10. Asliye Ticaret Mahkemesinde görülen, ticari satımdan kaynaklanan istirdat davasında rüzgar enerji santrali katkı payının TÜFEye aykırı hesaplanmasıyla ödenen fazla bedelin tahsili talebi.
Özet: Bir rüzgar enerji santrali işletmecisi şirket, santralin ürettiği elektrik enerjisi için ödediği katkı payının ilgili idare tarafından sözleşme hükümleri ve mevzuata aykırı olarak hatalı hesaplandığı ve bu nedenle faturanın fahiş tutarda düzenlendiği iddiasıyla, ihtirazi kayıtla ödemek zorunda kaldığı KDV dahil 585.545,00 TLlik fazla bedelin geri alınması amacıyla bir istirdat davası açmıştır; davacı, 28.03.2022 tarihli katkı payı anlaşmasının 3. maddesindeki hesaplama yöntemine göre yapılması gereken ödemenin idare tarafından uygulanan yanlış hesaplama yöntemi sonucunda yüksek çıktığını, bu durumun şirketin hak kaybı yaşamaması ve santralin işletmesinin aksamaması adına faturayı ihtirazi kayıtla ödemeyi zorunlu kıldığını belirtmektedir.
T.C. ... 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2024/305 Esas - 2025/223
TÜRK MİLLETİ ADINA T.C. ...10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR ESAS NO : 2024/305 EsasKARAR NO : 2025/223 HAKİM : ...KATİP :...DAVACI :....VEKİLLERİ : Av... Av. ...DAVALI :....VEKİLİ : Av. ....DAVA : İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan)DAVA TARİHİ : 02/05/2024KARAR TARİHİ : 15/04/2025KARAR YAZIM TARİHİ : 08/05/2025 Mahkememize açılan İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda; DAVA:Davacı vekili, dava dilekçesinde özetle, “Müvekkil ... ... Üretim A.Ş. İlgili kanun ve yönetmelik uyarınca yapılan yarışma neticesinde Manastır - Esenköy Rüzgar Enerji Santraline ilişkin sisteme bağlantı hakkını kazanmış olduğunu, halihazırda 27.04.2016 tarih ve EÜ/6237-13/03493 numaralı ... üretim lisansına sahip olup bu lisans kapsamında belirlenmiş saha üzerinde kurulu rüzgar enerji santralini işletmekte olduğunu, bağlantı hakkını kazanması üzerine, müvekkili Şirket ile davalı ... arasında, mülga Rüzgar Enerjisine Dayalı Üretim Tesisi Kurmak Üzere Yapılan Lisans Başvurularına İlişkin Yarışma Yönetmeliği ve sair düzenlemeler uyarınca, öncelikle Manastır ...'e ait 07.04.2016 tarihli ve Esenköy ...'e ait 15.02.2012 tarihli ... Katkı Payı Anlaşmalarının imzalanmasının ardından Manastır ... ve Esenköy ... projeleri için verilmiş olan üretim lisanslarının EPDK tarafından birleştirilmesinin uygun görülmesi sebebiyle 03.01.2017 tarihinde yeniden ... Katkı Payı Anlaşması imzalanmış olduğunu, bu tarihten itbaren 2012 ve 2016 tarihli ... Katkı Payı Anlaşmaları hükümsüz kaldığını, ayrıca devam eden süreçte santraldeki kurulu gücün artışına bağlı olarak taraflar arasında son olarak 28.03.2022 tarihli Katkı Payı Anlaşması imzalandığını, Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı tarafından ...' in ilk olarak 13.10.2017 tarihinde geçici kabulü yapıldığını ..., ilgili kanun ve yönetmelik düzenlemeleri uyarınca bu geçici kabul itibariyle üretilen net ... enerjisi için KWh başına ... Katkı Payı bedelini faturalamaya başladığını, davalı ... tarafından, müvekkili Şirket adına, 2023 yılına ilişkin ... Katkı Payı Bedeli için 17.01.2024 Tarih, .... Numaralı ve 698.037,60 TL (KDV Dahil) bedelli fatura düzenlenerek müvekkiline tebliğ edildiğini, ancak katkı payı bedelinin davalı tarafça, mevzuat ve Katkı Payı Anlaşması hükümlerine aykırı olacak şekilde hatalı hesaplanmış olması sebebiyle Müvekkili Şirket tarafından, gerek idari anlamda hak kaybı olmaması ve idare nezdinde bulunan teminat mektubunun nakde çevrilmemesi gerekse de santralin işletmesinde herhangi bir aksamaya sebebiyet verilmemesi adına fatura bedeli 01.02.2024 tarihinde "ihtirazi kayıtla" ödenmek durumunda kalındığını, bu bağlamda davalı ... tarafından düzenlenen faturaya konu ... Katkı Payı Bedelinin mevzuat ve sözleşme hükümlerine aykırı olarak hesaplanmış olması nedeniyle Müvekkili Şirket'in fatura bedelinin şu aşamada KDV dahil 585.545,00 TL'lik fazladan ödenen kısmının ...'tan tahsili ile Müvekkili Şirkete iadesi için huzurdaki davayı açma zorunluluğunun doğduğunu, davalı ... tarafından, müvekkili şirket adına, ... Katkı Payı Bedeli açıklaması ile keşide edilen dava konusu fatura incelendiğinde, 2011 yılında teklif edilen 0,06 kr/kWh tutarındaki katkı payının devam eden yıllarda TÜFE oranı üzerinden artırım yapılarak 2023 yılına ilişkin katkı payının bulunduğunu ve bu hatalı yöntem ile hesaplama yapılarak faturanın düzenlendiğinin anlaşıldığını, zira taraflar arasındaki Katkı Payı Anlaşmasının 2. maddesinde, "teklif edilen ... katkı payının 0,06 kr/kWh olduğu” belirlendikten sonra 3. maddede de "şirketin bağlantı hakkı kazandığı ... projesinde üretilecek her bir kWh ... enerjisi üzerinden 0,06 kr/kWh olarak belirlenen yarışma sonucuna esas ... Katkı Payı tutarının; Toplam ... Katkı Payı Tutarı = “ kr*E*TÜFE yöntemi ile ... tarafından hesaplanacaktır." şeklindeki düzenlemeye yer verildiğini, yine Katkı Payı Anlaşmasının 10. maddesine bakıldığında, açık şekilde, "Bu anlaşma, Şirketin EPDK'dan aldığı lisansında belirtilen tarihte yürürlüğe girecek olup ödeme yükümlülüğü üretim tesisinin ilk ünitesinin geçici kabulünün yapıldığı tarihten itibaren başlayacaktır" hükmü düzenleme altına alındığını, taraflar arasındaki Katkı Payı Anlaşması'nın 3. maddesi şu şekildedir; "Şirketin bağlantı hakkı kazandığı ... projesinde üretilecek her bir kWh ... enerjisi üzerinden 4,47 kr/kWh olarak belirlenen yarışma sonucuna esas ... katkı payı tutarı aşağıdaki yöntem ile ... tarafından hesaplanacaktır:Toplam ... Katkı Payı Tutarı “ kr*E*TÜFE Kr = Şirket tarafından TEİAŞa kilowatsaat (kWh) başına ödenmesi taahhüt edilen kuruş E= Bir Önceki Yılda Gerçekleşen Yıllık Net ... Enerjisi Üretimi (kWh) TÜFE = ... İstatistik Kurumu tarafından Ocak ayında açıklanan yıllık tüketici fiyat endeksi Katkı Payı Anlaşması'nın 3. maddesi kapsamında yapılması gereken ve tarafların ortak iradesine uygun olan bu hesaplama yöntemi, anlaşmada yazılı katkı payı bedeline yalnızca ilgili yıla (huzurdaki dava açısından yalnızca 2023 yılına) ilişkin TÜFE oranının uygulanması ve yıllık ... enerjisi üretimi üzerinden hesaplama yapılması olduğunu, kaldı ki kesinlikle kabul anlamına gelmemekle birlikte bir an için, yalnızca ilgili yıla ilişkin TÜFE artışı uygulanarak bulunan katkı payı bedeli üzerinden hesaplama yapılması yerinde görülmese dahi Bakanlığın geçici kabul tarihinden itibaren TÜFE uygulanarak bulunacak katkı payı bedeli üzerinden hesaplama yapılması durumunda dahi hesaplanacak tutarın dava konusu fatura bedelinden daha düşük çıkacağını, bu anlamda dava konusu faturaya bakıldığında davalı ...'ın her halükarda fazladan hesaplama yaptığının açıkça ortaya çıkacağını, tüm bu nedenlerle davanın kabulünü ve müvekkili şirketinin, davalı tarafından düzenlenen 17.01.2024 Tarih, TEE2024015800241 Numaralı ve 698.037,60 TL bedelli Faturanın şimdilik fazladan ödenen 585.545,00 TL'lik kısmının ödeme tarihinden itibaren işlemiş ve işleyecek avans faiziyle birlikte davalıdan tahsili ile müvekkiline ödenmesi/iadesine, ve yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.CEVAP :Davalı Şirket vekili, cevap dilekçesinde özetle, “EPDK tarafından, 1 Kasım 2007 tarihinde alınan Rüzgar Enerji Santralı başvuruları arasından, aynı saha ve/veya aynı trafo merkezi için birden fazla başvurunun yapıldığı durumlarda, sisteme bağlanacak olan/olanları belirlemek için 15.02.2011 -13.09.2011 tarihleri arasında 13 farklı pakette ve teklif edilen ... katkı payı miktarları üzerinden gerçekleştirilen ... kapasite tahsis yarışmaları ile yaklaşık; toplam kurulu gücü 5.500 MW ... için ... kapasitesi tahsis edildiğini, EPDK tarafından söz konusu projelerin lisanslandırma süreci başlatıldığını, davacı şirketin, gerçekleştirilen yarışmalar sırasında sunduğu teklif doğrultusunda Manastır-Esenköy ... tesisi için sisteme bağlantı hakkını kazandığını, lisans alarak faaliyete başladığını ayrıca, davacı ile müvekkilinin arasında, davacıya ait üretim tesisinin ilk ünitesinin geçici kabulünün yapıldığı tarihten başlamak üzere ve tüm tesisin geçici kabulünün yapıldığı tarihten itibaren yirmi yıl süre boyunca müvekkili ...'a ödemeyi taahhüt ettiğini, Rüzgar Enerjisine Dayalı ... Üretimi Santrali (...) katkı payı bedelinin ödenmesini konu alan "... katkı payı anlaşması" akdedildiğini, müvekkili tarafından, “Rüzgâr Enerjisine Dayalı Üretim Tesisi Kurmak Üzere Yapılan Lisans Başvurularına İlişkin Yarışma Yönetmeliği” çerçevesinde yarışmaya katılan ve kazanan şirketlerle imzalanan ... katkı payı anlaşması gereğince, yönetmelik ve ekleri olan taahhütname, teklif mektubu formu ile anlaşma hükümlerinin birlikte değerlendirilmesi sonucunda ... katkı payı faturaları hesaplanmakta olduğunu, buna göre davaya konu edilen faturanın düzenlendiği Manastır ... projesi için ve Esenköy Projesi için gerçekleştirilen yarışma sırasında davacı tarafından sunulan teklif mektuplarında "İdarenizce 28/06/2011 tarihinde, Manastır ... projesi için ve Esenköy Projesi için, üretilen kilowatsaat (KWh) başına ... Katkı Payı teklifi verilmesiyle ilgili bütün belgeler ve mevzuat tarafımızdan tamamen okunmuş ve incelenmiş olup, bütün şartlarıyla kabul edilmiştir. Bergama ... projesinde yıllık üretilecek net ... enerjisi için kilowatsaat (kWh) başına 0,06 ve 0,03 kuruş teklifimiz ile ... ... İletim Anonim Şirketi (...) tarafından, yıllık net ... enerjisi üretimimizin çarpılmasıyla bulunacak Toplam ... Katkı Payı tutarını, teklif yılından ödemeye esas üretim yılına kadar TÜİK (... İstatistik Kurumu) tarafından Ocak ayında açıklanan yıllık Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE) oranında güncelleştirerek takip eden yılın Ocak ayı sonuna kadar, tüm tesisin geçici kabulünün yapıldığı tarihten itibaren yirmi yıl süre boyunca ...'a ödemeyi kabul ve taahhüt ederiz" taahhüdünün yer aldığını, sunulan teklif mektubu içeriğinden de anlaşılacağı üzere, davacı şirket tarafından, toplam ... katkı payı tutarının, teklif yılından ödemeye esas üretim yılına kadar, ... İstatistik Kurumu tarafından Ocak ayında açıklanan yıllık tüketici fiyat endeksi (TÜFE) oranında güncelleştirilerek (kümülatif) ödeneceğini, çekincesiz şekilde kabul ve taahhüt edildiğini, buna göre tüm içeriği ile bir bütün olan yarışma yönetmeliği ve eklerinde, (teklif mektubu, taahhütname, ... katkı payı anlaşması) yapılan yarışmalar sonucu kapasite kazanan ...'ler tarafından, tesisin geçici kabulünün yapıldığını tarihten başlamak üzere 20 yıl boyunca müvekkili ...'a ödeme yapılması ve ödenecek bedelin değer kaybına uğramaması adına da verilen teklif bedelinin teklif yılından itibaren her yıl TÜFE oranında (kümülatif) güncellenerek arttırılması açıkçasının öngörüldüğünü, tüm bu nedenlerle haksız ve hukuki dayanaktan yoksun davanın esas yönünden reddini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin de davacı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.DELİLLER : Tüm dosya kapsamı ve ön inceleme duruşmasında belirlenen uyuşmazlık konuları hakkında ... Elektronik Mühendisi bilirkişisinden alınan 18/02/2025 tarihli bilirkişi raporunda özetle, davalı ... tarafından fatura düzenlenmesi sırasında esas alınan Teklif Formunda yer alan teklif birim fiyatının teklif yılı esas alınarak TÜFE endeksine göre güncellenmesi” yönündeki hükmün Yönetmelikte ve ekinde yer alan sözleşme tasarısında yer almadığını, taraflar arasında akdedilen sözleşmede teklif formundaki güncelleme hükmünün yer almaması nedenleriyle, yerleşik hale gelen BAM 23. Hukuk Dairesi ilamlarına uygun olarak güncellemede sözleşme hükümlerinin esas alınması ve uygulanmasının gerekeceğinin düşünüldüğünü, TÜFE güncellenmesi başlangıç tarihinin teklif tarihi olarak kabulü halinde yapılan kümülatif hesaplama sonucunda davacının fazla bir ödeme yapmadığını, TÜFE güncellenmesinin sadece ilgili yıl için yapılacağının kabulü halinde gerçekleşen hesaplama sonucunda davacının talebe bağlı olarak 585.545,00 TL fazla bir ödeme yapmış olduğu görüş ve kanaatini bildirmiştir.DELİL DEĞERLENDİRME VE HUKUKİ GEREKÇE: Dava, ... katkı payı anlaşması uyarınca düzenlenen katkı payı faturası nedeniyle fazladan ödenen tutarın istirdadı istemine ilişkindir.Somut uyuşmazlıkta davacının, açılan yarışma sonucu Esenköy ... Tesisi için 15/02/2012 tarihinde davalı ile ... katkı payı anlaşması yaptığı ve davacı tarafça KWH başına 0.06 kuruş katkı payı ödeneceğinin taahhüt edildiği, Davalı ... tarafından düzenlenen 17/01/2024 tarihli 2023 yılı üretimine ait 698.037,60 TL tutarlı faturanın davacı tarafından ihtirazi kayıtla ödendiği, Davacının ödediği bedelin 585.545,00 TL'sinin iadesine ilişkin istirdat davası açtığı, davacı faturanın sözleşmeye ve yönetmeliğe uygun olmayacak şekilde teklif mektubu esas alınarak hatalı şekilde ... katkı payı faturası düzenlendiğini ileri sürdüğü, davalı ...'ın ise EPDK tarafından alınan ... başvuruları kapsamında davacının yarışmaya katılarak teklif sunduğunu önceden sözleşme hükümleri ve bütün şartları kabul ettiğini, faturanın sözleşme hükümleri teklif mektubu ve yönetmelik hükümleri değerlendirilerek düzenlendiğini ileri sürmektedir .Çekişme, ... katkı payının taraflar arasındaki sözleşmeye esas teklif formuna mı yoksa nihai sözleşme hükümlerine göre mi yapılacağı, buna göre davacının kesilen faturanın tamamından sorumlu olup olmadığı, değilse istirdadı gereken miktarın bulunup bulunmadığı yönlerinde toplanmaktadır.Dava, tacirler arası sözleşmeden kaynaklanan istirdat istemine ilişkin olup, uyuşmazlık sözleşmenin imzalanması sonrası katkı payının hesap yönteminden kaynaklandığından ve adli yargıda görülmesi gerektiğinden, davalının idari yargı yolu itirazına itibar edilmemiş ve davanın esası incelenmiştir.İddia, savunma, sözleşme ve ekleri, bilirkişi raporu, davalı tarafından düzenlenen fatura, davacının ödeme belgeleri ve tüm dosya kapsamından, taraflar arasında ... katkı payı sözleşme imzalandığı anlaşılmaktadır. Bu sözleşmenin öncesinde davacının, davalıya mevzuat hükümleri uyarınca teklif formu sunduğu, anılan formda katkı payının hesap yönteminden de bahsedildiği, ancak sonrasında asıl sözleşmenin imzalandığı, anılan sözleşmedeki katkı payı hesabının sözleşme öncesi formdan farklı olduğu, nihai sözleşmede bu formun sözleşmenin bir parçası olduğunun kabul edilmediği, basiretli olarak hareket etmesi gereken tacirlerin sözleşme serbestisi kapsamında uyuşmazlığa konu ... katkı payı anlaşmasını imzaladıkları, esasen hesaplamanın artık bu sözleşme hükümlerine göre yapılmasının zorunlu olduğu, davalının faturaya mesnet hesap yönteminin yerinde bulunmadığı, davacının sorumlu olduğu tutarın sözleşmenin 3. maddesinde net olarak açıklanan 'krxExTüfe' formülüne göre hesaplanması gerektiği, buna göre TÜFE güncellemesinin sadece 2023 yılı için yapılacağı kabul edilerek, ... katkı payının 93.741,86 TL ve bunun %20 KDV'si ile toplam 112.490,23 TL bulunduğu, davacının faturaya göre 585.547,37 TL fazla ödemesinin olduğu anlaşılmakla, davalının öncesinde temerrüte düşürülmediğinden dava tarihinden itibaren avans faize hükmedilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. HÜKÜM : Yukarıda açıklanan nedenlere, kararın dayandığı yasal ve hukuksal gerekçeye, dosyadaki kanıtlara göre;1-Davanın KABULÜNE; 1.a-585.545,00 TL'nin dava tarihi olan 02/05/2024 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,2-492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince, alınması gereken 39.998,57 TL nispi karar ve ilam harcından peşin alınan 9.999,65 TL harcın mahsubu ile noksan olan 29.998,92 TL'nin davalıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,3-Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca, davacı yararına hesaplanan 91.831,75 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak, kendisini vekil ile temsil ettiren davacıya verilmesine,4-Arabuluculuk aşamasında harcanan 3.600,00 TL giderin davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,5-Davacı tarafça yatırılan 427,60 TL başvurma harcı, 9.999,65 TL peşin harç olmak üzere toplamı 10.427,25 TL'nin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,6-Davacı tarafından yapılan 4.777,00 TL tebligat/posta/müzekkere masrafı ve bilirkişi ücreti yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,7-Taraflarca yatırılan gider ve delil avansının kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde ve talep halinde taraflara iadesine,Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde ... Bölge Adliye Mahkemesinde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 15/04/2025 Katip .... e-imzalıdır. Hakim .... e-imzalıdır. *Bu belge 5070 sayılı Yasa hükümlerine göre elektronik olarak imzalanmıştır.