Danıştay Sekizinci Dairesi, bir mahallenin kırsal alan dışı tespiti işlemine karşı açılan iptal davasında temyiz istemini reddederek bölge idare mahkemesi kararını onadı.
Özet: Bir belediyenin, büyükşehir belediyesi meclisi tarafından kırsal mahalle dışı alan olarak belirlenen bir mahallenin bu statüsüne itiraz ederek kırsal mahalle olarak kabul edilmesini talep ettiği idari davada; ilk derece ve istinaf mahkemeleri, mahallenin ilçe merkezine yakınlığı, kentsel özellikler taşıması, yoğun nüfus artışı, altyapı hizmetlerinden faydalanması ve ticari potansiyeli gibi gerekçelerle kırsal mahalle dışı statüsünün hukuka uygun olduğuna karar vermiş, davacı belediyenin tarım arazilerinin varlığı ve tarımsal geçim kaynaklarına ilişkin iddiaları yetersiz bulunarak, istinaf mahkemesinin kararı onanmıştır.
Danıştay 8. Daire Başkanlığı         2023/6861 E.  ,  2025/6123 K.
"İçtihat Metni"

T.C.

D A N I Ş T A Y
SEKİZİNCİ DAİRE
Esas No : 2023/6861
Karar No : 2025/6123
TEMYİZ İSTEMİNDE BULUNAN (DAVACI): ... Belediye Başkanlığı
VEKİLİ : Av. ...
KARŞI TARAF (DAVALI) : ... Büyükşehir Belediye Başkanlığı
VEKİLİ : Av. ...
İSTEMİN KONUSU: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı Belediye tarafından, ... Mahallesinin kırsal mahalle dışı alan olarak tespitine karar verilmesine ilişkin ... tarih ve ... sayılı Muğla Büyükşehir Belediye Meclis kararının iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: .... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:...sayılı kararda; dosyadaki bilgi ve belgeler ile bilirkişi raporunun birlikte değerlendirilmesinden; ... Mahallesinde tarım arazilerinin bulunması ve nüfusunun bir kısmının halen tarım ve hayvancılıkla iştigal etmesine rağmen, mahallenin Yatağan ilçe merkezine çok yakın bir konumda olması hatta ilçe merkeziyle iç içe geçerek bir bütünün parçası konumunda bulunması ve ilçe merkeziyle güçlü bir bağının bulunması, bu başta yapılaşma olmak üzere nüfus yoğunluğu, geçim kaynakları, alt yapı, üst yapı hizmetlerinden yararlanma, ulaşım, bölgenin planlanması vs, her unsuruna yansımış olması, kısa bir zaman dilimi içerisinde yoğun nüfus artışının olması ve gelecekte de bu artışın devamına ilişkin potansiyelinin olması, ilçe merkezine yakınlığı ve Muğla-Aydın karayoluna bitişik konumda olması nedeniyle sanayi ve ticaret potansiyelinin de bulunması gibi hususları dikkate alındığında, Madenler Mahallesinin kırsal mahalle dışı alan olarak tespitine ilişkin davaya konu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu, ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı tarafından, ... Mahallesinin yüzölçümünün önemli bir kısmının tarım, orman, mera, yaylak ve kışlak arazilerinden oluştuğu, ilçe merkezine 9 km uzaklıkta olduğu, Ziraat odası ile ilçe tarım verilerine göre kırsal mahalle statüsüne kabul edilen diğer 38 mahallede olduğu gibi Madenler mahallesinde de kırsal yerleşim özelliğinin devam ettiği ve sosyo-ekonomik olarak da tarımsal üretim ve hayvancılığın başlıca geçim kaynağı olduğu, yine belediyenin yol, su, atık su ve katı atık gibi imkanlarından diğer 38 mahalle ile aynı oranda faydalandığı, bu mahallelerin hiçbirinde kendine ait toplu taşıma imkanı bulunmadığı, kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davalı idare tarafından, kararın hukuka uygun olduğu belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'İN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle,
1. Temyiz isteminin reddine,
2. ... Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:... K:... sayılı kararının ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına, posta gideri avansından artan tutarın Mahkeme tarafından iadesine,
4. 2577 sayılı Kanunun 50. maddesi uyarınca onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de belirtilen Bölge İdare Mahkemesine gönderilmesini teminen dosyanın İdare Mahkemesine gönderilmesine, kesin olarak, 25/06/2025 tarihinde oybirliği ile karar verildi.