bankanın, fazla çalışma ücretlerinin prime esas kazançlara eksik bildirilmesi nedeniyle sgk tarafından resen tahakkuk ettirilen prim borcu ve gecikme zammının iptali ile ödenen miktarın yasal faiziyle iadesi talepli davası.

Bankanın, fazla çalışma ücretlerinin prime esas kazançlara eksik bildirilmesi nedeniyle SGK tarafından resen tahakkuk ettirilen prim borcu ve gecikme zammının iptali ile ödenen miktarın yasal faiziyle iadesi talepli davası.

Özet: Bir bankanın, 2012-2013 yılları arasındaki bazı çalışanlarının fazla mesai ücretlerinin prime esas kazançlara eksik yansıtıldığı tespiti üzerine Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından resen tahakkuk ettirilen ek prim ve gecikme zammı borcunun iptali ile ihtirazi kayıtla ödenen miktarın yasal faiziyle iadesi talepli davasında, ilk derece mahkemesi ve istinaf mahkemesi tarafından davacının lehine karar verilmiş olup, davalı Kurum bu kararları temyiz etmiştir.

10. Hukuk Dairesi 2026/4675 E. , 2026/4135 K.

"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ : ... Bölge Adliye Mahkemesi 7. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2024/1173 E., 2025/2967 K.

İLK DERECE MAHKEMESİ : ... 3. İş Mahkemesi

SAYISI : 2023/139 E., 2024/121 K.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı İş Teftiş Kurulu Grup Başkanlığınca başlatılan teftiş kapsamında 24.02.2015 tarihli .. PRG-2 numaralı AŞA/2 sayılı genel denetim istinaden, ... Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğü İlkadım Sosyal Güvenlik Merkezi tarafından “Güvenlik gişe personeli, işlem yetkilisi, operasyon yetkilisi, bireysel pazarlama ticari pazarlama işletme bankacılığı pazarlama personeli, yüksek gelir segmenti personeli” çalışanlarının kazançlarının eksik bildirildiği gerekçesiyle 2012 Eylül - 2013 Eylül ayları arası fazla çalışma ücretlerinin prime esas kazançlara yansıtılmadığının tespit edildiği gerekçesiyle resen 53.625,36 TL prim tahakkuk edildiğini, yazıya karşı müvekkilimizce 30.01.2023 tarihli dilekçe ile itiraz edildiğini ve ödemesi yapılan 53,379.48 TL'nin mahsubu talep edilmişse de davalı tarafça 15.02.2023 tarih E-63607806-202.01.01-64007577 sayılı yazı ile iletilen 10.02.2023 tarih ve 3 numaralı komisyon kararı ile itirazlarının reddedildiğini, 24.02.2015 tarihli, 7154PRG-2 sayılı İş ve Teftiş Kurulu Başkanlığı raporuna istinaden ek aylık prim ve hizmet belgeleri girilerek oluşturulan borç tahakkukları hukuki dayanağı olmayan işlemler olduğunu, müvekkil Bankayı telafisi zor zarara uğrattığını, ... .. Sosyal Güvenlik Merkezi tarafından 19.01.2023 tarihli E-..-202.01.01-.. sayılı yazı ile 2012/09 - 2013/09 ayları için tespit edilen fazla mesailer için ek kazancın re'sen tahakkuk ettirildiği ve buna ilişkin ayrıca gecikme zammının da tahakkuk ettirildiği belirtilen Kurum yazısına itirazlarımız reddedildiğinden ve buna istinaden de 15.02.2023 tarih E-..-202.01.01-.. sayılı yazı ile iletilen 10.02.2023 tarih ve 03 numaralı komisyon kararının buna bağlı prim borcu gecikme zammının iptaline, müvekkil Şirket tarafından cebri icra tehdidi altında ihtirazi kayıtlı olarak davalı Kuruma ödenmek zorunda kalınan 53,379.48 TL'nin ödeme tarihi olan 19.01.2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte iadesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı Kurum vekili; bir grup çalışanın fazla çalışma ücretlerinin primlerine yansıtılması gerekliliğinden bahsedildiğini ve bu hususta Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı İş Teftiş Ankara Grup Başkanlığı Müfetişliğince tanzim edilen 24.02.2015 tarih ve 7154 PRG-2 sayılı raporu tanzim edildiğini, devam eden süreçte müvekkil Kurum birimlerince gerekli incelemeler yapılarak davalı yandan ek aylık prim ve hizmet belgelerinin gönderilmesinin talep edildiğini, işverenin kayıtlara giren dilekçesinde ödenen fazla çalışma ücreti bulunmadığı, çalışanların ödenmemiş mesai ücretleri olmadığı beyan edilerek itirazda bulunduğunu, bunun akabinde ilgili İş Teftiş Müfettişliği raporu hakkında Kurum tarafından inceleme yapılacağı ve bu inceleme neticesinde işlemlere devam edileceği davalı yana bildirildiğini, ancak davalı yan tarafından herhangi bir belge sunulmadığını, bu sebeple de tüm süreç dikkate alınarak ilgili işyeri hakkında 2012/09-2013/09 dönemlerine resen belge tanzimleri yapıldığını ve işverene 19.01.20 23... 102 sayılı yazı ile 2012/09-2013/09 dönemlere ait resen belge tanziminden kaynaklı cezai işlem uygulandığını, bu nedenlerle davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin ilam başlığında tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne; 15.02.2023 tarih ve E-..-202.01.01-.. E. Sayılı yazı ile davacıya gönderilen 10/02/2023 tarih ve 03 numaralı komisyon kararının iptaline, davacı tarafından ödenen 53.379,48 TL’nin ödeme tarihi olan 19.01.2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin ilam başlığında tarih ve sayısı belirtilen kararı ile istinaf isteminin esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davalı Kurum vekili temyiz dilekçesinde:

a. Kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu,

b.Kurum işlemlerinde hata bulunmadığını beyan etmektedir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, Kurum işleminin iptali istemine ilişkindir.

1. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davalı Kurum vekilinin aşağıdaki paragraf kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2. 5510 sayılı Kanun'un 89/3. maddesi “Yanlış veya yersiz alınmış olduğu tespit edilen primler, alındıkları tarihten on yıl geçmemiş ise hisseleri oranında işverenlere, sigortalılara, isteğe bağlı sigortalılara veya genel sağlık sigortalılarına veya hak sahiplerine kanunî faizi ile birlikte geri verilir. Kanunî faiz, primin Kuruma yatırıldığı tarihi takip eden ay başından, iadenin yapıldığı ayın başına kadar geçen süre için hesaplanır. Ancak Borçlar Kanunu'nun 65. maddesi hükmü saklıdır.” hükmüne amir olup, Mahkemece, alacağın Kuruma yatırıldığı tarihi takip eden ay başından, iadenin yapılacağı ayın başına kadar geçen süre için faize hükmedilmesi gerekirken, yazılı şekilde hüküm kurulması isabetsizdir.

Ne var ki bu yanlışlığın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 370/2 hükmü uyarınca Bölge Adliye Mahkemesi kararının kaldırılması ile İlk Derece Mahkemesi kararının düzeltilerek onanması gerekir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeple;

1.Davalı Kurum vekilinin diğer temyiz itirazlarının reddine,

2.Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

3. Davalı Kurum vekilinin temyiz itirazının kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararının, hüküm fıkrasının (1) no.lu bendinin silinerek yerine "1-Davanın kabulü ile 15.02.2023 tarih ve E-..-202.01.01-.. E. Sayılı yazı ile davacıya gönderilen 10.02.2023 tarih ve 03 numaralı komisyon kararının iptaline, davacı tarafından ödenen 53.379,48 TL’nin 5510 sayılı Kanun'un 89/3. maddesi uyarınca ödeme tarihini takip eden ay başı olan 01.02.2023 tarihinden iadenin yapılacağı ay başına kadar geçen süre için işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacıya iadesine,” ibaresinin yazılması suretiyle hükmün DÜZELTİLEREK ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

08.04.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.