Kamulaştırmasız el atılan, imar planında spor tesisi alanı olarak belirlenen taşınmazın bedelinin yasal faiziyle davalı idareden tahsiline ilişkin temyiz incelemesi.
Özet: Davacılar tarafından kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili istemiyle açılan davada, imar planında spor tesisi alanı olarak ayrılmasına rağmen beş yıldan fazla süredir kamulaştırma yapılmayan taşınmaz için ilk derece mahkemesince kamulaştırmasız el atma tespitiyle tazminata hükmedilmiş, davalı idarenin istinaf başvurusu Bölge Adliye Mahkemesi tarafından esastan reddedilerek karar onanmış olup, dosya davalı idarenin temyiz başvurusu üzerine Yargıtayın ön incelemesinden geçerek esasa ilişkin incelemesi devam etmektedir.
5. Hukuk Dairesi         2025/5068 E.  ,  2026/418 K.
"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ : Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2023/2153 Esas, 2024/1683 Karar
KARAR : Esastan ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : Antalya 7. Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2022/553 Esas, 2023/368 Karar
Taraflar arasındaki kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili istemine ilişkin davada yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.
Kararın davalı idare vekilince istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı idare vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle; dava konusu.................Mahallesi 68 52... parsel sayılı taşınmazda davacı tarafın miras bırakanı adına kayıtlı payının bulunduğunu, yapılan imar uygulamasında taşınmazın "Spor Tesisi Alanı" olarak planlandığını, taşınmaza idare tarafından herhangi bir kamulaştırma kararı alınmaksızın el atıldığını, bedel de ödenmediğini ileri sürerek kamulaştırmasız el atma tazminatının faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı idare vekili cevap dilekçesinde özetle; görevli yargı yerinin idari yargı olduğunu, dava konusu taşınmazın 1/1000 ölçekli Uygulama İmar Planının 13.02.1989 tarihli ve 27 sayılı Antalya Belediyesi Meclis Kararı ile yapıldığını, bahse konu alanın bu planda "oyun alanı (semt spor sahası)" olarak planlı olduğunu, plan değişikliğinin 06.05.2015 tarihli ve 71 sayılı Konyaaltı Belediye Meclis Kararı ile 10.07.2015 tarihli ve 634 sayılı Antalya Büyükşehir Belediyesi Meclis Kararıyla onandığını, parselin bu planda Açık Spor Tesis Alanı" olarak düzenlendiğini, dava konusu taşınmazda kamulaştırma yetki ve sorumluluğun müvekkili belediyeye ait olmadığını, yetki ve sorumluluğun Antalya Büyükşehir Belediyesi Başkanlığına ait olduğunu ileri sürerek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne, el atma tazminatının dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalı idareden tahsil edilerek davacılara ödenmesine, taşınmazın tapu kaydının iptali ile davalı idare adına tesciline karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı idare vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.
B. İstinaf Sebepleri
Davalı idare vekili istinaf dilekçesinde özetle; taşınmaz üzerinde fiili el atmanın söz konusu olmadığını, davaya konu tazminat istemini haklı kılacak koşullar oluşmadığından davanın reddine karar verilmesi gerektiğini ileri sürerek İlk Derece Mahkeme kararının kaldırılmasını talep etmiştir.
C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dava konusu taşınmazın 1/1000 ölçekli Uygulama İmar Planında oyun alanı (semt spor sahası) olarak planlandığı, imar planının kesinleşmesinden itibaren 5 yıldan fazla süre geçmiş olmasına rağmen davalı idarece taşınmazın imar planına ayrılış amacına uygun şekilde kamulaştırma yapılmadığı, bu haliyle davacının mülkiyet hakkının kısıtlandığının ve kamulaştırmasız el atma olgusunun gerçekleştiğinin kabulünün gerektiği, hükme esas raporda, taşınmazın vasfının arsa olarak değerlendirilip 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu (2942 sayılı Kanun) uyarınca emsal kıyaslaması suretiyle değer biçilmesinde yöntem olarak isabetsizlik bulunmadığından İlk Derece Mahkemesi kararının usul ve kanuna uygun olduğu gerekçesiyle davalı idare vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı idare vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Davalı idare vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü hususları tekrar ederek kararın bozulmasını talep etmiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukukî Nitelendirme
Uyuşmazlık, davacı tapu malikleri ile davalı idare arasındaki kamulaştırmasız el atılan taşınmazın değerinin biçilmesi ve bedelinin sorumlu idareden tahsili istemine ilişkindir.
2. Değerlendirme
1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun’un) 371 inci maddesi ile 369 uncu maddesinin birinci fıkrasında yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2.Dava konusu arsa niteliğindeki taşınmaza 2942 sayılı Kanun'un 11 inci maddesinin birinci fıkrasının (g) bendi uyarınca emsalin üstün ve eksik yönleri belirlenip kıyaslaması yapılarak değer biçilmesi, alınan rapor uyarınca bedelin davalı idareden tahsili ve taşınmazdaki davacılar payının iptali ile davalı idare adına tapuya tesciline karar verilmesi yerindedir.
3.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukukî ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Davalı idare vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,
Davalı idareden peşin alınan temyiz harcının Hazineye irat kaydedilmesine,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
14.01.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.