hmk 362/1-a uyarınca kamulaştırmasız el atma ve ecrimisil davasında tazminat talebinin temyiz kesinlik sınırı değerlendirmesi ve ek kararın kaldırılması.

HMK 362/1-a uyarınca kamulaştırmasız el atma ve ecrimisil davasında tazminat talebinin temyiz kesinlik sınırı değerlendirmesi ve ek kararın kaldırılması.

Özet: Kamulaştırmasız el atma tazminatı ve ecrimisil talepli davada, bölge adliye mahkemesinin temyiz talebini kesinlik sınırı gerekçesiyle reddeden ek kararı incelenmiş olup; yüksek mahkeme, ecrimisil miktarı kesinlik sınırının altında kaldığından bu yöndeki temyiz reddini doğru bulurken, tazminat bedeli yönünden kesinlik sınırının aşılması nedeniyle temyiz reddinin hatalı olduğuna hükmederek, bölge adliye mahkemesinin temyiz isteminin reddi yönündeki ek kararını tazminat bedeli için kaldırarak bu kısmın temyiz incelemesine açılmasına karar vermiştir.

5. Hukuk Dairesi 2025/11112 E. , 2026/389 K.

"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ : Adana Bölge Adliye Mahkemesi 14. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2022/2301 Esas, 2025/497 Karar

KARAR : Esastan ret

İLK DERECE MAHKEMESİ : ... 3. Asliye Hukuk Mahkemesi

SAYISI : 2018/70 Esas, 2021/332 Karar

Taraflar arasındaki kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili ve ecrimisil istemine ilişkin davada yapılan yargılama sonucunda, İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın taraf vekillerince istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvuruların esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacılar vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararın kesin olduğu gerekçesiyle 11.06.2025 tarihli ek kararla temyiz isteminin reddine karar verilmiştir.

Ek karar davacılar vekilince temyiz edilmekle; süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hakimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra, dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

Karar tarihinde yürürlükte bulunan 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 362 nci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi gereğince, miktar veya değeri her paydaş için 544.000,00 TL'yi geçmeyen davalara ilişkin olarak Bölge Adliye Mahkemesi kararları kesin olup bu kararlar aleyhine temyiz yoluna başvurulamaz. Temyize konu edilen miktarın kesinlik sınırının altında kalması hâlinde anılan Kanun’un 366 ncı maddesi atfıyla aynı Kanun’un 352 nci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi uyarınca temyiz dilekçesinin reddine karar vermek gerekir.

Dosya içeriğine göre; hükmedilen ecrimisil miktarı Bölge Adliye Mahkemesinin karar tarihi itibari ile kesinlik sınırı olan 544.000,00 TL’nin altında kaldığı anlaşılmakla, ecrimisil yönünden davacılar vekilinin temyiz itirazlarının reddi ile ek kararın ecrimisil yönünden yerinde olduğuna karar vermek gerekmiştir.

Buna karşın, hükmedilen tazminat bedelinin toplamı üzerinden yapılan değerlendirmede, Bölge Adliye Mahkemesinin karar tarihi itibarıyla kesinlik sınırı altında kalmadığı anlaşılmaktadır. Bu durumda tazminat bedeli yönünden temyiz dilekçesinin miktardan reddine ilişkin ek kararın hatalı olduğu anlaşılmakla; 11.06.2025 tarihli ek kararın ortadan kaldırılması gerekir.

Mahkeme kararı davacılar vekili tarafından temyiz edilmekle ek kararın kaldırılmasına karar verildikten sonra; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle; davaya konu Mersin ili, ..., ............ Mahallesi 68... parsel sayılı taşınmaza sulama kanalı olarak kamulaştırmasız el atılması nedeniyle belirlenecek tazminat ve ecrimisilin davalı idareden tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı idare vekili cevap dilekçesinde özetle; dava konusu taşınmazın kamulaştırma işlemlerinin gerçekleştirildiğini, davacıların tapuda idare lehine devir işlemlerini gerçekleştirmediğini, yasaların öngördüğü hak düşürücü ve zamanaşımı süreleri geçtiğini, bu nedenlerle davanın reddine, taşınmazın davacılar adına olan tapusunun iptal edilerek üzerindeki takyidatlardan arınmış olarak müvekkili idare adına tesciline tüm yargılama giderleri ve avukatlık ücretinin karşı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

1. Davacılar vekili istinaf dilekçesinde özetle; kamulaştırmasız el atma tazminatının düşük olduğunu, kamulaştırma bedeli ve ecrimisil bedeline kamu alacakları için belirlenen en yüksek faiz bedelinin uygulanması gerekirken yasal faiz uygulanmasının usul ve kanuna aykırı olduğunu, taşınmazın emsalleri göz önünde bulundurularak bir değerlendirme yapılmadığını, taşınmazın arsa olarak nitelendirilmesi gerekirken tarla olarak nitelendirilmiş olmasının hatalı olduğunu, beş kişinin vekili olmasına rağmen davacı taraf lehine oldukça düşük vekâlet ücretine hükmedilmesinin, davalı taraf lehine ise son derece yüksek bir vekâlet ücretine hükmedilmesinin usul ve kanuna aykırı olduğunu ileri sürmüştür.

2. Davalı idare vekili istinaf dilekçesinde özetle; İlk Derece Mahkemesince verilen kararın usul ve kanuna aykırı olduğunu, gerekçeli kararın eki sayılmasına karar verilen fen bilirkişi raporunun eski bir rapor olduğunu, dava konusu taşınmazın koordinatlarını göstermediğini, dava konusu taşınmazın değer hesaplaması olması gerekenin üzerinde hesaplandığını, dava konusu taşınmazın arsa olarak değerlendirilmesi ve emsal satışların tespiti yoluyla değer hesaplanması yoluna gidilmesinin hatalı olduğunu, taşınmazın tarla vasfına sahip tarım arazisi olduğunu, emsal olarak kabul edilen taşınmazın dava konusu taşınmazdan çok daha değerli olduğunu belirterek İlk Derece Mahkemesince verilen kararın kaldırılarak idare lehine vekâlet ücretine hükmedilmesini ileri sürmüştür.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile, arsa niteliğindeki dava konusu taşınmaza 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun 11 inci maddesinin birinci fıkrasının (g) bendi uyarınca emsal karşılaştırması yapılarak değer biçilmesine ve alınan rapor uyarınca tazminat ve ecrimisil bedelinin davalıdan tahsiline ilişkin İlk Derece Mahkemesince verilen kararın usul ve kanuna uygun olduğu, belirlenen 1.010,94 TL/m² birim bedeli davalı idare aleyhine başka paydaşlarca açılan kamulaştırmasız el atma davalarında belirlenen ve Yargıtay denetiminden geçerek kesinleşen bedellerle uyumlu olduğu gerekçesi ile taraf vekillerinin istinaf başvurularının ayrı ayrı esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacılar vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri tekrarla ilaveten enflasyon nedeniyle oluşan zararın bedele yansıtılması gerektiğini ileri sürerek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, ... olarak davacı tapu malikleri ile davalı idare arasındaki kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili hususundadır.

2. Değerlendirme

1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukukî ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

A. Davacılar Vekilinin Ecrimisil İstemine İlişkin Temyizi Yönünden;

Bölge Adliye Mahkemesince verilen 11.06.2025 tarihli ek kararın ecrimisil istemi yönünden ONANMASINA

B. Davacılar Vekilinin Kamulaştırmasız El Atılan Taşınmaz Bedelinin Tahsili Talebine İlişkin Temyizi Yönünden;

Bölge Adliye Mahkemesince verilen 11.06.2025 tarihli ek kararın ORTADAN KALDIRILMASINA,

Davacılar vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Davacılardan peşin alınan temyiz harcının istek halinde iadesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

14.01.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.