istanbul 2. asliye ticaret mahkemesinde görülen, ticari satış kaynaklı sıfır kilometre aracın kaput ve tavanındaki kalıcı ayıplar nedeniyle nispi metoda göre bedelden indirim talep edilen dava.

İstanbul 2. Asliye Ticaret Mahkemesinde görülen, ticari satış kaynaklı sıfır kilometre aracın kaput ve tavanındaki kalıcı ayıplar nedeniyle nispi metoda göre bedelden indirim talep edilen dava.

Özet: Bu dava, davacı tarafından sıfır kilometre olarak satın alınan 2024 model bir minibüste, kaput, çamurluk ve tavan kısımlarında giderilemeyen lekeler bulunması sebebiyle aracın ayıplı olduğu iddiasına dayanmaktadır. Davacı, bu ayıplar nedeniyle satış bedelinden indirim talep etmekte olup, başlangıçta sembolik bir miktar istemiş, ancak bilirkişi raporu doğrultusunda talep edilen bedeli 149.981,50 TLye yükseltmiştir. Davalı şirketler ise araçta üretimden kaynaklı bir ayıp olmadığını, dış etkenlerin sebep olabileceğini veya sorumluluklarının bulunmadığını savunmaktadır. Mahkeme, ayıptan kaynaklanan satış bedeli indirimini tespit ederken, ayıpsız ve ayıplı haldeki rayiç değerlerin oranını satış bedeline yansıtan nispi metodu uygulayacağını belirtmektedir. Davacının ayıplı araç için bedel indirimi veya değişim talepleri ve önceki bir protokolle vaat edilen iade taahhüdü, bu ticari satımdan kaynaklanan alacak davasının ana unsurlarını oluşturmaktadır.

T.C.

İSTANBUL

2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2025/399 Esas

KARAR NO : 2026/617

DAVA : Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 02/06/2025

KARAR TARİHİ : 17/07/2026

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

Dava: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 06.08.2024 tarihinde müvekkili tarafından davalılardan 3.257.159,50 TL bedel ile satın alınmış olan ... plaka sayılı , Şase No: ... , Motor No. ... olan, sıfır km 2024 model... uzun minibüs tipi aracın yıkanmasına rağmen kaput, çamurluk ve üst tavan kısmında geçmeyen lekelerin bulunduğu ve bu kapsamda aracın ayıplı olduğu, durumun bayisine bildirildiği, distribütör tarafından bedelin %20'sinin iade edilmesinin taahhüt edilmiş olduğunu, bu kapsamda protokol yapılmış olduğunu, lekelerin ilk bakışta çıplak gözle görülmesinin mümkün olmadığını ,bu vs. nedenler ile fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla ayıp oranında satış bedelinden şimdilik 1,00 TL nin avans faizi ile birlikte davalılardan tahsilini talep ve dava etmiştir.

Cevap: Davalı ... Şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle; Araçta üretim hatasından kaynaklı ayıp bulunmadığını, ve aracın davacı tarafından sorunsuz kullanılmaya devam edildiğini, ayrıca bir an için sorun olduğu düşünülse dahi davacının araçtan beklediği faydayı azaltacak nitelikte olmadığını, söz konusu etkilerin harici dış etkenlerden kaynaklanmış olmasının muhtemel olduğunu, söz konusu sorunun araç park halinde iken bile çıkabileceğini, üretici tarafından uygulamaya ilişkin tüm standartların uygulanmış olduğunu, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Cevap: Davalı ...Şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle; Müvekkilin aracın üreticisi ve ithalatçısı ve satıcısı olmadığını, bu nedenle müvekkilin sorumluluğunun bulunmadığını, aracın diğer davalıdan satın alınmış olduğunu, müvekkiline yapılan herhangi bir ödeme bulunmadığını, müvekkili ile diğer davalı arasında Acentalık Sözleşmesinin bulunduğunu, müvekkilin bazı ... araç satışına teslimat için aracılık yaptığını, husumet itirazlarının bulunduğunu, ayrıca araçta üretimden kaynaklı ayıp bulunmadığını, araçların müşteriye teslim öncesi kontrollerinin yapıldığını, araçta herhangi bir sorun tespit edilmemiş olduğunu, sorunun dış etkenlerden kaynaklı olduğunu, ve değer kaybına neden olamayacağını, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davacı vekili 13/05/2026 tarihli dava değer arttırım dilekçesinde özetle; HMK m.107 uyarınca başlangıçta 1,00-TL olarak talep edilen dava değerinin, bilirkişi raporunda belirlenen alacak miktarı doğrultusunda 149.980,50-TL artırılarak toplam 149.981,50-TL’ye çıkarılmasını talep etmiştir.

Toplanan Deliller:

... Vergi Dairesi Müdürlüğü'nden davacı asilin 2024 yılı gelir vergisi beyannamesi,

...'nden davacı asilin esnaf kayıtlarına ilişkin yazı cevabı,

Bilirkişi ... ve bilirkişi ... tarafından hazırlanan 22/12/2025 tarihli bilirkişi raporu, ayrı ayrı celp edilerek dosya arasına alınmıştır.

Delillerin Değerlendirilmesi ve Gerekçe:

Dava, ... plaka sayılı aracın satışına ilişkin ayıp oranında satış bedelinden indirim istemine ilişkindir.

Ayıp ve kusurlu imalatlar nedeni ile satış bedelinden indirilecek miktarın tespitinde, doktrinde, mutlak metod, nisbi metod ve tazminat metodu adıyla bilinen değişik görüşler mevcutsa da, Yargıtay tarafından öteden beri uygulanan nispi metod olarak adlandırılan hesaplama yöntemi benimsenmektedir. Bu metoda göre; satış tarihi itibariyle satılanın, ayıpsız ve ayıplı değerleri arasındaki oranın, satış bedeline yansıma miktarı belirlenmektedir. Başka bir ifade ile satılanın, tarafların kararlaştırdıkları satış bedeli gözetilmeksizin, satış tarihi itibariyle gerçek ayıpsız rayiç değeri ile, ayıplı haldeki rayiç değeri ayrı ayrı belirlenerek, bu iki değerin birbirine bölünmesi suretiyle elde edilecek oran, satış bedeline uygulanmaktadır.

Dava konusu uyuşmazlıkta, 06/08/2024 tarihinde davacı tarafından 3.257.159,50-TL bedel ile satın alınmış olan ... plaka sayılı, ... şase numaralı, ... motor numaralı olan, sıfır km 2024 model ... Uzun Minibüs tipi aracın yıkanmasına rağmen kaput, çamurluk ve üst tavan kısmında geçmeyen lekelerin bulunduğu ve bu kapsamda aracın ayıplı olduğunun iddia edildiği, davalılardan .... A.Ş. ile davacı ...arasından satış bedelinin %20'sine karşılık gelen 651.431,90-TL'nin iadesine yönelik 28/11/2024 tarihli ibraname ve protokol tanzim edilmiş olduğu, ... tarihli ... 11. Noterliğinin ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile davacı tarafından protokol kapsamında taahhüt edilen bedelin iadesine yönelik davalılara ihtarda bulunulduğu, ... tarihli ... 11. Noterliğinin ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile davacı tarafından araçtaki ayıplar nedeni ile aracın yenisi ile değiştirilmesinin davalılara ihtarda bulunulmuş olduğu, araç üreticisi ve satıcısı aleyhine ayıp oranında bedelden indirim talebiyle işbu davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

Dosya kapsamında dava konusu ... plaka sayılı aracın satışının hangi tarihte gerçekleştiği, aracın hangi tarihte davacı tarafa teslim edildiği, davacı tarafından ayıp ihbarının ilk kez hangi tarihte yapıldığı, ayıp ihbarının 6098 sayılı TBK'da öngörülen sürelerde yapılıp yapılmadığı, dava konusu araçta olağan gözden geçirme ile tespit edilemeyecek gizli ayıp olup olmadığı, ayıbın mahiyetine göre açık veya gizli ayıp olup olmadığı, söz konusu lekelerin olağan gözden geçirme ile tespit edilemeyecek nitelikte olup olmadığı, davacının ayıp oranında bedelden indirim talebinin ayıbın niteliğine göre ölçülü olup olmadığı, ölçülü olduğunun kabulü halinde ayıp oranında bedelden indirim talebinin "satılanın, tarafların kararlaştırdıkları satış bedeli gözetilmeksizin, satış tarihi itibariyle gerçek ayıpsız rayiç değeriyle, ayıplı haldeki rayiç değeri ayrı ayrı belirlenerek, bu iki değerin birbirine bölünmesi suretiyle elde edilecek orana ilişkin" yerleşik nisbi metoda göre tespit edilecek tutarının ne olduğu, bu bedelden her iki davalının da sorumluluğunun bulunup bulunmadığı, sorumlu iseler ihtarname ve tebliğ evrakına göre temerrüt tarihinin ne olacağı hususlarında rapor tanzim edilmesi amacıyla dosyanın akademisyen hukukçu ve makine mühendisinden oluşan bilirkişi heyetine tevdi edildiği, düzenlenen rapor ile, araçta olağan gözden geçirme ile tespit edilemeyecek nitelikte gizli ayıp bulunduğu, ayıbın davacının araçtan faydalanmasını azaltacak nitelikte ayıp olmadığı, bu nedenle aracın satış değeri üzerinden ayıp oranında bedelden %20 indirim talebinin ayıbın niteliğine göre ölçülü olmadığı, aracın olay tarihi itibariyle ayıpsız 2.el piyasa rayiç değerinin 3.270.000,00-TL, ayıplı değerinin ise 3.120.000,00-TL civarında olduğu, satılanın tarafların kararlaştırdıkları satış bedeli gözetilmeksizin satış tarihi itibariyle gerçek ayıpsız rayiç değeri ile ayıplı haldeki rayiç değeri ayrı ayrı belirlenerek bu iki değerin birbirine bölünmesi suretiyle elde edilecek orana ilişkin yerleşik Yargıtay içtihatlarında belirtilen nispi metoda göre ayıp oranında talep edilebilecek bedel indiriminin 149.981,50-TL olduğu, davalıların satıcı, üretici ve ithalatçı olması hasebiyle ayıptan dolayı sorumluluğunun bulunduğu görüş ve kanaatinin bildirildiği, raporun dosya kapsamında sunulan deliller ile uyumlu olup denetime ve hüküm kurmaya elverişli olduğu değerlendirilmiştir.

Mahkememizce dinlenen tanıkların aracın davacı tarafından teslim alındıktan sonra on gün içerisinde yıkandığında ön kaput, çamurluk ve üst tavan kısmında geçmeyen lekelerin bulunduğunun tespit edildiği ve tespitlerin satın aldıktan sonra on gün içerisinde yapıldığı, bu tespitleri yaptıktan sonra davalı ... Şirketi ile hemen iletişime geçildiğinin beyan edildiği, öyleyse aynı dönem araç alan tanığın da beyanları dikkate alındığında araçtaki gizli ayıpların fark edilir edilmez davalı satıcı şirkete bildirildiği, nitekim 28/11/2024 tarihinde davalıların imzası bulunmayan protokolün uzlaşma görüşmelerinin olduğunu ve bu durumda ayıp ihbarının süresinde yapıldığını açıkça ortaya koyduğu kabul edilmiştir.

Taraf iddia ve savunmalarına, fatura içeriğine, tanık anlatımların ve tanzim edilen bilirkişi raporuna göre, davacı tarafından 06/08/2024 tarihinde 3.257.159,50-TL bedel ile satın alınmış olan ... plaka sayılı araçta gizli ayıp söz konusu olduğu, ayıp ihbarının ihtarname ile süresi içerisinde davalılara ulaştığı, davacının davalılardan ayıp oranında bedelde indirim talep ettiği, ayıbın mahiyetine göre ölçülü olan talep uyarınca ve nisbi metoda göre yapılan hesaplama uyarınca talep miktarının 149.981,50-TL olabileceği, davalıların satıcı, üretici ve ithalatçı olması hasebiyle ayıptan dolayı sorumluluğunun müşterek ve müteselsil sorumluluklarının bulunduğu, davacının dava konusu aracı 2024 yılında satın aldığı, dava konusu aracın üreticisi ve ithalatçısı olan davalı ...A.Ş. yönünden garanti süresinin ve/veya TBK'nın 231. maddesindeki 2 yıllık zamanaşımı süresinin dava tarihi itibariyle sona ermediği ve sorumluluğunun devam ettiği, imalatçı vasfındaki davalı ... Şirketi'nin meydana gelen gizli ayıptan satıcı Mengerler Ticaret Şirketi ile birlikte sorumlu olduğu anlaşılmakla değer artırım dilekçesi göz önünde bulundurularak davanın kabulüne karar vermek gerekmiş ve takdire bağlı aşağıdaki şekilde hüküm oluşturulmuştur.

HÜKÜM: İzah olunan gerekçelerle;

Davanın KABULÜ ile,

1-Ayıp oranında indirim bedeli olan 149.981,50-TL'nin dava tarihi olan 02/06/2025 tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,

2-Kabul edilen dava değeri (149.981,50-TL) üzerinden alınması gereken 10.245,24-TL harçtan başlangıçta peşin alınan 615,40-TL peşin harç ile 2.565,00-TL tamamlama harcı olmak üzere toplam 3.180,40-TL harcın mahsubu ile bakiye 7.064,84-TL harcın davalılardan müşterek ve müteselsilen alınarak hazineye irat kaydına,

3-Davacı tarafça başlangıçta peşin olarak yatırılan 615,40-TL peşin harç ile 2.565,00-TL tamamlama harcı olmak üzere toplam 3.180,40-TL harcın davalılardan müşterek ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,

4-Davacı tarafından yargılama nedeniyle yapılan 1.652,50-TL posta ve tebligat masrafı ile 20.000,00-TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 21.652,50-TL yargılama giderinin davalılardan müşterek ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,

5-Davalılar tarafından herhangi bir yargılama gideri yapılmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,

6-Davacı taraf dava ve duruşmalarda kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan ve takdir olunan 45.000,00-TL vekalet ücretinin davalılardan müşterek ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,

7-Dava şartı arabuluculuk sürecinde Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 4.700,00-TL arabuluculuk ücretinin, davada haksız çıkan davalılardan müşterek ve müteselsilen alınarak 6183 sayılı Kanuna göre tahsili ile hazineye irat kaydına,

8-Taraflarca yatırılan gider avansından artan kısmın karar kesinleştiğinde ilgilisine re'sen iadesine,

Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 (iki) hafta içinde mahkememize veya mahkememize gönderilmek üzere bulunulan yer yada başka bir yer Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek bir dilekçe ile başvurmak ve istinaf harç ve masraflarını karşılamak koşulu ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi'ne istinaf yasa yolunun açık olduğu, istinaf dilekçesinde istinaf yoluna başvuru konusu edilen hususlar ile nedenlerinin belirtilmesinin gerektiği, süresi içerisinde karara karşı istinaf yoluna başvurulmaması halinde hükmün kesinleşeceği ve infaz edilebileceği açıklanmak suretiyle verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 17/07/2026

Katip

¸e-imzalıdır

Hakim

¸e-imzalıdır