Ankara 11. Asliye Ticaret Mahkemesinde görülen, sigorta sözleşmesinden kaynaklanan itirazın iptali davası, sel hasarı sonucu araçtaki tazminat talepleri, feragat beyanının geçerliliği ve teminat kapsamı tartışması.
Özet: Genişletilmiş kasko poliçesi ile sigortalı aracın aşırı yağmur nedeniyle sel hasarına uğraması sonrası, sigorta şirketinden araç hasarı, mahrumiyet bedeli ve değer kaybı ile faizden oluşan toplam 3,6 milyon TLyi aşkın alacağın tahsili için başlatılan icra takibine yapılan itirazın iptali davasında, davacı firma irade fesadı nedeniyle feragat beyanının geçersizliğini savunarak alacağın ödenmesini talep ederken, davalı sigorta şirketi görevsizlik, feragat, hasarın teminat dışı kalması ve sürücünün artan zarara sebebiyet vermesi gibi gerekçelerle davanın reddini istemiş, mahkeme görev itirazını reddederek uyuşmazlığın diğer yönleri üzerinde durmaktadır.

T.C. ANKARA 11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2025/21 Esas - 2026/172

TÜRK MİLLETİ ADINA YARGILAMA YAPMAYA VE HÜKÜM VERMEYE YETKİLİ
T.C.
ANKARA
11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO : 2025/21 Esas
KARAR NO : 2026/172
....
DAVA : İtirazın İptali ( Sigorta Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 09/01/2025
KARAR TARİHİ : 26/02/2026
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 26/02/2026
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali ( Sigorta Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
DAVACININ TALEBİ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili firmaya ait ... plakalı aracın genişletilmiş kosko poliçesi ile davalı tarafından sigortalandığını, aracın 01/09/2024 günü .... ilinde aşırı yağmur sonucu trafikte bulunduğu esnada sel hasarına maruz kaldığını ve arızalandığını , 02/09/2024 tarihinde karşı tarafa ihtar edilerek kasko poliçesi kapsamında araçtaki hasarın tespiti ile zararın karşılanmasını talep ettiklerini, noter aracılığıyla ihtar çekildiğini ancak zararın giderilmediğini , araçta oluşan hasar değer kaybı ve iş gücü kaybının tespiti için .... sayılı dosyasında tespit yaptırıldığını alınan bilirkişi raporunda araçta olay nedeniyle 1.857.502,50TL hasar oluştuğu , hasarın 60 günde onarımının mümkün olabileceğini ve mahrumiyet bedelinin 210.000,00TL olduğu ve araçta 1.350.000,00TL değer-kıymet kaybının oluştuğunu bildirildiği, ancak davalı tarafın zarar ve kayıpları karşılamaktan imtina ettiğini, zarar talebinden feragat ettiği belirtilerek ödeme yapılmadığı, müvekkili şirket adına hareket eden şahsın iradesi fesata uğratıldığından bu durumun hata kapsamında değerlendirilerek sigorta şirketinden ödeme yapılmasının talep edildiğini, ödemenin yapılmaması üzerine .... Esas sayılı dosyasında icra takibi başlatıldığını, davalı tarafından takibe itiraz edildiğini ve takibin durduğunu bildirerek dan bahisle öncelikle itirazın iptali ile takibin devamına, müvekkili aracında oluşan 1.857.502,80TL araç hasar tazminatı, 210.000,00TL araç mahrumiyet kaybı, 1.350.000,00TL araç değer kaybı ile temerrüd tarihinden takip tarihine kadar işlemiş 242.270,00TL reeskont avans faizi olmak üzere toplam 3.659.772,80TL alacağın işleyecek reeskont avans faizi ile tahsiline, yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı taraf üzerinde bırakılmasına, %20 icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
DAVALININ CEVABI : Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; .... plakalı aracın 29/05/2024-17/01/2025 tarihleri arasında davalı şirket nezdinde genişletilmiş kasko poliçesi ile sigortalı olduğunu, davalı sigorta şirketinin araç sürücüsünün kusuru ve poliçe limiti ile sınırlı olarak sorumlu olduğunu, davacı ile müvekkili şirket arasında tanzim edilen kasko sigorta poliçesi tüketici işlemi olduğundan dosyaya bakma yetkisinin Tüketici Mahkemesi olduğundan görevsizlik kararı verilmesini, davacının dava konusu hasara ilişkin taleplerinden feragat ettiğini, davacının taleplerinin teminat dışı olduğunu, sigortalı araç sürücüsünün koruma kurtarma tedbirlerine uymayarak ikaz ışığının yanması olayı sonrasında aracı hareket ettirdiğinden zarara sebebiyet verdiğini müvekkili şirketin artan zarardan sorumlu olmadığını, kabul anlamına gelmemek kaydıyla dosya kapsamındaki tazminat hesabının kara araçları kasko sigortası genel şartları ve poliçe hükümleri dikkate alınarak yapılması gerektiğini müvekkili şirketin hasar tutarının KDV sine ilişkin herhangi bir sorumluluğu bulunmadığını, davacı tarafından değer kaybı talebinin müvekkili şirket tarafından tanzim edilen poliçe teminatı kapsamında olmadığından bahisle davanın reddine, vekalet ücretinin karşı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER VE DEĞERLENDİRME:
Davanın, itirazın iptali davası niteliğinde olduğu anlaşılmıştır.
Davalı vekili tarafından ... Mahkemesinin görevli olduğu bildirilerek görev itirazında bulunulmuş ise ... plakalı aracın davacı şirket adına kayıtlı olduğu ve davalı şirket tarafından 29/05/2024 tarihinde tanzim edilen genişletilmiş kasko poliçesi ile sigorta ettirilmiş olup davacının tüketici sıfatına taşımadığından 6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun 4. maddesin gereğince davacının görev itirazının reddine karar verilmiştir.
Taraflar arasında davalının davacı aracının kasko sigortacısı olduğu, davacının aracının şantiye içindeki tünelde suya girerek hasara uğradığı, davalı tarafından davacıya herhangi bir hasar ödemesi yapılmadığı hususlarında herhangi bir ihtilaf bulunmamaktadır.
Taraflar arasında ki ihtilaf davacı şirket adına yapılan feragat beyanın geçerli olup olmadığı, ... plakalı araç sürücüsünün ağır kusuru yada kastı ile artan zarara sebebiyet verip vermediği, zararın sigorta poliçesi kapsamında kalıp kalmadığı hususlarında toplanmaktadır.
... sayılı dosyası incelenmiş ; davacı tarafından davalı aleyhine 1.857.502,80TL hasar bedeli, 1.350.000,00TL değer kaybı bedeli, 210.000,00TL araç mahrumiyet bedeli ve 242.270,00TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 3.659.772,80TL'nin tahsili için ilamsız icra takibi başlatıldığı, davalı borçluya örnek 7 ödeme emrinin tebliğ edildiği, davalı borçlunun hasarın teminat dışında kaldığını ve alacağın zamanaşımına uğradığını bildirerek borcun tamamına ve ferilerine itiraz etmesi nedeniyle takibin durdurulmasına karar verildiği anlaşılmıştır.
... dosyası , araca ait hasar dosyası ile ekspertiz raporları getirtilmiştir. Davacı şirket yetkilisi tarafından 04/09/2024 tarihinde sigorta şirketine başvuru yapılmış, davalı şirket tarafından başvuru üzerine ekspertiz raporu alınmış, ekspertiz raporunda hasar bedelinin KDV dahil 1.728.081,60TL olduğu tespit edildikten sonra sonuç ve kanaat kısmında hasarın sigortalının beyanında belirtilen şekilde meydana gelmiş olabileceği kanaatine varıldığı , değerlendirmenin şirketin taktirine sunulduğu, hasarla ilgili kanaatinin olumsuz olduğu ve Konu Dosyada Araç Sahibinin Feragat Ettiği Belirtilmesi Uzerine Dosyanın Olumsuz Kanaat İle Neticesiz Sonuçlandığı yazılmıştır. Araştırma raporu içeriğinde de " sigortalı araç sürücüsü .... numaralı telefonu ile 14.09.2024 günü görüşüp randevulaştıktan sonra 16.09.2024 günü Kahramankazan'da bulunan yerinde yüz yüze yapmış olduğumuz görüşmede 01.09.2024 tarihinde su birikintisine girdiği ve aracının arıza lambasının yanmasına rağmen kendi beyanına göre 3 km kadar daha yoluna devam ederek hasarın büyümesine sebebiyet verdiği tarafımızca tespit edilmiş, bu tespit ettiğimiz olumsuzluklar neticesinde sigorta şirketinin hasar tazminat bedeli ödemeyebileceği kendisine anlayabileceği uygun bir üslupla anlatılmış, ekteki Feragat Beyanını sunmuş ise de taktir siz savın yetkililerindir." şeklinde beyan yer almaktadır.
Davalı tarafından dosyaya ibraz edilen feragat dilekçesinin maktu hazırlanan bir dilekçe olduğu boşluk kısımlarının elle yazılarak doldurulduğu ve sigortalı vekili ... tarafından imzalandığı, ... 'ın davacı şirketin yetkilisi olduğu anlaşılmıştır.
29/05/2024 tarihinde tanzim edilen Genişletilmiş Kasko Sigorta Poliçesi ile davacı şirkete ait .... plakalı aracın sigortalandığı, sel ve su baskını ile meydana gelen zararların poliçe teminatına dahil olduğu ve muafiyet uygulanmayacağının kararlaştırıldığı, poliçede ikame araç teminatının bulunduğu, değer kaybı teminatının bulunmadığı anlaşılmıştır.
Mahkememizce alınan bilirkişi raporunda özetle;... Diş nolu dosyası kapsamına sunulmuş olan 18/11/2024 tarihli Bilirkişi Tespit Raporunda aracın hava filtresi seviyesine kadar suya girmiş olduğu, yanma odalarına kadar su aldığı, piston silindir gibi hassas elemanlarının zarar gördüğü, elektrik motoru kontrol ünitesinin ve şanzımanın hasarlı olduğunun tespit edildiği, 01/09/2024 olay tarihine ilişkin Ankara geçmiş meteorolojik bültenler ve basın arşivi, açık kaynaklardan geriye dönük incelendiğinde; Ankara'da sel ve taşkın mertebesinde sağanak yağış meydana geldiği, mevcut dosya kapsamı itibariyle, araç üzerindeki ıslanma mertebesi ve hasar kapsamı dikkate alınarak, 01/09/2024 tarihinde ...'da meydana geldiği anlaşılan sel ve taşkın hasarına maruz kalan dava konusu aracın motor bölümü ve kısmen iç kısımlarının sel hasarına uğradığı, bu mertebede derin suda kaldığı anlaşılan dava konusu aracın motor iç kısmı dahil elektrik ve içten yanmalı motor ile kablo ve sensör demetleri dahil tümüyle ıslanmasının kaçınılmaz olduğu, bu durumdaki onarım kapsamında da listede belirtilen yedek parçaların değişimi gerekeceği, dava konusu araçtaki sel/su baskını hasarının Poliçe kapsamında olduğu, araçtaki hasarın davacı tarafça arttırıldığına dair somut delil bulunmadığı; Dava konusu araçta meydana gelen toplam hasar bedelinin takip tarihi itibarıyla 1.440.068 T, KDV Dahil 1.728.081,60 TL olduğu, .... kararları doğrultusunda, dava konusu araçta takip tarihi itibarıyla 1.250.000 TL ikinci el değer kaybı meydana geldiği; davacının takip tarihi itibariyle 113.312,50 TL mahrumiyet zararına uğradığı; Dava konu araç hususi araç olduğundan herhangi bir ticari kazanç sağlanmadığından ticari kazanç kaybı olamayacağı, hasara neden olay sel su / yağmur suyu olayının sigorta poliçesi teminatı kapsamında bulunduğu, aracın sel su hasarına maruz kalmasına rağmen aracın onarım servisine götürülmeden kullanılması nedeniyle hasar/onarım tutarından %50 oranında indirim yapılması gerekeceği, Davacının Hasar/onarım bedeli olarak 864.040,80 TL , araç mahrumiyet zararı olarak 45.325,00 TL talep edebileceği, değer kaybı talep edilemeyeceği, davacı tarafın düzenlediği feragatnamenin hukuki değerlendirmesinin yapılmadığı görüş ve kanaati bildirilmiştir.
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde;
-Davalı vekili tarafından sigortalı talebinden feragat ettiğinden davanın reddine karar verilmesi gerektiğini bildirerek feragatname dosyaya ibraz edilmiş ise de Araştırma raporu içeriğinde de " sigortalı araç sürücüsü ...'ın (.... numaralı telefonu ile 14.09.2024 günü görüşüp randevulaştıktan sonra 16.09.2024 günü Kahramankazan'da bulunan yerinde yüz yüze yapmış olduğumuz görüşmede 01.09.2024 tarihinde su birikintisine girdiği ve aracının arıza lambasının yanmasına rağmen kendi beyanına göre 3 km kadar daha yoluna devam ederek hasarın büyümesine sebebiyet verdiği tarafımızca tespit edilmiş, bu tespit ettiğimiz olumsuzluklar neticesinde sigorta şirketinin hasar tazminat bedeli ödemeyebileceği kendisine anlayabileceği uygun bir üslupla anlatılmış, ekteki Feragat Beyanını sunmuş ise de taktir siz savın yetkililerindir." şeklinde yazıldığı , araştırma raporu ekinde araç sürücüsü .... 'ın imzalı beyanın yer aldığı, feragat beyanı öncesi tam olarak hasarın ödenmemesi nedeniyle ilgili ne şekilde açıklama yapıldığının belli olmadığı , davacı şirket yetkilisinin yanıltıldığı ve bu şekilde maktu olarak düzenlenen ve boşluk kısımları sonradan el yazısı ile doldurulan feragatnamenin imzalatıldığı, bu nedenle feragatin geçerli olmadığı kanaatine varılmıştır.
-Sigortalı araç sürücüsünün feragatnameye ekli 16/09/2016 tarihli beyanında, .... hizmet binasının önünde aşırı yağış nedeniyle yoldaki su birikintisinin derin olduğunu fark etmeyerek yanlışlıkla birikintiye girdiğini ve aracın motor kaputunun üstüne kadar su gelince hemen yolun sağında bulunan parkın otopark kısmına aracı çekerek durduğunu, yarım saat sonra kaldırım üzerinden yola devam ederek yaklaşık 1 km uzakta bulunan evinin önündeki araç parkına park ettiğini, ertesi gün araçla birlikte işe giderken yaklaşık 2km sonra aracın rampada durduğunu ve bir daha çalışmadığını , sigorta acentasını aradığını ve aracın çekici ile servise götürüldüğünü belirtmiştir.
TTK'nun zararı önleme, azaltma ve sigortacının rücu haklarını koruma yükümlülüğü başlıklı 1448. maddesi "(1) Sigorta ettiren, rizikonun gerçekleştiği veya gerçekleşme ihtimalinin yüksek olduğu durumlarda, zararın önlenmesi, azaltılması, artmasına engel olunması veya sigortacının üçüncü kişilere olan rücu haklarının korunabilmesi için, imkânlar ölçüsünde önlemler almakla yükümlüdür. Sigorta ettiren, sigortacının bu konudaki talimatlarına olabildiğince uymak zorundadır. Birden çok sigortacının varlığı ve bunların birbirlerine aykırı talimatlar vermeleri hâlinde, sigorta ettiren, bu talimatlardan zararın azaltılması ve rücu haklarının korunması bakımından en uygun olanını dikkate alır. (2) Bu yükümlülüğe aykırılık sigortacı aleyhine bir durum yaratmışsa, kusurun ağırlığına göre tazminattan indirim yapılır.(3) Sigortacı sigorta ettirenin birinci fıkra gereğince yaptığı makul giderleri, bunlar faydasız kalmış olsalar bile, sigorta tazminatından veya bedelinden ayrı olarak tazmin etmekle yükümlüdür. Eksik sigortanın yapıldığı hâllerde 1462 nci madde hükmü kıyas yoluyla uygulanır. (4) Sigortacı, sigorta ettirenin istemi üzerine giderlerin karşılanması amacıyla gerekli tutarı avans olarak ödemek zorundadır." hükmünü içermektedir.
Anılan hükümden açıkça anlaşılacağı üzere sigortalının sigortalı araçta zarar meydana gelmesini önleme, azaltma yükümlülüğüne aykırı davranması ile sigortacı aleyhine bir durum yaratılması halinde, hasar kasko sigorta poliçesi teminatı kapsamında kalmaya devam edecek olup, sadece sigortalının kusurunun ağırlığına göre tazminattan indirim yapılacaktır.
Somut olayda sigortalı araç sürücüsünün aracın kaputuna kadar su içinde kaldığını gördükten sonra aracı çalıştırarak hareket ettirmesi sonucunda hasarın artmasına sebebiyet verdiği , u nedenle bilirkişi raporunda da belirlendiği şekilde %50 kusurlu olduğu bu nedenle teminat kapsamında kalan ve bilirkişi raporunda belirlenen araç hasar bedeli ile araç mahrumiyet bedelinden araç sürücüsünün kusuru oranında indirim yapıldığında davacının 864.040,80TL araç hasar bedeli, 45.325,00TL araç araç mahrumiyet bedeli talep edebileceği, araç değer kaybına ilişkin talebin sigorta poliçesi teminatı kapsamında kalmadığı, kabul edilen kısım dikkate alındığında TTK 1426 ve 1427/2. Madde gereğince davacının davalı sigorta şirketinin temerrüt tarihi ile takip tarihi arasında 16.760,98TL faiz talep edebileceği anlaşıldığından aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. (....vb kararları )
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın Kısmen KABULÜ İLE, davalı tarafından ... esas sayılı icra dosyasına yapılan itirazın kısmen iptali ile 864.040,80TL araç hasar bedeli, 45.325,00TL araç araç mahrumiyet bedeli, 16.760,98TL faiz olmak üzere toplam 926.126,780TL alacak üzerinden takibin devamın, fazlaya ilişkin talebin reddine
Asıl alacak olan 909.365,80TL'ye takip tarihinden itibaren değişen oranlarda avans faizi işletilmesine,
Kabul edilen 926.126,780TL üzerinden İİK 'nun 67/2. ve 4 . Maddesi hükmü gereğince % 20 oranında icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
2-Alınması gereken 63.263,72TL harcın yatırılan 44.200,91TL peşin harcın mahsubu ile eksik yatırıldığı anlaşılan 19.062,81TL'nin davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
3-Davacının yargılama sırasında yapmış olduğu 21.000,00TL bilirkişi ücreti, 10 e tebliğat gideri 120,00 TL, 2 kep ücreti 5,00TL, dosya kapak ücreti 25,00TL olmak üzere toplam 21.150,00TL'nin davanın kabul/red oranı dikkate alınarak hesaplanan 5.352,10TL'si ile 44.200,91TL harç ile 615,40TL başvurma harcı olmak üzere toplam oluşan 50.168,41TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,
4-Davacı kendisini vekille temsil ettiğinden kabul edilen miktar üzerinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin 13/1 maddesi uyarınca hesaplanan 144.919,02 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacı tarafa verilmesine,
5-Davalı kendisini vekille temsil ettiğinden red edilen miktar üzerinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin 13/1 maddesi uyarınca hesaplanan 390.701,06 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı tarafa verilmesine,
6-6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun 5/A ve 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A-13. maddesi uyarınca alınması gereken 4.600,00-TL arabuluculuk ücretinin red ve kabul oranına göre 1.150,00TL lik kısmının davalıdan, 3.450,00TL lik kısmının davacıdan alınarak hazineye gelir kaydedilmesine,
8-Taraflarca yatırılan ve kullanılmayan gider ve delil avansının HMK'nin 333. maddesi uyarınca karar kesinleştikten sonra Hukuk Muhakemeleri Kanunu Gider Avansı Tarifesinin 5. maddesi dikkate alınarak yatıranlara iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı ve davalı vekilinin yokluğunda HMK'nun 341 ve devamı maddeleri gereğince kararın tebliğinden itibaren Mahkememize .... ilgili Hukuk Dairesine gönderilmek üzere verilecek dilekçe ile iki haftalık süre içinde istinaf yolu açık olmak üzere oy birliği ile verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 26/02/2026
.....