6. Asliye Ticaret Mahkemesinde, otoyolda başıboş köpeğe çarpma nedeniyle kasko hasarını ödeyen sigorta şirketinin, haksız eylemden kaynaklanan zarar sebebiyle otoyol işleticisine rücuen tahsili davasında itirazın iptali.
Özet: Bu dava, bir kasko sigorta şirketinin, sigortalısına ödediği hasar bedelini, otoyolda başıboş bir köpeğin yola çıkması sonucu meydana gelen kazada kusurlu olduğunu iddia ettiği otoyol işleticilerinden rücuen tahsili amacıyla başlattığı icra takibine yapılan itirazın iptali istemine ilişkindir; davacı, davalıların ücretli otoyolda yeterli güvenlik önlemlerini almayarak kaza oluşumunda tam kusurlu olduğunu savunurken, davalılar, tüm yükümlülüklerini yerine getirdiklerini, başıboş hayvanın yola çıkmasının beklenmeyen bir durum olduğunu ve illiyet bağının kesildiğini ileri sürerek sorumluluğu reddetmektedir.
T.C. ... 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2024/582 Esas - 2025/660
T.C. ... TÜRK MİLLETİ ADINA6.ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR ESAS NO : 2024/582 EsasKARAR NO : 2025/660HAKİM : ....KATİP : ....DAVACI : ... ....VEKİLİ : Av.....DAVALILAR : 1- ..... 2- ... ....VEKİLİ : Av....DAVA : İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)DAVA TARİHİ : 23/08/2024KARAR TARİHİ : 30/09/2025KARAR YAZIM TARİHİ : 07/11/2025Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: Dava dışı ... İnşaat Ltd. Şti.'ye ait ... plakalı aracın 01.03.2022 tarihinde düzenlenen Premium Genişletilmiş Kasko Sigorta Poliçesi ile müvekkili şirket tarafından bir yıl süreyle sigortalandığını, sigortalı aracın 09.02.2023 tarihinde saat 10:34 sıralarında, davalıların bakım ve işletimini yaptıkları, ayrıca geçişlerin ücrete tabi olduğu ...-Niğde Otoyolundan Niğde istikametine gitmekte iken, aniden yola çıkan başıboş bir köpeğe çarparak, tek taraflı kaza yaptığını, meydana gelen kazada sigortalı aracın hasara uğradığını, trafik polislerince kaza ile ilgili düzenlenen tespit tutanağında ise, sigortalı aracın sürücüsünün kazanın oluşumunda herhangi bir kural ihlalinin bulunmadığı belirtildiğini, Kaza sonrası hasara uğrayan sigortalı aracın onarımı yetkili serviste yaptırıldığını, onarımı için gerekli olan iskontolu yedek parça ve işçilik bedellerinin toplamının kdv dahil 100.656,54 TL olarak belirlendiğini, söz konusu bedelin müvekkili şirket tarafından 23.03.2023 tarihinde yetkili servise ödendiğini, ödeme yapılırken de 10.748,08 TL kdv tevkifatı yapıldığını, kazanın meydana gelmesinde, bakım ve işletimini yaptıkları ücretli otoyolda yeterli güvenlik önlemini almayan davalıların tam kusurlu olduklarını, müvekkili şirket tarafından sigortalı araç için ödenen hasar tazminatının avans faiziyle birlikte rücuen tahsili için davalılara karşı ... Gölbaşı İcra Dairesinin 2023/3043 sayılı dosyasında icra takibi başlatıldığını, davalıların ise takibe itiraz ettiğini, davalıların itirazlarının yerinde olmadığını beyanla davalıların itirazlarının iptaline ve takibin devamına karar verilmesini, %20'den az olmamak kaydıyla icra inkar tazminatına hükmedilmesini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalılar üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.Davalılar vekili cevap dilekçesinde özetle; Kazanın meydana geldiği ... - Niğde Otoyolu ("ANO"), ... Sayılı Kanun ve 2011/1807 Sayılı Bazı Yatırım ve Hizmetlerin Yap-İşlet-Devret Modeli Çerçevesinde Yaptırılması Hakkında 3996 sayılı Kanunun Uygulama Usul ve Esaslarına İlişkin Bakanlar Kurulu Kararı ile belirlenen usul ve esaslar çerçevesinde Karayolları Genel Müdürlüğünce Yap-İşlet-Devret Modeli ile ihale edildiğini, yolun yapım ve işletimi Görevli Şirket sıfatıyla müvekkili ... Otoyol tarafından yerine getirildiğini, dava konusu olayda, müvekkillerinin bir hukuk kuralını ihlal mahiyetinde bir "eylemi" söz konusu olmadığını, Davacı ile ... Otoyol arasında otoyol kullanımından kaynaklı bir hizmet sözleşmesi bulunduğunu, ancak ... Ulaşım'ın sözleşme tarafı olmadığını, müteselsil sorumluluğunu gerektirir bir dayanak bulunmadığını, davanın ... Ulaşım açısından husumetten reddi gerektiğini, kazada ister sözleşme isterse haksız fiil hükümleri anlamında müvekkillere atfedilebilecek herhangi bir kusur bulunmadığını, müvekkili şirketin ANO'da erişime kontrolü engellemek amacı ile KGM'nin onaylı projelerine uygun olarak telçit, bariyer vb. yapıları eksiksiz olarak yerine getirdiğini, otoyolun yapım ve işletimine ilişkin olarak müvekkili şirketlerin üzerine düşen tüm yükümlülükleri ilgili idaresince belirlenmiş standartlara uygun olarak yerine getirildiğini, kendilerine hiçbir kusur yüklenemeyeceğini, başıboş bir köpeğin yola ulaşması beklenmeyen hal mahiyetinde olduğunu, tazmin sorumluluğu bakımından değerlendirildiğinde illiyet bağının kesildiğini, tazmin sorumluluğunun da söz konusu olmadığını, müvekkil şirketler bakımından dava öncesinde bir temerrüt söz konusu olmadığını ancak dava tarihi itibariyle faiz talep edilmesi mümkün olduğunu, Likit olmayan bir alacak için istenmiş olan icra inkar tazminatı talebinin reddine, Davanın usul ve esastan reddine, Yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı yan üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.DELİLLER-Takip dosyası,-Trafik kazası tespit tutanağı,-Dava dışı KGM kayıtları-Poliçe ve hasar dosyası,-Ödeme dekontları,-Bilirkişi raporuDELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE Dava; kasko sigorta poliçesine istinaden dava dışı sigortalıya ödenen hasar bedelinin TTK'nın 1472. Maddesindeki halefiyet prensibine dayalı olarak rücuen tahsili istemiyle başlatılan ilamsız icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.Mahkememizce taraf delilleri toplanmış, bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır.Davaya konu Gölbaşı(...) İcra Dairesi'nin 2023/3043 Esas sayılı takip dosyasının incelenmesinde; takip alacaklısının davacı Sigorta şirketi, takip borçlularının davalılar olduğu, takibin 100.656,54-TL asıl alacak, 10.216,64-TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 110.873,18-TL ilamsız takip olarak başlatıldığı, ödeme emrinin davalılara 12/12/2023 tarihinde tebliğ edildiği, borçlular vekilinin 11/12/2023 tarihli dilekçesiyle süresinde yapılan itiraz üzerine takibin durdurulmasına karar verildiği, itirazın davacıya tebliğine rastlanılmadığı, eldeki davanın süresi içerisinde açıldığı görülmüştür.21/03/2025 tarihli bilirkişi raporunda özetle; " Davalı ... Otoyol Yatırım İşletme AŞ ile ... Ulaşım İşletme ve Bakım AŞ'nin olayda %100 (yüzde yüz) oranında kusurlu olduğu, Davacı şirkete kasko sigorta poliçesi ile sigortalı ... plakalı otomobil sürücüsü ... ...'ın olayda kusursuz olduğu, Dava konusu 31 PS 77 plakalı aracın hasar bedi 100.656,54 TL olduğu, Davacı sigorta şirketinin Gölbaşı (...) İcra Dairesinin 2023/3043 E. Sayılı dosyası ile davalılar aleyhine yaptığı ilamsız icra takibinde, takip tarihi itibariyle 100.656,54 TL asıl alacak ve 10.216,64 TL. faiz olmak üzere toplam 110.873,18 TL. üzerinden talepte bulunma hakkına sahip olacağı" hususları belirtilmiştir.Raporun gerek kusur gerekse zarar hesabı yönünden olayın oluş şekline, kaza tespit tutanağına, dosya kapsamına uygun düştüğü, denetime elverişli hazırlandığı, hesaplamaların istikrar kazanan içtihatlara uygun olarak yapıldığı görülmekle rapor hükme esas alınmıştır.Eldeki uyuşmazlıkda davacı özetle; kazanın meydana gelmesinde davalıların bakım/onarım ve işletimini yaptıkları otoyolda gerekli güvenlik önlemlerinin alınmaması nedeniyle kusurlu ve zarardan sorumlu olduklarını ileri sürmüştür.Davalılar ise özetle; yolun yapım ve işletiminin görevli şirket sıfatıyla ... Otoyol tarafından yerine getirildiğini, yine otoyolun bakım ve işletilmesine ilişkin her türlü iş ve işlemin ... Otoyol ile ... Ulaşım arasında imzalanmış olan 07/08/2018 tarihli sözleşme ile anahtar teslim usulü ile ... Ulaşım'a bırakıldığını, ancak davacı(dava dışı sigortalı) ile ... Ulaşım arasında sözleşmesel ilişki bulunmadığından ... Ulaşımın eldeki davada husumeti bulunmadığını, diğer yandan davalı şirketlerin üzerine düşen tüm yükümlülükleri ilgili idaresince belirlenmiş standartlara uygun olarak yerine getirildiğini, kendilerine hiçbir kusur yüklenemeyeceğini, illiyet bağının kesildiğini ve tazmin sorumluluğunun bulunmadığını savunmuşlardır.Mahkememizce öncelikle ... Ulaşım yönünden ileri sürülen husumet itirazı bakımından yapılan değerlendirme kapsamında; Davalı ... Ulaşım'ın kazanın meydana geldiği "otoyol"un bakım ve işletimini diğer davalıdan anahtar teslim üstlendiği, kaza tarihinde fiilen bakım/onarım işletim faaliyeti yürüttüğü anlaşıldığından, yüklenici ... Otoyol şirketi ve fiilen faaliyet yürüten alt yüklenici konumundaki ... Ulaşım firmalarının zarar gören üçüncü kişilere karşı müteselsil sorumluluğu gündeme geleceğinden adıgeçen davalılara birlikte husumet yöneltilmesi isabetli değerlendirildiğinden, husumet itirazı yerinde görülmemiş işin esasına geçilmiştir.Taraflar arasındaki uyuşmazlık kasko sigorta sözleşmesine dayalı rücuen tazminat isteminden kaynaklanmakta olup mal sigortalarında halefiyet ilkesini düzenleyen TTK'nın 1472. Maddesi uyarınca; sigortacı, sigorta tazminatını ödediğinde, hukuken sigortalının yerine geçer. Sigortalının, gerçekleşen zarardan dolayı sorumlulara karşı dava hakkı varsa bu hak, tazmin ettiği bedel kadar, sigortacıya intikal eder. Sorumlulara karşı bir dava veya takip başlatılmışsa, sigortacı, mahkemenin veya diğer tarafın onayı gerekmeksizin, halefiyet kuralı uyarınca, sigortalısına yaptığı ödemeyi ispat ederek, dava veya takibi kaldığı yerden devam ettirebilir.(TTK m.1472/1)Anılan hükümden de anlaşılacağı üzere, sigortalının gerçekleşen zarardan dolayı sorumlulara karşı dava hakkı varsa bu hak, tazmin ettiği bedel kadar sigortacıya intikal edeceğinden, sigortacı ancak sigortalısının zarar veren kişiden isteyebileceği kadar ve yaptığı ödemeyle sınırlı olarak rücu talebinde bulunabilir. Sigortalının zararını talep hakkı bulunmadığı durumlarda, sigortacı da halefiyetle talepte bulunamaz.Bu nedenle zararlandırıcı olayın oluşumundaki kusurun, kusur ile zarar arasında illiyet bağı bulunup bulunmadığının ve gerçek zarar miktarının ne olduğu belirlenmelidir. Zira zarar sorumlusu sigortacının ödediği tazminat miktarından sadece kusuru ve gerçek zarar miktarı ile sınırlı olmak kaydıyla sorumludur.Anlatılanlar ışığında ve toplanılan deliller çerçevesinde somut olay ele alındığında, davacı nezdinde kasko sigortalı aracın hasarlanması nedeniyle davacı tarafından yapılan ödeme bakımından, davacının TTK'nın 1472. Maddesi uyarınca halefiyete bağlı talep hakkının diğer bir anlatımla rücu koşullarının oluştuğu ve davalıların zarardan müteselsilen sorumlu bulundukları anlaşılmıştır. Hükme esas alınan bilirkişi raporu uyarınca davalıların takibe konu aynı 100.656,54 TL hasar bedelinden ödeme tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle sorumlu tutulabileceği anlaşılmıştır. Davacının ödeme tarihinden itibaren faiz talep etme hakkı bulunmakla birlikte davaya konu icra takibinde daha düşük tutarda işlemiş faiz talep edildiği görülmüştür.Yapılan açıklamalar kapsamında davaya konu takipte talep edilen hasar bedelinin gerçek zarar ile uyumlu olduğu, yine sigortalı ve davalılar tacir olduğundan talep edilen faiz oran ve tutarının yerinde olduğu anlaşılmakla takibin devamına dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir. Bununla birlikte takibe konu alacak likit olmadığından icra inkar tazminatına hükmedilmemiştir.HÜKÜM: Yukarıda açıklanan gerekçelerle1-Davanın KABULÜ ile; Gölbaşı(...) İcra Dairesi'nin 2023/3043 Esas sayılı takibine, davalılar tarafından yapılan İTİRAZIN İPTALİNE, takibin aynı koşullarla devamına,2-Davacı yanın icra inkar tazminatı talebinin reddine,3-Alınması gereken 7.573,75 TL karar ve ilam harcından 1.869,05 TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 5.704,70 TL harcın davalılardan alınarak hazineye gelir kaydına,4-Davacı tarafından yatırılan 427,60 TL başvuru harcı, 1.869,05 TL peşin harç olmak üzere toplam 2.296,65 TL harcın davalılardan alınarak davacıya verilmesine,5-Davacının karşıladığı 99,50 TL tebligat gideri, 13.500,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 13.599,50 TL yargılama giderinin davalılardan alınarak davacıya verilmesine,6-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca hesaplanan 30.000,00 TL vekalet ücretinin davalılardan alınarak davacıya verilmesine,7-Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18A/13. Maddesi gereğince yargılama giderlerinden sayılan ve suç üstü ödeneğinden karşılanan 3.800,00-TL dava şartı arabuluculuk giderinin davalılardan tahsili ile hazineye irat kaydına,8-Gider avansından sarf edilmeyen miktarın 6100 Sayılı HMK'nın 333. Maddesi uyarınca karar kesinleştiğinde iadesine,Dair, davacı vekilinin ve davalılar vekilinin (e-duruşma) yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde ... Bölge Adliye Mahkemeleri nezdinde İstinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 30/09/2025Katip ... Hakim .... BU BELGE GÜVENLİ ELEKTRONİK İMZA İLE İMZALANMIŞTIR