Danıştay 8. Daireden Seydişehir Hürriyet, Seyit Harun Veli, Sadi Irmak caddelerindeki ücretli otopark uygulamasının imar planı ve trafik kurallarına aykırılığına dair iptal kararı.
Özet: Bu hukuki metin, Seydişehir ilçesindeki belirli caddelerin ücretli araç park yeri olarak belirlenmesi işlemine ve bu kararın dayanağı UKOME düzenlemesine karşı açılan iptal davasını incelemektedir; ilk derece mahkemesi ve bölge idare mahkemesi, bilirkişi raporuna dayanarak, mevcut park düzenlemesinin üst ölçekli imar planlarına, mekansal planlar yapım yönetmeliğine ve yol kenarı otopark tasarım kurallarına aykırı olduğunu, özellikle iki şeritli yolların bir şeridinin otoparka ayrılmasının trafik akışını bozduğunu tespit ederek dava konusu işlemleri hukuka aykırı bulup iptal etmiş, davalı idarelerin temyiz itirazları ise bu kararları değiştirmeye yeterli görülmemiştir.
Danıştay 8. Daire Başkanlığı         2022/1907 E.  ,  2025/5964 K.
"İçtihat Metni"

T.C.

D A N I Ş T A Y
SEKİZİNCİ DAİRE
Esas No : 2022/1907
Karar No : 2025/5964
TEMYİZ İSTEMİNDE BULUNAN (DAVALILAR): 1-... Belediye Başkanlığı
VEKİLİ : Av. ...
2-... Büyükşehir Belediye Başkanlığı
VEKİLİ : Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACI) :...
VEKİLİ : Av. ...
İSTEMİN KONUSU: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı tarafından, Seydişehir ilçesi, Hürriyet, Seyit Harun Veli ve Ord. Prof. Dr. Sadi Irmak caddelerinin belirli kısımlarının araç park yerleri olarak belirlenmesine ve araç park edenlerden ücret alınmasına karşı yapılan itirazın reddine ilişkin... tarih ve ... sayılı işlem ile bu işlemin dayanağı olan Konya Büyükşehir Belediye Başkanlığının... tarih ve .../... sayılı UKOME kararının iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti:... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K... sayılı kararda; uyuşmazlığın çözümünün teknik ve bilimsel bir incelemeyi gerektirmesi nedeniyle, Mahkemenin 28/01/2021 tarihli ara kararı uyarınca mahallinde keşif ve bilirkişi incelemesi yaptırılmasına karar verilmiş olup, 22/04/2021 tarihinde mahallinde yapılan keşif neticesinde hazırlanarak Mahkemeye sunulan 26/04/2021 tarihli bilirkişi raporunu karşı davalı idareler tarafından yapılan itirazlar yerinde görülmeyerek anılan raporun hükme esas alınabilecek nitelik ve yeterlikte olduğu sonucuna ulaşıldığı, bu durumda, dava dosyasında bulunan bilgi ve belgeler ile bilirkişi raporunda yer verilen tespitlerin bir bütün olarak ele alınarak değerlendirilmesinden; 1/25.000 ölçekli Nazım İmar Planı ve 1/5.000 ölçekli Nazım İmar Planı incelendiğinde, sırası ile 35 metre, 27 metre ve 20 metre genişliğinde belirlenen Seyit Harun Veli, Hürriyet ve Ord. Prof. Dr. Sadi Irmak caddeleri için üst ölçekli nazım imar planı ulaşım sistemi için de önemli nitelikteki yol alanı olduğu, bu alanda taşıt izinin daraltılması işleminin üst ölçekli imar planlarının toplam standartların altına düşüren, nazım imar planının ana kararlarını, sürekliliğini, bütünlüğünü ve genel işleyişini bozacak bir düzenleme olduğu, dava konusu işlemin Mekânsala Planlar Yapım Yönetmeliğinde yer alan araç trafiğine ayrılmış şerit sayısını ve devamlılığı olan bir yolun belli bir kesimde şerit sayısının azaltılamayacağı ve daraltılamayacağı hükümlerine aykırı olduğu, yol kenarı otopark alanlarının TS-10551 Şehiriçi Yollar - Otolar İçin Otopark Tasarım Kurallarına göre en az iki yönlü trafikte en az 3 şeritli yolda ve bir kenarda yapılabileceği, ancak dava konusu işlemde birçok noktada 2 şeritli yolların bir şeridinin yol üstü otopark alanı olarak düzenlendiği anlaşıldığından Seydişehir ilçesi, Hürriyet, Seyit Harun Veli ve Ord. Prof. Dr. Sadi Irmak caddelerinin belirli kısımlarının araç park yerleri olarak belirlenmesine ve araç park edenlerden ücret alınmasına karşı yapılan itirazın reddine ilişkin...tarih ve ... sayılı işlem ile bu işlemin dayanağı olan Konya Büyükşehir Belediye Başkanlığının... tarih ve...sayılı UKOME kararının kararında hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENLERİN İDDİALARI : Davalı idare Konya Büyükşehir Belediye Başkanlığı tarafından, imar planına gerek olmadan dava konusu düzenlemeleri yapmaya yetkilerinin olduğu, anılan düzenleme ile araç ve yaya trafiğindeki karmaşaların giderilmeye çalışıldığı, bu sebeple dava konusu işlemlerin hukuka uygun olduğu ileri sürülmektedir.
Davalı idare Seydişehir Belediye Başkanlığı tarafından, ilçe sınırlarında yer alan bazı caddelerde ücretli otopark uygulamasına geçilmesi kararının 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunun'un 79. maddesi uyarınca yapıldığı, Konya Büyükşehir Belediye Başkanlığı Ulaştırma Koordinasyon Merkezi Genel Kurulunun... tarih ve... sayılı kararı ile yol üstü otopark yerlerinin işletilmesi yetkisinin taraflarına devredildiği, yol üstü otopark uygulamasının yapılan ihale ile bir firmaya verildiği, bu kapsamda firma tarafından caddelere yeteri kadar bilgilendirici tabela yerleştirildiği, bilirkişi raporundaki tespitlerin hatalı olduğu, dava konusu işlemlerin hukuka uygun olduğu ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davacı tarafından, savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'ÜN DÜŞÜNCESİ : Temyiz istemlerinin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçelerde ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle,
1. Temyiz istemlerinin reddine,
2. ... Bölge İdare Mahkemesi... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:... K:...sayılı kararının ONANMASINA,
3.Temyiz giderlerinin istemde bulunanlar üzerinde bırakılmasına, posta gideri avansından artan tutarın Mahkeme tarafından iadesine,
4. 2577 sayılı Kanunun 50. maddesi uyarınca onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de belirtilen Bölge İdare Mahkemesine gönderilmesini teminen dosyanın İdare Mahkemesine gönderilmesine,
5. Kesin olarak, 19/06/2025 tarihinde oybirliği ile karar verildi.