İzmir 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin, 6001 sayılı Kanuna göre otoyol ve köprü ihlalli geçiş ücreti ile cezasının tahsiline itirazın iptali hakkında kararı.
Özet: Otoyol işletmecisi davacı şirketin, davalıya ait aracın geçiş ücretini ödemeden yaptığı ihlalli geçişler sebebiyle oluşan geçiş ücreti ve kanundan kaynaklı dört katı tutarındaki para cezasının tahsili amacıyla başlattığı icra takibine davalının itiraz etmesi üzerine açılan bu itirazın iptali davasında; davacı, itirazın haksız olduğunu iddia ederek takibin devamını talep ederken, davalı icra takibinin yersiz olduğunu savunmuş ve mahkeme, 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanunun ilgili maddeleri ile yapılan değişiklikler ışığında dosya kapsamındaki delilleri değerlendirmiştir.
T.C.
İZMİR1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİESAS NO : 2025/766 KARAR NO : 2026/745DAVA : İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)DAVA TARİHİ : 13/08/2025KARAR TARİHİ : 12/08/2026Davacı tarafından davalı aleyhine açılan İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda, tüm dosya incelendi. GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARINDA:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkil Şirket tarafından işletilen köprü ve otoyoldan, davalıya ait, dava dilekçesi ve delil listesi ekinde sunulan ... plakalı araç ile gerçekleştirilen ihlalli geçişler nedeniyle doğan ve yasal süresi içerisinde ödenmeyen geçiş tutarı ve yasadan kaynaklı para cezasının tahsili amacıyla Torbalı .... İcra Müdürlüğü ... Esas sayılı dosyasından başlatılan icra takibinden gönderilen ödeme emri davalıya tebliğ edildiğini, borçlu, müvekkil şirkete borcu olmadığını öne sürmek suretiyle borcun tamamına itiraz ettiğini, itiraz konusu alacak hakkında takibin devamı amacıyla işbu dava ikame edildiğini, yapılan itiraz haksız ve yersiz olup itirazın iptali gerektiğini beyan ederek davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacı tarafça, müvekkil şirket aleyhinde Torbalı İcra Müdürlüğü'nün ... E. sayılı dosyasında otoyol geçiş ücreti ile para cezası alacağına ilişkin olarak takip başlatıldığını, müvekkil şirkete ait ... plakalı aracın otoyol geçiş ücretini ödemeksizin otoyolu kullandığı iddia edilerek müvekkil şirket aleyhinde haksız yere icra takibi başlatılmış olduğundan itirazları doğrultusunda icra takibi durdurulduğunu, davacı taraf her ne kadar itirazın iptal edilmesi için işbu huzurdaki davayı ikame etmişse de bu iddialarında tamamen yersiz olup davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE : Dava, davacının geçiş ihlalinden kaynaklanan alacağının tahsili amacıyla girişilen icra takibine vaki itirazın iptali isteğine ilişkindir.Davanın dayanağını oluşturan 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanun’un 30/5. maddesinde “...(5) 4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden, işletici şirket tarafından geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte, bu ücretin on katı tutarında ceza, genel hükümlere göre tahsil edilir. ...” hükmü düzenlenmişken 25/05/2018 tarih ve 30431 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 16/5/2018 tarih ve 7144 sayılı Kanunun 18. maddesi ile birinci ve beşinci fıkralarında yer alan “on” ibareleri “dört” şeklinde değiştirilmiştir. Aynı Kanunun 19. maddesi ile 6001 sayılı Kanuna geçici 3. madde ilave edilmiştir. 6001 sayılı Kanuna eklenen Geçici 3. madde de ise “Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce otoyollar ile erişme kontrolünün uygulandığı karayolları için belirlenen geçiş ücretlerini ödemeden yapılmış olan geçişlerde araç sahiplerine bu Kanunun 30. maddesinin beşinci fıkrası uyarınca tahakkuk ettirilen ancak bu maddenin yürürlük tarihi itibarıyla tahsilatı yapılmamış olan para cezaları hakkında bu Kanunun 30. maddesinde yer alan oranlar uygulanır.” düzenlemesi yapılmıştır.Kanunun 30. maddesinin, 27.03.2015 tarihli ve 6639 sayılı Kanunun 33. maddesi ile değişiklik yapılan (7) numaralı fıkrasında, geçiş ücreti ödenmeden geçiş yapılması hâlinde ödemesiz geçiş tarihini izleyen on beş gün içinde geçiş ücretini usulüne uygun olarak ödeyenlere bu maddenin (1) numaralı ve (5) numaralı fıkralarında belirtilen cezaların uygulanmayacağı öngörülmektedir.Geçiş ücretinin ödenmesi şekil ve yöntemlerinin tümünün önceden öngörülmesi ve kanun koyucu tarafından tek tek belirlenerek kanun metninde ifade edilmesi oldukça güçtür. Geçiş ücretinin tahsili yöntemlerinin zaman içinde değişip gelişebileceği ve otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücretlerinin tahsili yöntemlerinin benzerlik arz ettiği hususları dikkate alındığında kuralda belirlilik ilkesine aykırılık bulunmamaktadır." yönünde karar vermiştir. Bu durumda davalının ihlali sebebiyle davacının, davalıya ayrıca bir bildirim yapmasına gerek bulunmadığı anlaşılmaktadır.Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde, davacının, yapım ve işletmesini üstlendiği otoyoldan davalı şirkete ait ... plaka sayılı aracın ihlalli geçişler yaptığı iddiası ile geçiş ücreti ve 4 katı tutarında cezaya ilişkin olarak davalı şirket aleyhinde takip başlattığı, davalının takibe itirazı üzerine takibin durduğu, davacının yasal bir yıllık hakdüşürücü süre içerisinde iş bu davayı ikame ettiği anlaşılmıştır. 6001 sayılı Kanunun 30. Maddesinde geçiş ücretinin ödenmemesi ve güvenliğin ihlali hallerinin düzenlendiği, anılan maddede 3465, 3996 ve 4045 sayılı Kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar ve karayollarını geçiş ücretini ödemeden kullanan araç sahiplerine geçiş ücreti ile birlikte bu ücretin dört katı tutarında ceza uygulanacağı ve bu cezanın genel hükümlerine göre tahsil edileceğinin belirtildiği, davacının uyguladığı ihlalli geçiş cezasının idari para cezası niteliğinde olmadığı, kanundan doğan özel bir alacak niteliğinde olduğu, davacının ihlal sebebi ile davalıya ayrıca bir bildirim yapmasına gerek bulunmadığı, davacı şirketin yasa tarafından kendisine verilen görevi yerine getirdiği, davalı şirkete ait aracın, davacının işletiminde bulunduğu otoyol gişelerinden ihlalli geçiş yaptığının sabit olduğu, dava sürecinde de ihlalli geçişe ilişkin ücretin yatırılmadığı, buna ilişkin bir ödeme belgesinin de sunulmadığı, bu haliyle alacağın likit olduğu, davalının icra takibine yapmış olduğu itirazında haksız olduğu anlaşılmakla, davanın kabulüne ve alacağın miktarı belirli olup bu haliyle likit olduğundan hükmedilen meblağ üzerinden davalının icra inkar tazminatına mahkum edilmesine ilişkin olarak aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle:1-)Davanın KABULÜNE,2-)Torbalı ... İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı dosyasına davalı tarafça yapılan İTİRAZIN İPTALİ İLE TAKİBİN 16.900,00 TL ÜZERİNDEN DEVAMINA,3-)Hüküm altına alınan 16.900,00 TL nin %20 si oranında icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,4-)Alınması gerekli 2.535,00 TL karar ve ilam harcından davacı tarafça yatırılan 615,40 TL peşin harcın mahsubu ile 1.919,60 TL bakiye karar ve ilam harcının davalıdan alınarak HAZİNEYE İRAT KAYDINA,5-)Davacı tarafça yatırılan 615,40 TL peşin harç, 615,40 TL başvurma harcı, 112,90 TL posta ve tebligat harcı olmak üzere toplamda 1.343,70 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,6-)Davacı taraf kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T. uyarınca 16.900,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,7-)4.600,00 TL arabuluculuk ücretinin davalıdan alınarak HAZİNEYE İRAT KAYDINA,8-)Karar kesinleştiğinde artan gider avansının yatırana İADESİNE,Dair, miktar bakımından kesin olmak üzere davacı vekilinin yüzüne karşı davalı tarafın yokluğunda verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.12/08/2026 Katip ...e-imzalı Hakim ...e-imzalı