Kasko sigorta poliçesinden kaynaklanan alacak davasında asliye hukuk ve asliye ticaret mahkemelerinin görevsizlik kararı nedeniyle yargı yerinin belirlenmesine ilişkin istinaf kararı.
Özet: Bu hukuki evrak, davacı ve davalı sigorta şirketleri arasındaki alacak davasında, tarafların tacir sıfatı ve işlemin ticari niteliği nedeniyle kendini görevsiz ilan eden Tüketici Mahkemesi ile, araç ticari olsa dahi ilişkinin tüketici sözleşmesinden kaynaklandığı gerekçesiyle kendi görevsizliğini belirten Ticaret Mahkemesi arasında ortaya çıkan görev uyuşmazlığının çözümü için yapılan inceleme ve değerlendirmeleri içermekte olup, Türk Ticaret Kanunu ile Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun hükümleri ışığında yargı yerinin belirlenmesi sürecini açıklamaktadır.
T.C. ... BAM ... DAİRESİ Esas-Karar No: .../... - .../...
T.C.... BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ... DAİRESİT Ü R K M İ L L E T İ A D I N A G E R E K Ç E L İ İ S T İ N A F K A R A R IDOSYA NO : .../... KARAR NO : .../...BAŞKAN : ..... (...)ÜYE : ..... (...)ÜYE : ..... (...) KATİP : ..... (...)İNCELENEN KARARINMAHKEMESİ : ... ... TİCARET MAHKEMESİTARİHİ : ...NUMARASI : .../... Esas .../... KararDAVACI : ... -VEKİLİ : Av. DAVALILAR : 1 -... ANONİM ŞİRKETİ VEKİLİ : Av. : 2 -... ANONİM ŞİRKETİVEKİLLERİ : Av.DAVANIN KONUSU : ...6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunun 22/2 maddesi gereğince ... ... Mahkemesi ve ... ... Ticaret Mahkemelerince ayrı ayrı görevsizlik kararı verilmesi nedeni ile dosya yargı yerinin belirlenmesi için dairemize gönderilmekle dosya içindeki tüm belgeler ile dairemiz üyesi tarafından hazırlanan ön inceleme raporu incelendi. GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜDavacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili davacının dava dışı üçüncü kişiye ödemek zorunda kaldığı fazlaya ilişkin talep hakkı saklı kalmak kaydı ile ... TL'nin ödeme tarihi olan ... Tarihinden itibaren işleyecek faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılar üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir. ... ... Mahkemesince .../... tarihli .../... Esas, .../... Karar sayılı karar ile, görevle ilgili düzenlemeler kamu düzenine ilişkin olup taraflar ileri sürmese dahi yargılamanın her aşamasında resen gözetilir. Tüm dosya kapsamından tüketici olmayıp tacir olan davalı ile davacı arasındaki uyuşmazlığın ... sayılı kanun kapsamında kalmadığı görülmektedir. ... sayılı Kanun'un 73/1. maddesinde "Tüketici işlemleri ile tüketiciye yönelik uygulamalardan doğabilecek uyuşmazlıklara ilişkin davalarda tüketici mahkemeleri görevlidir." denilmek suretiyle tüketici mahkemelerinin görevi belirlenmiştir. Taraflar tüketici sıfatını taşımadığından ve çözümlenmesi gereken uyuşmazlık da ''tüketici işlemi'' olmadığından davanın tüketici mahkemelerinde görülmesi mümkün değildir. TTK'nın 4. maddesinde ise, ticari davalar tanımlanmıştır. Anılan maddenin 1.fıkrasında "her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ile tarafların tacir olup olmadıklarına bakılmaksızın tüketici işlemine dayanmayan uyuşmazlığa bakma görevinin asliye ticaret mahkemesi olduğu gerekçesiyle görevsizlik kararı verilmiştir. ... ... Hukuk Mahkemesince, dosya arasında bulunan belgeler ve tüm dosya kapsamı değerlendirildiğinde ise, davacının davalı ... AŞ'nin Kasko Sigorta poliçesi sigorta ettireni, diğer davalı ... A.Ş'nin de ... poliçesi sigortalısı olduğu, davacı ile davalılar arasındaki ilişkinin tüketici sözleşmesinden kaynaklandığı, her ne kadar davacıya ait araç ticari olsa da, yukarıda anlatıldığı gibi davacı ile davalaılar arasındaki ilişkinin ... sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanunu maddesi gereğince tüketici işlemine vücud verdiği ve Tüketici Mahkemelerinin Asliye Ticaret Mahkemesine göre daha özel yetkili mahkeme olduğu değerlendirildiğinden davanın görev dava şartı noksanlığı sebebiyle usulden reddine, mahkememizin görevsizliğine karar verilmiştir. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE: HMK 23/1 maddesinde yargı yerinin belirlenmesine ilişkin incelemenin dosya üzerinden yapılabileceği düzenlenmektedir. Bu nedenle dairemizce dosya üzerinden yapılan incelemede; Bilindiği üzere, ... tarihinde yürürlüğe giren 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunun (TTK) 6335 sayılı Kanun ile değişik 4. maddesinde ticari davalar tanımlanmıştır. Buna göre, her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ile maddenin devamı fıkralarında belirtilen davalar ticari dava olarak nitelendirilmiştir. Yine aynı Kanunu'un 5/3. maddesinde “Asliye ticaret mahkemesi ile asliye hukuk mahkemesi ve diğer hukuk mahkemeleri arasındaki ilişki görev ilişkisi olup, bu durumda göreve ilişkin usul hükümleri uygulanır” hükmüne yer verilmiştir. Anılan yasal düzenlemeler karşısında, Asliye Ticaret Mahkemelerinin özel mahkeme niteliğinde bulunduğu, bu niteliği gereği görev alanının 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu hükümlerine göre belirleneceği ve genel mahkemeler ile arasındaki ilişkinin önceki kanunun aksine görev ilişkisi olduğu açıktır. Asliye Ticaret Mahkemelerinin çekişmeli yargıdaki görev alanının TTK’nda ve diğer özel kanunlarda ticari dava olduğu belirtilen davalarla sınırlı olduğu kuşkusuzdur.Öte yandan, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunun 6335 sayılı Kanun ile değişik 4. maddesinde ticari davaların; mutlak ticari davalar ve nispi ticari davalar olarak iki gruba ayrıldığı anlaşılmaktadır. Mutlak ticari davalar, tarafların sıfatına veya bir ticari işletme ile ilgili olup olmamasına bakılmaksızın kanun gereği ticari sayılan davalar olup TTK’nun 4/1. maddesinin b, c, d, e, f fıkralarında ve özel kanunlarda düzenlenmiştir. Nispi ticari davalar ise, tarafların tacir sıfatına haiz olduğu ve her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili uyuşmazlıklardan doğan davalardır. Bir başka ifade ile, bu davalar ya bir ticari işletmeyi ilgilendirmeli ya da iki taraf için de ticari sayılan hususlardan doğmaları halinde ticari dava olarak nitelendirilebilirler. Gerek mutlak ve gerekse nispi ticari davaların Asliye Ticaret Mahkemelerinde görüleceği açıktır. 28.05.2014 tarihinde yürürlüğe giren ... sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanunun 3/1-(k) maddesinde, ticari veya mesleki olmayan amaçlarla hareket eden gerçek veya tüzel kişiler "tüketici"; 3/1-(l) maddesinde ise, mal veya hizmet piyasalarında kamu tüzel kişileri de dâhil olmak üzere ticari veya mesleki amaçlarla hareket eden veya onun adına ya da hesabına hareket eden gerçek veya tüzel kişiler ile tüketiciler arasında kurulan, eser, taşıma, simsarlık, sigorta, vekâlet, bankacılık ve benzeri sözleşmeler de dâhil olmak üzere her türlü sözleşme ve hukuki işlemler "tüketici işlemi" olarak kabul edilmiş aynı Kanunun 73/1. maddesinde “tüketici işlemleri ile tüketiciye yönelik uygulamalardan doğabilecek uyuşmazlıklara ilişkin davalarda” tüketici mahkemelerinin görevli olduğu belirtilmiştir.Somut olayda; davacının haksız fiil (trafik kazası) sebebiyle dava dışı 3. kişiye ödeme zorunda kaldığı tazminatın kasko ve ... sigortacısı olduğu belirtilen davalılardan rücuen tahsilini talep ettiği, taraflar arasında sözleşme ilişkisi bulunduğu, aracın ticari nitelikte (otobüs) olduğu, davacının esnaf olduğu, mevcut durumda tüketici olarak kabul edilemeyeceği, görevli mahkemenin asliye ticaret mahkemesi olduğu anlaşılmış ve yargı yeri olarak belirlenmesi gerekmiştir.KARAR : Yukarıda açıklanan nedenlerle;6100 Sayılı HMK’nun 21. ve 22. maddeleri gereğince ... ... Ticaret Mahkemesi'nin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE,Dava dosyasının, dosyayı dairemize gönderen mahkemeye iadesine,Dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda, .../... tarihinde oy birliği ile karar verildi. KANUN YOLU : HMK'nun 362/1 maddesi uyarınca kesin olmak üzere GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİHİ : .../... .....Başkan ... ¸(e-imzalıdır) .....Üye ... ¸(e-imzalıdır) .....Üye ... ¸(e-imzalıdır) .....Katip ...¸(e-imzalıdır)