Danıştay 13. Daire, Şanlıurfa Emniyet Müdürlüğü araç mübadelesi ihalesinin iptali nedeniyle açılan davanın incelenmeksizin reddine ilişkin kararın temyizini yargılama giderleri özelinde değerlendiriyor.
Özet: Davacı şirketin, Şanlıurfa İl Emniyet Müdürlüğü tarafından ekonomik ömrünü tamamlamış taşıtların yeni araçlarla mübadele yoluyla satılmasına ilişkin ihalenin iptali talebiyle açtığı davada, idare mahkemesi, dava konusu ihalenin davanın açılmasından önce idare tarafından ihaleye katılım olmaması sebebiyle iptal edilmiş olması ve davacının bu durumdan haberdar olduğunun kabulüyle, davanın konusuz kaldığı gerekçesiyle incelenmeksizin reddine ve yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına karar vermiş; davacı şirket ise ihalenin iptal bilgisinin kendilerine ulaşmadığını ve davanın açılmasına idarenin sebebiyet verdiğini ileri sürerek yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yüklenmesi gerektiğini savunarak kararı temyiz etmiştir.
T.C.
D A N I Ş T A YONÜÇÜNCÜ DAİREEsas No:2025/189Karar No:2025/825TEMYİZ EDEN (DAVACI) :... Endüstrisi A.Ş.VEKİLİ : Av. ... KARŞI TARAF (DAVALI) : ... Valiliği VEKİLİ : Av. ...İSTEMİN KONUSU: ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.YARGILAMA SÜRECİ:Dava konusu istem: Şanlıurfa İl Emniyet Müdürlüğü tarafından, ekonomik ömrünü tamamlamış muhtelif marka ve modelde toplam (59 adet) taşıtın sıfır km standart donanımlı (28 adet) 2024 model Dacia Stepway Expression paket Tce 90 Bg Benzin X-Tronic otomatik araç karşılığında mübadele yoluyla 13.153.000,00-TL muhammen bedel üzerinden satılmasına ilişkin 14/10/2024 tarihli ihalenin iptali istenilmiştir.İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen kararda; Mahkemelerinin E:... sayılı dava dosyası ile birlikte dava dosyasının incelenmesinden; uyuşmazlıkta, işbu davaya konu olan 14/10/2024 tarihli ihalenin "ihaleye katılım olmaması" nedeniyle aynı tarihte 2024/1 sayılı Mübadele Komisyonu kararıyla iptal edildiği ve davanın açıldığı 16/11/2024 tarihi itibarıyla mezkur ihalenin hukuken var olmadığının açıkça anlaşıldığı; dolayısıyla, davanın konusunu oluşturan ihalenin davanın açıldığı tarihten evvel idarece iptal edilerek ortadan kaldırılmış olmasına bağlı olarak işbu davanın incelenmesine hukuken olanak bulunmadığı açık olduğundan davanın incelenmeksizin reddine karar verilmesi gerektiği;Öte yandan, davaya konu edilen ihaleye konu olan aynı taşıtların 24/10/2024 tarihinde yapılacağı duyurulan ihaleye konu edildiği ve bu (ikinci) ihalenin de 17/10/2024 tarihinde ilanen duyurulduğu görülmekte olup, bu durumda, mezkur ilanen duyuru ile birlikte davaya konu olan ihalenin idarece iptal olunduğu bilgisinin davacının ıttılaında olduğunun kabulü gerektiği değerlendirilerek, davanın açılmasına davalı idarenin sebebiyet vermediği ve yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.Belirtilen gerekçelerle 2577 sayılı Kanun'un 15. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi gereğince davanın incelenmeksizin reddine karar verilmiştir.TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: Davacı tarafından, Mahkeme kararında; dava konusu ihalenin iptali sebebinin ihaleye yeterli sayıda katılım olmadığı olarak belirtildiği, taraflarınca yapılan başvuruya davalı idare cevap vermediğinden davanın açıldığı ve idarenin dava açmaya sebebiyet verdiği, ihale konusu araçların mübadele yoluyla satışı için yapılan ikinci ilanın yerel gazetede yayınlandığı, taraflarının sürekli yerel gazeteden haberdar olamayacağı, davanın açılması tarihindeki haklılık durumuna göre lehlerine yargılama giderleri ve vekalet ücretine hükmedilmesi gerektiği ileri sürülmektedir.KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Davalı idare tarafından, Mahkeme kararının usul ve yasaya uygun olduğu belirtilerek temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmaktadır.DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'NIN DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.TÜRK MİLLETİ ADINAKarar veren Danıştay Onüçüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:HUKUKİ DEĞERLENDİRME:237 sayılı Taşıt Kanunu'nun "Kanunun şümulü" başlıklı 1. maddesinde, "a) Genel bütçeye dahil dairelerle katma ve özel bütçeli idareler ve bunlara bağlı sabit ve döner sermayeli müesseseler, il özel idareleri, belediyeler ve bunların bağlı kuruluşları ile mahalli idare birlikleri, b) İktisadi Devlet Teşekkülleri ve özel kanun veya Cumhurbaşkanlığı kararnameleriyle kurulan her çeşit banka ve teşekküller, c) Yukardaki (a) ve (b) fıkralarında yazılı daire, idare, banka, teşekkül ve müesseselerin sermayesinin yarısından fazlasına sahip bulundukları teşekkül ve müesseseler, d) Kamuya yararlı derneklerden Cumhurbaşkanlığınca lüzumlu görülenler tarafından kullanılacak taşıtlar bu Kanun hükümlerine tabidir."; 10. maddesinin birinci fıkrasında, "Genel bütçeye dahil daireler, katma bütçeli idareler ve döner sermayelerin yıl içinde her ne şekilde olursa olsun edinebilecekleri taşıtların cinsi, adedi, hangi hizmette kullanılacağı ve kaynağı yılı bütçe kanunlarına bağlı (T) işaretli cetvelde gösterilir."; 7. fıkrasında, "(Ek fıkra: 29/6/2012-6338/1 md.) Emniyet Genel Müdürlüğüne, Jandarma Genel Komutanlığına ve Sahil Güvenlik Komutanlığına ait taşıtlar, 12/4/2001 tarihli ve 4645 sayılı Emniyet Genel Müdürlüğüne Ait Araç, Gereç, Mal ve Malzemenin Satış, Hibe, HEK ve Hurda Durum ve İşlemleri ile Hizmet Satışına Dair Kanun hükümleri çerçevesinde merkezî yönetim bütçe kanununa bağlı (T) işaretli cetvelde gösterilmelerine gerek bulunmaksızın, cinsi ve adedi Cumhurbaşkanı kararında belirlenmek kaydıyla 4/1/2002 tarihli ve 4734 sayılı Kamu İhale Kanununa tabi olmaksızın yenileri ile mübadele edilebilir. ..." kuralları yer almıştır.26/07/2024 tarih ve 32613 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun'un 2. maddesi ile 237 sayılı Taşıt Kanunu'na eklenen Ek Madde 2'de, "10/12/2003 tarihli ve 5018 sayılı Kamu Malî Yönetimi ve Kontrol Kanununa ekli (I), (II), (III) ve (IV) sayılı cetveller kapsamındaki kamu idareleri ve bu idarelere bağlı, ilgili ve ilişkili kamu kurum ve kuruluşları, 8/6/1984 tarihli ve 233 sayılı Kamu İktisadi Teşebbüsleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnameye tabi kamu iktisadi teşebbüsleri ile bunların doğrudan veya dolaylı olarak tek başına veya birlikte ya da ayrı ayrı sermayesinin yarısından fazlasına sahip oldukları her çeşit kuruluş, müessese, birlik, işletme ve şirketler, özelleştirme kapsam ve programına alınmış hisselerinin yarısından fazlası kamuya ait olan özel hukuk hükümlerine tabi kuruluşlar, fonlar, döner sermayeler ve diğer tüm kamu kurum ve kuruluşlarının (il özel idareleri, belediyeler ve bunların bağlı kuruluşları ile kurdukları birlik, müessese ve işletmeler hariç) 13/10/1983 tarihli ve 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 3 üncü maddesinde tanımlanan taşıt ve iş makineleri ile Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığına devredilen bu neviden taşıt ve iş makinelerinin idareler adına satılmasına yönelik esas ve usulleri belirlemeye ve belirlenen esas ve usuller kapsamında açık ihale ve/veya eihale yöntemiyle ihaleleri yapmaya Özelleştirme İdaresi Başkanlığı yetkilidir. Bu madde kapsamında yapılacak satış işlemlerinde 24/11/1994 tarihli ve 4046 sayılı Özelleştirme Uygulamaları Hakkında Kanun ve 8/9/1983 tarihli ve 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu hükümleri uygulanmaz. ..." kuralına yer verilmiştir.Davacı tarafından, temyiz aşamasında verilen ek beyan dilekçesinde, mübadeleye konu araçların hurda olmadığının kabul edilmesi halinde 237 sayılı Taşıt Kanunu'nun Ek 2. maddesi uyarınca bu araçların ihale edilmesinde tek yetkili kuruluşun Özelleştirme İdaresi Başkanlığı olduğu ileri sürülmekte ise de, aynı Kanun'un 10. maddesinin yedinci fıkrasında, Emniyet Genel Müdürlüğüne, Jandarma Genel Komutanlığına ve Sahil Güvenlik Komutanlığına ait taşıtların mübadelesine yönelik özel düzenleme bulunduğundan, Kanun'un Ek 2. maddesinde yapılan düzenlemenin sayılan idarelere ait araçların mübadelesine ilişkin ihalelerde uygulanmayacağı sonucuna varılmış olup davacının bu iddiasına itibar edilmemiştir.İdare ve vergi mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı halinde mümkündür.Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir. KARAR SONUCU:Açıklanan nedenlerle;1. Davacının temyiz isteminin reddine,2. Davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle incelenmeksizin reddi yolundaki ... İdare Mahkemesinin... tarih ve E:..., K:... sayılı temyize konu kararında, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde sayılan bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından anılan Mahkeme kararının ONANMASINA,3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,4. Posta giderleri avansından artan tutarın davacıya iadesine,5. Dosyanın anılan Mahkemeye gönderilmesine,6. 2577 sayılı Kanun'un 20/A maddesinin ikinci fıkrasının (i) bendi uyarınca kesin olarak (karar düzeltme yolu kapalı olmak üzere), 19/02/2025 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.