Sera imalat sözleşmesinden doğan alacak ve itirazın iptali davasında mahkemeler arasındaki görevsizlik uyuşmazlığına ilişkin yargı yerinin belirlenmesi istinaf kararı.
Özet: Davacı tarafından sera imalatı sözleşmesinden kaynaklanan bakiye alacağın tahsili amacıyla başlatılan icra takibine yapılan itirazın iptali talebiyle açılan davada, ilk derece mahkemesi tarafların tacir sıfatları ve uyuşmazlığın ticari niteliği gereği görevsizlik kararı vererek dosyayı ilgili mahkemeye göndermiş olup, istinaf mahkemesi yargı yerinin belirlenmesi amacıyla davadaki görev hususunu değerlendirmiştir.

T.C. ... ... ... DAİRESİ Esas-Karar No: .../... - .../...

T.C.
... BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
... DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
G E R E K Ç E L İ İ S T İ N A F K A R A R I
DOSYA NO : .../...
KARAR NO : .../...
BAŞKAN : ... (...)
ÜYE : ... (...)
ÜYE : ... (...)
KATİP : ... (...)
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ : ... ... TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ : .../...
NUMARASI : .../... Esas - .../... Karar
DAVACI : ... - ...
VEKİLİ : Av. ...
DAVALI : ... - ...
VEKİLİ : Av. ...
DAVANIN KONUSU : ...
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunun 22/2 maddesi gereğince yargı yerinin belirlenmesi için dairemize gönderilen dosya içindeki tüm belgeler ile dairemiz üyesi tarafından hazırlanan ön inceleme raporu incelendi. Gereği görüşüldü:
DAVA DİLEKÇESİ :
Davacı vekili dava dilekçesinde; taraflar arasında akdedilen ... tarihli ekli sera satış sözleşmesi uyarınca müvekkili tarafından davalı tarafa sera imalatı yapıldığını, taraflar ilk olarak imalatın galvanizden değil boyalı malzemeden yapılması hususunda #... TL bedel karşılığında anlaştıklarını, daha sonra davalı ...'ın isteğiyle seranın toplam #... TL bedel karşılığında galvaniz malzemeden yapılması hususunda anlaşma sağlandığını, bu husus sözleşmedeki boyalı kelimesinin üzerinin çizilerek galvaniz kelimesinin yazılmasından ve #...'in üzeri çizilerek #... yazılmasından da anlaşıldığını, fakat imalat aşaması geldiğinde galvaniz malzeme temin edilemediğinden yine davalı ...'ın onayıyla #... TL bedelle tekrar boyalı malzemeye dönülerek imalatın yapılması kararlaştırıldığını, nitekim tüm hesaplamalar da bu malzeme üzerinden yapıldığını, her ne kadar ...'ın beyanı doğrultusunda sözleşme ... metrekare üzerinden hazırlanmışsa da uygulama sırasında yer küçük geldiğinden ... metrekare eksik imalat yapılması nedeniyle de hesaptan #... TL düşülerek son hesabın #... TL olduğu konusunda taraflarca mutabık kalındığını, davalı taraf, ekli dekontlardan da anlaşılacağı üzere sözleşme borcuna mahsuben toplam #... TL ödeme yapmış olup #... TL bakiye borcu bulunduğunu, alacağın tahsili amacıyla davalı tarafla yapılan görüşmelerden sonuç alınamaması üzerine ... ... Müdürlüğü'nün ... E. Sayılı icra takibi başlatılmışsa da mezkur takip davalı tarafın itirazı üzerine durdurulduğunu, davalı tarafın itirazı haksız olup sırf alacağı sürüncemede bırakmak amacıyla kötü niyetle yapıldığını, borçlunun yaptığı itiraz üzerine takip durduğundan, itirazın iptaliyle takibin devamına, asıl alacağın %20’sinden aşağı olmamak üzere müvekkili lehine icra inkar tazminatına hükmedilmesini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalı üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; dava görevsiz mahkemede açıldığından usulden reddi gerektiğini, davacı yan taraflar arasındaki sera imalatı konulu sözleşme gereğince üstlendiği edimleri yerine getirmediğini, davacı yan edimlerini yerine getirmediğini ikrar ettiğini, davacı yanın eksik ve kusurlu işlemler yaptıkları kendi dava dilekçelerinde açık bir şekilde yazıldığını, davacı yanın edimlerini yerine getirmemesinde dayanak yaptığı ürün temin edilemediği ve dilekçenin revize edildiği yönündeki iddialar gerçeği yansıtmadığını, davacı yanın taraflar arasındaki sera imalatı konulu sözleşmeye aykırı davranması nedeniyle başlatılan takip haksız ve hukuka aykırı olduğunu, davacı yan tarafından yerine getirilmeyen edimlerin ve kusurlu imalatlar ... ... Hukuk Mahkemesi'nin ... D.iş dosyasından bilirkişi incelemesi ile tespit edildiğini, davacı yan tarafından eksik dava harcının tamamlanması gerektiğini, açıklanan nedenlerle; davanın görevsiz mahkemede açılması nedeniyle usulden reddini, davacının haksız ve hukuka aykırı davasının esastan reddini, ... ... Dairesi ... E. Sayılı takibin iptalini, Alacağın %20’sinden aşağı olmamak üzere davacı aleyhine kötüniyet tazminatına hükmedilmesini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yüklenilmesine karar verilmesini savunmuştur.
DAVANIN AÇILDIĞI MAHKEME TARAFINDAN YAPILAN İŞLEMLER:
Dava, ... ... Mahkemesi'nin .../... Esas sayısında açılmıştır. Mahkemece yapılan yargılamada, ... vergi Dairesi'nin .../... tarihli yazı cevabı ile ... T.C. kimlik numaralı mükellef ...' a ait ... takvim yılı Gelir Vergisi beyannamesinden, işletme hesabı esasına göre defter tutmakla yükümlü ikinci sınıf tüccar olduğu, ... T.C. kimlik numaralı mükellef ...'ye ait ... takvim yılı Gelir Vergisi beyannamesinden, bilanço esasına göre defter tutmakla yükümlü birinci sınıf tüccar olduğu, adı geçen mükellefin ... vergi kimlik numaralı ..., Tarım, Oto, Seracılık, Taşımacılık Hayv. Gıda Tem. Malz. Soğuk Hava Depo Sistemleri İth. İhr. San.Ltd.Şti.'nin ortağı olduğu gerekçesi ile görevsizlik kararı verilmiştir.
Bu görevsizlik kararı taraflarca istinaf yasa yoluna başvurulmaksızın kesinleşmiş ve dava dosyası 6100 sayılı HMK. 20/1 maddesi uyarınca ilgili mahkemeye gönderilmiştir.
DAVANIN GÖNDERİLDİĞİ MAHKEME TARAFINDAN YAPILAN İŞLEMLER:
Görevsizlik kararı üzerine dosya kendisine gönderilen ... ... Ticaret Mahkemesi'nce dava .../... Esas sırasına kaydedilmiş, mahkemece yapılan yargılamada, celp edilen vergi kayıtlarına göre taraflar arasında akdedilen ... tarihli sera satış sözleşmesi uyarınca, sözleşme tarihinde davalı ...'ın tacir sıfatının bulunmadığı bu nedenle yargılama yapma görevinin ... ... Mahkemesi'ne ait olduğu gerekçesi ile karşı görevsizlik kararı verilmiştir.
Bu görevsizlik kararı da taraflarca istinaf yasa yoluna başvurulmaksızın kesinleşmiştir.
UYUŞMAZLIĞIN NİTELİĞİ:
Her iki mahkemenin karşılıklı görevsizlik kararı vermiş olmaları ve bu kararların istinaf yoluna başvurulmaksızın kesinleşmesi nedeniyle mahkemeler arasında görev uyuşmazlığı çıktığı, 6100 sayılı HMK. 21/1-c maddesinde yargı yerinin belirlenmesini gerektiren sebep olarak gösterilmiş bulunan "İki mahkeme de görevsizlik kararı verir ve bu kararlar kanun yoluna başvurulmaksızın kesinleşirse" sebebinin gerçekleştiği görülmektedir.
Karşı görevsizlik kararını veren mahkeme 6100 sayılı HMK. 22/1 maddesi uyarınca görev uyuşmazlığının çözümü ve görevli mahkemenin belirlenmesi için dava dosyasını re'sen dairemize göndermiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE:
6100 sayılı HMK 23/1 maddesinde yargı yerinin belirlenmesine ilişkin incelemenin dosya üzerinden yapılabileceği düzenlenmektedir. Bu nedenle dairemizce dosya üzerinden yapılan incelemede;
Dava, eser sözleşmesi kapsamındaki alacağın tahsili talepli icra takibine davalı tarafından yapılan vaki ... amacı ile 2004 sayılı İİK. 67. madde uyarınca açılan ... talepli davadır.
Bilindiği üzere, ... tarihinde yürürlüğe giren 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunun (TTK.) 6335 sayılı Kanun ile değişik 4. maddesinde ticari davalar tanımlanmıştır. Buna göre, her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ile maddenin devamı fıkralarında belirtilen davalar ticari dava olarak nitelendirilmiştir. Yine aynı Kanunu'un 5/3. maddesinde “Asliye ticaret mahkemesi ile asliye hukuk mahkemesi ve diğer hukuk mahkemeleri arasındaki ilişki görev ilişkisi olup, bu durumda göreve ilişkin usul hükümleri uygulanır” hükmüne yer verilmiştir.
Anılan yasal düzenlemeler karşısında, Asliye Ticaret Mahkemelerinin özel mahkeme niteliğinde bulunduğu, bu niteliği gereği görev alanının 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu hükümlerine göre belirleneceği ve genel mahkemeler ile arasındaki ilişkinin önceki kanunun aksine görev ilişkisi olduğu açıktır. Asliye Ticaret Mahkemelerinin çekişmeli yargıdaki görev alanının TTK’nda ve diğer özel kanunlarda ticari dava olduğu belirtilen davalarla sınırlı olduğu kuşkusuzdur.
Öte yandan, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunun 6335 sayılı Kanun ile değişik 4. maddesinde ticari davaların; mutlak ticari davalar ve nispi ticari davalar olarak iki gruba ayrıldığı anlaşılmaktadır. Mutlak ticari davalar, tarafların sıfatına veya bir ticari işletme ile ilgili olup olmamasına bakılmaksızın kanun gereği ticari sayılan davalar olup TTK’nun 4/1. maddesinin b, c, d, e, f fıkralarında ve özel kanunlarda düzenlenmiştir. Nispi ticari davalar ise, tarafların tacir sıfatına haiz olduğu ve her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili uyuşmazlıklardan doğan davalardır. Bir başka ifade ile, bu davalar ya bir ticari işletmeyi ilgilendirmeli ya da iki taraf için de ticari sayılan hususlardan doğmaları halinde ticari dava olarak nitelendirilebilirler.
Gerek mutlak ve gerekse nispi ticari davaların Asliye Ticaret Mahkemelerinde görüleceği açıktır.
Genel açıklamalar karşısında somut dava bakımından; taraflar arasındaki ihtilafın sera yapımı kapsamından alacak talebi olduğu, davacının tacir olmasına karşın davalının işletme hesabı tutan ikinci sınıf tüccar (çiftçi) olduğu, tacir olmadığı, bu itibarla davanın nispi ticari dava olmadığı gibi mutlak ticari bir dava da olmadığı, bu nedenlerle davaya genel görevli mahkeme olan asliye hukuk mahkemesince bakılması gerektiği tüm dosya kapsamından anlaşılmaktadır.
Bu durumda davanın ... ... Mahkemesinde görülmesi gerektiği anlaşılmakla, bu mahkemece verilen görevsizlik kararının yerinde olmadığı kabul edilmiş ve yargı yeri olarak belirlenmesi gerekmiştir.
K A R A R :Yukarıda açıklanan nedenlerle;
6100 sayılı HMK.’nun 21. ve 22. maddeleri gereğince ... ... Mahkemesi'nin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE,
Dava dosyasının, dosyayı dairemize gönderen mahkemeye iadesine,
Dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda, .../... tarihinde oy birliği ile karar verildi.
KANUN YOLU : 6100 sayılı HMK. 23/2 maddesi uyarınca kesin olmak üzere
GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : .../...
...
Başkan ...
¸(e-imzalıdır)
...
Üye ...
¸(e-imzalıdır)
...
Üye ...
¸(e-imzalıdır)
...
Katip ...
¸(e-imzalıdır)