Danıştay, 22 derece skolyozla ilişiği kesilen PMYO öğrencisinin güncel sağlık raporuyla sağlık şartlarını taşıdığına hükmederek idarenin temyizini reddetti.
Özet: Bir polis meslek yüksekokulu öğrencisinin skolyoz rahatsızlığı nedeniyle sağlık şartlarını taşımadığı gerekçesiyle ilişiğinin kesilmesine yönelik işleme karşı açtığı davada, ilk derece ve bölge idare mahkemelerinin, davacının sağlık raporuyla belirtilen şartları taşıdığını tespit ederek ilişik kesme işlemini hukuka aykırı bulup iptal etmesi üzerine, davalı idarenin temyiz başvurusu incelenmiş; üst mahkeme, bölge idare mahkemesinin usul ve hukuka uygun kararını onayarak öğrencinin ilişiğinin kesilmesi işleminin iptalini kesinleştirmiştir.
Danıştay 2. Daire Başkanlığı         2024/4483 E.  ,  2025/2516 K.
"İçtihat Metni"

T.C.

D A N I Ş T A Y
İKİNCİ DAİRE
Esas No : 2024/4483
Karar No : 2025/2516
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Genel Müdürlüğü
VEKİLİ : Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACI) : ...
VEKİLİ : Av. ...
İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince verilen ... günlü, E:..., K:... sayılı kararın, dilekçede yazılı nedenlerle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesi uyarınca temyizen incelenerek bozulması isteminden ibarettir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava Konusu İstem : Dava; Samsun 19 Mayıs Polis Meslek Yüksek Okulu (PMYO) öğrencisi olan davacı tarafından, Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği'nin EK-3-9-B-4 (22 derece skolyoz) maddesinde belirtilen sağlık şartlarını taşımadığından bahisle okulla ilişiğinin kesilmesine ilişkin 03/04/2023 günlü işlemin iptali istemiyle açılmıştır.
İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti: ... İdare Mahkemesinin ... günlü, E:..., K:... sayılı kararıyla; Mahkemenin ... günlü, E:... sayılı yürütmenin durdurulması isteminin kabulü yönündeki kararının ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... günlü, E:... sayılı kararıyla kaldırılması üzerine 07/11/2023 günlü ara kararıyla davacının Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği'nin EK-3-9-B-4 (22 derece skolyoz) maddesindeki sağlık şartlarını taşıyıp taşımadığı hususunun tespiti için Ankara Bilkent Şehir Hastanesine sevkine karar verildiği, davacı hakkında anılan hastane tarafından düzenlenen 14/12/2023 tarihinde Mahkeme kayıtlarına giren 01/12/2023 günlü sağlık kurulu raporunda; davacının Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliğine göre PMYO öğrencisi olabileceği yönünde görüş bildirildiği; bu durumda, davacı hakkında Ankara Bilkent Şehir Hastanesi tarafından düzenlenen sağlık raporu ile dava dosyasında yer alan diğer bilgi ve belgeler birlikte değerlendirildiğinde, davacının sağlık durumunun Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği'nde yer alan sağlık şartlarına uygun olduğu ve PMYO (sehven POMEM yazılmıştır.) öğrencisi olabileceği anlaşıldığından, davacının sağlık şartlarını taşımadığından bahisle ilişiğinin kesilmesine ilişkin işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlem iptal edilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi Kararının Özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin temyize konu kararıyla; Mahkeme kararının usul ve hukuka uygun bulunduğu gerekçesiyle istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından; Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği'nin EK-3-9-B-4 (22 derece skolyoz) maddesinde belirtilen sağlık şartlarını taşımadığı yapılan sağlık muayenesi neticesinde tespit edilen davacının polis meslek yüksekokulu öğrenciliği ile ilişiğinin kesilmesine dair işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN CEVABI : Temyiz isteminin reddi gerektiği yolundadır.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : ...
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay İkinci Dairesince, dosya tekemmül ettiğinden davalı idarenin yürütmenin durdurulması istemi hakkında karar verilmeksizin Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı halinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. DAVALI İDARENİN TEMYİZ İSTEMİNİN REDDİNE,
2. ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince verilen ... günlü, E:..., K:... sayılı kararın ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan davalı idare üzerinde bırakılmasına,
4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 7035 sayılı Kanun ile değişik 50. maddesi uyarınca, bu onama kararının taraflara ve bir örneğinin de ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın, kararı veren ... İdare Mahkemesine gönderilmesine, 15/05/2025 tarihinde oyçokluğuyla kesin olarak karar verildi.
(X) KARŞI OY :
Dava; Samsun 19 Mayıs Polis Meslek Yüksek Okulu öğrencisi olan davacı tarafından, Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliğinin EK-3-9-B-4 (22 derece skolyoz) maddelerinde belirtilen sağlık şartlarını taşımadığından bahisle "polis meslek yüksekokulu öğrencisi olamaz" kararı verilerek okulla ilişiğinin kesilmesine ilişkin 03/04/2023 tarihli işlemin iptali istemiyle açılmıştır.
Uyuşmazlık konusu olayda; davacının, ETSŞY gereğince sağlık kurulu raporu almak üzere sevk edildiği Samsun Eğitim ve Araştırma Hastanesince düzenlenen 02/03/2023 tarihli Sağlık Kurulu Raporunda; "Teşhis: Skolyoz COBB açısı 22 derece. Karar: E.T.Ş.Y. Ek 3 madde 9-B-4 dilimine girer, PMYO öğrencisi olamaz” ifadelerine yer verildiği, anılan rapora istinaden davacının okulla ilişiğinin kesildiği, Mahkemece hakem hastane olarak sevk edildiği SBÜ Gülhane Eğitim ve Araştırma Hastanesince düzenlenen 09/08/2023 tarihli Sağlık Kurulu Raporunda, " vertebral kolon ön arka aksı normal olup belirgin skolyoz saptanmamıştır. Tanı: Skolyoz açısından sağlam. Karar: PMYO öğrencisi olur" ifadelerine yer verildiği, ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin YD itiraz kabul kararı sonrası davacının sevkedildiği Ankara Bilkent Şehir Hastanesinin 01/12/2023 günlü raporda "Lomberde açıklığı sağa bakan skolyoz izlenmiş olup Cobb açısı 6 derece olarak ölçüldü. Karar: ETSŞY Ek-3; 9-A'ya uyar. PMYO öğrencisi olur" tespitlerinin bulunduğu, anılan rapor üzerine Mahkemece iptal kararı verildiği, istinaf aşamasında da ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince istinaf başvurusunun reddine karar verildiği anlaşılmaktadır.
İdari işlemlerin yargısal denetimi, kural olarak dava konusu işlemin yetki, şekil, sebep, konu ve maksat yönlerinden hukuka uygunluğunun denetimine ilişkindir. İşlemin sebep unsurunun, özel veya teknik bilgiyi gerektiren hususlara dayalı olması halinde, davalı idarece anılan uzmanlık alanına ilişkin bilgi ve görüşlere dayalı olarak işlem tesis edilmesi gerektiği gibi, sözü edilen işlemlerin yargısal denetiminde, yargı merciince de, anılan sebep unsurunu oluşturan özel ve teknik bilginin hukuka uygunluğunun denetlenmesi gerekecektir.
Nitekim, Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun 266. maddesinde; "Mahkeme, çözümü hukuk dışında, özel veya teknik bilgiyi gerektiren hâllerde, taraflardan birinin talebi üzerine yahut kendiliğinden, bilirkişinin oy ve görüşünün alınmasına karar verir...." hükmü yer almıştır.
Uyuşmazlıkta; dava konusu işlemin, davacının sağlık şartlarını taşımadığına ilişkin Sağlık Kurulu raporuna dayalı olduğu göz önüne alındığında; işlemin dayanağı olan Sağlık Kurulu raporunun hukuka aykırı olduğu iddiasıyla açılan davalarda yapılacak yargısal denetimde, özel ve teknik bilgi içeren Sağlık Kurulu raporunun, bilim ve fenne uygunluğu, yapılan tetkik ve tahlil sonuçları ile teşhis ve tanının hukuka uygunluğunun belirlenmesi, bu amaçla da; işleme dayanak Sağlık Kurulu raporunun hastalık branşına uygun uzman bilirkişilere incelettirilmesi gerekecektir.
Mahkemece görüşüne başvurulan ve bilirkişi niteliğinde olan hakem Hastane tarafından yapılacak incelemede; dayanak Sağlık Kurulu raporunun usul ve fenne aykırı olduğu, hastalığın tesbitine ilişkin yeterli tetkik yapılmadığı ya da tanı için ileri tetkik yapılması gerektiğinin belirlenmesi halinde; davacının sağlık şartlarını sağlayıp sağlamadığının belirlenebilmesi için yeniden tetkik ve tahlile tabi tutulması, önceki rapora itibar edilemeyeceğine ilişkin açıklamalar içeren raporun Mahkemeye ibrazı, Mahkemece de, sözü edilen raporun yeterli bulunması halinde hükme esas alınması gerektiği açıktır.
Esasen, yukarıda aktarılan yargılama süreci, HMK 266. maddede öngörülen "özel ve teknik bilgi içeren" konulara ilişkin uyuşmazlıklarda uygulanacak yargılama yöntemine daha uygun olacağı gibi; dava konusu işlemin sebep unsurunun denetimine ilişkin idari uyuşmazlıklar bakımından da, "işlem yargılaması" esasına dayanan idari yargılama hukukunun da özüne uygun olacaktır.
Öte yandan, Mahkemelerce, işlemin dayanağının tamamen bertaraf edilmesinin hukuken hiçbir izahı ve dayanağı bulunmadığı gibi, davacının doğrudan ve yeniden sağlık muayenesine tabi tutulmasına ilişkin uygulama, Mahkemeleri, idari fonksiyon içinde yürütülecek idari usulün bir parçasına dönüştürecek ve "yargılama" fonksiyonundan uzaklaştıracaktır.
Bu itibarla; davacının sağlık şartlarını taşımadığına ilişkin işleme dayanak alınan Sağlık Kurulu raporuyla ilgili hiçbir inceleme ve değerlendirme içermeyen, anılan rapora niçin itibar edilemeyeceğine ilişkin tesbitlere ve açıklamalara yer vermeyen, davacının doğrudan sağlık muayenesine tabi tutulması suretiyle düzenlenen Sağlık Kurulu raporu hükme esas alınarak verilen temyize konu kararda hukuki isabet bulunmadığı görüşüyle, aksi yöndeki çoğunluk kararına katılmıyorum.