile her türlü dava açma hakkını saklı tutarak talep edilen bedeli ödediğini, aracın tamir ve bakımının yaptırmak zorunda kaldığını, Bursa .... Sulh Hukuk Mahkemesi ... D.İş sayılı dosyasında yapılan tespitte araç motorunun soğutma sıvısının azalmasının egzoz manifoldunun üzerindeki su kanallarındaki çatlaktan kaynaklandığı ve bunun imalat kaynaklı döküm hatasından kaynaklandığı, kullanıcı hatası olmadığı, ayrıca araç motoru katalitik konvertöründeki seramik taşıyıcı yüzeyindeki aşınmanın, kullanıcı hatasından kaynaklanmadığının belirtildiğini, aracın arızasında davalı firmanın ağır kusuru bulunduğunu, zira aracın davalı şirketten 0 km olarak alındığını, davalıların dünya ve Türkiye genelinde isim yapmış, lüks araç üreten ve satan şirketler olduğunu, bu sebeple davalıların üretmiş oldukları araçlardaki tüm parçaların kontrollerinin yapılması gerektiğini, davalıların müvekkile ait araç arızasında ağır kusurlarının bulunduğunu, arızanın aracın imalat hatasından kaynaklandığını, arızaya yol açan parçanın gizli ayıplı olduğunun değişik iş dosyası ile sabit olduğunu, müvekkilinin aracı günlük kullanırken böyle bir hasara mahal vermesinin mümkün olmadığını ileri sürerek müvekkilin davalıya ödemiş olduğu tamir bakım ücreti olan 21.862,63 TL bedel ile ödeme tarihi olan 26/02/2019 tarihinden itibaren işleyecek ticari faizin davalılardan müşterek ve müteselsilen tahsiline, Bursa .... Sulh Hukuk Mahkemesi ... D.İş sayılı dosyasında yapılan masrafların da yargılama giderine dahil edilerek tüm yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalılara yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir. Davalı ....AŞ vekili, aksini kabul etmemekle beraber bir an için ...plakalı araçta gizli ayıp olduğu düşünülse bile davacı tarafın bildirim süresine uymadığını, davacı tarafın müvekkiline herhangi bir bildirimde bulunmadığını, müvekkilinin durumu arabuluculuk görüşmesi esnasında öğrendiğini, bunun yanında, ... plakalı aracın tescil tarihinin 20/10/2015 olduğunu, ayıplı mal iddiası ortada bulunsa bile 2 yıllık zamanaşımı süresi dolduğundan dolayı davanın reddinin gerektiğini, ilgili aracın garanti süresinin dolduğunu, bunun üzerine davacının aracı bir diğer davalı olan ...San. Ltd. Şti'ye yaptırdığını ve ödemeyi de yine bu şirkete yaptığını, aksini kabul etmemekle beraber araçta gizli ayıp olduğu bahis olsa bile müvekkilde herhangi bir işlem yapılmadığı gibi 21.862,63 TL ödeme de alınmadığını, davanın bu miktarın tahsili üzerinde olduğu için müvekkilin bu davanın tarafı olmayıp, pasif husumet itirazlarının bulunduğunu, dava konusu aracın 20/10/2015 tarihinden beri kullanıldığını, ilgili araca ait parçalarda da yorgunluk sebebiyle arada geçen süre zarfında eskimeye başladığını, söz konusu parçaların da kullanıma bağlı olarak eskidiğini ve değiştirilmesi gerektiğini, "turbo ünitesi" ile "katalizatör" değeşimin de bu sebeple yapılmak istendiğini savunarak davanın reddini talep etmiştir. Davalı....Ltd.Şti. vekili, husumet ve zamanaşımı itirazlarının bulunduğunu, müvekkilin yalnızca yetkili servis olup üretici, satıcı veya ithalatçıyı temsil yetkisi bulunmadığından müvekkili şirkete karşı husumet yöneltilmesinin mümkün olmadığını, davanın ayıplı olarak satıldığı ileri sürülen aracın tamiri sebebiyle ödenen bedelin istirdatına ilişkin olduğunu, bu nedenle davanın üretici veya satıcı firmaya yöneltilmesi gerektiğini, davacı tarafça, davaya konu aracın 2015 yılı ekim ayında satın alındığını, aracın 45.912 km de olmasına rağmen sürekli motor suyu eksilmesi uyarısı verdiği, bu nedenle aracın yetkili servise götürüldüğü, servis tarafından aracın turbo ünitesi ile katalizöründe problem olduğu, turba ünitesinde bulunan çatlak nedeni ile aracın su eksilttiği ve tamiri için 21.862,63 TL bedel talep edildiğini, ücretsiz onarım hakkında karar yetkisinin sadece satıcı firmada ve distribütörde bulunduğundan yetkili servis olarak hizmet veren müvekkilinin tamir bedelinden sorumlu tutulmasının mümkün olmadığını savunarak davanın reddini talep etmiştir.Davalı ...AŞ vekili, dava konusu ihtilafın ticari satım ilişkisinden kaynaklandığını, 2 yıllık garanti ve zamanaşımı süresinin 19/10/2017 tarihi itibariyle sona ermiş bulunduğunu, davacı tarafın yasanın öngördüğü ayıp ve ihbar yükümlülüğüne uygun davranmamış olduğunu, bu nedenle dava hakkının ortadan kalktığını, dava konusu araçta iddia edildiği gibi üretimden kaynaklanan herhangi bir ayıp bulunmadığını, araca ilişkin garanti süresi sona ermiş olmakla ücretsiz onarım talebinin kabulünün mümkün olmadığını, talep edilen faiz ve maddi tazminat taleplerinin hukuka aykırı olup aynı zamanda davacının sebepsiz zenginleşmesine neden olacağını savunarak davanın reddini talep etmiştir. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ:Mahkemece yapılan yargılama neticesinde; davanın, davacı tarafça davalı ...Dağıtım AŞ'den satın alınan araçta gizli ayıp bulunduğu iddiasına dayalı olarak ödenilen tamir bakım ücretinin ve ilgili Sulh Hukuk Mahkemesi'nin değişik iş delil tespiti dosyasında yapılan yargılama gideri bedelinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesine ilişkin olduğu, mahkemece araçta gizli ayıp olup olmadığı hususunda makine mühendisi bilirkişiden rapor alındığı, bilirkişi tarafından tanzim edilen raporda özetle; araçta üretim hatası bulunduğu, kullanıcı hatası bulunmadığı, ayıbın gizli ayıp olduğu, ayıbın tamir ile giderilmesinin mümkün olduğu, ayıbın beklenen faydaları azaltan ya da ortadan kaldıran nitelikte olduğu, yetkili servis tarafından değiştirilen turbo ünitesi ve katalizatör parçaların, gizli ayıplı olduğunun tespit edildiğinin bildirildiği anlaşılmakla birlikte, araçtaki ayıbın gizli ayıp olması nedeniyle davalıların zamanaşımı itirazlarının yerinde olmadığı, kaldı ki davacı tarafından davalılardan ...A.Ş.'ye Bursa ..... Noterliği aracılığıyla aracın turbo ünitesindeki imalat hatası nedeniyle meydana gelen arızanın iyi niyet garantisi kapsamında giderilmesine yönelik ihtar çekildiği, bunun üzerine davacı tarafça aracın onarım bedelinin ihtirazi kayıt düşülerek 26/02/2019 tarihinde ödendiği, bilirkişi tarafından tanzim edilen raporun bilimsel, gerekçeli, ayrıntılı olarak açıklanmış olup raporun hükme esas alınmaya yeterli olduğu, davalılar ..... Ltd. Şti. ve .... Turizm San. Ve Tic. A.Ş. 'nin yetkili servis oldukları, üretici, ithalatçı veya satıcı olmadıkları dikkate alınarak, işbu davalıların davacı tarafça satın alınan araçta meydana gelen ayıptan sorumlu olamayacakları gerekçesiyle davanın davalı .... San. Ve Tic. A.Ş. ve davalı ....Tic. San. Ltd. Şti. yönünden pasif husumet nedeniyle reddine, davanın davalı ... Dağıtım AŞ yönünden kabulüne, buna göre 21.862,63 TL nin 26/02/2019 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalı ... AŞ'den alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ:İstinaf talebinde bulunan davacı vekili, dava konusu aracın 19/10/2015 tarihinde davalı ...AŞ'den satın alındığını, dava konusu araçtaki ayıptan satıcının da sorumlu olduğunu, araçtaki ayıplı parçaların bedelsiz değişiminin davalı...Şti. den talep edildiğini ancak davalı firmanın bu talebi reddettiğini, bunun üzerine müvekkili tarafından ihtizari kayıt ile davalıya ödeme yapıldığını, bu nedenle davalının da tamirat bedelini alan olarak sorumluluğu doğduğunu, dava dilekçesinde ticari faiz talep edilmesine rağmen mahkemece yasal faize hükmedildiğini ileri sürerek kararın kaldırılmasını talep etmiştir. Davalı...Otomativ...AŞ vekili, dava konusu araç için öngörülmüş hem 2 yıllık zamanaşımı hem de 2 yıllık yasal üretici garanti süresinin sona ermiş olduğunu, esasa girilmeden davanın zamanaşımı nedeniyle reddi gerektiğini, somut olayda TBK.m.231/II hükmünün uygulama alanı bulamayacağını, satıcının ağır kusurlu olduğuna dair somut herhangi bir delil sunulmadığını, davacı şirketin ayıp ve ihbar yükümlülüğüne uygun davranmadığını, hükme esas alınan bilirkişi raporunun yeterli teknik ve bilimsel araştırma ve gerekçe içermediğini, salt dosyadaki belgeler üzerinden yapılmış ve bilimsel bir dayanağa sahip bulunmadığını, davaya konu araçta gereken teknik ve bilimsel incelemeler yapılmadan hukuka aykırı olarak görüş bildirildiği halde mahkemenin bu yöndeki itirazları karşılamadığını, ayrıca bilirkişinin aracın servis geçmişine dair ve bakımlarına dair bir inceleme ve irdeleme yapmadığını, dolayısıyla aracın bakımlarının düzenli olup olmadığına dahi bakılmadan araçta üretim hatası ve gizli ayıp olduğu gerekçesi ile yazılı şekilde karar verilmesinin hukuka aykırı olduğunu ileri sürerek kararın kaldırılmasını talep etmiş olup istinafa cevap dilekçesinde ise davacının istinaf isteminin reddini talep etmiştir.Davalı....Tic. AŞ vekili istinafa cevap dilekçesinde, müvekkilinin onarım işlemini gerçekleştirmediği için pasif husumet itirazının haklı olduğunu kanaat getiren yerel mahkeme kararının yerinde olması nedeniyle davacının istinaf başvurusunun reddine karar verilmesini talep etmiştir.Davalı ... vekili istinafa cevap dilekçesinde, teknik servis olarak hizmet veren müvekkili şirketin ayıplı mala ilişkin tamir bedelinden sorumlu tutulmasının kanunen mümkün olmadığını beyanla davacı tarafın istinaf talebinin reddine karar verilmesini talep etmiştir. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ, HUKUKİ SEBEPLER VE GEREKÇE: HMK'nın 355. maddesi uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebepler ve kamu düzeni ile sınırlı olarak yapılan istinaf incelemesinde; Dava, ayıplı araç satışı nedeniyle yapılan onarımın bedelinin tahsili istemine ilişkin ilişkindir. İlk derece mahkemesince, yazılı gerekçe ile davalılar ...AŞ ile .....Ltd.Şti. aleyhine açılan davanın pasif husumet yokluğundan reddine, davalı....AŞ aleyhine açılan davanın kabulüne karar verilmiş olup davacı ve davalı ...AŞ vekilleri karara karşı istinaf kanun yoluna başvurmuştur.Davacı, 19/10/2015 tarihinde sıfır KM olarak satın aldığı aracın turba ünitesinde mevcut bulunan bir çatlak nedeniyle su eksilttiğini, bu nedenle aracın "turbo ünitesi" ile "katalizatöründe" problem olduğunu, hasarın tamiri için 21.862,63 TL ödendiğini ileri sürerek tamir için ödenen bedelin davalılardan tahsilini talep etmiştir. Davalı ....AŞ'nin aracın satıcısı, davalı ...AŞ'nin aracın ithalatçısı ve diğer davalı ....Ltd.Şti.nin ise aracın tamirinin yapıldığı yetkili servis olduğu görülmektedir. Öncelikle, her ne kadar mahkemece davalı ....AŞ'nin yetkili servis olduğu, üretici, ithalatçı veya satıcı olmadığı gerekçesiyle bu davalı yönünden davanın pasif husumet yönünden reddine karar verilmiş ise de, dosya kapsamında bulunan fatura uyarınca davalının satıcı olduğu anlaşılmaktadır. Mahkemece, yargılama aşamasında alınan bilirkişi raporu esas alınarak araçta gizli ayıp olduğu, ayıbın gizli ayıp olması nedeniyle zamanaşımı itirazlarının yerinde olmadığı gerekçesiyle yazılı şekilde karar verilmiş ise de, TBK'nın 231. maddesinde; "Satıcı daha uzun bir süre için üstlenmiş olmadıkça, satılanın ayıbından doğan sorumluluğa ilişkin her türlü dava, satılandaki ayıp daha sonra ortaya çıksa bile, satılanın alıcıya devrinden başlayarak iki yıl geçmekle zamanaşımına uğrar. Alıcının satılanın kendisine devrinden başlayarak iki yıl içinde bildirdiği ayıptan doğan def'i hakkı, bu sürenin geçmiş olmasıyla ortadan kalkmaz. Satıcı, satılanı ayıplı olarak devretmekte ağır kusurlu ise, iki yıllık zamanaşımı süresinden yararlanamaz" şeklinde düzenlenmiştir.Söz konusu düzenleme uyarınca, zamanaşımı süresinden sonra meydana gelecek ve ortaya çıkacak ayıplar nedeniyle sorumluluk için ancak satıcının, satılanı devretmekte ağır kusurlu olması gerekmektedir. Satıcı, satılanı ayıplı olarak devretmekte ağır kusurlu ise, iki yıllık zamanaşımı süresinden yararlanamaz (Yargıtay 19.HD.nin 2015/17812 Esas, 2016/9367 Karar sayılı ilamı).Dava konusu araç 19/10/2015 tarihinde davacıya teslim edilmiş olup, eldeki dava ise davacı tarafından 2 yıllık zamanaşımı süresi dolduktan sonra açılmıştır. Şayet satıcı, ağır kusurlu ise iki yıllık zamanaşımı süresi uygulanmayacak olup sadece satılanda gizli ayıp olduğu gerekçesi ile zamanaşımı itirazlarının reddine karar verilmesi hatalıdır.Bu nedenle mahkemece, davalıların ağır kusurlu olup olmadıkları konusunda değerlendirme yapılarak, gerekirse araçtaki üretim hatasının niteliği hususunda rapor alınarak, yapılacak bu değerlendirme neticesinde oluşacak sonucuna göre bir karar verilmesi gerekmektedir. Kabule göre de, davacı tarafça ticari faiz talep edildiği, tarafların tacir olduğu nazara alınmaksızın mahkemece yasal faize hükmedilmesi de yerinde görülmemiştir. Açıklanan nedenlerle, davacı ve davalı ....AŞ vekilinin istinaf başvurularının kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, davanın yeniden görülmesi için dosyanın yerel mahkemeye gönderilmesine, sair istinaf nedenlerinin şimdilik incelenmesine yer olmadığına karar verilmiştir. H Ü K Ü M : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-) Davacı vekilinin ve davalı ... A.Ş istinaf isteminin KABULÜNE, ilk derece mahkemesinin yukarıda anılan kararının 6100 sayılı HMK'nın m. 353/1-a-6 hükmü uyarınca KALDIRILMASINA,2-)Gerekçede belirtilen eksikliklerin giderilmesi amacıyla davanın yeniden görülmesi için dosyanın ilk derece mahkemesine gönderilmesine, 3-) 492 sayılı Harçlar Kanunu gereğince davacı ve davalıdan peşin alınan istinaf karar ve ilâm harcının istinaf eden tarafa talep halinde ilk derce mahkemesince iadesine,4-)İstinaf kanun yoluna başvuran davacı ve davalı tarafından yapılan istinaf yargılama giderlerinin ilk derece mahkemesince yeniden yapılacak yargılamada verilecek hükümle birlikte değerlendirimesine,5-)Kararının ilk derece mahkemesince taraflara tebliğine,dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda, 6100 sayılı HMK'nın 353/1-a hükmü gereğince kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi. 03/12/2025 Başkan ... ¸(e-imzalıdır) ...Üye ... ¸(e-imzalıdır) ...Üye ...¸(e-imzalıdır) ...Katip ...¸(e-imzalıdır)