Danıştayın akaryakıt istasyonuna verilen idari para cezasının iptaline ilişkin kararı, oktan sayısının numune alma ve depolama koşullarından etkilenme ihtimalini değerlendiriyor.
Özet: Bir akaryakıt istasyonuna, denetimde alınan benzin numunesinin araştırma oktan sayısının teknik düzenlemelere aykırı bulunması üzerine kesilen idari para cezasının iptali istemiyle açılan davada, bölge idare mahkemesi, emsal yargı kararları ve uzman görüşleri ışığında, ulusal marker ve diğer özellikler uygunken sadece oktan değerinin bayi tarafından kasıtlı olarak değiştirilmesinin teknik olarak mümkün olmadığını, numune alım, taşıma veya saklama koşullarının analiz sonuçlarını etkileyebileceğini ve bu nedenle davacı şirketin akaryakıta müdahale ettiğine dair kesin bir tespit bulunmadığını belirterek, idari para cezasının hukuka aykırı olduğuna hükmetmiştir.
T.C.
D A N I Ş T A YONÜÇÜNCÜ DAİREEsas No:2024/3513Karar No:2025/742TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Kurumu VEKİLİ : Av. ... KARŞI TARAF (DAVACI) : ... Akaryakıt ve Tarımsal Ürünler Ticaret ve Sanayi A.Ş. VEKİLİ : Av. ...İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.YARGILAMA SÜRECİ : Dava konusu istem: Bayilik lisans sahibi davacı şirkete ait akaryakıt istasyonunda 24/09/2022 tarihinde yapılan denetimde alınan benzin numunesinin TÜBİTAK MAM'da yapılan analizi neticesinde numunelerin teknik düzenlemelere aykırı olduğunun tespit edildiği, bu haliyle davacının teknik düzenlemelere aykırı akaryakıt ikmal ettiğinden bahisle 5015 sayılı Petrol Piyasası Kanunu'nun 19. maddesinin birinci fıkrasının (f) bendinin (5) numaralı alt bendi uyarınca 227.703,00-TL idari para cezası verilmesine ilişkin ...tarih ve ... sayılı Enerji Piyasası Düzenleme Kurulu (Kurul) kararının iptali ile ödenen bedelin iadesi istenilmiştir. İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; bayi lisansı sahiplerinin teknik düzenlemelere uygun akaryakıt sağlamakla mükellef olduğu, söz konusu sorumluluğa aykırı hareket edenlerin idari para cezasıyla cezalandırılacağının ilgili mevzuatta düzenlendiği, somut olayda, davacı şirketin işlettiği istasyonda yapılan denetimde alınan benzin numunesi üzerinde yapılan analizde araştırma oktan sayısı (RON) değerlerinin teknik düzenlemelerde belirlenen standardına uygun olmadığının laboratuvar analiz raporuyla sabit olduğu görüldüğünden, belirlenen teknik düzenlemelere aykırı olarak akaryakıt sağladığı anlaşılan davacı şirkete idari para cezası verilmesine ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlem hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiştir. Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince; benzer bir uyuşmazlıkta Danıştay Onüçüncü Dairesinin 2013/2960 esasına kayıtlı dosyasında yapılan 10/12/2013 ve 06/03/2014 tarihli ara kararları ile TÜBİTAK Marmara Araştırma Merkezi, Türkiye Petrol Rafinerileri A.Ş. (TÜPRAŞ) ve ODTÜ Petrol Araştırma Merkezi'nden; bütün diğer parametreler sınır değerlere uygun tutulmak suretiyle araştırma oktan sayısı ile motor oktan sayısı parametrelerinin sonradan müdahale ile değiştirilmesinin (arttırılması veya azaltılması yönünde) teknik olarak mümkün olup olmadığı ve bu parametrelerin numunenin alımı, taşınması veya saklanması koşullarından veya iklim koşullarından kaynaklanan sebeplerle etkilenip etkilenmeyeceğinin sorularak konuya ilişkin tüm bilgi ve belgelerin istenilmesine karar verildiği, TÜPRAŞ ve TÜBİTAK tarafından ara kararlarına verilen cevapların değerlendirilmesinden, ulusal marker ve diğer teknik özellikler değiştirilmeksizin sadece araştırma oktan sayısı ile motor oktan sayısını değiştirecek bir müdahalenin teknik olarak mümkün olmadığı, numunenin alımı, taşınması veya saklama koşullarının analiz sonuçlarına etki edebileceği, numunenin gün ışığına veya floresan ışığına maruz kalması halinde söz konusu oktan sayılarının değişebileceği yönünde; başka bir benzer uyuşmazlıkta, Danıştay Onüçüncü Dairesinin E:2010/4958 sayılı dosyasında ise, bayilik lisansı sahibi olan başka bir davacı şirkete ait akaryakıt istasyonunda yapılan denetim sonucu, davacı şirket yetkilisi hakkında petrol kaçakçılığı suçlamasıyla açılan davada, ... Asliye Ceza Mahkemesinin E:... sayılı dosyasında, konuya ilişkin görüş sorulan ODTÜ Petrol Araştırma Merkezinin ... tarihli ve ... sayılı yazısında, benzinde oktan sayısının rafineri üretimi sırasında belirlenen bir özellik olduğu, benzinin kompozisyonu ve MTBE gibi katkı maddeleri ile istenen seviyede olmasının sağlandığı, oktan sayısı ile ilgili standartta belirtildiği üzere, güneş ışığına maruz kalan ve uzun süre bekletilen numunelerde oktan sayısında değişme beklenebileceği, ilgili dosyada belirtildiği üzere, ulusal markeri olumlu çıkan bir yakıtın oktan sayısını kasıtlı olarak bayilerin değiştirmesinin mümkün olmadığı yönünde görüş bildirildiği, anılan akredite laboratuvarlar tarafından verilen görüş yazıları göz önünde bulundurulduğunda, davacı şirkete ait akaryakıt istasyonunda 24/09/2022 tarihinde yapılan denetimde alınan numunenin 28/09/2022 tarihinde TÜBİTAK MAM Başkanlığına gönderildiği, 12/12/2022-26/12/2022 tarihleri arasında analiz yapıldığı, 09/01/2023 tarihli analiz raporunda, araştırma oktan sayısının en az 95 olması gerekirken, alınan numunenin araştırma oktan sayısının 93,8 olduğu, alınan akaryakıtın ulusal marker seviyesinin geçerli olduğu, diğer parametrelerin tamamının uygun bulunduğu, davacı şirketin numune alınan akaryakıta bir müdahalesinin olduğuna ilişkin ve ilgili teknik düzenlemelere aykırı akaryakıt ikmal ettiğine ilişkin başka bir tespitin de bulunmadığı dikkate alındığında, davacı şirketin teknik düzenlemelere uygun akaryakıt sağlama yükümlülüğünü yerine getirmediğinden söz etmeye olanak bulunmadığı anlaşıldığından, davacı şirket hakkında tesis olunan Kurul kararında hukuka uygunluk, davanın reddine ilişkin İdare Mahkemesi kararında ise hukuki isabet bulunmadığı sonucuna varılmıştır.Açıklanan nedenlerle, davacının istinaf başvurusunun kabulü ile İdare Mahkemesi kararının kaldırılmasına ve dava konusu işlemin iptaline, davacı tarafından ödenen tutarın iadesi isteminin kabulüyle ilgili tutarın davacıya ödenmesine karar verilmiştir.TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından, harçtan muaf olmalarına rağmen yargılama gideri içerisinde harca hükmedilmesinin hukuka aykırı olduğu, TÜBİTAK MAM'ın ve ODTÜ PAL'ın güncel teknik görüşlerinde sadece RON değeri parametresinin bayilik lisans sahibinin kontrolündeki birçok sebepten dolayı teknik düzenlemelere aykırı hale gelebileceğinin mümkün olduğunun ortaya koyulduğu ileri sürülmektedir.KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davacı tarafından, temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararının hukuka uygun olduğu belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ ...'UN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.TÜRK MİLLETİ ADINA Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü: HUKUKİ DEĞERLENDİRME : Bölge idare mahkemesi kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı halinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.KARAR SONUCU : Açıklanan nedenlerle; 1. Davalının temyiz isteminin reddine, 2. Davanın reddine ilişkin İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf başvurusunun kabulü ile İdare Mahkemesi kararının kaldırılması ve dava konusu işlemin iptali, davacı tarafından ödenen tutarın iadesi isteminin kabulüyle ilgili tutarın davacıya ödenmesi yolundaki ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı temyize konu kararında, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde sayılan bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından, anılan kararın ONANMASINA, 3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına, 4. Posta giderleri avansından artan tutarın davalıya iadesine, 5. 2577 sayılı Kanun'un 50. maddesi uyarınca, bu kararın taraflara tebliğini ve bir örneğinin de ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın ... İdare Mahkemesine gönderilmesine, 13/02/2025 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.