Bölge Adliye Mahkemesinin, İcra ve İflas Kanunu 89/3 maddesine dayalı haciz ihbarnamesiyle açılan üçüncü kişi istirdat davasında görevli mahkemenin Asliye Hukuk Mahkemesi olduğuna dair gerekçeli istinaf kararı.
Özet: Bu hukuki evrak, murisine karşı başlatılan icra takibi kapsamında üçüncü kişi sıfatıyla kendisine gönderilen haciz ihbarnameleri nedeniyle borçlu olmadığı halde ödeme yapmak zorunda kalan davacının açtığı istirdat davasında, Asliye Hukuk Mahkemesi ile Asliye Ticaret Mahkemesi arasında çıkan görev uyuşmazlığını çözmektedir; Bölge Adliye Mahkemesi, Yargıtay içtihadına atıfla, uyuşmazlığın takip hukukundan kaynaklanması ve davacının üçüncü kişi olması nedeniyle davanın asliye hukuk mahkemesinin görev alanına girdiğine, tarafların tacir olması veya temel ilişkinin ticari niteliği gibi hususların görevli mahkemenin belirlenmesinde etkili olmadığına karar vermiştir.

T.C. ... BAM ... DAİRESİ

T.C.
... BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
... DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
G E R E K Ç E L İ İ S T İ N A F K A R A R I
DOSYA NO : .../...
KARAR NO : .../...
BAŞKAN : ... (...)
ÜYE : ... (...)
ÜYE : ... (...)
KATİP : ... (...)
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ : ... ... TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ : .../...
NUMARASI : .../... Esas .../... Karar
DAVACI : ... -...
.../...
VEKİLİ : Av. ...
DAVALI : ... -...
...
DAVANIN KONUSU : İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunun 22/2 maddesi gereğince ... Hukuk Mahkemesi ve ... ... Ticaret Mahkemelerince ayrı ayrı görevsizlik kararı verilmesi nedeni ile dosya yargı yerinin belirlenmesi için dairemize gönderilmekle dosya içindeki tüm belgeler ile dairemiz üyesi tarafından hazırlanan ön inceleme raporu incelendi.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalının, ... ... İcra Dairesinin ... esas sayılı dosyası kapsamında müvekkilinin müteveffa eşi Gökhan Güleç'e karşı icra takibi başlattığını, müvekkilineİİK89/1, 89/2 ve 89/3 haciz ihbarnamelerinin tebliğ ettiğini, müvekkilinin süresi içerisinde bu haciz ihbarnamelerine itiraz etmediğini, menfi tespit davası açma süresini kaçırdığını, üzerine kayıtlı mal varlığı bulunmayan ve almış olduğu asgari ücret üzerinden 1/4 kesinti yapılan müvekkili bakımından adli yardım talebimizin kabulüne, icra tehdidi altında borçlu olmadığı halde ödemek zorunda kaldığı fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak şartıyla ... TL'nin tahsilat tarihlerinden itibaren işlemiş ve işleyecek yasal faiziyle istirdadına, maaş haczinin ve icra dosyasının teminatsız olarak tedbiren durdurulmasına, davanın kabulüne, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
... Hukuk Mahkemesince .../... tarihli .../... Esas, .../... Karar sayılı karar ile, TTK.'da düzenlenmiş olan kambiyo senedinden kaynaklanan hukuk davaları, mutlak ticari dava olup, aynı Kanunun 5/1. maddesi gereğince uyuşmazlığın Asliye Ticaret Mahkemesinde çözümlenmesi gerektiği ancak Asliye Ticaret Mahkemelerinin yargı çevrelerinin belirlenmesine ilişkin Hakimler ve Savcılar Kurulu Genel Kurulu'nun ... tarih ve ... sayılı kararı gereğince '... Asliye Ticaret Mahkemesi yargı çevresinin ... ilinin mülki sınırları " olarak belirlendiği, bu kapsamda davacı tarafça Asliye Hukuk Mahkemesi sıfatıyla açılan davada görevli ve yetkili Mahkemenin ... Asliye Ticaret Mahkemeleri olduğu gerekçesiyle görevsizlik kararı verilmiştir.
... ... Ticaret Mahkemesince, TTK nun 4. maddesinin alt bendlerinde sayılan hususlarla ilgili olmadığını, dava konusu edilen takip dosyasında davacı üçüncü kişi konumunda olup, eldeki dava ile İİK'nın 89/3 ve 89/5 maddelerine dayalı olarak takip borçlusuna borcunun bulunmadığını ve alacaklıya ödenen bedelin istirdatını talep ettiğini, davanın belirlenen bu niteliği itibariyle taraflar arasında bir ticari ilişki bulunmadığını, tarafların tacir olması veya davalı alacağının kaynağının kambiyo senedine dayalı olması davacı yönünden davayı ticari kılmadığını, uyuşmazlık, takip hukukundan kaynaklanmakta olup davacı takibe dayanak senette borçlu veya alacaklı olarak yer aldığını, bu nedenle görevli mahkemenin genel mahkeme olan Asliye Hukuk Mahkemesi olduğu gerekçesiyle karşı görevsizlik kararı verilmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE:
HMK 23/1 maddesinde yargı yerinin belirlenmesine ilişkin incelemenin dosya üzerinden yapılabileceği düzenlenmektedir. Bu nedenle dairemizce dosya üzerinden yapılan incelemede;
Dava istirdat talebine ilişkindir.
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi'nin 2023/5228 Esas, 2023/6468 Karar sayılı Bölge Adliye Mahkemeleri Daire kararları arasındaki uyuşmazlığın giderilmesine ilişkin kararında, 2004 sayılı Kanun'un 89.uncu maddesinin üçüncü fıkrasına istinaden gönderilen haciz ihbarnamesi nedeniyle ihbarnameye muhatap olan üçüncü kişi tarafından açılan menfi tespit davasında, görevli mahkemenin; davanın tarafları arasında doğrudan bir ilişki bulunmaması ve uyuşmazlığın takip hukukundan kaynaklanması nedeniyle Asliye Hukuk Mahkemesi olduğuna, tarafların tacir olmasının veya temel ilişkinin ticari nitelikte bulunmasının veyahut borcun temelini oluşturan senedin kambiyo senedi niteliğinde olmasının görevin belirlenmesinde bir etkisinin bulunmadığına karar verilmiş ve kararlar arasındaki farklılık bu şekilde giderilmiştir.
Somut olayda; davacının, murisine karşı icra takibi yapıldığını, kendisine da İİK 89/3 kapsamında haciz ihbarnameleri gönderildiğini. maaşından kesinti yapıldığını, herhangi bir borcunun olmadığını belirterek ödenen kısmın istirdatını talep ettiği,2004 sayılı İİK.nun 89/III maddesine istinaden gönderilen haciz ihbarnamesine karşı açılan menfi tespit-istirdat davalarında, tarafların tacir olmasının veya temel ilişkinin ticari nitelikte bulunmasının veya borcun temelini oluşturan senedin kambiyo senedi niteliğinde olmasının, görevin belirlenmesinde bir etkisinin bulunmadığı ve görevli mahkemenin, davanın tarafları arasında doğrudan bir ilişki bulunmaması ve uyuşmazlığın takip hukukundan kaynaklanması nedeniyle Asliye Hukuk Mahkemesi olduğu anlaşılmış ve yargı yeri olarak belirlenmesi gerekmiştir.
KARAR : Yukarıda açıklanan nedenlerle;
6100 Sayılı HMK’nun 21. ve 22. maddeleri gereğince ... Hukuk Mahkemesi'nin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE,
Dava dosyasının, dosyayı dairemize gönderen mahkemeye iadesine,
Dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda, .../... tarihinde oy birliği ile karar verildi.
KANUN YOLU : HMK'nun 362/1 maddesi uyarınca kesin olmak üzere
GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİHİ : .../...
...
Başkan
...
e-imza
...
Üye-...
e-imza
...
Üye
...
e-imza
...
Katip
...
e-imza