Danıştay 13. Daire, akaryakıt istasyonunda otomasyon sistemi arızası nedeniyle EPDK tarafından kesilen üst sınır idari para cezasının ölçülülük ilkesi kapsamında değerlendirilmesi temyizi.
Özet: Bir akaryakıt istasyonu işletmecisinin, otomasyon sistemindeki arıza nedeniyle üst sınırdan uygulanan idari para cezasının iptali talebiyle açtığı davada; ilk derece mahkemesi, idarenin ceza miktarını somut gerekçelere dayandırmamasını hukuka aykırı bularak işlemi iptal etmiş, fakat Bölge İdare Mahkemesi, sektördeki faaliyetin niteliğini göz önünde bulundurarak üst sınırdan ceza uygulanmasının ölçülülük ilkesine aykırı olmadığına hükmederek davayı reddetmiştir; işletmeci, usul eksiklikleri ve cezanın gerekçesizliği gibi iddialarla Bölge İdare Mahkemesi kararının temyizen incelenmesini talep etmektedir.
Danıştay 13. Daire Başkanlığı         2024/1242 E.  ,  2025/973 K.
"İçtihat Metni"

T.C.

D A N I Ş T A Y
ONÜÇÜNCÜ DAİRE
Esas No:2024/1242
Karar No:2025/973
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : ... Madencilik Petrol İnşaat Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti.
(Eski Ünvanı: ... Tekel Ürünleri Nakliyat Otomotiv
İnşaat Taahhüt Gıda ve Ticaret Ltd. Şti.)
VEKİLİ : Av. ...
KARŞI TARAF (DAVALI) : ... Kurumu
VEKİLİ : Av. ...
İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Bayilik lisansı sahibi davacıya ait akaryakıt istasyonunda 08/05/2014 tarihinde yapılan denetimde, istasyonda otomasyon sisteminin sıhhatli çalışmadığı ve otomasyon sistemi arızalı olmasına rağmen akaryakıt satışı yapıldığının tespit edildiğinden bahisle, 5015 sayılı Petrol Piyasası Kanunu'nun 19. maddesinin 7. fıkrası uyarınca 72.751,00-TL idari para cezası verilmesine ilişkin ... tarih ve ... sayılı Enerji Piyasası Düzenleme Kurulu (Kurul) kararının iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; davacı şirketin istasyonunda bulunan otomasyon sisteminin sıhhatli çalışmadığı ve istasyonda otomasyon sistemine dahil edilmeyen tank bulunduğu 08/05/2014 tarihli denetim sonucu düzenlenen tutanak ve soruşturma raporu ile sabit ise de, davalı idare tarafından, idari para cezasının hangi gerekçe ile üst sınırdan verildiğinin somut bir bilgi ve belge ile ortaya koyulamadığı, ayrıca bu durumu belirten herhangi bir açıklama da getirilmediği göz önünde bulundurulduğunda, idari para cezasının tayininde herhangi bir somut kriter gözetilmeksizin salt takdir yetkisinden hareketle kanunda öngörülen üst sınırdan idari para cezası verilmesine ilişkin dava konusu işlemde hukuka uygunluk bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Belirtilen gerekçelerle hukuka aykırı bulunan dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince, Dairemizin 08/11/2023 tarih ve E:2018/2683, K:2023/4621 sayılı bozma kararına uyularak verilen kararda; petrol piyasasına ilişkin düzenlemeler yapmanın Kurulun görevleri arasında olduğu, Kurulun bu görevini yerine getirirken, tüketicileri ve diğer piyasa aktörlerini korumak ve piyasa faaliyetlerinin yapılan düzenlemelere uygun bir şekilde devamının sağlanması için gerektiğinde yaptırım uygulayabileceği, bayilik lisansı sahibi davacının, sektörde faaliyet gösteren tüm bayilik lisansı sahiplerinin uymakla yükümlü olduğu ve ilgili mevzuat ile belirlenen usul ve esaslara göre faaliyet göstermesi gerektiği;
Bu durumda, İdare Mahkemesince dava konusu işlemin tesis edilmesine neden olan fiil ile ilgili değerlendirme yapıldıktan sonra cezanın üst sınırdan verilmesine ilişkin açıklama getirilmediği gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiş ise de, yürütülen faaliyetin niteliği göz önüne alınarak Kanunda öngörülen üst sınırdan idari para cezası uygulanması yönünde idarece takdir yetkisinin kullanılmış olmasında ölçülülük ilkesine aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Açıklanan nedenlerle, davalının istinaf başvurusunun kabulü ile Mahkeme kararının kaldırılmasına, 2577 sayılı Kanun'un 45. maddesinin 4. fıkrası uyarınca esastan incelenen davanın reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı tarafından, ön araştırma ve soruşturma prosedürüne riayet edilmediği, hak düşürücü süreye uyulmaksızın işlem tesis edildiği, cezanın üst sınırdan verilmesinin somut olarak ortaya koyulmadığı, otomasyon sisteminin mevzuata uygun olarak çalıştığı, zaman zaman internet bağlantısındaki kopukluk ve proplardaki arıza nedeniyle sorunlar yaşandığı, arıza durumunda derhal yetkili servis aranarak tamiratının yaptırıldığı, iş yerindeki bütün tankların otomasyon sistemine bağlı olduğu, sisteminin halihazırda düzgün çalıştığı, denetime alınan numunenin ulusal marker seviyesinin geçerli çıktığı, kaçak akaryakıt satılmadığı, otomasyon sisteminin devre dışı bırakıldığına dair herhangi bir tespit yapılmadığı, bilirkişi raporu alınması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davalı idare tarafından savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
Bölge idare mahkemesi kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı halinde mümkündür. Anılan Kanun'un 50. maddesinde 4. fıkrasında, "Danıştayın bozma kararına uyulduğu takdirde bu kararın temyiz incelemesi, bozma kararına uygunlukla sınırlı olarak yapılır." hükmü bulunmaktadır.
Aktarılan kurallar göz önünde bulundurulduğunda, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri, Dairemizin bozma kararındaki esaslara uyularak verilen temyize konu kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Davacının temyiz isteminin reddine,
2. Dava konusu işlemin iptali yolundaki İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf başvurusunun kabulü ile Mahkeme kararının kaldırılmasına ve davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle reddine ilişkin ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı temyize konu kararında, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde sayılan bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından, anılan kararın ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,
4. Posta giderleri avansından artan tutarın davacıya iadesine,
5. 2577 sayılı Kanun'un 50. maddesi uyarınca, bu kararın taraflara tebliğini ve bir örneğinin de ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın ... İdare Mahkemesine gönderilmesine, 26/02/2025 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.