asıl işveren tarafından ödenen işçi kıdem tazminatlarının, hizmet alım sözleşmelerine dayalı alt işveren şirketlerden rücuen tahsiline ilişkin ticaret mahkemesi kararı.

Asıl işveren tarafından ödenen işçi kıdem tazminatlarının, hizmet alım sözleşmelerine dayalı alt işveren şirketlerden rücuen tahsiline ilişkin ticaret mahkemesi kararı.

Özet: Hizmet alım sözleşmeleri kapsamında çalıştırılan işçilere davacı kurum tarafından ödenen kıdem tazminatlarının, ihale evrakı ve sözleşmeler gereğince sorumlu olan davalı alt işveren şirketlerden ödeme tarihinden itibaren işleyecek ticari faiziyle birlikte rücuen tahsilini konu alan bu davada; mahkeme, asıl işveren-alt işveren arasındaki iç ilişkide Borçlar Kanunu ve sözleşme hükümlerinin esas alındığını belirterek, bilirkişi raporu doğrultusunda her bir davalı şirketin kendi sorumluluk ve çalışma dönemleri oranında ödemeyi gerçekleştirmesi gerektiği sonucuna varmıştır.

T.C. ... 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2025/31 Esas - 2025/585

TÜRK MİLLETİ ADINA

T.C.

...

3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO : 2025/31 Esas

KARAR NO : 2025/585

DAVA : Tazminat (Rücuen Tazminat)

DAVA TARİHİ : 14/01/2025

KARAR TARİHİ : 16/09/2025

GEREKÇELİ KARAR TARİHİ : 18/09/2025

Mahkememizde görülmekte bulunan davanın yapılan açık yargılamasının sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

Davacı vekili dava dilekçesinde özet olarak; hizmet alım işini ihale yasalarının ilgili maddeleri gereğince davalı şirketlerin üstlendiğini, davalı şirketler bünyesinde çalışan işçilerden... .... .... .... .... .... .... 'a yapılan 637.854,76 TL ödemenin 561.073,82 TL'sinin, Cihangir Koç'a yapılan 483.949,09 TL ödemenin 407.970,34 TL'sinin, ...'e yapılan 222.206,32 TL ödemenin 146.227,57 TL'sinin, Turhan Sönmez'e yapılan 817.659,65 TL ödemenin 746.150,24 TL'sinin müvekkiline ödenmediğini, ihale evrakı ve sözleşmeler gereğince davalı şirketlerin çalıştırdıkları dönemlere ilişkin işçi alacaklarından sorumlu oldukları iddiası ile 1.861.421,97 TL kurum alacağının davalıların sorumlulukları oranında ödeme tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ... şirketi süresinde cevap dilekçesi sunmamış, aşamalardaki beyanlarında davanın reddini talep etmiştir.

Diğer davalılara dava dilekçesi usulüne uygun olarak tebliğ edilmiş olmasına rağmen davaya karşı herhangi bir cevap dilekçesi sunulmadığı gibi duruşmalara da katılmadıkları görülmüştür.

DELİLLER:

Tarafların bildirdikleri deliller toplanmış, taraflar arasındaki hizmet alım sözleşmeleri ve şartnameler, dava dışı işçiye ait SGK kayıtları ve işçiye yapılan ödemelere ilişkin evrak dosya arasına konulmuştur.

Hesap uzmanı bilirkişi tarafından verilen 07/07/2025 tarihli raporda; dava dışı işçilerin davalılar nezdinde çalıştığı dönemlerle sınırlı olmak kaydı ile hesaplama yapılarak, dava dışı Bülent Karakaş'a 27/11/2024 tarihinde ödenen 637.854.76 TL kıdem tazminatının 558.932,75 TL'sinin davalılardan rücuan tazmininin talep edilebileceği, 42.994,83 TL'nin davalı ... şirketi, 85.989,65 TL'nin davalı Turkuaz şirketi ve davalı ... şirketi, 17.786,90 TL'nin davalı ...şirketi, 214.974,13 TL'nin davalı ... şirketi, 85.989,65 TL'nin davalı ... şirketi, 111.197,58 TL'nin davalı ... şirketinden talep edilebileceği, dava dışı Cihangir Koç'a 19/11/2024 tarihinde ödenen 483.949,09 TL kıdem tazminatının 407.970,34 TL'sinin davalılardan rücuan tazmininin talep edilebileceği, 6.990,50 TL'nin davalı ...şirketi, 209.142,10 TL'nin davalı ... şirketi, 83.656,84 TL'nin davalı ... şirketi, 108.180,90 TL'nin davalı ... şirketinden talep edilebileceği, ...'e 19/11/2024 tarihinde ödenen 222.206,32 TL kıdem tazminatının 146.227,57 TL'sinin davalılardan rücuan tazmininin talep edilebileceği, 38.046,67 TL'nin davalı ... şirketi, 108.180,90 TL'nin davalı ... şirketinden talep edilebileceği, Turhan Sönmez'e 02/10/2024 tarihinde ödenen 817.659,65 TL kıdem tazminatının 746.150,24 TL'sinin davalılardan rücuan tazmininin talep edilebileceği, 76.895,53 TL'nin davalı ...şirketi, 83.656,84 TL'nin davalı ... şirketi, 83.656,84 TL'nin davalı ... şirketi, 83.656,84 TL'nin davalı ...şirketi ve davalı ... şirketi, 17.304,36 TL'nin davalı ...şirketi, 209.142,10 TL'nin davalı ... şirketi, 83.656,84 TL'nin davalı ... şirketi, 108.180,90 TL'nin davalı ... şirketinden talep edilebileceği bildirilmiştir. Rapor oluşa ve dosya içeriğine bulunarak hükme esas alınmıştır.

DEĞERLENDİRME:

Dava; işçilik alacaklarının rucuen tahsili istemine ilişkindir.

Yapılan yargılama, toplanan deliller ve tüm dosya kapsamına göre; davacı kurum ile davalı şirketler arasında hizmet alım sözleşmelerinin imzalandığı, sözleşme gereğince davalı şirketlerin belirlenen süre içerisinde işe başlayıp işçi çalıştırdıkları, dava dışı işçinin işçilik alacaklarının tahsilini talep ettiği, davacı kurumun da davalı şirketlerle yapmış olduğu sözleşme gereğince davalı şirket çalışanına ödeme yaptığı, eldeki dava ile ödemenin rücuen tahsilini talep ettiği görülmüştür.

Davacı idare ile davalılar arasında asıl işveren-alt işveren ilişkisi mevcut olup, davacı asıl işveren, alt işverenin işçilerine karşı o işyeri ile ilgili olarak İş Kanunu’nun 2/6 maddesinde belirtildiği şekilde, alt işverenle birlikte müteselsilen sorumlu olacağı, ancak bu sorumluluğun dış ilişki itibariyle (dava dışı işçiye karşı) müseselsilen sorumluk niteliğinde olduğu, asıl ve alt işveren arasındaki ilişkide ise iş hukukunun değil, Borçlar Kanunu ve sözleşme hukukunun esas alınacağı, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun 167. (Mülga Borçlar Kanunu’nun 146.) maddesinde düzenlenen, “Aksi karalaştırılmadıkça veya borçlular arasındaki hukuki ilişkinin niteliğinden anlaşılmadıkça, borçlulardan her biri, alacaklıya yapılan ifadan, birbirlerine karşı eşit paylarla sorumludurlar. Kendisine düşen paydan fazla ifada bulunan borçlunun, ödediği fazla miktarı diğer borçlulardan isteme hakkı vardır,” şeklindeki hükümde de, müteselsil borçlulardan her birinin alacaklıya yapılan ifadan birbirlerine karşı genel olarak eşit paylarla sorumlu oldukları ve ancak bunun aksinin kararlaştırılabileceğinin açıkça belirtildiği, tarafların serbest iradeleri ile düzenlemiş oldukları sözleşme hükümleri kendilerini bağlayacağından, dış ilişkide kanundan doğan teselsül gereğince borcu ödemiş olan müteselsil borçlunun, ödediği miktarın iç ilişkide borcun nihai yükümlüsü olan borçludan rücuen tahsilini talep edebileceği anlaşılmıştır.

İşçiye ödenen kıdem tazminatının tamamından işçiyi çalıştırdıkları dönemle orantılı olarak yükleniciler işverene karşı sorumludurlar (Yargıtay 6. HD 2021/1763 esas 2021/2455 karar sayılı ilamı).

İşçilik alacakları ödenen işçinin; yüklenici işçisi olması, sözleşme ücretine işçinin ücret ve sosyal haklarının dahil olması, işverenin işçilik alacaklarından sorumlu olacağına dair sözleşmede bir hüküm bulunmaması hususları nazara alındığında davacı işverenin işçiyi çalıştıran yüklenicilerden ödediği bedeli ve ferilerinin tamamını talep etme hakkı bulunduğunun kabulü gerekeceğinden (Yargıtay 6. HD 2021/876 esas 2021/1507 karar sayılı ilamı) ve taraflar arasındaki sözleşmede açık hüküm bulunmasa dahi, bedeli önceden kararlaştırılan iş yönünden, işçilerinin işçilik alacaklarından, iç ilişkide davalı yanın sorumlu olduğunun kabulü gerekeceği değerlendirilmiştir (... BAM 23. HD 2018/2185 esas 2022/562 karar sayılı ilamı).

Yukarıda açıklandığı üzere hükme esas alınan hesap uzmanı bilirkişi tarafından düzenlenen rapor uyarınca dava dışı işçinin davalılar nezdinde çalıştığı dönem itibari ile hesaplanan bedel üzerinden davanın kımsen kabulüne karar vermek gerekmiş, davalılar daha önce temerrüte düşürülmediğinden dava tarihi itibari ile (... BAM 23. HD 2018/2070 esas 2019/1481 karar sayılı, ... BAM 4. HD 2019/132 esas 2021/334 karar sayılı ilamı) davalılardan avans faizi ile tahsiline karar vermek gerekmiş ve takdiren aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM:Ayrıntısı yukarıda izah edildiği üzere;

DAVANIN KISMEN KABULÜ İLE,

1-Dava dışı Bülent Karakaş'a yapılan ödemeye ilişkin, 42.994,83 TL rücuen tazminatın davalı ... şirketinden, 85.989,65 TL'nin davalı ...şirketi ve davalı ... şirketinden (bu davalıların sorumlu oldukları miktar bakımından müştereken ve müteselsilen sorumlu olmalarına), 17.786,90 TL'nin davalı ...şirketinden, 214.974,13 TL'nin davalı ... şirketinden, 85.989,65 TL'nin davalı ... şirketinden, 111.197,58 TL'nin davalı ... şirketinden alınarak dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davacıya verilmesine,

2-Dava dışı Cihangir Koç'a yapılan ödemeye ilişkin, 6.990,50 TL rücuen tazminatının davalı ...şirketinden, 209.142,10 TL'nin davalı ... şirketinden, 83.656,84 TL'nin davalı ... şirketinden, 108.180,90 TL'nin davalı ... şirketinden alınarak dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davacıya verilmesine,

3-Dava dışı ...'e yapılan ödemeye ilişkin, 38.046,67 TL rücuen tazminatın davalı ... şirketinden, 108.180,90 TL'nin davalı ... şirketinden alınarak dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davacıya verilmesine,

4-Dava dışı Turhan Sönmez'e yapılan ödemeye ilişkin, 76.895,53 TL rücuen tazminatın davalı ...şirketinden, 83.656,84 TL'nin davalı ... şirketinden, 83.656,84 TL'nin davalı ... şirketinden, 83.656,84 TL'nin davalı ...şirketi ve davalı ... şirketinden (bu davalıların sorumlu oldukları miktar bakımından müştereken ve müteselsilen sorumlu olmalarına), 17.304,36 TL'nin davalı ...şirketinden, 209.142,10 TL'nin davalı ... şirketinden, 83.656,84 TL'nin davalı ... şirketinden, 108.180,90 TL'nin davalı ... şirketinden alınarak dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davacıya verilmesine,

Alınması gerekli olan 127.007,47 TL harçtan peşin alınan 31.788,44 TL harcın mahsubu ile bakiye 95.219,03 TL harcın, 6.486,18 TL'sinin davalı ... şirketinden, 8.688,07 TL'sinin davalı ... şirketi ve davalı ...şirketinden müştereken ve müteselsilen, 4.284,30 TL'sinin davalı ... şirketinden, 3.938,03 TL'sinin davalı ...şirketinden, 14.920,85 TL'sinin davalı ... şirketinden, 32.430,94 TL'sinin davalı ... şirketinden, 2.155,12 TL'sinin davalı ...şirketinden, 22.315,49 TL'sinin davalı ... şirketinden, tahsil edilerek hazineye irat kaydına,

4.000,00 TL arabuluculuk ücretinin, 272,47 TL'sinin davalı ... şirketinden, 364,97 TL'sinin davalı ... şirketi ve davalı ...şirketinden müştereken ve müteselsilen, 179,97 TL'sinin davalı ... şirketinden, 165,43 TL'sinin davalı ...şirketinden, 626,80 TL'sinin davalı ... şirketinden, 1.362,37 TL'sinin davalı ... şirketinden, 90,53 TL'sinin davalı ...şirketinden, 937,43 TL'sinin davalı ... şirketinden bakiye arabuluculuk ücretinin tahsil edilerek hazineye irat kaydına,

Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden Avukatlık Ücret Tarifesine göre hesap edilen 264.520,90 TL vekalet ücretinden, 18.018,80 TL'sinin davalı ... şirketinden, 24.135,69 TL'sinin davalı ... şirketi ve davalı ...şirketinden müştereken ve müteselsilen, 11.901,90 TL'sinin davalı ... şirketinden, 10.939,96 TL'sinin davalı ...şirketinden, 41.450,52 TL'sinin davalı ... şirketinden, 90.094,00 TL'sinin davalı ... şirketinden, 5.986,99 TL'sinin davalı ...şirketinden, 61.993,00 TL'sinin davalı ... şirketinden tahsil edilerek davacıya verilmesine,

Davalı ... Şirketi kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca bu davalılar yararına 823,49 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı ... Şirketine VERİLMESİNE,

Davacı tarafça yargılama aşamasında yapılan ve UYAP sisteminde kayıtlı toplam 20.310,00 TL yargılama giderinin kabul red oranına göre hesaplanan 20.286,55 TL'den 1.381,88 TL'sinin davalı ... şirketinden, 1.851,00 TL'sinin davalı ... şirketi ve davalı ...şirketinden müştereken ve müteselsilen, 912,77 TL'sinin davalı ... şirketinden, 839,00 TL'sinin davalı ...şirketinden, 3.178,91 TL'sinin davalı ... şirketinden, 6.909,48 TL'sinin davalı ... şirketinden, 459,15 TL'sinin davalı ...şirketinden, 4.754,36 TL'sinin davalı ... şirketinden tahsil edilerek davacıya verilmesine, bakiye kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,

Davacı tarafça peşin olarak yatırılan 31.788,44 TL harcın 2.165,38 TL'sinin davalı ... şirketinden, 2.900,47 TL'sinin davalı ... şirketi ve davalı ...şirketinden müştereken ve müteselsilen, 1.430,29 TL'sinin davalı ... şirketinden, 1.314,69 TL'sinin davalı ...şirketinden, 4.981,26 TL'sinin davalı ... şirketinden, 10.826,92 TL'sinin davalı ... şirketinden, 719,47 TL'sinin davalı ...şirketinden, 7.449,92 TL'sinin davalı ... şirketinden tahsil edilerek davacıya verilmesine,

Artan gider avansının karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,

Dair; davacı tarafın yüzüne karşı, davalıların yokluğunda, gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içinde ... Bölge Adliye Mahkemesi'ne başvurmak suretiyle istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 16/09/2025

¸¸ ¸¸