danıştay 10. dairede, kamu görevlisi silah taşıma ruhsatlarının iptali ve yenileme talebinin reddi ile ateşli silahlar yönetmeliğinin 8/1/(e) maddesindeki "genel müdür" tanımının eksik düzenleme olduğu iddiasıyla açılan idari yargı davası.

Danıştay 10. Dairede, kamu görevlisi silah taşıma ruhsatlarının iptali ve yenileme talebinin reddi ile Ateşli Silahlar Yönetmeliğinin 8/1/(e) maddesindeki "genel müdür" tanımının eksik düzenleme olduğu iddiasıyla açılan idari yargı davası.

Özet: Eski bir genel müdür, görev yaptığı yerel idareye bağlı kurumlardaki genel müdürlük pozisyonu nedeniyle kamu görevlisi silah taşıma ruhsatlarının iptal edilmesi ve yenilenme talebinin reddedilmesi üzerine idari işlemlere karşı dava açmıştır; davacı, Ateşli Silahlar ve Bıçaklar ile Diğer Aletler Hakkında Yönetmelikin ilgili maddesinin tüm genel müdürleri kapsadığını, idarenin atama usulü veya bağlı olduğu kurum üzerinden yaptığı yorumun ayrımcılık teşkil ettiğini ve yönetmelikteki eksik düzenlemenin Anayasanın eşitlik ilkesini ihlal ettiğini savunurken; davalı idare ise, söz konusu yönetmelik maddesinin sadece bakanlıklara doğrudan bağlı kurum ve kuruluşların genel müdürlerini kapsadığını, mahalli idare genel müdürlerini bu kapsam dışında bıraktığını ve düzenlemede herhangi bir eksiklik veya hukuka aykırılık bulunmadığını ileri sürmektedir.

Danıştay 10. Daire Başkanlığı 2021/1965 E. , 2025/5329 K.

"İçtihat Metni"

T.C.

D A N I Ş T A Y

ONUNCU DAİRE

Esas No : 2021/1965

Karar No : 2025/5329

DAVACI : ...

VEKİLİ : Av. ...

DAVALILAR : 1- ...

VEKİLİ : 1. Huk. Müş. Yrd. V. ...

2- ... Valiliği / ...

VEKİLİ : Av. ...

DAVANIN_KONUSU : Davacı tarafından;

1- ... marka, ... seri nolu silahı ve ... marka, ... seri nolu silahı için verilen kamu görevlisi silah taşıma ruhsatlarının iptal edilerek söz konusu silahlarına el konulmasına dair Ankara Valiliği'nin 05/02/2021 tarihli işleminin,

2- ... marka, ... seri numaralı silahı için can güvenliğine istinaden verilen silah taşıma ruhsatının, kamu görevlisi silah taşıma ruhsatı olarak yenilenmesi istemiyle yapılan başvurunun reddine dair Ankara Valiliği'nin 31/03/2021 tarihli işleminin,

3- Bu işlemlerin dayanağı olan 01/06/1991 tarih ve 20888 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Ateşli Silahlar ve Bıçaklar ile Diğer Aletler Hakkında Yönetmeliğin 8. maddesinin 1. fıkrasının (e) bendinin, 10/05/2019 tarih ve 30770 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 1055 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile yeniden düzenlenen (2) nolu alt bendindeki eksik düzenlemenin,

iptaline karar verilmesi istenilmektedir.

DAVACININ İDDİALARI : Davacı tarafından, 6136 sayılı Ateşli Silahlar ve Bıçaklar İle Diğer Aletler Hakkında Kanun'un 7. maddesi ile silah taşıyabilecek kamu görevlilerinin ayrıca Cumhurbaşkanlığı makamı tarafından yürürlüğe konulacak Yönetmelikle de belirlenebileceğinin hükme bağlandığı, Yönetmeliğin dava konusu hükmünde, merkezi ve yerel idare veya atama usulleri yönünden hiçbir ayrım yapılmaksızın kamuda "Genel Müdür" olarak görev yapanlara kamu görevlisi silah taşıma ruhsatı verileceğinin çok açık olduğu, bütün genel müdürleri kapsayan Yönetmelik maddesi hakkında Emniyet Genel Müdürlüğü'nce gerekçesiz ve yorum yoluyla farklı bir görüş oluşturularak talebinin reddedildiği, dava konusu düzenlemede, "Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi çerçevesinde atanan Genel Müdürler" şeklinde veya başka bir sınırlayıcı ve kısıtlayıcı ibarenin kullanılmadığı, nitekim Yönetmelikte silah ruhsatı verilebileceği öngörülen birçok kadro unvanının, Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi çerçevesinde ataması yapılan kadro unvanlarından olmamasının, merkezi ve yerel idarelerden değişik kadrolara yer verilmesinin, bu konuda belirleme yapılırken atama usulünün değil, başka hususların dikkate alındığının açık göstergesi olduğu, dava konusu işlemlerle ilgili değerlendirme yapılırken görev yaptığı genel müdürlüklerin hukuki statüsünün hiç dikkate alınmadığı, EGO ve ASKİ Genel Müdürlüklerinin kanunla kurulmuş müesseseler, çalışan personelin ise 657 sayılı Kanun'a tabi olduğu, merkezi idarede yer alan genel müdürlükler gibi genel idare hizmetleri sınıfında bulunduğu, merkezi ve yerel yönetimdeki genel müdürlerin atama usullerinin, kanunların verdiği yetkiye dayanılarak kanunların belirlediği yetkililer tarafından, kamu görevlileri arasından atandığı, Anayasa'nın eşitlik ilkesine ve ilgili mevzuatın açık düzenlemelerine aykırı işlem tesis edildiği, Yönetmeliğin bütün genel müdürleri kapsamasına rağmen idarece farklı uygulamaların yapıldığı, bu farklı uygulamaların Yönetmelik hükmünün eksik ve muğlak olduğunu gösterdiği, bu konuda daha açık ve net bir düzenlemenin yapılması gerektiği, Yönetmelik hükmünün mevcut haliyle uygulamada, Anayasanın eşitlik ilkesine ve Kanunun amacına açıkça aykırı yorum ve uygulamalara sebep olduğu, ilgili idarenin çelişkili karar ve uygulamalarının önüne geçilebilmesi için düzenleyici işlemin eksik düzenleme nedeniyle iptali gerektiği ileri sürülmektedir.

DAVALILARIN SAVUNMASI : Davalılar tarafından, usul yönünden, iki farklı işleme karşı dava açıldığı, birden fazla işlemin iptali için tek bir dilekçe ile dava açılamayacağından dava dilekçesinin reddi gerektiği ve davanın süresinde açılmadığı; esas yönünden ise, davacıya kamu görevlisi silah ruhsatı verilmemesi yönünde kesinleşmiş mahkeme kararının bulunduğu, Mahkeme tarafından, Yönetmeliğin dava konusu maddesi kapsamında, Başbakanlık ve Devlet Bakanlıkları da dahil Bakanlıklara doğrudan bağlı kurum ve kuruluşların genel müdürlerinden bahsedildiği, mahalli idarelerin genel müdürlerinin bu kapsamda yer almadığı şeklinde karar verildiği, Yönetmeliğin 8. maddesinin 1. fıkrasının (e) bendi incelendiğinde, genel müdür ifadesinin hemen hemen her bentte geçmekte olduğu, söz konusu bentlerde geçen genel müdür ifadesinin hangi kurum ve kuruluşlarda çalışan genel müdürler olduğunun açıklandığı, ASKİ Genel Müdürlüğü'nün Bakanlıklara bağlı kurum ve kuruluşların genel müdürlüklerinden sayılamayacağının açıkça düzenlendiği, anılan Yönetmeliğin dava konusu maddesinde eksik bir düzenleme ve Kanun'a aykırılık bulunmadığı savunulmaktadır.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : ...

DÜŞÜNCESİ : Davanın kısmen karar verilmesine yer olmadığı, kısmen reddi, kısmen iptali yolunda karar verilmesi gerektiği düşünülmektedir.

DANIŞTAY SAVCISI : ...

DÜŞÜNCESİ : Davacıya ait ... marka, ... seri nolu silahı ve ... marka, ... seri nolu silahı için verilen kamu görevlisi silah taşıma ruhsatlarının iptal edilerek söz konusu silahlarına el konulmasına dair Ankara Valiliği'nin 05/02/2021 tarihli işlemi ile ... marka, ... seri numaralı silahı için can güvenliğine istinaden verilen silah taşıma ruhsatının, kamu görevlisi silah taşıma ruhsatı olarak yenilenmesi istemiyle yapılan başvurunun reddine dair Ankara Valiliği'nin 31/03/2021 tarihli işleminin ve bu işlemlerin dayanağı olan 01/06/1991 tarih ve 20888 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Ateşli Silahlar ve Bıçaklar ile Diğer Aletler Hakkında Yönetmeliğin 8. maddesinin 1. fıkrasının (e) bendinin, 10/05/2019 tarih ve 30770 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 1055 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile yeniden düzenlenen (2) nolu alt bendindeki eksik düzenlemenin iptali istenilmektedir.

Davacıya ait ... marka, ... seri numaralı silah için kamu görevlisi silah taşıma ruhsatı verilmesi istemli başvurunun reddine dair Ankara Valiliği'nin 31/03/2021 tarihli işlemi yönünden;

Dava konusu işlemin dayanağı Yönetmelik hükmünün yürütmesinin durdurulmasına ilişkin Daire kararı ile Yönetmelik kuralının tamamında hukuka aykırılık bulunmamış, ancak kuralın "eksik düzenleme" nedeniyle yürütmesinin durdurulduğu görülmüş olup buna göre, büyükşehir belediyesine bağlı EGO ve ASKİ genel müdürlerine ve bu görevlerde bulunmuş olanlara da silah taşıma ve bulundurma yetkisi tanınması gerektiği, bu haliyle eksik düzenleme içermesi nedeniyle düzenleyici işlemin yürütmesinin durdurulduğu hukuksal gerçeği karşısında, davacının bulunduğu ASKİ ve EGO Genel Müdürlüğü görevlerinin, Ateşli Silahlar ve Bıçaklar ile Diğer Aletler Hakkında Yönetmeliğin 8. maddesinin 1. fıkrasının (e) bendinin (2) numaralı alt bendi kapsamına girmediğinden bahisle başvurunun reddine ilişkin Ankara Valiliği'nin 31/03/2021 tarihli işleminde hukuka uygunluk bulunmadığı düşünülmektedir.

Dava konusu Yönetmeliğin 8. maddesinin 1. fıkrasının (e) bendinin (2) nolu alt bendi yönünden:

6136 sayılı Kanun'un 7. maddesinin 3. fıkrasında, devlet, belediye, özel idare ve kamu iktisadi teşebbüsleri memur ve mensuplarına Cumhurbaşkanı kararı ile silah taşıma yetkisi verilebileceği öngörülmüştür.

Ateşli Silahlar ve Bıçaklar ile Diğer Aletler Hakkında Yönetmeliğin 8. maddesinde, belediye başkanları ve il genel meclis üyeleri, (11/09/2021 tarihli ve 31595 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 4503 sayılı Cumhurbaşkanı kararı ile büyükşehir belediyesi ve il özel idaresi genel sekreterine ve bu görevde bulunmuş olanlara), sermayesinin yarısından fazlası Devlete ait olan kamu iktisadi teşebbüsleri ile sermayesinin tamamı Devlete ait olan anonim şirketlerin yönetim kurulu başkan ve üyeleri ile genel müdür ve yardımcılarına silah taşıma ve bulundurma yetkisi verildiği görülmektedir.

Bakılan davada, davacının ... tarihleri arasında Ankara Büyükşehir Belediye Başkanlığı EGO Genel Müdürü, ... tarihleri arasında Ankara Büyükşehir Belediye Başkanlığı ASKİ Genel Müdürü olarak görev yaptığı anlaşılmaktadır.

Kanunla kurulan Ankara Büyükşehir Belediyesine bağlı, yine kanunla kurulan ASKİ ve EGO Genel Müdürlüklerinde genel müdür olarak görev yapan davacının üst düzey yönetici olduğu ve özellik arz eden görevler yaptığı hususunda duraksama bulunmamaktadır.

Dava konusu Yönetmeliğin dayanağı olan 6136 sayılı Kanun'un 7. maddesinin 3. fıkrasında, belediye memur ve mensuplarına Cumhurbaşkanı kararı ile silah taşıma yetkisi verilebileceğinin düzenlemesine ve Yönetmelik ile belediye başkanları ve il genel meclis üyeleri, (dava konusu işlemlerin tesisinden sonra yürürlüğe giren düzenlemeye göre büyükşehir belediyesi ve il özel idaresi genel sekreterine ve bu görevde bulunmuş olanlara), sermayesinin yarısından fazlası Devlete ait olan kamu iktisadi teşebbüsleri ile sermayesinin tamamı Devlete ait olan anonim şirketlerin yönetim kurulu başkan ve üyeleri ile genel müdür ve yardımcılarına silah taşıma ve bulundurma yetkisinin verildiği görülmekte olup sayılan bu görevlilerin yaptıkları işler ve görevlerinin önem ve niteliği göz önünde bulundurulduğunda, Yönetmelikle bu kişilere silah taşıma ve bulundurma yetkisi tanınırken, kanunla kurulan büyükşehir belediyelerine bağlı olan ve yine kanunla kurulup kamu tüzel kişiliğini haiz kuruluşların en üst düzeyde görev yapan genel müdürlerine herhangi bir yasal engel olmamasına rağmen, bu görevleri nedeniyle silah taşıma ve bulundurma yetkisinin verilmemesinde eksik düzenleme sebebiyle hukuka uygunluk bulunmadığı düşünülmektedir.

Davacıya ait ... marka, ... seri nolu silah ve ... marka, ... seri nolu silah için verilen kamu görevlisi silah taşıma ruhsatının iptal edilerek söz konusu silahlara el konulmasına dair Ankara Valiliği'nin 05/02/2021 tarihli işlemi yönünden;

Dava konusu işlemin içeriğinde, yargı kararı gereğinin yerine getirilmesi amacıyla davacıya ait ... marka, ... seri numaralı silahın emanete alınmasına karar verildiği görülmekte ise de, anılan işlemin "Silahın Markası" bölümünde, "...", "Silahın Seri No" bölümünde, "..." ibarelerine yer verilmesi, aynı zamanda yargı kararının hem ... marka, ... seri nolu silah hem de ... marka, ... seri nolu silaha ilişkin olması, ayrıca davacı tarafından, dava dilekçesinde her iki silahına da el konulduğunun ileri sürülmesi ve bu hususun aksinin davalı idarelerce ortaya konulamaması karşısında, dava konusu işlem ile davacıya ait her iki silahın da emanete alındığı görülmüştür.

Davacıya ait söz konusu silahlara kamu görevlisi silah taşıma ruhsatı verilmesi istemiyle yapılan başvurunun, Ateşli Silahlar ve Bıçaklar ile Diğer Aletler Hakkında Yönetmeliğin 8. maddesinin 1. fıkrasının (e) bendinin (2) numaralı alt bendi kapsamına girmediğinden bahisle reddine karar verildiği, bu işlemin iptali istemiyle açılan davada, .... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla, maddede belirtilen genel müdür görevinin Başbakanlık ve bakanlıklara bağlı veya ilgili kurum ve kuruluşlarda görev yapanlarla sınırlı olacak şekilde sayılmadığı, hangi kurumda olduğuna bakılmaksızın genel müdür olarak görev yapanların anılan madde hükmünden yararlanabileceği gerekçesiyle işlemin iptaline karar verildiği, bunun üzerine Ankara Valiliğinin 19/10/2020 tarihli onayı ile söz konusu iki adet silahı için davacı adına kamu görevlisi silah taşıma ruhsatı düzenlendiği anlaşılmaktadır.

Anılan karara karşı davalı idarece yapılan istinaf başvurusu sonucunda, ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi'nin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla, davacının Ankara Büyükşehir Belediyesinde yaptığı genel müdürlük görevlerinin anılan madde hükmü kapsamında olmadığı gerekçesiyle istinaf başvurusunun kabulüne, Mahkeme kararının kaldırılmasına ve davanın reddine kesin olarak karar verilmesi üzerine Ankara Valiliğinin kamu görevlisi silah taşıma ruhsatı verilmesine yönelik 19/10/2020 tarihli onayı, dava konusu 05/02/2021 tarihli işlem ile iptal edilerek silahların emanete alınmasına karar verildiği görüldüğünden ve kanun yolu incelenmesinden geçerek kesinleşen yargı kararı gereğince söz konusu silahların emanete alındığı anlaşıldığından, dava konusu Ankara Valiliği'nin 05/02/2021 tarihli işleminin hukuka uygun olduğu düşünülmektedir.

Açılanan nedenlerle davacıya ait ... marka, ... seri numaralı silah için kamu görevlisi silah taşıma ruhsatı verilmesi istemli başvurunun reddine dair Ankara Valiliği'nin 31/03/2021 tarihli işlemi ile dava konusu Yönetmeliğin 8. maddesinin 1. fıkrasının (e) bendinin (2) nolu alt bendinin iptali, davacıya ait ... marka, ... seri nolu silah ve ... marka, ... seri nolu silah için verilen kamu görevlisi silah taşıma ruhsatının iptal edilerek söz konusu silahlara el konulmasına dair Ankara Valiliği'nin 05/02/2021 tarihli işleminin iptali isteminin reddi gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onuncu Dairesince Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

MADDİ OLAY VE HUKUKİ SÜREÇ :

Davacı, ... tarihleri arasında Ankara Büyükşehir Belediye Başkanlığı EGO Genel Müdürü, ... tarihleri arasında da Ankara Büyükşehir Belediye Başkanlığı ASKİ Genel Müdürü olarak görev yapmıştır.

Davacı tarafından, ... marka, ... seri numaralı silahına ait bulundurma ruhsatı ile ... marka (380 Auto), ... seri numaralı silahına ait taşıma ruhsatının, kamu görevlisi silah taşıma ruhsatı olarak yenilenmesi istemiyle yapılan başvurunun, Ateşli Silahlar ve Bıçaklar ile Diğer Aletler Hakkında Yönetmeliğin 8. maddesinin 1. fıkrasının (e) bendinin (2) numaralı alt bendi kapsamına girmediğinden bahisle 11/03/2020 tarihli Ankara Valiliği oluru ile reddine karar verilmiş, bu işlemin iptali istemiyle açılan davada, ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla, maddede belirtilen genel müdür görevinin Başbakanlık ve bakanlıklara bağlı veya ilgili kurum ve kuruluşlarda görev yapanlarla sınırlı olacak şekilde sayılmadığı, hangi kurumda olduğuna bakılmaksızın genel müdür olarak görev yapanların anılan madde hükmünden yararlanabileceği gerekçesiyle işlemin iptaline karar verilmiş, bunun üzerine Ankara Valiliğinin 19/10/2020 tarihli onayı ile söz konusu iki adet silahı için davacı adına kamu görevlisi silah taşıma ruhsatı düzenlenmiştir.

Anılan karara karşı davalı idarece yapılan istinaf başvurusu sonucunda, ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi'nin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla, davacının Ankara Büyükşehir Belediyesinde yaptığı genel müdürlük görevlerinin anılan madde hükmü kapsamında olmadığı gerekçesiyle istinaf başvurusunun kabulüne, Mahkeme kararının kaldırılmasına ve davanın reddine kesin olarak karar verilmiş, bunun üzerine Ankara Valiliğinin kamu görevlisi silah taşıma ruhsatı verilmesine yönelik 19/10/2020 tarihli onayı, dava konusu 05/02/2021 tarihli onayı ile yargı kararı gereğinin yerine getirilmesi amacıyla iptal edilerek silahların emanete alınmasına karar verilmiştir.

Öte yandan, davacının, ... marka, ... seri numaralı silahı için can güvenliğine istinaden verilen silah taşıma ruhsatının, kamu görevlisi silah taşıma ruhsatı olarak yenilenmesi istemli başvurusu da, aynı nedenle, Ateşli Silahlar ve Bıçaklar ile Diğer Aletler Hakkında Yönetmeliğin 8. maddesinin 1. fıkrasının (e) bendinin (2) numaralı alt bendi kapsamına girmediğinden bahisle Ankara Valiliği'nin 31/03/2021 tarihli Oluru ile reddedilmiştir.

Bakılan dava, davacıya ait ... ve ... marka silahlara verilen kamu görevlisi silah taşıma ruhsatlarının iptal edilerek söz konusu silahlarına el konulmasına dair Ankara Valiliği'nin 05/02/2021 tarihli oluru ile ... marka silahına ait ruhsatın kamu görevlisi silah taşıma ruhsatı olarak yenilenmesi isteminin reddine ilişkin Ankara Valiliği'nin 31/03/2021 tarihli olurunun ve bu işlemlerin dayanağı olan 01/06/1991 tarih ve 20888 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Ateşli Silahlar ve Bıçaklar ile Diğer Aletler Hakkında Yönetmeliğin 8. maddesinin 1. fıkrasının (e) bendinin, 10/05/2019 tarih ve 30770 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 1055 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile yeniden düzenlenen (2) nolu alt bendindeki eksik düzenlemenin iptali istemiyle 12/04/2021 tarihinde açılmıştır.

İNCELEME VE GEREKÇE :

USUL YÖNÜNDEN:

Davalılardan Cumhurbaşkanlığı tarafından, davacıya ait iki silaha verilen kamu görevlisi silah taşıma ruhsatının iptal edilerek söz konusu silahlarına el konulmasına dair Ankara Valiliği'nin 05/02/2021 tarihli işlemi yönünden, Ankara Valiliği tarafından ise dava konusu bütün işlemler yönünden davanın süre aşımı nedeniyle reddine karar verilmesi gerektiği ileri sürülmektedir.

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 7. maddesinin 1. fıkrasında, dava açma süresinin, özel kanunlarda ayrı süre gösterilmeyen hallerde Danıştayda ve idare mahkemelerinde altmış gün olduğu; 4. fıkrasında ise, ilanı gereken düzenleyici işlemlerde dava süresinin, ilan tarihini izleyen günden itibaren başlayacağı; ancak bu işlemlerin uygulanması üzerine, ilgililerin, düzenleyici işlem veya uygulama işlemi yahut her ikisi aleyhine birden dava açabilecekleri hükme bağlanmıştır.

Bakılmakta olan davada iptali istenilen Ankara Valiliği'nin 05/02/2021 tarihli işleminin davacıya 10/02/2021 tarihinde tebliğ edildiği anlaşılmış olup, bu tarihten itibaren 60 günlük dava açma süresinin son günü olan (11/04/2021 tarihi pazar gününe denk geldiğinden) 12/04/2021 tarihinde açılan davanın, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 7. maddesi uyarınca, anılan işlem yönünden süresinde açıldığı sonucuna varılmakta olup, davalı idarenin söz konusu itirazı yerinde görülmemiştir.

Öte yandan, davacı tarafından, 10/05/2019 tarih ve 30770 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 1055 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile yeniden düzenlenen Ateşli Silahlar ve Bıçaklar ile Diğer Aletler Hakkında Yönetmeliğin 8. maddesinin 1. fıkrasının (e) bendinin (2) nolu alt bendinin de eksik düzenleme içerdiğinden bahisle iptalinin istenildiği, ancak bu düzenlemeye karşı Resmi Gazete'de yayımlandığı 10/05/2019 tarihinden itibaren 60 günlük süre dolduktan sonra bakılan davanın açıldığı anlaşılmakta olup; ilan tarihinden itibaren işlemeye başlayan dava açma süresi içerisinde idari davaya konu edilmeyen düzenleyici işlemin, bu tarihten sonra davaya konu edilebilmesi, ilgililer hakkında uygulama işlemi tesis edilmiş olmasına bağlıdır.

Buna göre olayda, uygulama işlemi niteliğinde olan davacıya ait ... marka, ... seri numaralı silahı için kamu görevlisi silah taşıma ruhsatı verilmesi istemiyle yapılan başvurunun reddine dair Ankara Valiliği'nin 31/03/2021 tarihli işlemi ile dayanağı olan düzenleyici işlem niteliğindeki dava konusu Yönetmelik hükmünün iptalinin talep edildiği dikkate alındığında, dava konusu düzenleyici işlem yönünden de davanın süresinde açıldığı sonucuna varılmıştır.

Ayrıca, dava konusu edilen uygulama işlemleri ile düzenleyici işlem arasında hukuki yönden bağlılık bulunduğundan tek dilekçeyle dava açılmasında da usul hükümlerine aykırılık bulunmamaktadır.

ESAS YÖNÜNDEN:

İlgili Mevzuat:

6136 sayılı Ateşli Silahlar ve Bıçaklar ile Diğer Aletler Hakkında Kanun'un 7. maddesinde,

"Ateşli silahları ancak;

1. Cumhurbaşkanı, Başbakan, Cumhurbaşkanı yardımcıları, Bakanlar, Yasama Organı üyeleri ve Bakan yardımcıları ile bu görevlerde bulunmuş olanlar,

2. Özel kanunlarına göre silah taşıma yetkisine sahip bulunanlar,

3. Cumhurbaşkanı kararı ile silah taşıyabileceklerine karar verilen Devlet, belediye, özel idare ve kamu iktisadi teşebbüsleri memur ve mensupları,

4. A) Mahkeme kararı ile ya da haklarında verilen mahkûmiyet kararının sonucu olarak Türk Silahlı Kuvvetleri, Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığından tart ve ihraç edilenler, rütbesinin geri alınmasına hükmolunanlar ile 31/1/2013 tarihli ve 6413 sayılı Türk Silahlı Kuvvetleri Disiplin Kanunu hükümleri uyarınca ayırma işlemine tabi tutulanlar, 27/7/1967 tarihli ve 926 sayılı Türk Silâhlı Kuvvetleri Personel Kanununun 50 nci maddesinin birinci fıkrasının mülga (c) bendi, 18/3/1986 tarihli ve 3269 sayılı Uzman Erbaş Kanununun 16 ncı maddesinin üçüncü fıkrası ve 28/5/1988 tarihli ve 3466 sayılı Uzman Jandarma Kanununun mülga 15 inci maddesi uyarınca disiplinsizlik veya ahlaki durumları sebebiyle ayırma işlemine tabi tutulanlar, 3269 sayılı Kanunun 12 nci maddesi uyarınca başarısız görülenler ile 3466 sayılı Kanunun 13 ve 16 ncı maddeleri uyarınca ilişikleri kesilenler veya mülga 13/5/1971 tarihli ve 1402 sayılı Sıkıyönetim Kanununun 2 nci maddesi uyarınca emekli edilenler ile 31/1/2018 tarihli ve 7068 sayılı Genel Kolluk Disiplin Hükümleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Kabul Edilmesine Dair Kanun gereğince meslekten veya Devlet memurluğundan çıkarılanlar hariç olmak üzere; emekli subay, astsubay, uzman jandarma ve uzman erbaşlar ile mecburi hizmetini tamamlayarak istifa etmek suretiyle Türk Silahlı Kuvvetleri, Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığından ayrılan subay, astsubay ve uzman jandarmalar ile en az on yıl görev yapıp sözleşmelerinin uzatılmaması sonucu veya kendi isteğiyle Türk Silahlı Kuvvetleri, Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığından ayrılan uzman erbaşlar ile en az on yıl görev yapmış olmak kaydıyla istifa etmek veya kurum değiştirmek suretiyle Emniyet Genel Müdürlüğünden ayrılan emniyet hizmetleri sınıfı personeli,

B) Disiplin kurulları veya mahkeme kararıyla meslekten veya Devlet memurluğundan çıkarılanlar ya da haklarında verilen mahkûmiyet kararı sonucu memuriyetle ilişiği kesilenler veya sicilen ya da mülga 1402 sayılı Kanunun 2 nci maddesi gereğince emekli edilenler hariç olmak üzere,

a) Vali, vali muavini, kaymakam ve bucak müdürlüğünden veya mülki idare amirliği hizmetlerinden,

b) Hakim ve Cumhuriyet savcısı ile bu meslekten sayılanlardan,

c) Emniyet hizmetleri sınıfına dahil kadrolarda çalışan personelden,

d) MİT hizmetleri mensuplarından,

e) Büyükelçi unvanlarından,

f) Cumhurbaşkanlığı merkez teşkilatında Cumhurbaşkanı Özel Kalem Müdürü ve Cumhurbaşkanlığına bağlı kurum ve kuruluşların en üst yöneticileri ile Cumhurbaşkanı başdanışmanlarından,

g) Gümrükler Muhafaza Genel Müdürlüğünde Genel Müdür, Genel Müdür Yardımcısı, Daire Başkanı ile merkez ve taşra teşkilatında görevli Kaçakçılık ve İstihbarat Müdürü, Bölge Amiri, Kısım Amiri ve Gümrük Muhafaza Memuru unvanlarından,

ğ) Ceza İnfaz Kurumu başkontrolörleri ve kontrolörleri, birinci ve ikinci müdürleri, idare memurları, infaz ve koruma başmemurları ve memurları ile denetimli serbestlik müdür ve müdür yardımcılarından,

h) Orman muhafaza memurları ve orman bölge şeflerinden, emekli olanlar.

5. Cumhurbaşkanınca çıkarılan yönetmelikte belirlenecek esaslara göre valiler tarafından verilecek izin vesikasını alanlar,

6. 18/3/1924 tarihli ve 442 sayılı Köy Kanununun 74 üncü maddesine göre görevlendirilen güvenlik korucularından hâlihazırda görevde bulunanlar ile aynı Kanunun mülga ek 16 ncı maddesinin birinci fıkrasına ve 27/5/2007 tarihli ve 5673 sayılı Köy Kanununda ve Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanunun geçici 1 inci maddesine göre görevleriyle ilişiği kesilenler,

7. (Dava konusu işlemlerin tesis edildiği tarihlerde yürürlükte olan haliyle) Yapılan soruşturma sonucu veya kesinleşmiş yargı kararı üzerine görevine son verilenler ile terör örgütlerine veya Milli Güvenlik Kurulunca Devletin milli güvenliğine karşı faaliyette bulunduğuna karar verilen yapı, oluşum veya gruplara üyeliği, mensubiyeti veya iltisakı yahut bunlarla irtibatı olanlar hariç olmak üzere, en az bir dönem köy veya mahalle muhtarlığı ya da belediye başkanlığı yapmış bulunanlar, taşıyabilirler veya mesken ya da işyerinde bulundurabilirler." hükümlerine yer verilmiştir.

01/06/1991 tarih ve 20888 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Ateşli Silahlar ve Bıçaklar ile Diğer Aletler Hakkında Yönetmeliğin "Amaç ve kapsam" başlıklı 1. maddesinde, "Bu Yönetmeliğin amacı, 6136 sayılı Ateşli Silahlar ve Bıçaklar ile Diğer Aletler Hakkında Kanun kapsamında bulunan her türlü ateşli silahlarla mermilerinin ve bıçaklarla salt saldırı ve savunmada kullanılmak üzere özel olarak yapılmış bulunan diğer aletlerin memlekete sokulması, yapılması, satılması, satın alınması, taşınması veya bulundurulmasına ilişkin usul ve esasları düzenlemektir.

Bu Yönetmelik, Kanun kapsamındaki silahlarla ilgili ruhsatların düzenlenmesini, yenilenmesini, gerektiğinde geri alınmasını veya iptalini, bağış, satış veya veraseten intikal yolu ile el değiştirmesini, ruhsata bağlanan silahların kayıt ve tescilini, bıçak ve diğer aletler ile benzerlerinin yapım, kullanım ve naklini, armağan, hatıra ve antika silahların neler olduğunu, silah ve mermi edinilmesini, silahların yurdumuza daimi ya da geçici olarak ithal edilmesini, trap-skeet atış alanı ile tabanca ve tüfek atış poligonu açılmasını ve bunların denetlenmesini, ateşli silahlar için tamir yeri açılmasını, yivli ve yivsiz av ve spor silahları ile aksamlarının ve bunlara ait mermilerinin yurda sokulması esaslarını, bunlarla ilgili izin, kayıt ve tescil işlemlerini kapsar." hükmüne; "Silah taşımalarına izin verilen kamu görevlileri" başlıklı 8. maddesinin 1. fıkrasının (e) bendinde,

"Özellik arzeden görev yapanlardan;

1) (Değişik:RG-10/5/2019-30770-C.K.-1055/3 md.) Cumhurbaşkanlığı İdari İşler Başkanı, TBMM Genel Sekreteri veya bu görevde bulunmuş olanlara,

2) (Değişik:RG-10/5/2019-30770-C.K.-1055/3 md.) Sayıştay Başkan ve üyeleri, müsteşar, Bakanlar Kurulu Sekreteri, teftiş ve denetim görevi ifa eden kurul başkanları, Başbakanlık ve bakanlıklara bağlı veya ilgili kurum ve kuruluşların başkanları ile müsteşar yardımcısı, Başbakan başmüşaviri, genel müdür ve bu görevlerde bulunmuş olanlara,

3) (Değişik:RG-10/5/2019-30770-C.K.-1055/3 md.) Cumhurbaşkanlığı merkez teşkilatında Cumhurbaşkanı özel kalem müdürü, başdanışmanı, danışmanı, idari işler başkan yardımcısı, genel müdür, daire başkanı ve idari işler başkanı özel kalem müdürüne, Devlet Denetleme Kurulu Başkanı ve üyelerine, Cumhurbaşkanlığına bağlı kurum ve kuruluşlarının en üst yöneticilerine, Cumhurbaşkanlığı ofis başkanlarına, bu görevlerde bulunmuş olanlara; TBMM Başkanı, Cumhurbaşkanı Yardımcıları ve bakanlıklar özel kalem müdürlerine,

4) (Değişik:RG-10/5/2019-30770-C.K.-1055/3 md.) (…)(2) Cumhurbaşkanlığı, bakanlıklar ve merkezi yönetim kapsamında yer alan diğer kamu kurum ve kuruluşları ile kamu iktisadi teşebbüslerinde asli görevleri ve kadroları teftiş ve denetim olan kamu görevlileri ile Sayıştay başraportör, raportör, başsavcı, savcı, denetçi ve denetçi yardımcılarına,

5) (Değişik : 16/11/1992 - 92/3721 K.) Büyükelçi, elçi, daimi temsilci, daimi temsilci yardımcısı, başkonsolos, başkonsolos yardımcısı, konsolos ve muavin konsolos olarak görev yapmış olanlardan halen Dışişleri Bakanlığı kadrosunda çalışanlara.

6) (Değişik: 17/7/2017 - 2017/10643 K.) Sermayesinin yarısından fazlası Devlete ait olan kamu iktisadi teşebbüsleri ile sermayesinin tamamı Devlete ait olan anonim şirketlerin yönetim kurulu başkan ve üyeleri ile genel müdür ve yardımcılarına,

7) Karayolları bölge müdürleri, bölge müdür yardımcıları ve şube şeflerine (görevlerinin devamı süresince demirbaşa kayıtlı silahları veya varsa zati silahlarını taşıyabilirler),

8) (Ek: 2/4/1997-97/9510 K.; Değişik: 17/7/2017 - 2017/10643 K.) Radyo ve Televizyon Üst Kurulu, Sermaye Piyasası Kurulu, Rekabet Kurulu, Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurulu, Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurulu, Kamu İhale Kurulu, Tütün ve Alkol Piyasası Düzenleme Kurulu ile Enerji Piyasası Düzenleme Kurulu başkan ve üyelerine,

9) (Ek: 2/4/1997 - 97/9510 K.) Belediye başkanları ve il genel meclisi üyelerine,

10) (Ek: 2/4/1997 - 97/9510 K.) Emniyet Genel Müdürlüğü kadrolarında çalışan emniyet hizmetleri sınıfı personeli dışındaki diğer personele,

11) (Ek: 2/4/1997 - 97/9510 K.) İçişleri Bakanlığı merkez kadrolarında görevli genel müdür yardımcıları, başkanlar ve daire başkanlarına.

12) (Ek:2/12/1999 - 99/13749 K.) Bilfiil görev yaptıkları sırada demirbaşa kayıtlı silahları taşımaları kaydıyla defterdar ve mal müdürlerine,

13) (Ek: 2/12/1999 - 99/13749 K.) Bilfiil görev yaptıkları sırada demirbaşa kayıtlı silahları taşımaları kaydıyla Köy Hizmetleri Genel Müdürlüğü'ne bağlı bölge müdürleri, bölge müdür yardımcıları ve il müdürleri ile aynı Genel Müdürlüğün bölge ve il müdürlüklerinde arazide kontrollük görevi yapan kadrolu teknik personele,

14) (Ek: 15/4/2004-2004/7151 K.; Değişik: 17/7/2017 - 2017/10643 K.) Millî Savunma Bakanlığı Akaryakıt İkmal ve NATO POL Tesisleri İşletme Başkanlığı Başkan, başkan yardımcıları, daire başkanları, bölge müdürleri, işletme müdürleri, tank çiftlikleri başteknisyenleri ve pompa istasyonları başteknisyenlerine,

15- (Ek: 17/7/2017 - 2017/10643 K.) 18/3/1924 tarihli ve 442 sayılı Köy Kanununun 74 üncü maddesine göre görevlendirilen güvenlik korucularından hâlihazırda görevde bulunanlara (en fazla bir adet silah için).

(Değişik: 13/1/1992 - 92/2635 K.) Birinci fıkranın (a) bendinde belirtilenler ile (e) bendinin (1),(2) ve (3) numaralı alt bentlerinde sayılanlardan ayrıca silah bulundurma yetkisine sahip olanlar, hiç bir işleme ve harca gerek kalmaksızın bu silahlarını da taşıyabilirler.

(Değişik son fıkra: 2/12/1999 - 99/13749 K.) Birinci fıkranın (b) bendinin (1) numaralı alt bendi ile (e) bendinin (9) numaralı alt bendinde belirtilen görevliler için, 2972 sayılı Mahalli İdareler ile Mahalle Muhtarlıkları ve İhtiyar Heyetleri Seçimi Hakkında Kanun hükümlerine göre seçimle bu görevlere gelmiş olma şartı aranır.

(Ek fıkra: 17/7/2017 - 2017/10643 K.) 442 sayılı Kanunun 74 üncü maddesine göre görevlendirilen güvenlik korucularından hâlihazırda görevde bulunanlar ile aynı Kanunun mülga ek 16 ncı maddesinin birinci fıkrası ve 27/5/2007 tarihli ve 5673 sayılı Köy Kanununda ve Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanunun geçici 1 inci maddesine göre görevleriyle ilişikleri kesilenlerin edinecekleri en fazla bir adet silaha ait taşıma veya bulundurmaya yetki veren kayıt ve belgeler her türlü vergi, resim ve harçtan muaftır.

(Ek fıkra: 17/7/2017 - 2017/10643 K.) Bu madde ve 9 uncu madde uyarınca taşıma ruhsatlarının verilmesinde kişinin görevinde asaleten bulunmuş olması şartı aranır.

" hükümlerine yer verilmiştir.

Öte yandan, dava konusu işlemlerin tesis edildiği tarihten sonra 11/09/2021 tarihli ve 31595 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Ateşli Silahlar ve Bıçaklar ile Diğer Aletler Hakkında Yönetmelikte Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmeliğin 2. maddesi ile Ana Yönetmeliğin 8. maddesinin 1. fıkrasının (e) bendine eklenen (17) numaralı alt bendinde; büyükşehir belediyesi genel sekreteri, il özel idaresi genel sekreteri ve bu görevde bulunmuş olanlara da kamu görevlisi silah taşıma ruhsatının verileceği öngörülmüştür.

Ayrıca, davanın açıldığı tarihten sonra, 26/08/2022 tarih ve 31935 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 25/08/2022 tarihli ve 5991 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı eki Ateşli Silahlar ve Bıçaklar ile Diğer Aletler Hakkında Yönetmelikte Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik'in 2. maddesiyle, dava konusu bent,

"2) Sayıştay Başkan ve üyeleri, müsteşar, Bakanlar Kurulu Sekreteri, teftiş ve denetim görevi ifa eden kurul başkanları, Başbakanlık ve bakanlıklara bağlı veya ilgili kurum ve kuruluşların başkanları ile müsteşar yardımcısı, Başbakan başmüşaviri, genel müdür, büyükşehir belediyelerine bağlı olarak kanunla kurulan ve kamu tüzel kişiliğini haiz kuruluşların genel müdürleri ve bu görevlerde bulunmuş olanlara," şeklinde yeniden düzenlenmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME:

1- Yönetmeliğin 8. maddesinin 1. fıkrasının (e) bendinin dava konusu (2) nolu alt bendinin incelenmesi:

İşbu davada Dairemizce dava konusu Yönetmelik kuralının eksik düzenlendiği gerekçesiyle verilen yürütmenin durdurulması isteminin kısmen kabulü, kısmen reddi yolundaki 18/01/2022 tarihli kararın, davalı Cumhurbaşkanlığına 04/05/2022 tarihinde tebliği üzerine, 26/08/2022 tarih ve 31935 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 25/08/2022 tarihli ve 5991 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı eki Ateşli Silahlar ve Bıçaklar ile Diğer Aletler Hakkında Yönetmelikte Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik'in 2. maddesiyle, dava konusu bent yeniden düzenlenmiş ve "büyükşehir belediyelerine bağlı olarak kanunla kurulan ve kamu tüzel kişiliğini haiz kuruluşların genel müdürleri ve bu görevlerde bulunmuş olanlara" da silah taşıma ruhsatı verileceği öngörülmüş ise de; bahse konu düzenlemenin yargı kararının gereğinin yerine getirilmesi amacıyla yürürlüğe konulduğu anlaşıldığından, davanın konusuz kaldığından bahsedilemeyeceği sonucuna varılarak uyuşmazlığın esasının incelenmesi uygun görülmüştür.

6136 sayılı Ateşli Silahlar ve Bıçaklar ile Diğer Aletler Hakkında Kanun'un 7. maddesinde, ateşli silahları kimlerin taşıyacakları belirlenmiş; maddenin 3. fıkrasında, devlet, belediye, özel idare ve kamu iktisadi teşebbüsleri memur ve mensuplarına Cumhurbaşkanı kararı ile silah taşıma yetkisi verilebileceği hükme bağlanmış; 5. fıkrasında, "Cumhurbaşkanınca çıkarılacak Yönetmelikte belirlenecek esaslara göre valiler tarafından verilecek izin vesikası alanların" da ateşli silahları taşıyabilecekleri veya mesken ya da işyerinde bulundurabilecekleri açıklanmıştır. Kanun'un bu hükmüyle, kamu görevlilerinden, yaptıkları işler ve görevlerinin niteliğinden kaynaklanan bazı nedenlerle hayatları harici ve ciddi şekilde tehlikeye maruz kalabilecek olanlara, bu tehlikeleri bertaraf edici önlem olarak, silah taşıma yetkisi verilmesi amaçlanmıştır.

Ateşli Silahlar ve Bıçaklar ile Diğer Aletler Hakkında Yönetmelikte ise kimlere silah taşıma ruhsatı verilebileceği tek tek sayılmak suretiyle belirlenmiş olup, bulunulan görevin taşıdığı önemden hareketle silah taşıma yetkisine sahip olabilecek kamu görevlileri unvanları da sayılarak belirlenmiştir. Bu kapsamda, Yönetmeliğin 8. maddesinin 1. fıkrasının (e) bendinin dava konusu edilen (2) numaralı alt bendinde silah ruhsatı verilebilecekler arasında, "Sayıştay Başkan ve üyeleri, müsteşar, Bakanlar Kurulu Sekreteri, teftiş ve denetim görevi ifa eden kurul başkanları, Başbakanlık ve bakanlıklara bağlı veya ilgili kurum ve kuruluşların başkanları ile müsteşar yardımcısı, Başbakan başmüşaviri, genel müdür ve bu görevlerde bulunmuş olanlara" yer verilmiştir.

Dava konusu edilen Yönetmelik maddesinde, yalnızca Başbakanlık ve bakanlıkların "ana hizmet birimleri"nin en üst düzeydeki yöneticileri olan müsteşar, müsteşar yardımcıları ve genel müdürler ile yine bakanlığın hizmet ve görev alanına giren ana hizmetleri yürütmek üzere ve bakanlığa bağlı veya ilgili olarak kurulan kamu kurumlarının en üst seviyedeki yöneticilerine yer verilmiş olup, mahalli idarelerin genel müdürlerine yer verilmediği; diğer bir ifadeyle büyükşehir belediyelerine bağlı Genel Müdürlüklerde görev yapan genel müdürlerin Yönetmeliğin 8. maddesinin 1. fıkrasının (e) bendinin dava konusu edilen (2) numaralı alt bendi kapsamında olmadığı sonucuna varılmıştır.

Kamu düzeninin, genel asayişin, kamu yararının korunması amacıyla temel hak ve hürriyetlerin, Anayasanın sözüne ve ruhuna uygun olarak kanunla sınırlanabileceği Anayasa kuralıyla benimsenmiş olup, bir temel hak ve özgürlük olarak tanımlanamayacak olan silah taşıma ya da bulundurma ruhsatı almanın herkese tanınmış bir hak olarak değerlendirilmesi mümkün değildir. Belirlenen çerçevede, silah taşıma ve bulundurmaya ilişkin düzenlemelerde konuya özgü ve takdir yetkisi içinde kurallara yer verilebileceği ve dayanağı Kanun hükümlerini aşmamak üzere sınırlamalar yapılabileceği açıktır.

Nitekim, Ateşli Silahlar ve Bıçaklar ile Diğer Aletler Hakkında Yönetmeliğin 8. maddesinde, belediye başkanları ve il genel meclis üyeleri, (11/09/2021 tarihli ve 31595 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 4503 sayılı Cumhurbaşkanı kararı ile büyükşehir belediyesi ve il özel idaresi genel sekreterine ve bu görevde bulunmuş olanlara), sermayesinin yarısından fazlası Devlete ait olan kamu iktisadi teşebbüsleri ile sermayesinin tamamı Devlete ait olan anonim şirketlerin yönetim kurulu başkan ve üyeleri ile genel müdür ve yardımcılarına silah taşıma ve bulundurma yetkisi verildiği görülmektedir.

Buna göre, büyükşehir belediyelerine bağlı Genel Müdürlüklerin genel müdürlerinin söz konusu düzenlemeler karşısında, bu görevleri nedeniyle silah taşıma ve bulundurma yetkisinin olup olmadığının uyuşmazlığın çözümü için açıklığa kavuşturulması, bu çerçevede, öncelikle davacının genel müdürlük görevinde bulunduğu Ankara Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü (ASKİ Genel Müdürlüğü) ile Elektrik Gaz Otobüs Genel Müdürlüğü (EGO Genel Müdürlüğü)'nün hukuki statülerinin irdelenmesi gerekmektedir.

Anayasa'nın 127. maddesinde, mahalli idarelerin; il, belediye veya köy halkının mahalli müşterek ihtiyaçlarını karşılamak üzere kuruluş esasları kanunla belirtilen ve karar organları, gene kanunda gösterilen, seçmenler tarafından seçilerek oluşturulan kamu tüzel kişileri olduğu, mahalli idarelerin kuruluş ve görevleri ile yetkilerinin, yerinden yönetim ilkesine uygun olarak kanunla düzenleneceği öngörülmüştür.

5393 sayılı Belediye Kanunu'nun "Belediyenin görev ve sorumlulukları" başlıklı 14. maddesinin (a) bendinde, belediyenin mahalli müşterek nitelikte olmak koşuluyla, imar, su, kanalizasyon, ulaşım gibi kentsel altyapı ile şehir içi trafik hizmetlerini yapacağı veya yaptırabileceği hükme bağlanmıştır.

5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu'nun 7. maddesinin (f) bendinde, ulaşım ve toplu taşıma hizmetlerini plânlamak ve koordinasyonu sağlamak; kara, deniz, su ve demiryolu üzerinde işletilen her türlü servis ve toplu taşıma araçları sayılarını, bilet ücret ve tarifelerini, zaman ve güzergâhlarını belirlemek, durak yerlerini tespit etmek; kanunların belediyelere verdiği trafik düzenlemesinin gerektirdiği bütün işleri yürütmek; (p) bendinde, büyükşehir içindeki toplu taşıma hizmetlerini yürütmek ve bu amaçla gerekli tesisleri kurmak, kurdurmak, işletmek veya işlettirmek; (r) bendinde ise, su ve kanalizasyon hizmetlerini yürütmek, bunun için gerekli baraj ve diğer tesisleri kurmak, kurdurmak ve işletmek hususları büyükşehir belediyesinin görev, yetki ve sorumlulukları arasında sayılmıştır.

2560 sayılı İstanbul Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü Kuruluş ve Görevleri Hakkında Kanun'un "Kuruluş" başlıklı değişik 1. maddesinin 1. fıkrasında, İstanbul Büyükşehir Belediyesinin su ve kanalizasyon hizmetlerini yürütmek ve bu amaçla gereken her türlü tesisi kurmak, kurulu olanları devralmak ve bir elden işletmek üzere İstanbul Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğünün kurulduğu; 4. fıkrasında, İstanbul Su ve Kanalizasyon İdaresinin, İstanbul Büyükşehir Belediyesine bağlı müstakil bütçeli ve kamu tüzel kişiliğini haiz bir kuruluş olduğu, İSKİ personelinin 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu hükümlerine tabi olduğu; 11. maddesinin 1. fıkrasında, İSKİ Genel Müdürünün İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanının teklifi üzerine Çevre ve Şehircilik Bakanı tarafından atanacağı düzenlenmiş; 6. fıkrasında ise, İSKİ'nin bu Kanun hükümlerince ve amacı doğrultusunda çalışmasını ve yönetilmesini sağlamak, idare ve yargı organlarında üçüncü kişilere karşı İSKİ'yi temsil etmek, yönetmelikleri, yıllık bütçe, beş yıllık plan ve yıllık yatırım programlarını, bilanço ve personel kadro taslaklarını hazırlayıp Yönetim Kuruluna sunmak, bütçe, iş ve yatırım programları uyarınca harcama yapmak, 23. maddeye göre çıkarılacak yönetmeliğe uygun olarak su satışına ve kullanılmış suların uzaklaştırılması giderlerine ilişkin tarifeyi hazırlayıp yönetim kuruluna sunmak, gerektiğinde Yönetim Kurulu kararı ile kuruluşta yeni düzenlemeler yapmak, alım, satım ve ihale işlerinin hazırlıkları ile yönetim kurulunun vereceği yetki dahilinde alım, satım, ihale ve kira işlerini yapmak, bunlardan yetkisi dışında kalanları yönetim kuruluna sunmak, Genel Kurul ve Yönetim Kurulu kararlarını uygulamak, Yönetim Kurulunca atamalar dışında kalan memurları atamak ve işçi almak, karara bağlanmasını gerekli gördüğü konu ve önerileri Yönetim Kuruluna veya Genel Kurula sunmak, Genel Müdürün görevleri arasında sayılmış; aynı Kanun'un Ek 5. maddesinde, bu Kanun'un diğer büyükşehir belediyelerinde de uygulanacağı hükme bağlanmış olup, Kanun'un ekinde yer alan Ek-1 sayılı Cetvel'de ise, Genel Müdürün 1. derece kadroda, Genel İdari Hizmetler sınıfında olduğu görülmüştür.

Öte yandan, 25/03/1987 tarihli ve 19411 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 87/11594 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı eki "Ankara, İzmir ve Adana Büyükşehir Belediyelerinde Kurulacak Su ve Kanalizasyon İdarelerinin Adına, Kadrolarına, Mevcut Personelinin ve Mal Varlığının Devrine Dair Esasların" 1. maddesinde, "Ankara, İzmir, Adana Büyükşehir Belediyeleri'nde su ve kanalizasyon hizmetlerini yürütmek üzere Ankara Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü, İzmir Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü ve Adana Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü kurulmuştur." düzenlemesi yer almıştır.

4325 sayılı Ankara Elektrik ve Havagazı ve Adana Elektrik Müesseselerinin İdare ve İşletmeleri Hakkında Kanun'un 1. maddesinin 1. fıkrasında, Ankara elektrik ve havagazı ve Adana elektrik hizmetlerini görmek üzere bu şehirler belediyelerince (Ankara Elektrik ve Havagazı İşletme Müessesesi) ve (Adana Elektrik İşletme Müessesesi) adlariyle birer müessese kurulacağı; 2. fıkrasında, bu müesseselerin, hükmi şahsiyeti haiz olmak ve adı geçen belediyelere bağlı bulunmak üzere birer umum müdürlük veya müdürlük tarafından bu kanunda yazılı esaslara ve hususi hukuk hükümlerine göre idare edileceği; ''İdare ve murakabe'' başlıklı 5. maddesinde, umum müdürlerinin veya müdürlerin bütün idare ve muamelelerinden belediyelere karşı mesul olup müesseseleri harice karşı temsil edecekleri; 6. maddesinin 1. fıkrasında, işletme müesseselerinin umum müdürünün, müdürünün, varsa muavinlerinin belediye reislerinin inhasiyle mahallin valisi tarafından, kısım müdürleriyle hukuk müşavirlerinin ve servis amirlerinin umum müdürlerin veya müdürlerin inhası üzerine belediye reisi tarafından, tayin ve istihdam edilecekleri hükme bağlanmıştır.

Ankara Büyükşehir Belediye Başkanlığı EGO Genel Müdürlüğü Kuruluş Görev ve Çalışma Esaslarına İlişkin Yönetmelik'in "Amaç" başlıklı 1. maddesinde, bu Yönetmeliğin amacının, EGO Genel Müdürlüğünün hizmetlerini ve bu hizmetleri yürütecek birimler ile bunların görev, yetki ve sorumluluklarını belirlemek olduğu; "Kuruluşun yasal dayanağı ve nitelikleri" başlıklı 5. maddesinde, EGO Genel Müdürlüğünün, 4325 ve 5363 sayılı Kanunlarla oluşmuş ve bu kanunlardaki esaslara ve özel hukuk hükümlerine göre idare edilen, Ankara Büyükşehir Belediyesine bağlı, tüzel kişiliği olan ve kamusal görev yapan bir Genel Müdürlük olduğu; "Görev ve kuruluş" başlıklı 6. maddesinde, 4325 ve 5363 sayılı yasalarla verilen görevler ile Ankara Büyükşehir Belediyesi mücavir alan sınırları içerisinde, halkın toplu ulaşım gereksinimlerini günün şartlarına uygun ve en iyi şekilde karşılamanın, bunun için gerekli tüm planlama, projelendirme, tesis kurma, işletme, işlettirme, sevk, idare ve denetim vb. işleri modern işletme prensiplerine göre yapmanın, EGO Genel Müdürlüğünün görevi olduğu; "Genel Müdürün görev, yetki ve sorumluluğu" başlıklı 8. maddesinde ise, İdare Encümeninin başkanı ve üst yönetici olarak kanunların verdiği görevleri yapacağı ve yetkilerini kullanacağı, kuruluşu idari ve adli yargı organları ile üçüncü şahıslar nezdinde temsil edeceği ya da ettireceği, yıllık bütçelerde öngörülen temsil, tören ve ağırlama giderlerinin kullanılışına ilişkin düzenlemeyi sağlayacağı, kuruluşa ve kuruluş çalışanlarına ilişkin denetim, inceleme ve soruşturma onayını vereceği, yetkilerinin bir kısmını genel hükümler uyarınca devredebileceği ve geri alabileceği, yokluğunda kendisine kimin vekâlet edeceğini önererek, Ankara Büyükşehir Belediye Başkanının onayına sunacağı, görev ve yetkilerinin kullanılmasında Ankara Büyükşehir Belediye Başkanına karşı sorumlu olacağı öngörülmüştür.

Yukarıda açık metinlerine yer verilen mevzuat bir bütün olarak değerlendirildiğinde; ASKİ Genel Müdürlüğü'nün kanunla kurulduğu, görev ve yetkilerinin kuruluş amacına özgü hizmet alanı çerçevesinde tek tek belirlendiği, kuruluşun genel müdür tarafından idare edileceği, bu müessesenin, müstakil bütçeli, belediyeye bağlı ve kamu tüzel kişiliğini haiz bir kuruluş olarak tanımlandığı, personelinin 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu hükümlerine tabi olduğu, genel müdürünün Büyükşehir Belediye Başkanı'nın teklifi üzerine Çevre ve Şehircilik Bakanı tarafından atandığı ve genel idare hizmetler sınıfında yer aldığı; EGO Genel Müdürlüğü'nün ise, yine kanunla müessese adıyla kurulduğu, kuruluşun genel müdürlük veya müdürlük tarafından idare edileceği, genel müdürün, müdürün, varsa yardımcılarının belediye başkanlarının önerisiyle mahallin valisi tarafından tayin ve istihdam edilecekleri, genel müdürlerin veya müdürlerin bütün idare ve muamelelerinden belediyelere karşı mesul oldukları, genel müdürün üst yönetici olarak kanunların verdiği görevleri yapabileceği, bu müesseslerde bulunan idare encümenlerinin ve murakıpların belediye meclisince seçileceği ve bu müesseselerin belediyeye bağlı ve kamu tüzel kişiliğini haiz, kamusal görev yapan bir kuruluş olarak tanımlandığı görülmektedir.

Bu açıklamalar ışığında, kanunla kurulan Ankara Büyükşehir Belediyesine bağlı, yine kanunla kurulan ASKİ ve EGO Genel Müdürlüklerinde genel müdür olarak görev yapan davacının üst düzey yönetici olduğu ve özellik arz eden görevler yaptığı hususunda duraksama bulunmamaktadır.

Bu durumda, yukarıda sayılan görevlilerin yaptıkları işler ve görevlerinin önem ve niteliği göz önünde bulundurulduğunda, Yönetmelikle bu kişilere silah taşıma ve bulundurma yetkisi tanınırken, kanunla kurulan büyükşehir belediyelerine bağlı olan ve yine kanunla kurulup kamu tüzel kişiliğini haiz kuruluşların en üst düzeyde görev yapan genel müdürlerine herhangi bir yasal engel olmamasına rağmen, bu görevleri nedeniyle silah taşıma ve bulundurma yetkisinin verilmemesinde eksik düzenleme sebebiyle hukuka uygunluk bulunmamakta olup, dava konusu düzenlemenin iptaline karar verilmesi gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.

2-Davacıya ait ... marka, ... seri nolu silah ve ... marka, ... seri nolu silah için verilen kamu görevlisi silah taşıma ruhsatının iptal edilerek söz konusu silahlara el konulmasına dair Ankara Valiliği'nin 05/02/2021 tarihli işlemin incelenmesi:

Davacıya ait söz konusu silahlara kamu görevlisi silah taşıma ruhsatı verilmesi istemiyle yapılan başvurunun, Ateşli Silahlar ve Bıçaklar ile Diğer Aletler Hakkında Yönetmeliğin 8. maddesinin 1. fıkrasının (e) bendinin (2) numaralı alt bendi kapsamına girmediğinden bahisle reddine karar verildiği, bu işlemin iptali istemiyle açılan davada, ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla, maddede belirtilen genel müdür görevinin Başbakanlık ve bakanlıklara bağlı veya ilgili kurum ve kuruluşlarda görev yapanlarla sınırlı olacak şekilde sayılmadığı, hangi kurumda olduğuna bakılmaksızın genel müdür olarak görev yapanların anılan madde hükmünden yararlanabileceği gerekçesiyle işlemin iptaline karar verildiği, bunun üzerine Ankara Valiliğinin 19/10/2020 tarihli onayı ile söz konusu iki adet silahı için davacı adına kamu görevlisi silah taşıma ruhsatı düzenlendiği anlaşılmaktadır.

Bu durumda, yukarıda anılan ve kanun yolu incelenmesinden geçerek kesinleşen yargı kararı gereğince söz konusu silahların emanete alındığı anlaşıldığından, dava konusu Ankara Valiliği'nin 05/02/2021 tarihli işleminde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

3-Davacıya ait ... marka, ... seri numaralı silah için kamu görevlisi silah taşıma ruhsatı verilmesi istemli başvurunun reddine dair Ankara Valiliği'nin 31/03/2021 tarihli işlemin incelenmesi:

Davacı tarafından 11/11/2025 tarihinde kayda giren dilekçeyle, uyuşmazlığa konu silahları için davalı Valilikçe kamu görevlisi silah taşıma ruhsatı düzenlendiği, bu nedenle davanın konusuz kaldığı belirtilmiş ise de; dava konusu Yönetmelik kuralının irdelendiği kısımda da belirtildiği üzere, işbu davada Dairemizce verilen yürütmenin durdurulması isteminin kısmen kabulü, kısmen reddi yolundaki 18/01/2022 tarihli kararın, davalılara 04/05/2022 tarihinde tebliği üzerine, 26/08/2022 tarih ve 31935 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 25/08/2022 tarihli ve 5991 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı eki Ateşli Silahlar ve Bıçaklar ile Diğer Aletler Hakkında Yönetmelikte Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik'in 2. maddesiyle, dava konusu bendin yeniden düzenlenerek "büyükşehir belediyelerine bağlı olarak kanunla kurulan ve kamu tüzel kişiliğini haiz kuruluşların genel müdürleri ve bu görevlerde bulunmuş olanlara" da kamu görevlisi silah taşıma ruhsatı verileceğinin öngörüldüğü, bunun ardından da davacıya ait silah için taşıma ruhsatı düzenlendiği anlaşılmaktadır. Dolayısıyla, bahse konu Yönetmelik değişikliği ile ruhsat düzenleme işleminin, yargı kararının gereğinin yerine getirilmesi amacıyla tesis edildiği, bu haliyle davanın konusuz kaldığından bahsedilemeyeceği sonucuna varılarak uygulama işlemi yönünden de uyuşmazlığın esasının incelenmesi uygun görülmüştür.

Dava konusu işlemin dayanağı olan Yönetmelik hükmü, eksik düzenleme içerdiği, ASKİ veya EGO Genel Müdürlüklerinde genel müdür olarak görev yapanların da üst düzey yönetici olduğunun ve özellik arz eden görevler yaptığının kabulü gerektiği gerekçesiyle iptal edilmiştir.

Bu durumda, büyükşehir belediyesine bağlı EGO ve ASKİ genel müdürlerine ve bu görevlerde bulunmuş olanlara da silah taşıma ve bulundurma yetkisi tanınması gerektiğinden, davacının ifa ve icra ettiği ASKİ ve EGO Genel Müdürlüğü görevlerinin, Ateşli Silahlar ve Bıçaklar ile Diğer Aletler Hakkında Yönetmeliğin 8. maddesinin 1. fıkrasının (e) bendinin (2) numaralı alt bendi kapsamına girmediğinden bahisle başvurusunun reddine ilişkin Ankara Valiliği'nin 31/03/2021 tarihli işleminde hukuka uygunluk bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

KARAR SONUCU :

Açıklanan nedenlerle;

1- 01/06/1991 tarih ve 20888 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Ateşli Silahlar ve Bıçaklar ile Diğer Aletler Hakkında Yönetmeliğin 8. maddesinin 1. fıkrasının (e) bendinin, 10/05/2019 tarih ve 30770 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 1055 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile yeniden düzenlenen (2) nolu alt bendinin eksik düzenleme nedeniyle İPTALİNE,

2- Davacıya ait ... marka, ... seri nolu silah ve ... marka, ... seri nolu silah için verilen kamu görevlisi silah taşıma ruhsatlarının iptal edilerek söz konusu silahlara el konulmasına dair Ankara Valiliği'nin 05/02/2021 tarihli işleminin iptali istemi yönünden DAVANIN REDDİNE,

3- Davacıya ait ... marka, ... seri numaralı silah için kamu görevlisi silah taşıma ruhsatı verilmesi istemli başvurunun reddine dair Ankara Valiliği'nin 31/03/2021 tarihli işleminin İPTALİNE,

4- Ayrıntısı aşağıda gösterilen toplam ... TL yargılama giderinin haklılık oranına göre 1/2'si olan ... TL'nin davacı üzerinde bırakılmasına, 1/2'si olan ...-TL'nin ise davalı idarelerden alınarak davacıya verilmesine,

5- Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca duruşmasız işler için belirlenen ... TL vekâlet ücretinin davalı idarelerden alınarak davacıya verilmesine, yine ... TL vekâlet ücretinin davacıdan alınarak davalı idarelere verilmesine,

6- Posta gideri avansından artan tutarın kararın kesinleşmesinden sonra davacıya iadesine,

7- Bu kararın tebliğini izleyen günden itibaren 30 (otuz) gün içinde Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulu'na temyiz yolu açık olmak üzere, 18/11/2025 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.