Danıştayın, maden ruhsat sahasıyla çakışan enerji iletim hattı projesine verilen olumlu görüşün kesin ve icrai işlem olup olmadığına dair, ilk derece mahkemesinin davanın incelenmeksizin reddi kararının temyiz incelemesi.
Özet: Bir madencilik firmasının, maden ruhsat sahasıyla çakışan rüzgar enerji santrali enerji iletim hattı projesinin yapılmasında sakınca bulunmadığı yönündeki maden ve petrol işleri genel müdürlüğü görüşünün iptali istemiyle açtığı davada, ilk derece ve bölge idare mahkemeleri, söz konusu görüşün idareler arası bir hazırlık işlemi olup davacının hukuki durumunu doğrudan etkilemediği ve kesin, yürütülebilir bir işlem niteliği taşımadığı gerekçesiyle davanın incelenmeksizin reddine karar vermiş, davacı ise bu görüşün elektrik iletim hattı projesinin hayata geçmesine yol açarak kendisi için hak kaybı doğurduğu ve icrai nitelikte olduğu iddiasıyla kararı temyiz etmiştir.
T.C.
D A N I Ş T A YSEKİZİNCİ DAİREEsas No : 2023/6367Karar No : 2025/5895 TEMYİZ EDEN (DAVACI) : ... Madencilik Sanayi ve Ticaret A.Ş.VEKİLİ : Av. ...KARŞI TARAF (DAVALI) : ... Genel MüdürlüğüVEKİLİ : Av. ...DAVALI YANINDA MÜDAHİL : ... Rüzgar Elektrik Üretim Sanayi ve Ticaret A.Ş.VEKİLLERİ : Av. ... - Av. ...İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:...sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir. YARGILAMA SÜRECİ :Dava konusu istem: İstanbul ili dahilinde yapılması planlanan 154 KV Hacıbey RES TM - Şile RES TM EİH projesi ile ilgili olarak Türkiye Elektrik İletim Anonim Şirketi Genel Müdürlüğü 1. Bölge Müdürlüğünce anılan projenin bulunduğu yerin bir kısmında maden hukukunun cari olduğundan bahisle Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğünden uygunluk bulunup bulunmadığı yönündeki görüşün bildirmesinin istenilmesi üzerine yapılan incelemede, bahse konu proje alanlarının, davacı şirket uhdesinde bulunan İstanbul ili, Çatalca ilçesi, ... Mahallesi sınırları içinde yer alan iki adet ER:... (S:...) sayılı ve ER:... (S:...) sayılı IV. Grup işletme dönemi ruhsat sahasının çakıştığının tespit edildiği, yapılması planlanan 154 KV Hacıbey RES TM - Şile RES TM EİH proje alanı (57,72 ha) mahallinde tetkik heyetince yapılan inceleme sonucunda, girişimli olan ruhsat sahiplerinin proje güzergahında çalışma yapmadıklarının, projeye konu alanın madencilik faaliyetleri bakımından bakir durumda olduğunun, girişimli alanın mevcut işletme izni sahasının dışında olduğunun, arama faaliyetleri neticesinde üç boyutlu olarak rezervin boyutlandırılmadığının, bu sahada herhangi bir yatırım olmadığının ve her iki projenin de birlikte yürütülebileceği hususlarının belirtildiğinden bahisle nihai olarak 57,72 hektarlık alanda adı geçen RES projesinin yapılmasında herhangi bir sakınca olmadığı yönündeki olumlu görüşü ihtiva eden Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğünün ... tarih ve ... sayılı işleminin iptali istenilmiştir.İlk Derece Mahkemesi kararının özeti:... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; dava dosyasının incelenmesinden; davacı şirket vekili tarafından, dava dışı ... Rüzgar Elektrik Üretim San. ve Tic. A.Ş.'ye ait Hacıbey RES Projesi tesislerinde üretilecek elektrik enerjisinin Ulusal Enerji İletim Hattı'na aktarılması için dava dışı Türkiye Elektrik İletim A.Ş. (TEİAŞ) tarafından yapılması planlanan ER:... sayılı 154 KV Hacıbey RES TM-Şile RES TM Enerji İletim Hattı'nın, davacının İstanbul ili, Çatalca ilçesi, ... Mahallesi sınırları içinde 25/04/2025 tarihine kadar geçerli bulunan 3958,25 hektar yüz ölçümündeki ... sicil numaralı Maden İşletme Ruhsatı ve aynı tarihe kadar 352,27 hektarlık alan için geçerli alan kuvarsit madeni işletme izni ruhsat alanıyla çakışarak madencilik faaliyetlerini engelleyecek şekilde yapılmasının uygun olduğu yönündeki... tarih ve ... sayılı olumlu görüşe ilişkin idari işlemin iptali istemiyle bakılan davanın açıldığı, dava konusu edilen ve iptali istenen işlemin davalı idareler arasındaki görüş bildirmeye ilişkin hazırlık işlemi niteliğinde olduğu, davacının hukuki durumunu değiştirir şekilde kesin ve yürütülebilir işlem mahiyetinde olmadığı, bu yönleri ile dava konusu edilen işlemin icrai mahiyet taşımadığı anlaşılmakla davanın esasının incelenmesine olanak bulunmadığı sonucuna varıldığı gerekçesiyle davanın incelenmeksizin reddine karar verilmiştir.Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı tarafından, dava konusu işlemlerin esasında kesin ve icra kabiliyetinin mevcut olduğu, dosyaya mevcut olan keşif ve bilirkişi raporlarından idare işlemlerinin hukuka aykırı olduğunun açıkça anlaşılabildiği, davalı idarenin dava konusu olumlu görüşü olmasaydı TEİAŞ tarafından kazanılmış hakkı bulunan maden sahası üzerinden elektrik iletim hattı geçirilmesi yönünde işlem tesis edilmeyeceği ve herhangi bir hak kaybının olmayacağı, dava konusu işlemle şirketlerinin hak kaybına uğraması nedeniyle dava konusu işlemin icrai nitelik doğuran kesin ve yürütülebilir bir işlem olduğu açıkken aksi yöndeki kararın hukuka aykırı olduğu ileri sürülmektedir. KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davalı idare ve davalı yanında müdahil tarafından, temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği savunulmuştur. DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'NIN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.TÜRK MİLLETİ ADINAKarar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 17. maddesinin ikinci fıkrası uyarınca davacının duruşma istemi yerinde görülmeyerek ve dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemleri hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin işin gereği görüşüldü:HUKUKİ DEĞERLENDİRME:Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.KARAR SONUCU: Açıklanan nedenlerle,1. Temyiz isteminin reddine,2. ... Bölge İdare Mahkemesi ...İdari Dava Dairesinin ...tarih ve E:..., K:... sayılı kararının ONANMASINA, 3. Temyiz giderlerinin istemde bulunanlar üzerinde bırakılmasına, Mahkeme tarafından; kullanılmayan ...TL yürütmenin durdurulması harçlarının istemleri halinde ve posta gideri avansından artan tutarların ilgililerine iadesine,4. 2577 sayılı Kanunun 50. maddesi uyarınca onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de belirtilen Bölge İdare Mahkemesine gönderilmesini teminen dosyanın İdare Mahkemesine gönderilmesine,5. Kesin olarak, 18/06/2025 tarihinde oybirliği ile karar verildi.