Kamulaştırmasız el atılan taşınmazın imar düzenlemesiyle kamuya bedelsiz terk edilen bölümleri için tazminat talebinin reddine ilişkin Yargıtay kararı.
Özet: Davacılar tarafından, murislerinin bir kısmını rızai olarak kamu hizmetine terk ettiği iddiasıyla kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili istemiyle açılan davada; taşınmazın bir bölümünün tapu malikleri tarafından belediye lehine bedelsiz terk edildiği ve bu kısımlar için tazminat istenemeyeceği yönündeki Yargıtay bozma kararına uyularak ilk derece mahkemesince davanın reddine karar verilmiş olup, davacıların bu ret kararına yönelik temyiz talebi, kararın bozmaya uygunluğu ve hukuka aykırılık içermemesi nedeniyle Yargıtay tarafından reddedilerek ilk derece mahkemesi kararının onanmasına karar verilmiştir.
5. Hukuk Dairesi         2025/5722 E.  ,  2026/370 K.
"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2024/547 Esas, 2024/163 Karar
KARAR : Ret
Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen ve istinaf incelemesinden geçen kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili istemine ilişkin davada verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece Bölge Adliye Mahkemesi kararının kaldırılmasına ve İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.
İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda, davanın reddine karar verilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararı davacılar vekilince temyiz edilmekle; süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle; davacıların murislerinin................ Mahallesi 6 28... parsel sayılı taşınmazın maliki olduğunu, taşınmazın 1200 m²si imar parseli olarak ayrıldıktan sonra kalan 5622,50 m²lik kısma otopark ve boş alan olarak davalı idareler tarafından el atıldığını, bu nedenle belirlenecek tazminat bedelinin yasal faizi ile birlikte tahsilini talep etmişlerdir.
II. CEVAP
1. Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; dava konusu taşınmazla ilgili Kartal Belediye Başkanlığı lehine rızaen yola terk yapıldığını, davanın öncelikle bu nedenle reddine karar verilmesini talep etmiştir.
2. Davalı Kartal Belediye Başkanlığı vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin 30.03.2023 tarihli ve 2021/172 Esas, 2023/238 Karar sayılı kararı ile davanın kabulüne karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.
B. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin 04.10.2023 tarihli ve 2023/1458 Esas ve 2023/1612 Karar sayılı kararı ile taraf vekillerinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
A. Bozma Kararı
1. Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı idareler vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.
2. Dairemizce yapılan inceleme sonucunda dosya içindeki bilgi ve belgelere göre dava konusu taşınmazın 6.822,50 m² yüzölçümü ile...adına tapuda kayıtlı olduğu, 11.09.1987 tarihli tescil istem belgesi uyarınca tapu malikleri tarafından Kartal Belediye Başkanlığının 18.08.1987 tarihli ve 2093 sayılı Encümen Kararı ve Kadastro Müdürlüğünce tanzim olunun 03.09.1987 tarihli haritada gösterilen 5.507 m²lik kısmın tapudan bedelsiz terk edildiğinin anlaşıldığı, 2942 sayılı Kanun'un 35 inci maddesi uyarınca imar düzenlemesi sırasında malikinin muvafakati ile yol, ... alan ve bunun gibi kamu hizmet ve tesislerine ayrılan alan için eski malikleri tarafından mülkiyet iddiasında bulunulamayacağı ve karşılığının da istenemeyeceği gibi Anayasa Mahkemesinin 07.09.2021 tarihli ve 2017/22268 başvuru numaralı kararı da dikkate alındığında davacıların kendi isteği ile yapılan işlemden elde ettiği menfaat de gözetilerek dava konusu taşınmazın 3194 sayılı İmar Kanunu'nun 15 inci ve 16 ncı maddeleri uyarınca tapudan bedelsiz terk edilen 5.507 m²lik kısmı yönünden davanın reddine karar verilmesi gerektiğinden bahisle Bölge Adliye Mahkemesinin esastan ret kararı kaldırılarak İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.
B.İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın reddine karar verilmiştir.
VI. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Davacılar vekili temyiz dilekçesinde özetle; dava konusu taşınmazın yol olarak kullanılmayan kısımları tespit edilerek bu kısımların bedelinin verilmesi gerektiğini ileri sürerek kararın bozulmasını talep etmiştir.
C. Gerekçe
1. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2. Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkan bulunmadığı anlaşılmakla temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VII. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Davacılar vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,
Davacılardan peşin alınan temyiz harçlarının Hazineye irat kaydedilmesine,
14.01.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.