Danıştay, güvenlik korucusu görevine son verilen davacının, mahkeme kararıyla iptal edilen işlem sonrası parasal haklarının yasal faiziyle ödenmesi talebine ilişkin uyuşmazlığı değerlendirdi.
Özet: Hukuka aykırı şekilde görevine son verilen güvenlik korucusunun göreve başlatılma ve geçmiş mali haklarının yasal faiziyle birlikte ödenmesi talebiyle yaptığı başvuruya idarenin zımni ret işlemi üzerine açılan davada, ilk derece ve istinaf mahkemeleri, davacının göreve başlatıldığı gerekçesiyle bu kısım hakkında karar verilmesine yer olmadığına hükmederken, mali hakların yasal faiziyle ödenmesi talebinin reddini iptal ederek ödenmeyen mali hakların tahakkuk tarihinden itibaren yasal faiziyle ödenmesine karar vermiş; davalı idarenin, iptal kararına ilişkin davanın derdest olduğu yönündeki temyiz itirazı üzerine Danıştay, göreve başlatılma kısmını usul ve hukuka uygun bularak temyiz istemini reddetmiş, mali haklar kısmını ise Anayasanın idarenin sorumluluğu ve iptal kararlarının geriye yürümesi ilkeleri çerçevesinde incelemeye almıştır.
Danıştay 8. Daire Başkanlığı         2025/5685 E.  ,  2025/10346 K.
"İçtihat Metni"

T.C.

D A N I Ş T A Y
SEKİZİNCİ DAİRE
Esas No : 2025/5685
Karar No : 2025/10346
TEMYİZ İSTEMİNDE BULUNAN (DAVALI) : ... Valiliği
VEKİLİ : Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACI) : ...
VEKİLİ : Av. ...
İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi... İdari Dava Dairesinin ...tarih ve E:..., K:... sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Kars ili, Sarıkamış ilçesi, ... Köyünde güvenlik korucusu olarak görev yapan davacı tarafından, görevine son verilmesi işlemine karşı açmış olduğu davada, ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi'nin... tarih, E:..., K:... sayılı kararı ile dava konusu işlemin iptaline karar verilmesi üzerine göreve başlatılması ve parasal haklarının ödenmesi için Kars Valiliğine yapılan 31/08/2022 tarihli başvurunun zımnen reddine dair işlemin iptali ile görevine son verilen 13/07/2020 tarihinden göreve başlayacağı tarihe kadar almaya hak kazandığı mali ve sosyal hakların yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; uyuşmazlıkta; ... Bölge İdare Mahkemesi... İdari Dava Dairesi'nin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının yerine getirilmesi amacıyla davacının da aralarında bulunduğu 3 kişi için güvenlik korucusu kadrosu tahsis edilerek davacının göreve başlatıldığı, bu durumda dava konusu işlemin davacının göreve başlatılması talebinin reddine ilişkin kısmının konusu kalmadığından uyuşmazlığın esası hakkında karar verilmesine olanak bulunmadığı, dava konusu işlemin davacının parasal haklarının yasal faiziyle birlikte ödenmesi talebinin reddine ilişkin kısmı değerlendirildiğinde; hukuka aykırı şekilde kamu görevinden çıkarıldığı yargı kararıyla ortaya konulan davacının parasal haklarının yasal faizinin de davalı idarece davacıya ödenmesi gerektiği, Faizin başlangıç tarihinin hangi tarih olacağına yönelik incelemede; kamu görevlilerinin her aylık ödeme dönemine ilişkin parasal haklarına, aylık ödeme tarihleri başlangıç alınarak faiz uygulanacağı, davacının kamu görevinden çıkartıldığı tarihten, tekrar görevine başladığı tarihe kadar olan döneme ilişkin yoksun kaldığı parasal haklarının her bir alacak yönünden her bir ödemenin yapılması gereken tarihten itibaren hesaplanacak yasal faizi ile birlikte davacıya ödenmesi gerektiği gerekçesiyle dava konusu zımnen ret işleminin; davacının göreve başlatılması talebinin reddine ilişkin kısmı yönünden karar verilmesine yer olmadığına, ödenmeyen parasal haklarının yasal faiziyle ödenmesi talebinin reddine ilişkin kısmının iptaline, davacının kamu görevinden uzakta geçirdiği süredeki ödenmeyen parasal haklarının tahakkuk tarihinden itibaren hesaplanacak yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından, davacının göreve son verilmesine ilişkin işleme açtığı davanın derdest olduğu, bu kararın beklenilmesi gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'UN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının davacının göreve başlatılması talebine ilişkin 'Karar verilmesine Yer Olmadığı' kararına ilişkin kısmının onanması, parasal haklara ilişkin kısmının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
A) Temyize konu kararın davacının göreve başlatılma talebinin reddine ilişkin kısmının incelenmesinde:
Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen kararın bu kısmı usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bu kısmının bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
B) Temyize konu kararın parasal hakların yasal faiziyle ödenmesine ilişkin kısmının incelenmesinde:
Türkiye Cumhuriyeti Anayasası'nın 125. maddesinin son fıkrasında; idarenin, kendi eylem ve işlemlerinden doğan zararları ödemekle yükümlü olduğu, hükmü yer almaktadır.
İdari yargılama hukukunun temel ilkeleri ve yerleşik yargı içtihatları gereği; idari yargı mercilerince verilen iptal kararları, geriye yürür ve idari işlemi tesis edildiği andan itibaren hiç tesis edilmemiş gibi ortadan kaldırır. İptal edilen işlem hiç yapılmamış sayıldığı için ilgilinin, işlem nedeniyle uğradığı parasal ve özlük hak kayıplarının karşılanması gerekmektedir.
Buna karşın, davacının Kars Valiliği'nin 13/07/2020 tarihli oluru ile görevine son verilme işlemi hakkında açtığı davanın iptaline yolundaki İdare Mahkemesi kararının istinaf başvurusunun gerekçeli reddine yönelik Bölge İdare Mahkemesi kararının, Dairemizin 16/10/2025 tarih, E:2022/6798 K:2025/7679 sayılı kararı ile gerekçeli onandığı, Dairemiz kararına göre; Anayasa Mahkemesi'nin iptal kararı sebebiyle oluşan yeni hukuki duruma göre dava konusu işlem idare tarafından yeniden değerlendirilerek davacı hakkında yeni işlem tesis edileceğinden, davalı idarece bu konuda bir işlem tesis edilmeden davacının yoksun kalınan parasal haklarının yasal faiziyle ödenmesi istemi hakkında bu aşamada karar verilmesine olanak bulunmadığı görülmüştür.
Bu nedenle, davacının yoksun kalınan parasal haklara yönelik istemine ilişkin olarak bu aşamada karar verilmesine yer olmadığı yolunda karar verilmesi gerekirken, aksi yönde tesis edilen Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuka uygunluk görülmemiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle,
1. Temyiz isteminin kısmen reddine, kısmen kabulüne,
2. ... Bölge İdare Mahkemesi ...İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının;
a) Davacının göreve başlatılma talebinin reddine ilişkin işleme yönelik kısmının ONANMASINA,
b) Dava konusu işlemin parasal hakların yasal faiziyle ödenmesine ilişkin kısmının BOZULMASINA,
3. Bozulan kısım hakkında yeniden karar verilmek üzere dosyanın anılan Bölge İdare Mahkemesine gönderilmesine,
4. Kesin olarak, 26/12/2025 tarihinde oybirliği ile karar verildi.