Avukatın banka hesap hareketlerine dayalı kayıt dışı gelir tespitiyle yapılan vergi ziyaı cezalı gelir vergisi, geçici vergi, KDV ve özel usulsüzlük cezası tarhiyatına ilişkin temyiz incelemesi.
Özet: Bu hukuki evrak, bir avukat hakkında serbest meslek faaliyeti kapsamında elde ettiği gelirinin bir kısmını kayıtlara ve beyanlara yansıtmadığı tespitiyle düzenlenen vergi tekniği raporuna dayanılarak, 2017 yılı için vergi ziyaı cezalı gelir vergisi, geçici vergi, katma değer vergisi ile özel usulsüzlük cezası tarhiyatlarının iptali istemiyle açılan davaya ilişkindir; ilk derece mahkemesi, davacının banka hesaplarındaki paraların bir kısmını masraf veya borç olarak ispatlaması ve idarenin karşıt inceleme yapmaması nedeniyle bu kısımlara ait tarhiyatı hukuka aykırı bularak azaltmış, dönemi geçen geçici vergiyi kaldırmış, ancak izah edilemeyen gelir ve özel usulsüzlük cezasını hukuka uygun bulmuş, bölge idare mahkemesi bu kararı onamış, Danıştay ise tarafların temyiz istemlerini değerlendirerek tarhiyata ilişkin hüküm fıkralarını aynı hukuksal nedenlerle uygun bulmuştur.
T.C.
D A N I Ş T A YÜÇÜNCÜ DAİRE Esas No : 2023/2218Karar No : 2025/5969TEMYİZ EDENLER : 1- (DAVACI) ... VEKİLİ: Av. ... 2- (DAVALI) ... Vergi Dairesi Müdürlüğü/... VEKİLİ: Av. ...İSTEMİN KONUSU : ... Vergi Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararına yöneltilen istinaf başvurularına ilişkin ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.YARGILAMA SÜRECİ:Dava konusu istem: Avukat olan davacı adına, serbest meslek faaliyeti kapsamında takip ettiği davalardan elde ettiği gelirinin bir kısmını kayıt ve beyan dışı bıraktığı yolunda tespitleri içeren vergi tekniği raporuna dayanılarak düzenlenen vergi inceleme raporu uyarınca 2017 yılı için re'sen salınan bir kat vergi ziyaı cezalı gelir vergisi, aynı yılın Temmuz-Eylül, Ekim-Aralık dönemleri için re'sen salınan bir kat vergi ziyaı cezalı geçici vergi, Ocak ila Aralık dönemleri için re'sen salınan bir kat vergi ziyaı cezalı katma değer vergisi ile 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 353. maddesinin 1. bendi gereğince kesilen özel usulsüzlük cezasının kaldırılması istemine ilişkindir. İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: Davacının banka hesaplarına avukatlık ücreti olarak gönderilen paraların bir kısmı bakımından, inceleme sırasında, harç ve diğer masraflar için gönderildiği belirtilerek davacı tarafından itiraz edildiği ve ödemelere ilişkin makbuzların dosyaya sunulduğu ancak davalı idarece paraları gönderen şirket ve kişiler nezdinde karşıt inceleme gerçekleştirilmediği dolayısıyla eksik inceleme ve varsayıma dayalı olarak yapılan tarhiyatın bu kısmında hukuka uygunluk bulunmadığı, gönderilen paraların bir kısmının avukatlık ücreti olduğu, tüm süreç boyunca gelen paraların izah edilemediği dolayısıyla kayıt dışı bırakıldığı sonucuna varıldığından yapılan tarhiyatın diğer kısmında hukuka aykırılık görülmediği ancak mahsup dönemi geçen geçici verginin aranmayacağı, kesilen özel usulsüzlük cezasının ise hukuka uygun olduğu gerekçesiyle tarhiyat azaltılmış, geçici vergi aslı kaldırılmış, özel usulsüzlük cezası yönünden ise dava reddedilmiştir. Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurularının, usul ve hukuka uygun olduğu sonucuna varılan Vergi Mahkemesi kararının kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca reddine karar verilmiştir.TEMYİZ EDENLERİN İDDİALARI : Davacı tarafından, gelen paraların bir kısmının işçi işveren ilişkisinden kaynaklanan masraf ödemeleri, bir kısmının ise borç olduğu, sadece banka hesapları üzerinden eksik inceleme yapıldığı ileri sürülerek kararın aleyhe olan hüküm fıkrasının bozulması istenilmektedir. Davalı idare tarafından, yapılan tarhiyatın hukuka uygun olduğu ileri sürülerek kararın aleyhe olan hüküm fıkrasının bozulması istenilmektedir. TARAFLARIN SAVUNMALARI : Taraflarca savunma verilmemiştir.DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'ÜN DÜŞÜNCESİ : Temyiz istemlerinin reddi gerektiği düşünülmektedir.TÜRK MİLLETİ ADINA Karar veren Danıştay Üçüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:İNCELEME VE GEREKÇE: MADDİ OLAY : Avukat olan davacı adına, serbest meslek faaliyeti kapsamında takip ettiği davalardan elde ettiği gelirin bir kısmını kayıt ve beyan dışı bıraktığı yolunda tespitleri içeren vergi tekniği raporuna dayanılarak düzenlenen vergi inceleme raporuna istinaden dava konusu tarhiyatın yapıldığı ve 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 353. maddesinin 1. bendi gereğince özel usulsüzlük cezası kesildiği anlaşılmıştır. İLGİLİ MEVZUAT: 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 353. maddesinin 1. bendinde, verilmesi ve alınması icap eden fatura, gider pusulası, müstahsil makbuzu ile serbest meslek makbuzlarının verilmemesi, alınmaması veya düzenlenen bu belgelerde gerçek meblağdan farklı meblağlara yer verilmesi halinde; bu belgeleri düzenlemek ve almak zorunda olanların her birine, her bir belge için bu belgelere yazılması gereken meblağın veya meblağ farkının %10'u nispetinde özel usulsüzlük cezası kesileceği hükmü yer almıştır. HUKUKİ DEĞERLENDİRME: Temyiz istemlerine konu edilen Vergi Dava Dairesi kararının; tarhiyata ilişkin hüküm fıkraları aynı hukuksal nedenler ve gerekçeyle Dairemizce de uygun bulunmuştur. 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun yukarıda kuralına yer verilen 353. maddesinin 1. bendi, fatura veya benzeri belge verilmemesi, alınmaması ve diğer şekil ve usul hükümlerine uyulmamasına ilişkin özel usulsüzlükler ve cezalarını düzenlemektedir. Sözü edilen maddede öngörülen bu düzenleme ile mükelleflerin vergilendirme işlemlerinin kayıt ve belge düzenine uygun yürütülmesinin sağlanması amaçlanmıştır. 213 sayılı Kanun'un 353. maddesinin 1. bendi uyarınca özel usulsüzlük cezası kesilebilmesi için davacının avukatlık faaliyetinden elde ettiği bir kısım gelirine yönelik olarak fatura verilmediği, alınmadığı ya da gerçek meblağdan farklı meblağa yer verildiği hususunda somut bilgiler ihtiva eden bir tespit yapılmadığı dikkate alındığında, kesilen özel usulsüzlük cezasının hukuka uygun olduğundan söz edilemeyeceğinden Vergi Mahkemesince yazılı gerekçeyle söz konusu ceza yönünden davanın reddine ilişkin hüküm fıkrasına yöneltilen davacı istinaf başvurusunun reddine dair hüküm fıkrasının bozulması gerekmiştir.KARAR SONUCU : Açıklanan nedenlerle;1. Davalı idare temyiz isteminin reddine, davacı temyiz isteminin kısmen reddine,2. Temyize konu Vergi Dava Dairesi kararının; tarhiyata ilişkin hüküm fıkralarının ONANMASINA,3. Davacı temyiz isteminin kısmen kabulüne,4. Kararın; özel usulsüzlük cezasına ilişkin hüküm fıkrasının BOZULMASINA,5. Davacıdan 492 sayılı Harçlar Kanunu'na bağlı (3) sayılı Tarife uyarınca nispi harç alınmasına, 26/12/2025 tarihinde oybirliğiyle kesin olarak karar verildi.