Mirasçıların, bulaşıcı hastalık nedeniyle vefat eden murisin tarımsal kredi borcunun, sigorta şirketinin reddine rağmen hayat sigortasınca karşılanması talebiyle banka ve sigorta şirketine karşı açtığı menfi tespit davası.
Özet: Mirasçılar, murislerinin bankadan kullandığı tarımsal krediye teminat olarak düzenlenen hayat sigortası poliçesinin, murisin bulaşıcı hastalık nedeniyle vefat etmesine rağmen sigorta şirketi tarafından kanser bahanesiyle tazminat talebinin reddedilmesi üzerine açtıkları davada, bankaya olan kredi borcunun sigorta şirketi tarafından karşılanmasını, murisin mevduatından mahsup edilen doğrudan gelir desteğinin mirasçılara iadesini ve aleyhlerindeki olası icra takiplerinin durdurulmasını talep etmektedirler.
T.C. ... 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2023/359 Esas - 2025/456
T.C. TÜRK MİLLETİ ADINA ... GEREKÇELİ KARAR 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİESAS NO : 2023/359 EsasKARAR NO : 2025/456HAKİM : ...KATİP : ... ASIL DAVADAVACILAR : 1- ... ..... 2- ... .... 3- ... ... 4- ... ... -....VEKİLİ : Av. ..DAVALI : 1- ... ... ... ....VEKİLİ : Av....DAVALI : 2- ... ... ....VEKİLLERİ : Av. ... Av. ...DAVA : Bankalarca Kullandırılan Ticari Kredilerden ... Ticari Kredili Mevduatlardan Kaynaklanan Davalar (Menfi Tespit), Sigorta (... Sigortası Kaynaklı)DAVA TARİHİ : 17/05/2023KARAR TARİHİ : 13/06/2025BİRLEŞEN ... 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ 2023/849 E., 2023/992 K. SAYILI DOSYASIDAVACILAR : 1- ... .... 2- ... .... 3- ... ... .... 4- ... ... -..../ ...VEKİLİ : Av. ....DAVALI : ... ... ... ... ....VEKİLİ :....DAVA : Sigorta (... Sigortası Kaynaklı)DAVA TARİHİ : 27/12/2023KARAR TARİHİ : 27/12/2023Mahkememizde görülmekte olan Bankalarca Kullandırılan Ticari Kredilerden ... Ticari Kredili Mevduatlardan Kaynaklanan Davalar (Menfi Tespit), Sigorta (... Sigortası Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:Asıl davada davacılar vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkillerinin murisi ... ..., ... Bankası Polatlı Şubesinden 17.12.2021 tarihinde 160.000,00 TL.tutarında Tarımsal Kredi kullandığını, kullandırılan bu krediye istinaden krediyi teminat altına almak üzere davalı bankanın zorunlu şartıyla davalı bankanın acenteliğini yaptığı sigorta şirketi olan ... ... ... ... A.Ş. Tarımsal Kredi ... ... Sigortası 17.12.2021 tarihli, ... numaralı, bir yıl süreli ... poliçesi düzenlendiğini, Kullanılan kredi tutarının 1,15 katı tutarında sigorta bedeli bulunduğunu, ayrıca 29.11.2021 tarihli, 607704504 numaralı, bir yıl süreli ... poliçesi de düzenlendiğini, 25.02.2021 tarihinde ise ... ... bulaşıcı hastalık nedeniyle Gazi Üniversitesi Hastanesinde vefat ettiğini, Sigorta Şirketi, tazminat talebimizi 30.05.2022 tarihli 24212524/1 sayılı cevabı ile "kanser hastalığından kaynaklanan vefatın, vefat teminatı kapsamının dışında olmasından dolayı" reddetmiş ise de vefat, Bulaşıcı Hastalık nedeniyle gerçekleşmiş olup kanser hastalığı ile vefat arasında illiyet bağı bulunmadığını, Sigorta Şirketinin red cevabına eklediği 08.03.2021 tarihli Hacettepe Üniversitesi Hastanesi epikriz raporunda da onkolojik açıdan nüks-metastaz izlenmediğinin belirtildiğini, vefatından geriye doğru uzun yıllar boyunca da muris ... ...'ın kanser nüksü ya da metastazı bulunmadığını, müvekkillerinin murisinin ölüm nedeni kanser olmadığını, ayrıca sigorta sözleşmesindeki sağlıkla ilgili veriler bilgisayar çıktısı, maktu hayır şeklinde olup sigortalının beyanı doğrultusunda düzenlendiğini göstermediğini, ayrıca sigorta poliçesinin diğer Önemli Hususlar başlıklı 7 numaralı paragrafında sigortacı tarafından sigortalının sağlık durumu ile ilgili hekim, hastane, sağlık kuruluşları ... diğer sigorta şirketlerindeki bilgi, belge ... kayıtlara ulaşılabilmesine sigortalı ... ...'ın onay verdiğinin göründüğünü, her türlü yasal hakkımız ... fazlaya ilişkin haklarımız saklı kalmak Kaydıyla müvekkillerinin murisi .... T.C.kimlik numaralı ... ...'ın 25.02.2022 tarihinde .... numaralı poliçeler ile teminat altına alınan tarımsal kredi borcunun ... ... ... AŞ tarafından karşılanması gerektiğinden kredi tutarı olan 167.000,00 TL borcu olmadığının tespiti ... murisin vefatından sonra davalı banka tarafından 167.000,00 TL'lik kredi borcuna mahsup edilen murisin mevduatındaki Doğrudan Gelir Desteğinin (miktarı bilmediğimizden fazlaya ilişkin haklarımız saklı kalmak kaydıyla şimdilik 1.000,00 TL) mirasçılara payları oranında reeskont avans faizi ile birlikte iadesine, müvekkillerinin icra tehdidi altında olduklarından davalı banka tarafından aleyhlerinde başlatılabilecek icra takiplerinin durdurulması için İhtiyati Tedbir kararı verilmesine, yargılama harç ... giderleri ile vekalet ücretinin karşı taraf üzerinde bırakılmasına, karar verilmesini istemiştir. Asıl davada davalı tarafa dava dilekçesi ... eklerinin usulüne uygun tebliğ edildiği ancak davaya karşı cevap dilekçesi sunulmamış olduğu anlaşıldı. Birleşen davada davacılar vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkillerinin murisi ... ..., ... Bankası Polatlı Şubesinden 17.12.2021 tarihinde 160.000,00 TL.tutarında Tarımsal Kredi kullandığını, kullandırılan bu krediye istinaden krediyi teminat altına almak üzere davalı bankanın zorunlu şartıyla davalı bankanın acenteliğini yaptığı sigorta şirketi olan ... ... ... ... A.Ş. Tarımsal Kredi ... ... Sigortası 17.12.2021 tarihli, ... numaralı, bir yıl süreli ... poliçesi düzenlendiğini, Kullanılan kredi tutarının 1,15 katı tutarında sigorta bedeli bulunduğunu, ayrıca 29.11.2021 tarihli, .... numaralı, bir yıl süreli ... poliçesi de düzenlendiğini, 25.02.2021 tarihinde ise ... ... bulaşıcı hastalık nedeniyle Gazi Üniversitesi Hastanesinde vefat ettiğini, Sigorta Şirketi, tazminat talebimizi 30.05.2022 tarihli 24212524/1 sayılı cevabı ile "kanser hastalığından kaynaklanan vefatın, vefat teminatı kapsamının dışında olmasından dolayı" reddetmiş ise de vefat, Bulaşıcı Hastalık nedeniyle gerçekleşmiş olup kanser hastalığı ile vefat arasında illiyet bağı bulunmadığını, Sigorta Şirketinin red cevabına eklediği 08.03.2021 tarihli Hacettepe Üniversitesi Hastanesi epikriz raporunda da onkolojik açıdan nüks-metastaz izlenmediğinin belirtildiğini, vefatından geriye doğru uzun yıllar boyunca da muris ... ...'ın kanser nüksü ya da metastazı bulunmadığını, müvekkillerinin murisinin ölüm nedeni kanser olmadığını, ayrıca sigorta sözleşmesindeki sağlıkla ilgili veriler bilgisayar çıktısı, maktu hayır şeklinde olup sigortalının beyanı doğrultusunda düzenlendiğini göstermediğini, ayrıca sigorta poliçesinin diğer Önemli Hususlar başlıklı 7 numaralı paragrafında sigortacı tarafından sigortalının sağlık durumu ile ilgili hekim, hastane, sağlık kuruluşları ... diğer sigorta şirketlerindeki bilgi, belge ... kayıtlara ulaşılabilmesine sigortalı ... ...'ın onay verdiğinin göründüğünü, her türlü yasal hakkımız ... fazlaya ilişkin haklarımız saklı kalmak Kaydıyla müvekkillerinin murisi .... T.C.kimlik numaralı ... ...'ın 25.02.2022 tarihinde Bulaşıcı Hastalık nedeniyle vefatıyla ... ... ... Tarımsal Kredi ... ... Sigortasının ... müşteri numaralı,17.12.2021 tarihli ... 29.11.2021 tarihli, .. ... .. numaralı poliçeler ile teminat altına alınan tarımsal kredi borcunun ... ... ... AŞ tarafından karşılanması gerektiğinden kredi tutarı olan 167.000,00 TL borcu olmadığının tespiti ... murisin vefatından sonra davalı banka tarafından 167.000,00 TL'lik kredi borcuna mahsup edilen murisin mevduatındaki Doğrudan Gelir Desteğinin (miktarı bilmediğimizden fazlaya ilişkin haklarımız saklı kalmak kaydıyla şimdilik 1.000,00 TL) mirasçılara payları oranında reeskont avans faizi ile birlikte iadesine, müvekkillerinin icra tehdidi altında olduklarından davalı banka tarafından aleyhlerinde başlatılabilecek icra takiplerinin durdurulması için İhtiyati Tedbir kararı verilmesine, yargılama harç ... giderleri ile vekalet ücretinin karşı taraf üzerinde bırakılmasına, karar verilmesini istemiştir. Birleşen davada davalı vekilince mahkememiz 2023/359 E. Sayılı dosyasına sunulan cevap dilekçesinde özetle; Dava dilekçesinde dava değeri 1.000,00 TL olarak belirtilmiştir. 66.000,00 TL ... bu tutarın altındaki uyuşmazlıklarda tüketici hakem heyetine başvuru zorunlu olduğu için işbu davanın reddi gerektiğini, dava konusu uyuşmazlıkta görevli mahkemenin tüketici mahkemesi olduğunu, dava konusu talep miktar olarak belirli olduğunu, hiçbir şekilde davanın kabulü anlamına gelmeksizin işbu davada davacılar bahse konu ... sigortası sözleşmesinin teminat tutarını bildiği için işbu davayı kısmi dava/belirsiz alacak davası olarak açılamayacağını, şirketimiz ile ... ... Bankası A.Ş. arasında yapılmış olan ... ... Sigorta Sözleşmesi kapsamında sigortalı olan ... ... ile akdedilen ... sigortası kredi borcunun devamı süresince vefat riskine karşı güvence altına alan yıllık yenilemeli ... teminatın kredi borcuyla orantılı olarak belirlendiği bir sigorta olduğunu, sigorta sözleşmelerinde şirketimizin sorumluluğu teminat bedeli ile sınırlı olduğundan ... davacı da teminat bedelini bildiği için işbu davada dava değeri eksik gösterildiğini ... dolayısıyla eksik harç yatırıldığını, bu kapsamda dava değerinin eksik gösterilmesi sebebiyle davanın reddini talep ettiklerini, dava tüm mirasçılar tarafından açılmadığı için davanın reddi gerektiğini, dain-i mürtehin bankanın muvafakatinin alınması gerektiğini, başvuruya konu sigorta poliçesi üzerinde T.C. ... Bankası A.Ş.'nin 1. dereceden dönülmez lehtar ... dain-i mürtehin kaydı bulunduğunu, sigortalının bankaya olan borcunun ödenip ödenmediği, kredi borcunun kapatılıp kapatılmadığı araştırılmaksızın hüküm kurulması hukuken mümkün olmadığını, rehin alacaklısı bankanın başvurudan haberdar edilmesi ... başvuruya muvafakat verip vermediğinin sorulması hukuken zaruri olduğunu, bu sebeple kredi kuruluşu bankaya işbu davaya muvafakatinin olup olmadığının sorulmasını, banka kayıtsız şartsız muvafakati bulunmaması halinde davanın husumet eksikliği sebebiyle reddini talep ettiklerini, sigortalının 25.02.2022 tarihinde vefat etmesi üzerine .... poliçe numaralı tazminat dosyasına ilişkin müvekkil şirkete iletilen tüm evrakların incelendiğini, inceleme neticesinde sigortalını sigorta başlangıç tarihi öncesinden gelen kanser hastalığı olduğu, hastalık tanısının sigorta tanzim tarihi öncesinde konulduğunun tespit edildiğini, bu kapsamda sigortalının kapsama alınmadan kanser hastalığı olduğu ... beyan yükümlülüğünü ihlal ettiğinin sabit olduğunu, sigortalının poliçe başlangıç tarihi öncesinden gelen, sigorta kurulma aşamasında müvekkil şirkete beyan etmediği kanser hastalığı sigorta teminatı kapsamı dışında olduğundan tazminat dosyasının reddedildiğini, bu konuda yapılacak olan adli tıp incelemesinin poliçe tanzim tarihi öncesinden gelen kanser hastalığının olup olmadığına ilişkin olması gerektiğini, sigortalının, sigorta öncesinden gelen kanser hastalığını, kendisine bu hususta sağlık beyan formlarında soru sorulmasına rağmen şirketlerine bildirmeyerek beyan yükümlülüğüne aykırı davrandığını belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir. DELİLLER:Davacılar murisi ... ...'ın ... Bankası Polatlı Şubesinden 17.12.2021 tarihinde 160.000,00 TL.tutarında kullanmış olduğu Tarımsal Kredi örneği... ... ... ... A.Ş. Tarafından davacıların murisi ... ...'a kullandırılan Tarımsal Kredi ... ... Sigortası poliçe örneği Bilirkişi RaporlarıAra buluculuk Son Anlaşamama TutanağıDELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ... GEREKÇE:Asıl ... birleşen Dava, murislerinin davalı bankadan kullandığı krediye bağlı olarak yapılan ... sigortası poliçesine dayalı olarak kalan kredi ödemelerinin davalı sigorta şirketi tarafından karşılanması gerektiğinden kullanılan kredi sebebiyle borçlu olmadıklarının tespiti ... ödenen bedellerin istirdatı istemine ilişkindir.Tüm dosya kapsamı ... deliller birlikte değerlendirildiğinde; davacılar murisi ... ...'ın davalı bankadan 17/12/2021 tarihinde 160.000,00 TL bedelli kredi kullandığı, kullanmış olduğu bu krediye ilişkin davalı sigorta şirketi tarafından 17/12/2021 tarih ... ... nolu ... ... nolu ... sigortası poliçesinin düzenlendiği ancak düzenlenen bu poliçelerden ... nolu ... sigortası poliçesinin teklif aşamasında kaldığı ... yürürlüğe alınmadığı, herhangi bir prim tahsilatının da yapılmadığı, ... nolu ... sigortasının başlangıç tarihinin 17/12/2021 tarihi olduğu bitiş tarihinin ise 30/11/2022 olduğu, bu poliçeye ilişkin prim tahsilatının yapıldığı, poliçenin vefat teminat tutarının 184198,00 TL olduğu, davacılar murisinin 25/02/2021 tarihinde vefat ettiği, vefat etmesi üzerine davalı banka tarafından ödenmeyen kredi borçlarının ... sigortası kapsamında karşılanması için davalı sigorta şirketine başvuruda bulunulduğu, ancak davalı sigorta şirketi tarafından sigorta başlangıç tarihinden önce kanser hastalığından kaynaklı vefatın sigorta teminat kapsamı dışında olmasından dolayı başvurunun reddedildiği, sonrasında murise çektirilen krediye teminat olarak alınan... hakkında davalı banka tarafından ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla Polatlı İcra Müdürlüğü'nün 2023/2490E. Sayılı dosyasında icra takibi başlatıldığı ,... davacıların söz konusu takibe konu toplamda masraflar dahil 226.146,67 TL kredi borcunu 12/09/2023tarinde ödedikleri,Mahkememizce üçlü bilirkişi heyetinden aldırılan rapor dikkate alındığında; davacılar murisinin ölüm nedenini covid 19 yaygın pnömoni olduğu, sigorta poliçesinin/sertifikasının düzenlenmesinden önce sigortalının akciğer kanseri rahatsızlığı geçirdiği, akciğer kanserin ile ölümü arasında illiyet bağı bulunmadığının tespit edildiği, müteveffanın sigorta poliçesi öncesi rahatsızlığını sigorta poliçesi düzenlenmesi sırasında beyan etmediğinden beyan yükümlülüğünün ihlâl edildiği, 6102 sayılı TTK'nın 1435. maddesinde'' sigorta ettiren sözleşmenin yapılması sırasında bildiği veya bilmesi gereken tüm önemli hususları sigortacıya bildirmekle yükümlüdür. Sigortacıya bildirilmeyen, eksik veya yanlış bildirilen hususlar, sözleşmenin yapılmamasını veya değişik şartlarda yapılmasını gerektirecek nitelikte ise, önemli kabul edilir. Sigortacı tarafından yazılı veya sözlü olarak sorulan hususlar, aksi ispat edilinceye kadar önemli sayılır.'' şeklinde düzenlemenin bulunduğu, ... Sigortası Genel Şartları'nın C-2.2. maddesinde '' Sigorta şirketinin sorusu üzerine veya herhangi bir soru sorulmadan (dolayısı ile buna ilişkin bir form doldurulmadan) sigortalı, sözleşmenin yapılması sırasında kendisinin bildiği ... sigortacının sözleşmeyi yapmamasını veya daha ağır şartlarla yapmasını gerektirecek bütün halleri sigortacıya bildirmekle yükümlüdür. ''şeklinde düzenlemenin bulunduğu, TTK'nın 1439/2.maddesindeki düzenlemede dikkate alındığında ihmal suretiyle beyan yükümlülüğüne uymama halinde tazminattan indirim yapılması gerektiği, buna göre emsal mahkeme kararları da dikkate alındığında proporsiyon oranının %50 olacağı, davalı sigorta şirketinin vefat tarihindeki teminat bedelinden sorumlu olduğu, yürürlükteki murisin vefat tarihinde ... nolu ... sigortasının teminat bedelinin 184.198,00 TL olduğu, murisin bildirmediği hastalığına göre proporsiyon oranının %50 olacağı, davacıların 122.798,67 TL teminat bedelini talep edebilecekleri, her ne kadar bilirkişi tarafından 607704504 nolu ... sigortası bakımından da hesaplama yapılmış ise de söz konusu poliçesinin teklif aşamasında kaldığı ... yürürlüğe alınmadığı, herhangi bir prim tahsilatının da yapılmadığı bu nedenle de bu poliçenin dikkate alınmadığı,Davalı bankanın kredi kuruluşu olduğu, sigorta poliçesinin tarafı olmadığı, murisin vefat tarihindeki kredi borcunun sigorta şirketi tarafından Bankaya ödenmemesi nedeniyle teminat bedelinin ödenmesi yönünde her hangi bir sorumluluğu bulunmadığı anlaşıldığından davalı banka aleyhine açılan davanın husumet nedeniyle reddine karar verildiği, nitekim emsal nitelikte ... Bölge Adliye Mahkemesi 23.Hukuk Dairesi'nin 2023/672 E. ... 2024/260 K. sayılı ilamınında bu yönde olduğu, anlaşıldığından asıl davanın husumet nedeniyle reddine, birleşen davanın kısmen kabul kısmen reddine ilişkin aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.HÜKÜM: Gerekçesi Yukarıda Açıklandığı Üzere;1-Asıl davanın husumet nedeniyle REDDİNE,-Alınması gereken 615,40 TL maktu harcın, 2.869,02 TL peşin harç, 989,00 TL tamamlama harcı toplamı olan 3.858,02 TL harçtan düşümü ile artan 3.242,62 TL harcın karar kesinleştiğinde ... istek halinde yatırana geri verilmesine,-Davacıların karşıladığı yargılama harç ... giderlerinin üzerinde bırakılmasına,-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A maddesinin 13. fıkrası uyarınca .. .. bütçesinden karşılanan 3.280,00 TL arabuluculuk ücretinin davacılardan alınarak hazineye gelir kaydına,-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca reddedilen 168.000,00 TL üzerinden takdir edilen 30.000,00 TL vekalet ücretinin davacılardan alınarak davalıya verilmesine,-Karar kesinleştiğinde taraflardan alınan avansın harcanmayan kısmının re'sen yatırana iadesine,2-Birleşen ... 5.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2023/849 Esas ... 2023/992 Karar sayılı dosyasının KISMEN KABUL KISMEN REDDİ İLE;122.798,67 TL.'nin 30/05/2022 tarihinden itibaren yasal faiziyle birlikte davalı ... ... ... ... A.Ş.'den alınarak davacılara verilmesine, fazlaya ilişkin istemin REDDİNE,-Kabul edilen 122.798,67 TL üzerinden binde 68,31 oranında hesaplanan 8.388,38 TL karar ... ilam harcından 4.127,63 TL peşin harcın düşümü ile eksik kalan 4.260,75 TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,-Davacılar tarafından yatırılan 269,85 TL başvuru harcı, 4.127,63 TL peşin harç olmak üzere toplam 4.397,48 TL harcın davalıdan alınarak davacılara verilmesine,-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A maddesinin 13. fıkrası uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 3.200,00 TL arabuluculuk ücretinin, kabul / talep oranına göre hesaplanan 1.574,20 TL'sinin davacılardan, 1.625,80 TL'sinin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,-Davacılar kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca kabul edilen 122.798,67 TL üzerinden takdir edilen 30.000,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacılara verilmesine,-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca reddedilen 118.901,00 TL üzerinden takdir edilen 30.000,00 TL vekalet ücretinin davacılardan alınarak davalıya verilmesine,-Karar kesinleştiğinde taraflardan alınan avansın harcanmayan kısmının re'sen yatırana iadesine,Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalıların yokluğunda gerekçeli kararın tebliğden itibaren 2 hafta içerisinde ... Bölge Adliye Mahkemeleri'nde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 13/06/2025Katip ... Hakim .... BU BELGE, GÜVENLİ ELEKTRONİK İMZA İLE İMZALANMIŞTIR