Ankara 7. Asliye Ticaret Mahkemesince görülen, hisse devir sözleşmesinden doğan enerji üretimi bazlı değişken hisse bedeli ödemelerine ilişkin icra takibine itirazın iptali davası kararı.
Özet: Bu "itirazın iptali" davası, davacının, 2007 tarihli hisse devir sözleşmesi uyarınca, enerji üretimi üzerinden (kwh başına 0.5 cent) 49 yıl boyunca yıllık olarak ödenmesi kararlaştırılan değişken hisse devir bedellerinden 2022 yılına ait olanın ödenmemesi nedeniyle başlattığı icra takibine yapılan itirazın iptali talebiyle açılmış olup; davacı takibin devamını ve icra inkar tazminatı isterken, davalılar diğer santrallere ilişkin borçlarının olmadığını ve sonraki sözleşmelerin durumu etkilediğini savunmaktadır.

T.C. ANKARA 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2024/712 Esas - 2026/293

TÜRK MİLLETİ
Adına Yargılama Yapmaya ve Hüküm Vermeye Yetkili
T.C.
ANKARA GEREKÇELİ KARAR
7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2024/712
KARAR NO : 2026/293
...
DAVA : İtirazın İptali / Şirket Hisse Devir Bedeli Kaynaklı
DAVA TARİHİ : 11/05/2023
KARAR TARİHİ : 16/04/2026
KARAR Y.TARİHİ : 08/05/2026
Mahkememizde görülmekte olan "İtirazın İptali" davasının yapılan açık yargılaması sonucunda, aşağıdaki karar tesis edilmiştir.
I-İDDİALAR
1. Davacı vekili dava dilekçesinde; Davalılar, .... sayılı dosyası ile başlatılan Döviz (Amerikan Doları) cinsinden İlamsız İcra takibine yapmış oldukları itirazları neticesinde icra takibinin durduğunu, Hisse Devir Sözleşmesi 3.5.2 inci maddesinde Alıcılar tarafından Hisse Devir Bedelinden Kaynaklı alacakların ne zaman satıcılara ödeneceğine dair muacceliyet durumu belirlendiğini, kaldı ki, sözleşmede borçluların temerrüde düşürülmesi ile ilgili ekstra bir hüküm yer almayıp zaten borcun müecceliyet ve muacceliyet şekli 13.06.2007 tarihli .... Hisse Devir Sözleşmesinde yer aldığını, alacak haklarının ticari bir sözleşmeye bağlı olup sözleşme kapsamında yapılacak olan ödemelerin ...’ lerin faal olduğu ve ilk lisans süreleri (bu lisansların yasal süreleri esastır) geçerli oldukları müddetçe yapılacağının taraflarca kabul edildiğini, lisansın yasal sürelerinin de 49 yıllığına alınmış olduğunu, bu durumda bu sözleşmelerin geçerlilik sürelerinin 49 yıl olup ve ...’ ler faaliyetlerini devam ettirdiği sürece bu ödemeler de lisans süreleri boyunca geçerliliğini koruyacağını,....bulunan 1.252.552 adet hissesini bölünme yoluyla ayni sermaye olarak 19.06.2012 tarihinde kurulan .... unvanlı şirkete koyduğunu, bu durumun 22.06.2012 tarih ve 8096 sayılı Ticaret Sicili Gazetesinde yayınlandığını, bölünme ile Anonim ortaklığa ait malvarlığının tamamının ya da bir kısmının kül halinde devrini içeren ve yeni bir tüzel kişilik ortaya çıktığını, somut olarak .....’ nin İdeal Enerjide Bulunan 1.252.552 adet hissesi bölünme yoluyla ayni sermaye olarak 19.06.2012 tarihinde kurulan ....’ unvanlı şirkete koyulmuş olup TTK ve Kurumlar Vergisi uyarınca bu bölünmeye konu iştirak hisseleri tüm hak ve alacakları ile devrolduğunu, devamla alacaklıların korunması başlıklı 7. Maddesinde “Bölünen ... ...’in bölünme tarihine kadar tahakkuk etmiş ve edecek vergi borçlarından sınırsız ve 3. Kişilere olan borçlarından bölünme tutarına kadar olan kısmından .... kül halinde devir aldığını ve devir işleminin 18.11.2016 tarih ve 9201 sayılı .... yayınlandığını, 13.06.2007 tarihli Hisse Devir Sözleşmenin 3.5.1 maddesine göre; “...’ya bu hisse devir sözleşmesinin maddesinde belirlenen sabit hisse bedeline ek olarak ...’ lerin işletmeye açılarak enerji üretimine başlaması tarihinden itibaren olmak üzere “yıllık enerji üretimi esas alınarak kwh (kilovatsaat) başına 0.5 cent/USD üzerinden yıllık olarak ödeme yapılması” ilkesi uyarınca belirlenen tutarın 1/3’ü değişken hisse bedeli olarak “Alıcılar tarafından ödenecektir” Yine Sözleşmenin 3.5.2. maddesine göre “İlk yıl bedeli, ilk enerji satış tarihi (açılış yılı) ile açılış yılı 31 Aralık tarihi arasındaki dönem, açılış yılını takip eden Ocak ayı içerisinde ödenecektir. Diğer yılların yıllık bedelleri Ocak 1 ile Aralık 31 arasındaki dönem için takip eden Ocak ayı içerisinde ödenecektir. Bu ödeme ...’lerin faal olduğu ve ilk lisans süreleri boyunca (49 yıl) geçerli olacaktır.” Sözleşmenin 4,4 maddesine göre ise; “Alıcılar, bu sözleşmeden kaynaklanan sorumlulukları dolayısıyla satıcılara karşı müşterek ve müteselsilden birlikte sorumludur” hükümleri yer aldığını, bu sözleşme hükümlerine dayalı olarak davalılar tarafından davacıya ... ...) 2022 yılı üretim miktarlarından kaynaklı herhangi bir ödeme yapılmadığını, bunun üzerine davalılar aleyhinde icra takibi başlatıldığını beyanla; itirazın iptali ile takibin devamına, davalılar aleyhinde % 20 den az olmamak üzere icra inkâr tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ile ücreti vekâletin davalılara tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
II-SAVUNMALAR
2. Davalılar ... ... vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı taraf ile müvekkili şirketler arasında 13.06.2007 tarihli sözleşme ile davacı tarafın hissedarı bulunduğu şirketlerdeki hisselerini müvekkil şirketlere devrettiğini, tarafların ayrıca ...'ler faaliyete geçtikten sonra yıllık üretilen elektrik enerjisi üzerinden davacıya değişken hisse bedeli adı altında ödeme yapılmasını kararlaştırdığını, Müvekkili şirketlerin halen ... Holding bünyesinde yer alan ve davacı tarafından hisseleri devredilen diğer santraller yönünden davacıya herhangi bir borcu bulunmadığını, müvekkili ile ..... paylarının %40'ının satışına ilişkin olarak zaman zaman tadil edilmiş şekliyle 10 Eylül 2012 tarihli Hisse Satış Sözleşmesi imzalandığını, yine 13 Mart 2013 tarihinde müvekkili şirketler ile ... sözleşmesi tahtındaki yükümlülüklerinin açık bir şekilde düzenlenmesi amacıyla Protokol imzalandığını, bu Protokol ile.... müvekkili şirketin davacıya ileride ödemesi gereken tüm ek hisse bedellerini ödemeyi 6098 sayılı TBK madde 195 hükümlerine göre uygun şekilde ödemeyi üstlendiğini, davacıya yapılan tüm ek hisse bedel ödemelerinin İdeal şirketi tarafından yapıldığını, borcun.... tarafından ödenip ödenmediğinin, ödenmedi ise neden ödenmediğinin, üretim miktarının ne olduğunun taraflarınca bilinmediğini beyanla; davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
III-TARAFLARIN ANLAŞTIKLARI ve ANLAŞAMADIKLARI HUSUSLAR
A. Taraflar Arasında Uyuşmazlık Bulunmayan Hususlar
3. Taraflar arasında; 13.06.2007 tarihmi "Hisse Devir Sözleşmesi” akdedildiği, davalı şirketlerden ... .... katıldığı infisah yolu ile tasfiye olduğu hususlarında ihtilaf bulunmamaktadır.
B. Taraflar Arasındaki Uyuşmazlık Konuları
4. Uyuşmazlık; davacı ile taraflar arasında akdedilmiş olduğu iddia edilen 13.06.2007 tarihli “.... hisse devir sözleşmesine” ve daha sonra imzalanan “Bağcı Prokolleri”ne dayalı olarak davalıların her hangi bir sorumluluklarının bulunup bulunmadığı, davacının sözkonusu sözleşmeye dayalı olarak... ...’lerin 2023 yılı enerji üretim miktarından kaynaklı alacağının bulunup bulunmadığı ile buradan varılacak sonuca göre takibe vaki itirazın iptali gerekip gerekmediği noktasında toplanmaktadır.
IV-ÇEKİŞMELİ VAKILAR HAKKINDA TOPLANAN DELİLLER
5.Taraflar arasında imzalanan 13.06.2007 tarihli Hisse Devir Sözleşmesi'nin incelenmesinde; alıcıların ... ...'nin 15.000.000 nominal payının %100'ünün alıcılara satıldığı; sözleşmenin "Gerekçeler" başlıklı (D) maddesinde, davalı .......” tesislerinin mevcut halleri ile devrine ilişkin devir sözleşmesi kapsamını oluşturduğu; 3.1 maddesinde; ......şirket hisselerinin 7.505.270 USD'lik kısmının madde 3.2. madde 3,3, ve madde 3.4.'de açıklanan şekilde, değişken hisse devir bedelinin ise madde 3.5'de tanımlanan vade ve biçimde ödenmesi karşılığında devri konusunda mutabık kaldıkları, işbu ödemelerin madde 3 uyarınca belirlenecek toplamının bundan böyle “Satın Alma Fiyatı” olarak anılacağı, madde altında yer alan çizelgede davacı .... 39 pay karşılığı toplam 1,950,00 YTL nominal pay tutarının bulunduğu; 3.5.1 Maddesinde, işbu hisse devir sözleşmesine ek olarak ...'lerin işletmeye açılarak enerji üretimine başlanması tarihinden itibaren olmak üzere yıllık enerji üretimi esas alınarak kWh başına 0,5 cent/USD üzerinden yıllık olarak ödeme yapılması ilkesi uyarınca değişken hisse bedeli, alıcılar tarafından....ödeneceği;3.5.2. Maddesinde, ilk yıl bedeli, (ilk enerji satış tarihi (açılış yılı) ile açılış yılı 31 Aralık tarihi arasındaki dönem), açılış yılını takip eden Ocak ayı içerisinde ödeneceği, diğer yılların yıllık bedellerinin Ocak 1 ile Aralık 31 arasındaki dönem için takip eden Ocak ayı içerisinde ödeneceği, bu ödemenin ...'lerin faal olduğu ve ilk lisans süreleri boyunca (bu lisansların yasal süreleri esastır) geçerli olacağı, satıcıların, ...'lerin Şirket veya Alıcılar tarafından uygun işletilmediği veya herhangi bir sebeple herhangi bir hak talebinde bulunamayacağı ve uyarlama talep edemeyeceği; 3.5.3. Maddesinde, işbu sözleşmenin 3.5.1. maddesinde saptanan değişken hisse devir bedelinin 2/3'ünün ... alıcılar tarafından ödeneceği; 3.5.6. Maddesinde, işbu sözleşmede USD cinsinden belirlenen ödemelerin ödeme gününde Merkez Bankası döviz alış ve satış kuru ortalaması üzerinden yapılacağı hususlarında düzenleme yapıldığı anlaşılmıştır.
6..... sayılı icra dosyasının incelenmesinde; alacaklının ... olduğu, 216.005,04 USD alacağın tahsili amacıyla 21/05/2024 tarihinde icra takibi başlatıldığı, ödeme emrinin borçlulara tebliğ edildiği, borçluların itirazı üzerine takibin durduğu ve işbu davanın İİK m. 67 uyarınca yasal süresinde ve itirazın iptali istemi ile açıldığı anlaşılmıştır.
7. Mahkememizce dosya üzerinde bilirkişi incelemesi yapılmış olup; bilirkişi rapor ve ek raporlarında özetle; davacının, taraflar arasında akdedilen sözleşmenin 3.5 maddesi hükümlerine göre hesaplanacak değişken hisse satış bedelini lisans süresi boyunca her yıl alıcılardan talep hakkı olduğu, davacının değişken hisse bedeli ile ilgili muhatabının davalılar ......’nin sorumlu olacağı, davacının diğer davalı ... ....’den bu şirketin sözleşmede ödeme yükümlüsü olarak yer almaması nedeniyle talepte bulunup bulunamayacağı, bugüne kadar ödemeleri yapmış olmasının zımnen ödeme yükümlülüğü yüklemeye yeterli olup olmayacağı, davacı bu davalıdan talepte bulunabilecek ise hangi hukuki müesseseye göre talepte bulunabileceği takdirinin Mahkemeye ait olacağı, davacının takip tarihi itibari ile talep edebileceği Değişken Hisse Bedelinin işleyecek faiz dahil 214.839,95 USD olarak hesaplandığı, takip tarihindeki TL karşılığının ise 6.914.527,11 TL olacağı, 216.005,04 USD üzerinden yapılan takipte 1.136,87 USD fazlalık olacağı bildirilmiştir.
V- DELİLLERİN TARTIŞILMASI, YARGILAMA ve GEREKÇE
8. Dava, şirket pay devri sözleşmesine dayalı alacağın tahsiline yönelik takibe vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.
9. İhtilaf yukarıda da belirtildiği gibi ....'nin paylarının devrine yönelik sözleşme hükümlerinden kaynaklanmaktadır.
10. .... toplam 15.000.000,00.-TL sermayeye sahip, her biri 50,00.-TL tutarında 300.000 adet paya bölünmüş, 240.000 adet ... ...” santralleri ....'nin malvarlığı unsurlarındandır.
11. Sözleşmenin "Satın alma fiyatı" başlıklı 3.1. maddesi "... Şirket hisselerinin aşağıdaki tabloda görülen oran ve adetlere karşılık gelen 7.505.270,00 USD'lik kısmının madde 3.2, madde 3.3 ve madde 3.4 de açıklanan şekilde, değişken hisse devir bedelinin ise madde 3.5'de tanımlanan vade ve biçimde ödenmesi karşılığında devri konusunda mutabık kalmışlardır." hükmünü içermektedir.
12. Sözleşmenin 3.2, 3.3 ve 3.4 hükümlerinde değişken hisse devir bedeli dışındaki belirlenen devir bedelinin ne surette ödeneceği hüküm altına alınmıştır.
13. "Değişken Hisse Devir Bedeli" başlıklı 3.5 hükmü ise "3.5.1 İşbu hisse devir sözleşmesine ek olarak ...'lerin işletmeye açılarak enerji üretimine başlanması tarihinden itibaren olmak üzere "yıllık enerji üretimi esas alınarak kwh (kilovatsaat) başına 0,5 cent/USD (sıfır beş sent) üzerinden yıllık olarak ödeme yapılması" ilkesi uyarınca değişken hisse bedeli, alıcılar tarafından .... ödenecektir.
3.5.2 İlk yıl bedeli, (ilk enerji satış tarihi (açılış yılı) ile açılış yılı 31 Aralık tarihi arasındaki dönem), açılış yılını takip eden Ocak ayı içerisinde ödenecektir. Diğer yılların yıllık bedelleri Ocak 1 ile Aralık 31 arasındaki dönem için takip eden Ocak ayı içerisinde ödenecektir. Bu ödeme ...'lerin faal olduğu ve ilk lisans süreleri (bu lisansların yasal süreleri esastır) boyunca geçerli olacaktır. Satıcılar, ...'lerin Şirket veya Alıcılar tarafından uygun işletilmediği veya herhangi bir sebeple her hangi bir hak talebinde bulunamayacak ve uyarlama talep edemeyeceklerdir.
EPDK değişken hisse devir bedeline esas lisansları ("ilk lisans") herhangi bir nedenle iptal eder veya başka bir nedenle ilk lisans süresi içindeedip yeniden verirse bu durum ilk lisansın süresini aşmamak kaydıyla değişken hisse devir bedelinin ödeneceği birinci lisans süresi içerisinde kabul edilecektir.
3.5.3 İş bu sözleşmenin 3.5.1 maddesinde saptanan değişken hisse devir bedelinin 2/3'ü ...'e, 1/3'ü ...'ya Alıcılar tarafından ödenecektir.
3.5.4 Şirketteki hisselerini işbu sözleşmeyle Alıcılara devreden Satıcılardan ... ve ... dışında kalanlar, işbu sözleşmenin 3.5.1 maddesi uyarınca ödenecek değişken hisse devir bedeli üzerinde hiçbir nam altında hak ve taleplerinin bulunmadığını, ... ve ...'yı bu çerçevede ibra ettiklerini kabul, beyan ve taahhüt ederler." şeklindedir.
14. Diğer yandan "Mülkiyetin Devri Konusunda İşbirliği" başlıklı 4. maddenin 4.4 bendi "Alıcılar, bu sözleşmeden kaynaklanan sorumlulukları dolayısıyla satıcılara karşı müşterek ve müteselsilen birlikte sorumludurlar." düzenlemesini içermektedir.
15. Yetkili mahkeme hususunda ise sözleşmenin 12.2. maddesinde Ankara Mahkemeleri ve İcra Dairelerinin yetkili olduğu hususunda düzenleme yapılmıştır.
16. Dava konusu olan takibe yönelik yetki itirazında da bulunulduğu anlaşılmakta olup bu anlamda öncelikle itirazın iptali davasının dava şartlarından olan yetkili icra dairesinde takip yapılmış olması hususunun değerlendirilmesi gerekmektedir.
17. Öncelikle İİK m. 50 hükmü uyarınca para ve teminat borcu için yapılan takiplerde yetki hususunda HMK hükümleri gereğince yetkili icra dairesinin belirlenmesi gerekmekte olup bu anlamda HMK m. 7 hükmü uyarınca davalının birden fazla olduğu hallerde bunlardan birinin yerleşim yeri mahkemesinde açılabilecektir. Somut olayda takip borçlularından ... şirketlerinin merkezinin Ankara olduğu anlaşılması karşısında takibin yetkili icra dairesinde yapıldığı ve icra dairesinin yetkisine yönelik itirazın yerinde olmadığı değerlendirilmiştir. Ayrıca ... şirketleri ile davacı arasında akdedilmiş olan hisse devir sözleşmesi hükümlerinden olan 12.2 hükmü gereğince de Ankara Mahkemeleri ve İcra Daireleri yetkisinin kabulü gerekmektedir.
18. Öte yandan eldeki davada diğer dava şartlarında da eksiklik bulunmadığı Mahkememizce değerlendirilmiş ve tahkikat yapılmıştır.
19. Tüm davalıların ....'nin hisse devir bedelinden ötürü yükümlülüklerinin bulunmadığı yönündeki savunmaları nedeni ile ....'nin ... şirketler grubuna devrinden sonraki sürecin ele alınması gerekmektedir.
20. Hisse devir sözleşmesinde alıcılar arasında yer alan ... Altyapı Yatırımları Holding A.Ş. bir bütün halinde yine alıcılardan olan ... Holding A.Ş.'ye devir olmuş, tasfiye ve terkin edilmiştir. Hisse alıcılarından olan ... Enerji Üre. ve Tic. A.Ş.'nin unvanı önce ... ... Yatırımları ve Enerji Üretim A.Ş. sonrasında ise ... ...Enerji A.Ş. olarak değiştirilmiştir.
21. ... ... Yatırımları ve Enerji Üretim A.Ş. (... ...Enerji A.Ş.) kendi bünyesinde bulunan .... hisselerini (1.252.554 adet) bölünme suretiyle ....'ye ayni sermaye olarak koymuş, şirketin hissedarı ise ... Holding A.Ş. (% 99,70815) ve dava dışı şirketler olmuştur (RG Sayı 8096, Tarih 22.06.2012).
22. Akabinde .... bir bütün olarak ....'ye devir olduğu anlaşılmaktadır (RG Sayı 9201, Tarih 18.11.2016). Bu anlamda .... kendi hisselerini devir almış olmaktadır.
23. ... ... Yatırımları ve Enerji Üretim A.Ş. (... ...Enerji A.Ş.) kendi bünyesinde bulunan .... hisselerini (1.252.554 adet) kısmi bölünme suretiyle ....'ye ayni sermaye olarak koymuştur. Şirket bölünmesine ilişkin hükümleri TTK m. 159 vd. maddelerinde düzenlenmiştir.
24. Buna ilişkin TTK m. 159 hükmü "(1) Bir şirket tam veya kısmi bölünebilir.
a) Tam bölünmede, şirketin tüm malvarlığı bölümlere ayrılır ve diğer şirketlere devrolunur. Bölünen şirketin ortakları, devralan şirketlerin paylarını ve haklarını iktisap ederler. Tam bölünüp devrolunan şirket sona erer ve unvanı ticaret sicilinden silinir.
b) Kısmi bölünmede, bir şirketin malvarlığının bir veya birden fazla bölümü diğer şirketlere devrolunur. Bölünen şirketin ortakları, devralan şirketlerin paylarını ve haklarını iktisap ederler veya bölünen şirket, devredilen malvarlığı bölümlerinin karşılığında devralan şirketlerdeki payları ve hakları elde ederek yavru şirketini oluşturur" hükmünü içermektedir.
25. Korunmaya ilişkin hükümler ise TTK m. 174 vd. maddelerinde düzenlenmiştir. TTK m. 174 hükmü "(1) Bölünmeye katılan şirketlerin alacaklıları, ....yedişer gün aralıklarla üç defa yapılacak ilanla ve sermaye şirketlerinde ayrıca internet sitesine de konulacak ilanla, alacaklarını bildirmeye ve teminat verilmesi için istemde bulunmaya çağrılırlar." düzenlemesini içermektedir.
26. "Alacakların teminat altına alınması" başlıklı 175. maddesi ise "(1) Bölünmeye katılan şirketler, 174 üncü maddede öngörülen ilanların yayımı tarihinden itibaren üç ay içinde, istemde bulunan alacaklıların alacaklarını teminat altına almak zorundadırlar.
(2) Bölünme ile, alacaklıların alacaklarının tehlikeye düşmediğinin, ispatı hâlinde, teminat altına almak yükümü ortadan kalkar.
(3) Diğer alacaklıların zarara uğramayacaklarının anlaşılması hâlinde, şirket, teminat göstermek yerine borcu ödeyebilir." şeklendedir.
27. Kısmi bölünme planının 7. maddesinde "Alacaklıların Korunması"na ilişkin hükümde bölünen ... ... Yatırımları ve Enerji Üretim A.Ş.'nin (... ...Enerji A.Ş.) bölünme tarihine kadar tahakkuk etmiş ve edecek vergi borçlarından sınırsız ve 3. kişilere olan borçlarından bölünme tutarına kadar olan kısmından .... müştereken sorumlu olacağı düzenlenmiştir. Görüldüğü gibi 3. kişilerin alacakları bu anlamda teminat altına alınmış olduğunun kabulü gerekmektedir. Zira ... ... Yatırımları ve Enerji Üretim A.Ş.'nin (... ...Enerji A.Ş.) borçlarından, ....'de müştereken sorumlu olacaktır.
28. Akabinde ise .... ile .... arasında TTK m. 136 vd. hükümleri uyarınca birleşme sözleşmesi akdedilmiş, .... devralan, .... ise devrolan şirket olduğu, birleşmenin devralma şeklinde birleşme biçiminde gerçekleştiği anlaşılmaktadır.
29. Birleşmeye ilişkin hükümler TTK m. 136 ve devamı maddelerinde düzenlenmiştir. TTK m. 136 hükmü "(1) Şirketler;
a) Bir şirketin diğerini devralması, teknik terimle “devralma şeklinde birleşme” veya
b) Yeni bir şirket içinde bir araya gelmeleri, teknik terimle “yeni kuruluş şeklinde birleşme”,
yoluyla birleşebilirler.
(2) 136 ilâ 158 inci maddelerin uygulamasında, kabul eden şirket “devralan”, katılan şirket “devrolunan” diye adlandırılır.
(3) Birleşme, devrolunan şirketin malvarlığı karşılığında, bir değişim oranına göre devralan şirketin paylarının, devrolunan şirketin ortaklarınca kendiliğinden iktisap edilmesiyle gerçekleşir. Birleşme sözleşmesi 141 inci maddenin ikinci fıkrası anlamında ayrılma akçesini de öngörebilir.
(4) Birleşmeyle, devralan şirket devrolunan şirketin malvarlığını bir bütün hâlinde devralır. Birleşmeyle devrolunan şirket sona erer ve ticaret sicilinden silinir." şeklinde düzenlenmiştir.
Birleşmenin hukuki sonuçları TTK m. 153 hükmünde düzenlenmiş olup 1. fıkrası "Birleşme, birleşmenin ticaret siciline tescili ile geçerlilik kazanır. Tescil anında, devrolunan şirketin bütün aktif ve pasifi kendiliğinden devralan şirkete geçer." şeklindedir.
30. Öte yandan birleşme halinde alacaklıların korunmasına ilişkin olan "Alacaklıların ve çalışanların korunması" başlıkla TTK m. 157 "(1) Birleşmeye katılan şirketlerin alacaklıları birleşmenin hukuken geçerlilik kazanmasından itibaren üç ay içinde istemde bulunurlarsa, devralan şirket bunların alacaklarını teminat altına alır.
(2) (Değişik: 26/6/2012-6335/12 md.) Birleşmeye katılan şirketler; alacaklılarına, .... Gazetesinde, yedişer gün aralıklarla üç defa yapacakları ilanla ve ayrıca internet sitelerine konulacak ilanla haklarını bildirirler.
(3) (Mülga: 26/6/2012-6335/12 md.)
(4) Diğer alacaklıların zarara uğramayacaklarının anlaşılması hâlinde, yükümlü şirket teminat göstermek yerine borcu ödeyebilir." hükmünü içermektedir.
31. ....'nin ....'ye devrolma suretiyle birleşmesinde alacaklıların korunmasına yönelik olarak birleşme raporunda (TTK m. 147/2) birleşmenin, birleşmeye katılan şirketlerin alacaklıları üzerindeki etkileri bakımından devrolan ....'nin alacaklılarının devir alan .... alacaklısı haline geleceği yönünde düzenleme yapılmıştır. Yönetim kurulu üyelerinin Ankara Ticaret Sicil Müdürlüğü'ne sunmuş oldukları 14.11.2016 tarihli beyan dilekçelerinde de aynı yönde beyanda bulunmuşlardır.
32. Yine TTK m. 153 hükmü uyarınca da birleşmenin hukuki sonucu olarak devrolunan şirketin bütün aktif ve pasifi kendiliğinden devralan şirkete geçer.
33. Yukarıda yer verilen 13.06.2007 tarihli “Hisse Devir Sözleşmesi” uyarınca davalı ... grubu şirketlerinin değişken hisse devir bedelinden sorumluluğunun kabulü gerektiği gibi, ... ... Yatırımları ve Enerji Üretim A.Ş. (... ...Enerji A.Ş.) kendi bünyesinde bulunan .... hisselerini (1.252.554 adet) kısmi bölünme suretiyle ....'ye ayni sermaye olarak koymasına yönelik kısmi bölünme planında ... ... Yatırımları ve Enerji Üretim A.Ş. (... ...Enerji A.Ş.) borçlarından ....'nin müşterek sorumlu olacağının kararlaştırılması neticesinde ... grubu şirketlerinin müştereken sorumlu olduğu, değişken hisse devir bedelinden ....'nin de sorumlu olduğunun kabulü gerektiği, yine ....'nin ....'ye devrolma suretiyle birleşmesinde de alacaklıların korunması bakımından ....'nin alacaklılarının devir alan .... alacaklısı haline geleceğinin kararlaştırılması ve TTK m. 153/1 hükmü karşısında değişken hisse devir bedelinden davalı ... grubu şirketlerinin müştereken sorumlu olduğunun kabulü gerektiği değerlendirilmiştir.
34. Buna karşın davalılarca savunma olarak ileri sürülen ve 13.03.2013 tarihli "Bağcı Protokolü" olarak adlandırılan protokol hükümleri uyarınca değişken hisse devir bedelinden borcun nakline ilişkin TBK m. 195 hükmü uyarınca sorumlu olmadıkları ileri sürülmüş ise de, sözkonusu protokolde davacının imzasının ve muvafakatinin bulunmadığı gibi bu protokole muvafakat ettiği iddia ve ispat edilmiş de değildir.
35. Bu bakımdan alacaklı/davacının muvafakatinin bulunmadığı borcun nakline yönelik sözleşme hükümlerinin davacı bakımından bağlayıcılığından sözedilemeyecektir.
36. Açıklanan nedenlerle davalıların değişken hisse devir bedelinden sorumlu olduğu Mahkememizce değerlendirilmiştir. Benzer yöndeki istemlere ilişkin yapılan yargılamalarda da aynı yönde değerlendirme yapılmıştır ....
37. Taraflar arasında akdedilen sözleşmenin 3.5.1, 3.5.2. ve 3.5.3 maddelerine göre, her bir ... için yıllık üretim miktarı başına 0,5 cent/USD üzerinden değişken hisse bedeli olmak üzere dava dışı ...'e 2/3 oranında ve davacı ...'ya 1/3 oranında ödeme yapılması, ödemenin her yıl 1 Ocak-31 Aralık dönemi ödemelerinin takip eden Ocak ayı içerisinde yapılması, USD cinsinden belirlenen ödemelerin ödeme gününün Merkez Bankası döviz alış ve satış kuru ortalaması üzerinden yapılması kararlaştırılmıştır.
38. Mahkememizce, dosyada mevcut santral kayıtları kapsamında davacının takip tarihi itibariyle talep edebileceği alacağının hesaplanması bakımından bilirkişi incelemesi yaptırılmış ve rapor tanzim edilmiştir. Alınan raporda, 2023 yılına ilişkin Değişken Hisse Satış Bedeli'nin, ...'ın yazılı bildiriminde yer alan enerji üretim miktarları dikkate alınarak hesaplandığı, ...'ın yazısına göre; 2023 yılı içinde; Karasu 1 ...’te 18.464,41 MWh, .... 2 ...’te 16.464,41 MWh, Karasu 4.2 ...’te 54.147,45 MWh, Karasu 4.3 ...’te 14.332,52 MWh, ... 5 ...’te 23.595,62 MWh, olmak üzere toplam 127.505,42 MWh elektrik üretimi gerçekleştiği, buna göre değişken hisse devir bedelinin 127.505,42 x 0,5 Cent/kWh /100 = 637.527,10.-USD olduğu, davacı payının ise; 637.527,10 /3= 212.609,03.-USD olduğu tespit edilmiştir.
39. Davacının talep etmiş olduğu alacağın hesaplanabilir ve likid olduğu Mahkememizce değerlendirilmiştir.
40. Tüm dosya kapsamı ve toplanan deliller birlikte değerlendirildiğinde; davacının, taraflar arasında akdedilen sözleşmenin 3.5. maddesi hükümlerine göre hesaplanacak değişken hisse satış bedelini lisans süresi boyunca her yıl alıcılardan talep hakkı olduğu, mahkememizce ve bilirkişi raporunda yapılan hesaplamanın dosya kapsamına, taraflar arasındaki sözleşme hükümlerine ve yargısal uygulamalara uygun olduğu anlaşılmış olup, davacı yanın talebinin kısmen kabulüne dair aşağıdaki şekilde karar verilmesi gerekmiştir.
VI-HÜKÜM
1-Davanın KISMEN KABULÜNE,
2-.... takip sayılı dosyasına davalıların vaki itirazlarının İPTALİ ile,
3-Takibin 212.916,30.-USD asıl alacak, 2.230,92.-USD işlemiş faiz olmak üzere toplam 214.839,95.-USD üzerinden takipteki koşullarla devamına,
4- Fazlaya yönelik taleplerinin REDDİNE,
5- Hüküm altına alınan 214.839,95.-USD alacak tutarlarının takip tarihindeki (20.05.2024) efektif satış kuru TL karşılığı (32,2622) olan 6.931.209,43.-TL’nin % 20 oranında hesaplanan 1.386.241,88.-TL icra inkar tazminatının davalılardan tahsil edilerek davacıya ödenmesine,
Karar ve İlam Harcı
6-492 sayılı Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 478.575,13.-TL harçtan peşin ve derkenar harcı ile alınan 119.009,64.-TL harcın mahsubu ile bakiye 359.565,49.-TL harcın davalılardan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
Yargılama Giderleri ve Gider Avansı
7-Davacı tarafça yargılama boyunca yapılan başvurma harcı, peşin harç, derkenar harcı, vekalet harcı toplamı 119.498,04.-TL yargılama harcının davalılardan tahsili ile davacıya ödenmesine,
8-Davacı tarafından yapılan; 982,50.-TL tebligat, müzekkere ve posta gideri, 30.000,00.-TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 30.982,50.-TL yargılama giderinden red/kabul oranına göre 30.815,39.-TL’nin davalılardan tahsili ile davacıya ödenmesine, bakiye giderin davacı üzerinde bırakılmasına,
9-Arabuluculuk Kanunu 18A/13 maddesi uyarınca karar tarihinde yürürlükte bulunan Arabuluculuk Asagari Ücret Tarifesi uyarınca 3.800,00.-TL arabuluculuk ücretinin red/kabul oranına göre 20,50.-TL'sinin davacıdan, 3.779,50.-TL'sinin davalılardan alınarak hazineye gelir kaydına,
10-Taraflarca depo edilen varsa gider avansı ile delil avansından bakiye tutarların karar kesinleştiğinde HMK m. 333 ve Bölge Adliye ve Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Cumhuriyet Başsavcılıkları İdari ve Yazı İşleri Hizmetlerinin Yürütülmesine Dair Yönetmelik m. 207 hükümleri uyarınca ilgilisine İADESİNE,
Vekalet Ücreti
11-Davacı taraf kendini vekille temsil ettirdiğinden A.A.Ü.T. 3, 13 maddeleri gereğince hesaplanan takdiren 836.474,46.-TL vekalet ücretinin davalılardan alınarak davacı tarafa ödenmesine,
12-Reddedilen kısım üzerinden hesaplanan A.A.Ü.T. 3, 13/3 maddeleri gereğince 37.993,58.-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılara ödenmesine,
Dair davacı vekilinin ve davalı vekilinin, ihbar olunan vekilinin yüzüne karşı yapılan inceleme sonucunda HMK 345. maddesi gereğince kararın tebliği tarihinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde kararı veren .... Mahkemesine ya da buraya gönderilmek üzere istinaf edenin bulunduğu yer İlk Derece Mahkemesine verilecek dilekçe ile .... yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 16/04/2026
....
HMK m. 304 Uyarınca Tashih Şerhi
Mahkememizce her ne kadar, 16/04/2026 tarihli duruşmada verilen kısa kararda, "Takibin 212.916,30.-USD asıl alacak, 2.230,92.-USD işlemiş faiz olmak üzere toplam 214.839,95.-USD üzerinden takipteki koşullarla devamına" şeklinde yazılmış ise de, maddi hataya dayalı olarak asıl alacak tutarının «212.916,30.-USD» şeklinde gösterildiği, asıl alacak tutarının 212.609,03.-USD olarak belirtilmesi gerekirken sehven 212.916,30.-USD olarak belirtildiği, bu hususun toplam tutardan da anlaşıldığı, yapılan hatanın maddi hatadan kaynaklandığının açık olduğu ve tereddüte yer vermediği, HMK 183 ve 304 maddeleri uyarınca, bu maddi hata her zaman düzeltilebileceğinden, gerekçeli kararın hüküm kısmında asıl alacak tutarı «212.609,03.-USD» olarak düzeltilmiştir.
Şerh olunur. 16/04/2026
....
BU BELGE ELEKTRONİK İMZA İLE İMZALANMIŞ OLUP, AYRICA FİZİKİ OLARAK İMZALANMAYACAKTIR.
"5070 sayılı kanun m. 5 ve 6098 sayılı TBK m. 15 uyarınca elektronik imza ile oluşturulan belgeler elle atılan fiziki imza ile aynı sonucu doğurur"