3. Asliye Ticaret Mahkemesinin, dalında fıstık satışı sözleşmesinden kaynaklanan ödenmeyen alacak için icra takibine itirazın iptali davasının gerekçeli kararı.
Özet: Bu dava, davacı idarenin ihaleyle dalında fıstık satışı sözleşmesi imzaladığı davalı şirketten, peşinat ödemesine rağmen kalan sözleşme bedelini tahsil edememesi üzerine başlattığı icra takibine yapılan haksız itirazın iptali talebine ilişkindir; davalı tarafın cevap vermediği ve duruşmalara katılmadığı yargılamada, bilirkişi raporları ve diğer deliller ışığında, davalı şirketin toplam borcun büyük bir kısmını ödemediği ve sözleşmeden kaynaklanan bakiye alacağın sabit olduğu tespit edilmiş olup, davacı, itirazın iptali ve icra inkar tazminatı hükmedilmesini talep etmiştir.

T.C. ... 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2024/411 Esas - 2025/941

T.C.
...
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO : 2024/411 Esas
KARAR NO : 2025/941
DAVA : Alacak
DAVA TARİHİ : 07/06/2024
KARAR TARİHİ : 18/12/2025
K. YAZIM TARİHİ :19/12/2025
Mahkememizde görülmekte olan Alacak davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ;
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili idare tarafından 31/07/2023 tarihinde yapılan ihale ile müvekkili idareye bağlı ...Tarım İşletmesi Müdürlüğünde 2023 yılı "Dalında Fıstık Satışı" için ihaleyi alan davalı şirket ile sözleşme imzalandığını, davalı firma ihale bedelinin 9630'luk kısmını peşin ödediğini, kalan %70'lik kısım olan 95.409.501,68 TL borcuna dair herhangi bir ödeme yapmadığını, borçlu aleyhine ... 3. Genel İcra Müdürlüğü'nün 2024/15354 Esas sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, davalı şirket 14/03/2024 tarihli dilekçesi ile idareye borcunun bulunmadığını, borca itiraz ettiğini, davalı tarafın ispat yükünün kendisinde olmasına rağmen itiraz dilekçesi ile ödemeye veya borcunun bulunmadığına dair herhangi bir delil sunmadığını, davalı yan kötü niyetli hareket ettiğini belirterek ve ihtiyati haciz talep ederek ; ... 3. Genel İcra Müdürlüğü'nün 2024/15354 Esas sayılı dosyasında davalı aleyhine başlatılan icra takibine yapılan tüm itirazların iptali ile takibin devamına ve %20'den az olmamak üzere icra inkar tazminatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı taraf usulüne uygun davetiye tebliğine rağmen davaya cevap vermemiştir.
DELİLLER:
-Dalında Fıstık Satış Sözleşmesi
-İcra Takip dosyası: İcra takip dosyasının incelenmesinde; davacı vekilince başlatılan ilamsız takip ile borç kalemleri olarak,
-25/08/2023 tarihli Dalında Fıstık Satış Sözleşmesinin 4/c ödeme şartları başlıklı maddesi gereğince 25/11/2023 tarihinde ödenmeyen 1. Taksit bedeli: 47.704,750,84 TL, 1 taksit için gecikme faizi 5.363.517,20 TL,
-25/12/2023 tarihinde ödenmeyen 2. Taksit bedeli: 47.704,750,84 TL, 2 taksit için gecikme faizi 3.759.199,72 TL olmak üzere toplam 104.532.218,60 TL üzerinden talepte bulunulduğu anlaşılmıştır.
-Cari hesap tablosu
-Kefalet senedi
-Bilirkişi rapor ve ek raporları
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
Dava, itirazın iptali talebine ilişkindir.
Davacı vekilince açılan dava ile; taraflar arasında imzalanan sözleşme uyarınca davalı tarafa 'dalında fıstık satışı'' gerçekleştirildiği, davalı tarafça sözleşme bedelinin bir kısmı ödenmesine rağmen bakiye tutarın ödenmediği alacağın tahsili için başlatılan icra takibine ise haksız şekilde itiraz edildiği ileri sürülerek itirazın iptali ile icra inkar tazminatına karar verilmesi talep edilmiştir.
Davalı tarafça cevap dilekçesi sunulmamış, duruşmaya iştirak edilmemiştir.
Mahkememizce taraf delilleri toplanmış, bilirkişiden kök ve itiraz üzerine ek rapor alınmıştır.
Tüm dosya kapsamına göre;
Davacı tarafından 31.07.2023 tarihinde gerçekleştirilen ihale sonucu davalının dalında fıstık satış ihalesinde ; 1.440 tonluk ihale kısmını kazandığı, davalı tarafa usulüne uygun olarak yer teslimi yapıldığı, davalı tarafça peşinat olarak 32.405.970 TL ödeme yapılmasına rağmen bakiye sözleşme bedelinin ödenmediği anlaşılmaktadır.
Taraflar arasında imzalanan sözleşmenin 2/e maddesi uyarınca ; Davalının kazandığı 1-2-5-6-8-9-10 parti nolu, cinsi, 2023 yılı, teslim yeri, parsel noları yazılı toplam 1.440,00 ton dalında Antep/Sürt fıstığının toplam 136.304.000,00.TL. satış bedelinin (ihale bedelinin) bulunduğu, 4/e maddesi uyarınca; müşterinin ihalede aldığı malın %30'luk kısmını peşin ve kalan %70'lik kısmını 25.11.2023 ve 25.12.2025 tarihlerinde iki eşit taksitte ödeyebileceği, vadeli mal alan müşterinin vadesi geldiğinde işletmeye teslim etmiş olduğu mal bedeli karşılığı teminat mektubunun tutarını işletme hesaplarına yatırmadığı takdirde işletmenin aylık %2 gecikme faizi uygulayarak süre uzatımına gitmekte (bu süre 30 günü geçmemek kaydı ile) ya da teminat mektubunu nakde çevirip alacağını tahsil etmekte serbest olduğunun kararlaştırıldığı belirgindir.
Davacı tarafından davalıya gönderilen 23.10.2023 tarihli uyarı yazısı ile sözleşme gereğince 25.11.2023 tarihine kadar borcun %50'lik kısmı olan 47.704.817,00.TL'nin belirtilen kurum hesabına ödenmesi, aksi takdirde teminat mektubunun nakde çevrileceğinin bildirildiği, davalı tarafça ekonomik gerekçelerle gecikme vade farklarını kabul etmek üzere şirkete vade tanınmasını talep ettiği, ayrıntıları bilirkişi kök raporunda ifade edildiği üzere davacı tarafından davalı adına tutulan 120.011.2150574005 kodlu muavin hesap inceleni inde davalının toplam 137.667.040,00.TL. borcundan yapılan ödemelerin tenzili sonrası 01.11.2023 tarihi itibarıyla 95.409.501,68.TL. bakiye borcunun kaldığı anlaşılmıştır.
Davacı vekilince mahkememize sunulan beyan dilekçesi ile ; taraflar arasındaki sözleşmenin feshedildiği yine sözleşmeye konu mahsulün davalı tarafça teslim alındığını belirtilerek sözleşmenin 4/d maddesinde yer alan “gecikme faizi” ibaresinin ifaya eklenen bir cezai şart olarak düşünülmesi gerektiği, bu maddenin müvekkil İdarenin alacağını tahsil edemediğinde uygulayacağı temerrüt faizi ile (%2 gecikme faizi ile) ilgisi bulunmadığını beyan ettiği anlaşılmakla, bilirkişiden bu doğrultuda 02.12.2025 tarihli ek rapor alınmış, buna göre taraflarca sözleşme bedelinin ödenmesi hususunda kararlaştırılan belirli vadelerin, tarafların tacir olması da nazara alındığında kesin vade niteliğinde olduğu, buna göre belirlenen vade tarihleri olan 25/11/2023 ( 47.704,750,84 TL tutarlı 1. taksit için) ve 25/12/2023 (47.704,750,84 TL tutarlı 2. Taksit bedeli) tarihlerinde davalının ayrıca ihtara gerek kalmaksızın temerrüde düştüğünün kabulü gerektiği kanaatine varılmakla, 02.12.2025 tarihli ek rapor içeriğine göre (kesin vade tarihlerinden takip tarihine kadar ticari avans faizi işletilmek suretiyle yapılan hesaplama doğrultusunda) davanın kısmen kabulüne dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın kısmen kabulüne, ... 3 Genel İcra Dairesi 2024/15354 Esas sayılı takip dosyasında, itirazın KISMEN İPTALİNE, takibin 95.409.501,68 TL asıl alacak ve 7.859.521,07 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 103.269.022,75 TL üzerinden devamına ,
Fazlaya ilişkin talebin REDDİNE,
Alacağın likit olduğu anlaşılmakla hükmedilen 103.269.022,75 TL 'nin %20'si oranında hesaplanacak icra inkar tazminatının davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
2-Kabul edilen 103.269.022,75 TL üzerinden binde 68,31 oranında hesaplanan 7.054.306,94 TL karar ve ilam harcından 1.262.487,88 TL peşin harcın düşümü ile eksik alınan 5.791.819,06 TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
3-Davacı tarafından yatırılan 1,262,487,88 TL peşin harç, 427.60 TL başvuru harcı olmak üzere toplam 1.262.915,48 TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan 8.950,00 TL yargılama giderinin, kabul/ talep oranına göre hesaplanan 179,00 TL'sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, geri kalan 8.771,00 TL yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına,
5-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca kabul edilen 103.269.022,75 TL üzerinden takdir edilen 2.088.690,23 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca reddolunan 1.262.915,48 TL üzerinden takdir edilen 194.808,17 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
7-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-14. maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca 1.360,00 TL arabuluculuk ücretinin kabul / red oranına göre 72,00 TL'sinin davacıdan, kalan 3.528,00 TL'sinin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
8-Karar kesinleştiğinde taraflardan alınan avansın harcanmayan kısmının re'sen yatırana iadesine,
Dair,Davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı vekilinin yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde ... Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere oy birliği ile karar verildi 18/12/2025