Bursa Bölge Adliye Mahkemesi, davacının kooperatife yaptığı mermer imalatı ve çek alacağı nedeniyle açtığı itirazın iptali davasında, sebepsiz zenginleşme ilkesi uyarınca davayı kabul etmiştir.
Özet: Bu hukuki evrak, bir kooperatif için mermer işleri yapan davacının, ödenmeyen çekler nedeniyle başlattığı icra takibine yapılan itirazın iptali istemini konu almaktadır; davacının çek keşidecisi ve kooperatif aleyhine açtığı davanın yerel mahkemece kabul edildiği, mahkemenin, davacının işi eksiksiz yaptığını, davalıların ödeme belgesi sunamadığını ve kambiyo vasfını yitirmiş çekler nedeniyle sebepsiz zenginleşme hükümlerince sorumlu olduklarını belirterek itirazın iptaline ve icra inkâr tazminatına karar verdiğini özetlemektedir.
T.C. BURSA BAM ... HUKUK DAİRESİ
T.C. BURSA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A .... HUKUK DAİRESİ K A R A R DOSYA NO : KARAR NO : BAŞKAN : ... ...ÜYE : ... ...ÜYE : ... ...KATİP : ... ...İNCELENEN KARARINMAHKEMESİ : BURSA ...ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO : KARAR NO : KARAR TARİHİ : .İSTİNAF BAŞVURU TARİHİ : .DAVACI : ... - (T.C No:...) VEKİLLERİ :DAVALI :DAVANIN KONUSU : İtirazın İptali B.A.M. KARAR TARİHİ : 06/11/2025KARAR YAZIM TARİHİ : 11/11/2025Davacı tarafından, davalılar aleyhine açılan davanın yapılan yargılaması sonunda mahalli mahkemesince davanın kabulüne dair verilen karara karşı süresi içinde davalılar ..., ... ve ... vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine yapılan ön inceleme sonunda, incelemenin duruşma açılmadan karar verilmesi mümkün hallerden olduğu anlaşılmakla dosya incelendi.GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde, davalılardan kooperatife dolap ve tezgah imalatı işi yaptığını, Türkiye Ekonomi Bankası Gemlik Şubesine ait 6969346 numaralı ve 38.000,00.-TL bedelli çekin kooperatif tarafından davacıya verildiğini, keşideci davalı ... olup kooperatifin lehtar ve ciranta olduğunu, alacağın ödenmediğini takip başlatıldığını, arabuluculuk yoluna başvurulduğunu, Bursa.... İcra Müdürlüğü'nün ...esas sayılı dosyasında itirazın iptaline ve icra inkar tazminatına karar verilmesini talep etmiştir. Davacı vekili dava dilekçesini ıslah ederek verdiği 01.12.2022 tarihli dilekçesinde davacının kooperatife mermer imalatı işi yaptığını, iş kapsamının 6 bloktan oluştuğunu, her bir bloğu toplam 5 katlı olan .... Sitesinde 6 adet bloğun katlar arası mermer sahanlık, mermer merdiven basamağı, dubleks daire içi mermer merdiven basamağı, pencere denizlik ve parepetler ile balkon duvarları üzerindeki mermer küpeşte ve mermer süpürgeliklerin yapıldığını, Türkiye Ekonomi Bankası Gemlik Şubesine ait 6969346 numaralı ve 38.000,00.-TL bedelli çekin kooperatif tarafından davacıya verildiğini, keşideci davalı ... olup kooperatifin lehtar ve ciranta olduğunu, alacağın ödenmediğini takip başlatıldığını, arabuluculuk yoluna başvurulduğunu, Bursa ... İcra Müdürlüğü'nün... esas sayılı dosyasında itirazın iptaline ve icra inkar tazminatına karar verilmesini talep etmiştir. Davalı ... cevap dilekçesinde, taraflar arasında ticari ilişki bulunmadığını, borçlu olmadığını, çekin kambiyo vasfını yitirdiğini, faturada olmadığını, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. Birleşen Bursa ...Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2021/483-23023/121 sayılı dosyasında davacı vekili dava dilekçesinde, davalılardan kooperatife dolap ve tezgah imalatı işi yaptığını, Türkiye Garanti Bankası Florya Şubesine ait 0074879 numaralı ve 30.000,00.-TL bedelli çekin kooperatif tarafından davacıya verildiğini, keşideci davalı YYG Yapı olup kooperatifin lehtar ve ciranta olduğunu, alacağın ödenmediğini takip başlatıldığını, arabuluculuk yoluna başvurulduğunu, Bursa 6. İcra Müdürlüğü'nün 2020/8611 esas sayılı dosyasında itirazın iptaline ve icra inkar tazminatına karar verilmesini talep etmiştir. Birleşen Bursa .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2021/483-23023/121 sayılı dosyasında davalı Sınırlı Sorumlu Sarı İncir Konut Yapı Kooperatifi cevap dilekçesinde, taraflar arasında ticari ilişki bulunmadığını, borçlu olmadığını, çekin kambiyo vasfını yitirdiğini, faturada olmadığını, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. Mahkemece, 10.02.2022 tarihli duruşmada birleşen Bursa ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ...Dosyanın davalısı YYG Yapı ... Limited Şirketi aleyhine açılan davanın ayrılarak ayrı bir esasa kaydedilmesine karar verilmiştir. Mahkeme 02.02.2023 tarih 2021/483-2023/121 sayılı kararı ile dosyanın Bursa ...Ticaret Mahkemesi'nin ...esas sayılı dosyası ile birleştirilmesine karar vermiştir. Mahkemece, yapılan keşif sırasında davacının mermer işi yaptığının anlaşıldığı, keşifte işin eksiksiz yapıldığının birleşen davada dinlenen tanık beyanlarıyla işin teslim edildiğinin subut bulduğunu, davalıların ödeme belgesi sunmadığını, davanın hukuki nedeninin TTK'nın 732'inci maddesi gereği sebepsiz zenginleşme olduğu, ispat yükünün çeki düzenleyen davalı keşidecide olduğu ve sebepsiz zenginleşmediğini ispat etmesi gerektiği gözetilerek davalı ...'in savunmasına itibar edilmediği, çek nedeniyle sebepsiz zenginleşmediğini iddia etmediğinden davalı ...'in sorumluluğu bulunduğu, diğer davalının ise asıl ilişki sebebiyle sorumluluğunun bulunduğu, açıklanan nedenlerle itirazın iptaline ve icra inkar tazminatının tahsiline; birleşen dosyada, asıl davada alınan bilirkişi raporunun usul ve yasaya uygun olduğu, davalının ticari defter ve kayıtlarını ibraz etmediği, davacının ticari defter ve kayıtlarını kendi lehine delil olabileceği, davacı kendi defter kayıtları ile davasını ispatladığından birleşen davanın kabulüne, yazılı delil başlangıcı niteliğinde bulunan çekler nedeniyle davanın kabulüne ve icra inkar tazminatına karar verilmiştir. Davalı ... mirasçıları vekili istinaf dilekçesinde, Bursa.... İcra Dairesi'nin ... esas sayılı dosyasında icra dairesinin yetkisine itiraz edildiğini, alacaklı ve borçlunun yerleşim yerinin Gemlik olduğunu, yetki itirazının gerekçede değerlendirilmediğini, karar verilmeden işin esasına girildiğini, davanın usulden reddi gerektiğini, çek vasfını kaybettiğini, davalı ile ticari ilişki bulunmadığını, davalının sorumluluğu olmadığını ve kararın kaldırılmasını talep etmiştir. Davacı vekili istinafa cevap dilekçesinde, üç davalının istinafa başvurduğunu, bir harç yatırıldığını, harcın eksik olduğunu, kambiyo senetlerine mahsus yolla takip yapılmadığını, istinaf istemlerinin reddine karar verilmesi talep etmiştir. Dava, eser sözleşmesinden kaynaklanan alacağın tahsili için başlatılan takibe itirazın iptali ve icra inkar tazminatına karar verilmesi istemine ilişkindir. Somut olayda, davacı davalı kooperatife ait dairelerin mermer sahanlık, mermer merdiven basamağı, dubleks daire içi mermer merdiven basamağı, pencere denizlik ve parepetler ile balkon duvarları üzerindeki mermer küpeşte ve mermer süpürgeliklerin yapıldığını alacağına karşılık iki adet çek verildiğini, Türk Ekonomi Bankası'nin Gemlik Şubesine ait 6969346 seri nolu 30.08.2017 keşide tarihli 38.000,00.-TL tutarlı çekin Bursa 6. İcra Müdürlüğü'nün 2020/8604 esas,... Bankası ... Şubesine ait ....seri nolu 25.07.2017 keşide tarihli 30.000,00.-TL tutarlı çekin Bursa ... İcra Müdürlüğ'nün ... esas sayılı dosyalarında takibe konulduğunu, itiraz edildiğini iddia ederek, asıl dosyada 2020/8604 esas, birleşen dosyada ise 2020/8611 esas sayılı icra takiplerindeki itirazın iptaline karar verilmesini talep etmiş; mahkemece asıl ve birleşen dosyada davanın kabulüne karar verilmiş, asıl dosyanın davalısı ... mirasçıları icra dairesinin yetkisine itiraz edildiğini, davanın usulden reddine karar verilmesi gerektiğini istinafa getirmiştir. İcra dairesinin yetkisine itiraz halinde mahkemece öncelikle icra dairesinin yetkili olup olmadığı hususunun değerlendirilmesi gerekir. Mahkeme yapmış olduğu inceleme neticesi takip yapılan icra dairesinin yetkili olmadığına kanaat getirir ise “Yetkili icra dairesinde yapılmış geçerli bir takip olmadığından davanın reddine” karar verecektir (YHGK 06.10.2004 T, E:2004/19-410 K:2004/471 sy.k; Y.3HD.15.11.2018T. 2017/1129 E. 2018/11651 K. sy.k). Bu nedenle davalıların icra dairesinin yetkisine dair itirazı hususunda değerlendirme yapılarak haklı görülürse yetkili icra dairesinde yapılmış geçerli bir takip olmadığından davanın reddine karar verilmesi, icra dairesinin yetki itirazı haklı görülmez ise mahkemenin yetkisine dair itirazın ara kararla değerlendirilerek bir sonuca varılması ve yetki itirazı yerinde görülmez ise davanın esasına girerek karar verilmesi gerekmektedir. Bursa .... İcra Dairesi'nin ....esas sayılı dosyasında takibe konulan çek TEB Gemlik Şubesine aittir. Alacaklı ... ve borçlu ...'ın adresi Gemlik olup, işin Gemlik'te yerine getirildiği anlaşılmaktadır. İcra dosyasında yetkili icra dairesinin Gemlik İcra Daireleri olduğuna dair usulüne uygun itirazda bulunulduğu, HMK madde 6, 10 ve TBK 89'uncu maddeleri dikkate alındığında bunlar dışında Bursa İcra Dairesi'nde takip başlatılması usul ve yasaya uygun olmadığından mahkemece müteveffa ... mirasçıları adına açılan davada “Yetkili icra dairesinde yapılmış geçerli bir takip olmadığından davanın reddine” karar verilmesi gerekirken asıl dosyada davanın kabulüne karar verilmesi usul ve yasaya uygun olmayıp dahili davalıların istinaf nedeni yerindedir.HMK'nun 355.maddesi gereğince istinaf konusu yapılan nedenler ve kamu düzeni ile sınırlı olarak yapılan inceleme sonucunda, davalılar ..., Cansa Arslan ve ... vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile bu hususların düzeltilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden HMK’nun 353/1-b-2 maddesi gereğince mahkeme kararının düzeltilerek kazanılmış haklarda gözetilerek yeniden hüküm kurulması gerekmiş ve aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;1-Davalılar ...,.. vekilinin Bursa .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 12/10/2023 tarih ... sayılı kararına karşı yaptığı istinaf başvurusunun kabulü ile HMK'nun 353/1-b-2 maddesi gereğince DÜZELTİLEREK YENİDEN ESAS HAKKINDA HÜKÜM KURULMASINA, Bursa ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 12/10/2023 tarih... esas sayılı dosyasında ;I)ASIL DAVADA,a)Sınırlı Sorumlu Sarı İncir Konut Yapı Kooperatifi aleyhine açılan davanın KABULÜNE, Bursa .... İcra Müdürlüğü’nün ...Esas sayılı takip dosyasında borçlunun itirazın iptali ile takibin DEVAMINA,b)Davaya takip konusu alacak likit olduğundan hüküm altına alınan asıl alacağın %20'si oranında 9.841,27.-TL icra inkar tazminatının davalı... Kooperatifi'nden alınarak davacıya verilmesine,C)Davalı ... mirasçıları dahili davalılar ..., ... ve ... aleyhine açılan davada yetkili icra dairesinde yapılmış geçerli bir takip olmadığından dava şartı yokluğu nedeniyle davanın USULDEN REDDİNE,d)Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 3.361,28-TL harçtan peşin alınan 594,30-TL'nin mahsubu ile bakiye 2.766,98.-TL karar ve ilam harcının davalı Sınırlı Sorumlu Sarı İncir Konut Yapı Kooperatif'inden tahsili ile Hazine'ye irat kaydına, e)Davacı tarafından yapılan 2.211,70.-TL yargılama giderinden hakkında ret kararı verilen dahili davalılar için yapılan 99,00.-TL yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına, kalan 2.112,70.-TL yargılama giderinin davalı Sınırlı Sorumlu Sarı İncir Konut Yapı Kooperatif'ten alınarak davacıya verilmesine, f)Davalı tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığı anlaşıldığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,g)Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T. uyarınca hesaplanan 17.900,00-TL vekalet ücretinin davalı Sınırlı Sorumlu Sarı İncir Konut Yapı Kooperatif'ten alınarak davacıya verilmesine,h)Dahili davalılar kendilerini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T. uyarınca hesaplanan 45.000,00.-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak dahili davalılara verilmesine, II) Birleşen Bursa.... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas Sayılı dosyasında;a)Birleşen davanın KABULÜ ile;Bursa .. İcra Müdürlüğü’nün ... esas sayılı dosyasına davalı ..Kooperatif’in yapmış olduğu itirazın iptali ile takibin yalnızca bu borçlu yönünden DEVAMINA,Davaya takip konusu alacak likit olduğundan hüküm altına alınan asıl alacağın %20'si oranında 7.822,68-TL icra inkar tazminatının...ı Kooperatif’ten alınarak davacıya VERİLMESİNE,b)Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 2.671,83-TL karar ve ilam harcı ile arabuluculuk masrafı olan 1.560,00-TL'nin toplamı olan 4.231,83-TL'den peşin alınan 472,39-TL'nin mahsubu ile bakiye kalan 3.759,44-TL'nin davalı S.S Sarı İncir Konut Yapı Kooperatifinden alınarak Hazine'ye irat kaydına, bu hususta harç tahsil tezkeresi düzenlenmesine,c)Davacı tarafından yapılan 472,39-TL peşin harç, 59,30-TL başvurma harcı ile 1.168,50-TL yargılama gideri toplamı olan 1.700,19-TL'nin davalı S.S Sarı İncir Konut Yapı Kooperatifinden alınarak davacıya verilmesine,d)Karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T. uyarınca hesaplanan 17.900,00-TL vekalet ücretinin davalı ...Kooperatifinden alınarak davacıya verilmesine,e)Karar kesinleştiğinde taraflarca yatırılan avansın kullanılmayan kısmının HMK 333.md.uyarınca yatıranlarına iadesine, 2-İstinaf kanun yolu başvurusu aşamasında alınan istinaf karar harcının talep halinde ilgililerine iadesine,3-İstinaf kanun yoluna başvuran dahili davalılar ..., ... ve ... tarafından yapılan 825,00.-TL istinaf giderinin ilk derece mahkemesince davacıdan alınarak bu davalılara verilmesine, 4-Karar tebliğ ve gider avansı işlemlerinin ilk derece mahkemesince yapılmasına,5-İstinaf yargılaması sırasında duruşma açılmadığından istinaf kanun yoluna başvuran taraf yararına vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,Dair, duruşma açılmadan dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda 6100 sayılı HMK'nun 362/1-a maddesi gereğince kesin olmak üzere oy birliği ile 06/11/2025 tarihinde karar verildi. ...Başkan... ...Üye... ...Üye... ...Katip...