Ankara 3. Asliye Ticaret Mahkemesinde, rüzgar türbini kanadı nakliyat kazasında oluşan hasarın sigorta şirketi tarafından ödenmesi sonrası kusurlu sürücü ve nakliyeciye karşı açılan itirazın iptali ve rücu davası.
Özet: Davacı sigorta şirketi, sigortalısına ait rüzgar türbini kanadının, davalılardan nakliyat firmasının sürücüsü tarafından taşınırken meydana gelen trafik kazasında %100 kusurlu sürücü nedeniyle yapısal bütünlüğünü kaybederek hurdaya ayrılması sonucu oluşan 195.798,40 EUR tutarındaki hasarı ödediğini belirterek, kanuni ve akdi halefiyet ilkesi uyarınca, bu bedelin nakliyat firması, sürücü ve firmanın sigortacısından rücuan tahsil edilmesi amacıyla başlattığı icra takibine yapılan itirazın iptalini talep etmektedir.

T.C. ...3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2023/614 Esas - 2025/318

T.C.
ANKARA
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO : 2023/614
KARAR NO : 2025/318
DAVA : İtirazın İptali
DAVA TARİHİ : 14/09/2023
KARAR TARİHİ : 08/05/2025
K. YAZIM TARİHİ : 06/06/2025
Mahkememizde görülen İtirazın İptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesi ile özetle; Davacı şirketin sigortalısı olan dava dışı ... Rüzgar Enerji Santrali Kurulum Hiz. Ltd. Şti.'ye ait emtiaların taşınmalarının 107912031 numaralı Nakliyat Emtea Abonman Sigorta Poliçesi ile sigortalanmış olunduğu, sigortalı ... RÜZGAR ENERJİ SANTRALİ KURULUM HİZ. LTD. ŞTİ.nin, İzmir’de bulunan... KANAT 2 ÜRETİM SAN. VE TİC. LTD. ŞTİ. isimli firmadan 3 adet Rotor Blade “Kanat” ürününün satın alınmış olunduğu, satın alınan 3 adet kanat emtiasının, satıcı firmanın İzmir deposundan, ... firmasının Sinop Boyabat ilçesinde yapımını üstlendiği HAMSİ RES projesi sahasına kadar olan karayolu taşımalarını gerçekleştirmesi için nakliyeci davalılardan ... NAKLİYAT VE TİC. A.Ş. firmasının görevlendirilmiş olunduğu, Organize edilen nakliye planına istinaden 1 adet TPI 512 seri numaralı kanatın, nakliyeci ... Nakliyat firmasının elemanı olan davalılardan sürücü ... sevk ve idaresinde ... (çekici) / ... (römork) plakalı nakliye aracına 15.06.2022 tarihinde yüklendiği, ancak 19.06.2022 tarihinde araç şoförü davalının şantiye alanına yakın seyir halindeki iken Drenaj Tüneli civarında yol kenarına yan tarafı üzerine devrilerek kaza yapmış olduğu, kaza sonucu araç üzerindeki kanatın toprak yol üzerine düşerek hasarlanmış olduğu, 21.06.2022 tarihinde hasara konu kanadın bulunduğu Sinop Hamsi RES Projesi Şantiye Sahasına yakın kaza yerine gidilerek yerinde ekspertiz çalışması yapıldığı ve kanat üzerinde ezilme, çizilme ve kırık şeklinde fiziksel hasarların olduğunun tespit edilmiş olunduğu, Trafik Kazası Tespit Tutanağına göre davalı araç sürücüsünün hasarın meydana gelmesinde asli ve %100 kusurlu olduğunun ispatlanmış bulunduğu, sigortalı ... firmasının kalite kontrol departmanı tarafından hazırlanan ekli raporda; “Nakliye hasarını bildirme - W-12127 - TPI0512 Kamyondan düşen bıçak fotoğraflarından da anlaşılacağı gibi, bıçağın yapısal bütünlüğü bozulmuştur. Onarımın bıçağı orijinal aerodinamik özelliklerine döndüreceği garanti edilemez. Ayrıca bıçağın görünmeyen kısımlarında oluşmuş olabilecek mikro çatlak riski vardır. Çalışma sırasında bıçağın maruz kalacağı dinamik yükler nedeniyle bu mikro çatlaklar büyüyebilir ve bıçağın verilen ömrü garanti edilemez. Bu nedenle, bıçak hurdaya ayrılmalıdır.” şeklinde belirtilmiş olunduğu, Nakliyeci ... firmasının düzenlemiş olduğu Kaza Kök Nedeni Analiz Formunda özetle 19.06.2022 tarihinde ...'in Boyabat'ta kullandığı ... - ... plakalı Rüzgar Türbini Parçasını taşıyan aracın kontrolden çıkarak devrildiği, kamyon ve treylerlerin bakım ve arızalarının yetkili servislerde düzenli olarak yapılmakta olunduğu, muayene sırasında herhangi bir sorun tespit edilemediği, kazadan önce arıza yapmasına neden olacak herhangi bir sorun bildirilmediği, eskort şoförünün paniklediği ve defalarca şoföre telsizle durmasını söylediği ve şoförün duyulamadığını fark edince araçtan indiği ve şoföre haber vermeye çalıştığı, ancak başarısız olduğu, kazaya neden olan sürücünün, uzun yıllardır benzer işlerde çalışmış olduğu ve yaklaşık iki yıldır da ...'de görev yapmakta olduğu, sigortalı ... firmasının hasar talebini detayları aşağıdaki tabloda belirtildiği üzere 239.821,16 EUR olarak bildirmiş olduğu, ancak talebi destekleyen faturalar / teklifler incelendiğinde hasar tutarının eksper tarafından 205.798,40 EUR olarak tespit edilmiş olunduğu, konu ile ilgili ... firması yetkilisi ile yapılan görüşmede “talep edilen tutarlara %10 ... Yönetim Giderlerinin ve vergi masraflarının eklendiği”nin öğrenilmiş olunduğu, ... firması yetkilisine ise raporda tespit edilen fatura tutarlarının dikkate alınacağının ifade edilmiş olunduğu net hasar tutarının 195.798,40 EUR olduğu, bu miktarın davacı sigorta şirketi tarafından 02.12.2022 tarihinde ödendiği, müvekkili şirketin sigortalısına ödemiş olduğu hasar bedelinin hem TTK madde 1472 uyarınca kanuni halefiyet gereği, hem de delil listelerinde yer alan temlikname uyarınca akdi halefiyet gereği hasarın meydana gelmesinde kusur ve sorumluluğu bulunan araç şoförü olan ..., ...ve ... plakalı araç işleteni ve aynı zamanda şoförün işvereni olan ... Nakliyat ve Tic. A.Ş. ile işbu nakliye firmasının sigortacısı olan ... Sigorta A.Ş.'den rücuan tahsilinin talep edilmiş olunduğu, düzenlenen kaza tespit tutanağında davalılardan ...’in meydana gelen kazada %100 oranında kusurlu olduğunun sabit olduğu, davalılardan ... Sigorta A.Ş.'nin de müvekkili şirketin rücu talebine cevap vermemesi üzerine davalılar aleyhine ...11. İcra Müdürlüğü 2023/16757 Esas sayılı dosya ile icra takibi başlatıldığı, fakat tüm davalıların haksız ve kötü niyetli bir şekilde ödeme emrine itiraz ederek takibin durmasına sebebiyet vermiş oldukları belirtilerek davalı/borçluların icra takibine vaki itirazının iptali ile takibin devamına, davalılar aleyhine hükmolunan meblağın %20’sinden aşağı olmamak üzere icra inkâr tazminatına hükmedilmesi talep ve dava edilmiştir.
CEVAP: Davalılara usulüne uygun dava dilekçesi ekli duruşma gün ve saatini bildirir ihtaratlı davetiye tebliğ edilmiş, taraf teşkili sağlanmış, davalı ... cevap dilekçesi ile özetle; Davacı şirket sigortalısı ... RÜZGAR ENERJİ LTD. ŞTİ. firmasının İzmir'de bulunan... KANAT LTD. ŞTİ. İsimli firmadan 3 adet Rotor Blade Kanat ürünü satın almış; işbu satın alınan malların nakliyesi için kendisinin o dönemde şoför olarak çalıştığı diğer davalı ... A.Ş. Firması ile anlaşma sağlamış olduğu, ürünlerin nakliyesi esnasında sevk ve idaresinde bulunan ... (çekici) /... (römork) plakalı araç ile seyir halindeyken 19.06.2022 tarihinde mezkur kazanın gerçekleşmiş olduğu, kazanın gerçekleştiği aracın uzun ve tehlikeli bir araç olup yalnızca kendisinin idaresinde bulunan bir araç olmadığı, nitekim; bahse konu ürünleri taşıyan uzun ve tehlikeli olarak nitelendirilen araca öncülük eden bir şef ve arkçılık eden bir de kontrolüs ağlayan şoförün de bulunmakta olduğu, araç ile dönüş manevrası yapıldığı esnada birinci araç dönüş manevrasını tamamlamış o esnada araçlar arasındaki bağlantının kopmuş olduğu ve iletişim ve elektrik sisteminin arızalanmış olunduğu,dolayısıyla araçlar arasındaki elektrik ve bağlantı arızalanınca da tarafına telsizden gerekli bildirimin yapılamamış böyle bir bildirimin yapıldığı kabul edilse bile tarafına ulaşmasının mümkün olmadığı, dolayısıyla Trafik Kazası Tespit Tutanağında yer alan değerlendirme ve tespitlerin aksine tarafının tek ve asli kusurlu olan taraf olduğunun kabulünün haksız ve mesnetsiz olacak olduğu, sırf o esnada aracın bağlantı noktasında meydana gelen bir arıza nedeniyle meydana gelen mezkur kazada kendisinin sorumlu tutulmasının haksız, mesnetsiz, hakkaniyete ve usule aykırı bir durum olacağı, kaldı ki; bahse konu kazada kendisinin de ağır derecede yaralanmasının söz konusu olmuş olduğu ve sırf teknik bir arızadan kaynaklanan işbu kazada esas mağduriyet yaşayanın da yalnızca kendisi olduğu, kendisinin aracın yüklenmesine ve istiflenmesine herhangi bir müdahalesi söz konusu olmayıp teamül gereği de yüklemelerin gönderici firma elemanları tarafından yapılması gerektiğinin açık olduğu, dolayısıyla gönderici firmanın sorumluluğunun doğmakta olduğu, netice olarak haksız ve mesnetsiz davanın reddine, kendisi lehine ve davacı yan aleyhine %20'den az olmamak kaydıyla kötüniyet tazminatına hükmedilmesi talep edilmiştir.
Davalı ... Nakliyat ve Tic. A.Ş. vekili cevap dilekçesi ile özetle; Davacı tarafından dosyaya sunulan sözleşme "abonman sözleşmesi" olmakla, taşınan ve hasara uğradığı ileri sürülen malı teminat altına alan bir poliçeye rastlanmamış olunduğu, dolayısı ile, hasarın poliçe kapsamında olup olmadığı, davacı sigortacının sigortalısına bir ödeme yapmak zorunda olup olmadığı hususlarının denetlenememekte olunduğu, şu halde yapılan ödemenin tamamıyla lütuf ödemesi niteliğinde olup, rücu şartları oluşmadığından, davacının işbu davada taraf ehliyetinin olmadığı, Yargıtay'ın birçok yerleşik içtihatında isabetli olarak bu yönde karar verildiği, TTK’da düzenlenen taşıma hukuku kuralları gereği müvekkilinin zarara ilişkin bir sorumluluğunun bulunmamakta olduğu, davacının, kaza tespit tutanağında yer alan ifadelerinden yola çıkarak, kazanın yalnızca şoförün kusuru ile meydana geldiğini ileri sürmüş olunduğu, oysa ki, somut durumda trafik memurları tarafından matbu ifade ve görüşlerle tutulan tutanakların sorgusuz sualsiz kabulünün mümkün olmadığı, meydana gelen hasarda başka etmenlerin olup olmadığının araştırılması gerektiği, nitekim bu husus irdelendiğinde, şoförün virajlı yola geniş girdiği varsayılsa dahi, viraja geniş girilmesi ile, araç üzerindeki yüklerin devrilmesi arasında bir nedensellik bağı bulunmadığının açık olduğu, hasarın tamamıyla yüklemenin hatalı yapılmış olması, bu nedenle yükün ağırlığında bir dengesizlik olması nedeni ile meydana gelmiş olduğu, hasar 6100 sayılı Türk Ticaret Kanunu madde 878 düzenlemesindeki özel hallerden birine bağlanabiliyorsa, taşıyıcının sorumluluktan kurtulduğu, buna göre, “a)Sözleşme veya teamüle uygun olarak üstü açık bir aracın kullanılmış olması yahut güverteye yükleme yapılması. b) Gönderen tarafından yapılan yetersiz ambalajlama. c) Eşyanın gönderen veya gönderilen tarafından işleme tabi tutulması, yüklenmesi veya boşaltılması. d) Eşyanın; özellikle kırılma, paslanma, bozulma, kuruma, sızma, olağan fire yoluyla kolayca zarar görmesine yol açan doğal niteliği” durumlarında taşıyıcının sorumluluğunun doğmamakta olduğu,somut durumda yüklemenin müvekkili şirket tarafından yapılmadığının açık olduğu, dolayısı ile müvekkilin hatalı yüklemeden kaynaklanan hasardan sorumluluğunun bulunmamakta olduğu, taşımanın gerçekleştirildiği yol durumu araştırılması gerektiği, davacının talebinde herhangi bir kusur dağılımı bulunmamakta olup, kazanın yalnızca şoförün kusuru ile meydana geldiğinin ileri sürülmekte olunduğu, yargılama aşamasında, kusur dağılımının ortaya çıkabilmesi için hasarın meydana geldiği yol üzerinde gerekirse keşif yapılması, yolun inşasında yahut göndericinin yapması gereken hazırlıklarda bir eksiklik olup olmadığı hususlarının da irdelenmesi ve tarafların varsa kusur oranlarının açık bir biçimde ortaya konulması gerektiği, bir an için müvekkilinin hasardan sorumluluğu olduğu varsayılsa dahi, talep edilen hasar bedelinin oldukça fahiş olup, sovtaj bedelinin de dikkate alınmamış olunduğu, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 880 maddesi düzenlemesi doğrultusunda, davacının malın fatura bedeli üzerinden yapmış olduğu hesaplamanın kabulüne imkan bulunmamakta olunduğu, Mahkemece, bilirkişiler vasıtası ile eşyanın taşınmak üzere teslim alındığı yer ve zamandaki değerine göre hesap yaptırılması gerektiği, davacının, birçok bileşenden oluşan ve oldukça değerli parçaları bulunan emtianın tamamen imha edildiğini ileri sürmekte olup, sovtaj değeri düşümünün yapmamış olunduğu, emtianın oldukça yüksek bir sovtaj değeri olacağının açık olmasından dolayı, bu bedelin tespitinin gerekmekte olduğu, bu halde, imha bedeli olarak gösterilen masrafların da müvekkiline yükletilemeyeceğinin aşikar olduğu, yine kurulum ekibi ücreti olarak gösterilen bedelin de, piyasa koşullarına göre oldukça fahiş olduğu belirtilerek haksız ve hukuki dayanaktan yoksun davanın reddine, davacının %20' den aşağı olmamak üzere kötüniyet tazminatı ile mahkumiyetine karar verilmesi talep edilmiştir.
Davalı ... Sigorta A.Ş. vekili cevap dilekçesi ile özetle; Davalılardan ... Nakliyat ve Ticaret Anonim Şirketi müvekkili şirket nezdinde tanzim edilen "Freight Forwarders Liability Polıcy" (Nakliyat Aracısı/ Komisyoncusu Yasal Sorumluluk Sigortası) ile sigortalı olup müvekkil şirketin sorumluluğunun kusur oranında ve poliçe limiti ile sınırlı olduğu, sorumluluk sigortalarında sigorta poliçesinin geçerli olduğu bir dönemde meydana gelen rizikolar ile ilgili poliçe teminat şartlarının sağlanması koşulu ile sorumluluk sigortacılarının kusur oranında ve limitler dahilinde zararı karşılayabilmekte oldukları, Şayet sigortalının bir kusuru veya sorumluluğu yok ise sorumluluk sigortacısının da her hangi bir sorumluluğunun olmayacağı, iddia olunan zararın poliçe tarihleri arasında gerçekleşmemiş ise yine sorumluluk sigortacısının her hangi bir sorumluluğunun olmayacağı, davacı tarafından sadece abonman sözleşmesinin sunulmuş olup dava konusu taşıma işinin teminat altına alındığını gösterir spesifik/münferit (tekil) sigorta poliçesinin sunulmamış olunduğu. bilindiği üzere münferit yapılacak bir taşımaya ilişkin bütün bilgilerin (yük, plaka, teslim yeri vs.) sigortacıya bildirilmesi ve münferit taşımaya ilişkin sigorta poliçesinin düzenlenmesinin gerekmekte olunduğu, zira o taşımanın sigortacıya bildirilmesi ile sigortacının o taşıma için sigorta yapma zorunluluğunun doğacak olduğu, böylece riziko konusu menfaatin belirli bir hale gelmekte ve sigortacı sorumluluğunun bu andan itibaren başlamakta olduğu, dosya içerisinde ise taşımaya konu plakalar ile sevk edilecek emtialara ilişkin taşıma işleminin yapılacağına ve bu taşımadan doğabilecek rizikonun sigorta teminatı altında alındığına dair ve bu sevkiyatın davacı sigortacı şirkete bildirilmiş olduğuna dair her hangi bir yazılı bilgi-belge veyahut münferit sigorta poliçesinin sunulmamış olunduğu, bu taşımaya ilişkin davacı nezdinde tanzim edilmiş bir spesifik sigorta poliçesi veya taşıma konusu yüke ve taşıma aracına ilişkin bilgilerin davacı sigortacıya gönderildiğini gösteren bir belgenin dosyada olmadığı, yani davaya konu taşımanın sigorta himayesine alındığı gösteren spesifik (münferit/tekil) sigorta poliçesinin bulunmamakta olduğu, bu halde davaya konu taşıma işinin geçerli bir sigorta teminatı kapsamına alındığından söz edilemeyeceğinden davacının yaptığı ödemenin hatır/lütuf ödemesi niteliğinde olduğunun kabulünün gerekecek olduğu, davacı tarafından geçerli bir poliçeye dayalı olarak ödeme yapılmadığından ve yapılan ödeme hatır/lütuf ödemesi olduğundan halefiyet şartlarının oluşmamış olduğu, bu nedenlerle davanın aktif dava ehliyeti yokluğundan reddine karar verilmesi taleplerinin olduğu, sigortacının ödeme yükümlülüğü prim ödemesi ile başlamasına rağmen davacı tarafından prim ödemelerinin yapıldığını gösterir dekontların sunulmamış olunduğu, davalı taşıyıcı ile davacının sigortalısı arasında akdedilen sözleşme gereği dava konusu emtiaların başka bir firma tarafından araca yüklenmiş olunduğu, araçtan düşen/devrilen emtiadaki hasarın, yükleme ve istif hatası nedeniyle meydana geldiğinden taşıma hukuku kuralları gereği gönderen tarafından yapılan hatalı yükleme/istiflemeden dolayı meydana gelebilecek hasardan taşıyıcının sorumlu olmadığı, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 863. Ve 878. maddesi dikkate alındığında dosyada yer alan bilgi ve belgelere göre kanat emtiasının hiç bir tedbir alınmaksızın açık kasa nakliye aracı ile taşıma işlemine konu edilmiş, hatalı şekilde araca yükleme işleminin yapılmış ve emtia taşıma işlemleri esnasında nakliye aracından düşmüş/devrilmiş olduğu, dava konusu emtianın gönderen tarafından sevkiyata uygun şekilde yüklenmediği/istiflenmediği, emtianın araçtan düştüğü/devrildiğinin ortada olduğu, bu halde taşıyıcının sorumluluğu yoluna gidilemeyeceği, malların imha edildiğine ilişkin her hangi bir bilgi-belge-fotoğrafın dosyaya sunulmamış olunduğu, muhteviyatında (ısıtıcı parçası da dahil) ticari değeri olan bir çok elektronik vb. parça barından emtianın bu durumu adeta yok sayılmış ve sovtaj bedelinin hesaplanmamış olunduğu, dava konusu kanat’ın ticari değeri olan birçok elektronik bileşenden ve parçadan meydana gelmekte olduğu, bu halde malın bir sovtaj bedelinin olması gerektiğinin de izahtan vareste olduğu, ancak davacının rücusunu talep ettiği tazminat hesaplamasının salt faturalara dayanmakta olduğu ve her hangi bir piyasa/sovtaj araştırmasının yapılmamış olunduğu, davacı tarafından malların imha edildiğine ve imha işlemine yapıldığına ilişkin her hangi bir bilgi-belge-fotoğrafın dosyaya sunulmamış olunduğu, meydana geldiği iddia edilen zarara ilişkin yeterli sovtaj ve piyasa araştırmasının yapılmamış olduğu belirtilerek haksız ve hukuki dayanaktan yoksun davanın reddine, davacının %20' den aşağı olmamak üzere kötüniyet tazminatı ile mahkumiyetine karar verilmesi talep edilmiştir.
ÖN İNCELEME: Mahkememizde yapılan ön inceleme duruşmasında yargı hakkı, görev ve yetki hususları, dava ve taraf ehliyetleri, dava şartları ve ilk itirazlar değerlendirilmiş, bu yönlerde bir iddia ve itirazda bulunulmadığı gibi Mahkememizin de görevli ve yetkili olduğu ve dava şartlarının tamam olduğu anlaşılmış; tarafların anlaştıkları ve anlaşamadıkları hususlar tespit edilmiş; taraflar sulhe ve arabuluculuğa teşvik edilmiş, ön inceleme duruşmasında hazır bulunan davacı ve davalı sigorta şirketi taraf vekilleri sulh olmalarının mümkün olmadığını, arabuluculuğa başvurmak istemediklerini belirtmişlerdir.
DELİLLER: Davacı vekili tarafından sigorta poliçesi, ekspertiz raporu, kaza tespit tutanağı, ödeme dekontu, faturalar, ifade tutanakları, fotoğraflar, kaza analiz raporu, işe giriş bildirgesi ibraz edilmiş, Mahkememizce hasar dosyası, davalı ...’ın sgk kaydı-özlük dosyası getirtilmiştir.
Getirtilen ...11.İcra Müdürlüğünün 2023/16757 Esas sayılı dosyasının incelenmesinde; Alacaklı ...Sig. A.Ş tarafından borçlular ..., ... Sig. Ve ... … A.Ş aleyhine rücuen tazminat alacağına ilişkin 195.798,40 Euro asıl alacak, 3.645,88 Euro işlemiş faiz alacğı olmak üzere toplam 199.444,28 Euro(5.122.726,33 TL) alacağın(TBB-mevduat Euro-kamu bankalarınca uygulanan değişen oranlarda faizi ile birlikte) tahsili yönünde ilamsız icra takibi yaptığı, davalıların borca ve fer’ilerine itirazı üzerine takibin durduğu anlaşılmıştır.
Mahkememizce ilk olarak makine mühendisi ve sigortacı bilirkişiden oluşturulan bilirkişi heyetinden rapor alınmış, bilirkişi heyeti düzenlediği rapor ve ek raporunda sonuç olarak; ...plakalı Çekici ve bağlı ... plakalı Yarı Römork sürücüsü ...’in meydana gelen kazanın oluşumunda, 2918 sayılı KTK.nun 56/a. ve 84/j. maddeleri kural ihlallerini işlemiş olmakla %100 oranında kusurlu olduğu, davacı sigortalısı ... Rüzgar Enerji Santrali Kurulum Hiz. Ltd. Şti. firması zararının 195.798,40 Euro olduğu, meydana gelen zararın oluşmasında da ...plakalı Çekici ve bağlı ... plakalı Yarı Römork sürücüsü davalı ...’in %100 oranında kusurlu olmakla, davacı ...Sigorta A.Ş.nin sigortalısı ... Rüzgar Enerji Santrali Kurulum Hizmeti firmasının zararını 02.12.2022 tarihinde 195.798,40 Euro EFT olarak ödemiş olarak sigortalısının halefi olarak ödediği bu bedeli davalılardan talep hakkı olabileceği belirtilmiştir.
MAHKEMENİN GEREKÇESİ: Dava, TTK’nun 1472.maddesine göre rücuen tazminat alacağının tahsili için, davacı tarafından yapılan ilamsız icra takibinde, davalıların borca itiraz etmesi nedeniyle İ.İ.K.'nun 67. maddesine dayalı olarak açılan itirazın iptali davasıdır. Davanın yasal bir yıllık süresi içinde açıldığı anlaşılmıştır.
Taraflar arasında; taşıma ve kaza ile davalı sigorta şirketinin poliçesinin mevcudiyeti hususları anlaşmazlık konusu değildir. Taraflar arasındaki anlaşmazlık; kaza nedeniyle kusur-hasar durumu, davalıların sorumluluğunun olup olmadığı, davacının rücuen tazminat talebine dayalı alacağı olup olmadığı, varsa miktarı noktalarında toplanmaktadır.
Mahkememizce alınan bilirkişi heyet raporu-ek raporunun usul ve yasa ile dosya kapsamına uygun, yeterli ve gerekçeli olduğu görülerek hükme esas alınmıştır.
Mahkememizce alınan bilirkişi heyet raporu-ek raporu, diğer delillerle birlikte değerlendirilerek yapılan inceleme sonucunda; Davacı şirketin sigortalısı olan dava dışı ... Rüzgar Enerji Santrali Kurulum Hiz. Ltd. Şti.'ye ait emtiaların taşınmalarının 107912031 numaralı Nakliyat Emtea Abonman Sigorta Poliçesi ile sigortalanmış olunduğu, sigortalı ... RÜZGAR ENERJİ SANTRALİ KURULUM HİZ. LTD. ŞTİ.nin, İzmir’de bulunan... KANAT 2 ÜRETİM SAN. VE TİC. LTD. ŞTİ. isimli firmadan 3 adet Rotor Blade “Kanat” ürününü satın almış olduğu, satın alınan 3 adet kanat emtiasının, satıcı firmanın İzmir deposundan, ... firmasının Sinop Boyabat ilçesinde yapımını üstlendiği HAMSİ RES projesi sahasına kadar olan karayolu taşımalarını gerçekleştirmesi için nakliyeci davalılardan ... NAKLİYAT VE TİC. A.Ş. firmasının görevlendirilmiş olunduğu, Organize edilen nakliye planına istinaden 1 adet TPI 512 seri numaralı kanatın, nakliyeci ... Nakliyat firmasının elemanı olan davalılardan sürücü ... sevk ve idaresinde ... (çekici) / ... (römork) plakalı nakliye aracına 15.06.2022 tarihinde yüklendiği, ancak 19.06.2022 tarihinde araç şoförü davalının şantiye alanına yakın seyir halindeki iken Drenaj Tüneli civarında yol kenarına yan tarafı üzerine devrilerek kaza yapmış olduğu, kaza sonucu araç üzerindeki kanatın toprak yol üzerine düşerek hasarlanmış olduğu anlaşılmıştır.
Kazanın 19.06.2022 tarihinde saat 17:15 civarında, yerleşim yeri dışı, 50 km/h hız limitli, 2 şeritli, 10 metre platform genişlikli, virajlı ve eğimli iki yönlü toprak Köy Yolunda, gündüz vakti açık hava ve kuru zeminde, tek araçlı ve devrilme-savrulma-takla atma şeklinde meydana geldiği, Bayat ilçesi istikametinden Çulhalı Köyü Çökecez Mahallesi yönüne doğru seyir halinde olan ...’in yönetimindeki ...plakalı Çekici ve Çekiciye bağlı ... plakalı yarı Römork ile belirtilen yere geldiğinde sürücünün sola virajlı yola geniş girmesi sonucunda gidiş istikametine göre yolun sağına devrilmesi şeklinde meydana geldiği, trafik kaza tespit tutanağı ve alınan bilirkişi raporuna göre; ...plakalı Çekici ve bağlı ... plakalı yarı römork sürücüsünün idaresindeki çekiciyi olay yeri yol ve şerit durumuna göre gerekli şerit ve yol bölümünde bir manevra ile güvenli şekilde kullanmayarak aracına bağlı römorkun tekerlerinin virajlı yol bölümünden yolun dışına çıkarak aracını üzerindeki yükle birlikte devirmiş olduğu kazanın oluşumunda, 2918 sayılı KTK.nun “Madde 56-Sürücüler aşağıdaki kurallara ve yasaklara uymak zorundadırlar. a)Şerit izlemek zorunludurlar.” ve “Madde 84-Araç sürücüleri trafik kazalarında; j)Manevraları düzenleyen genel şartlara uymama, hallerinde asli kusurlu sayılırlar.” maddeleri kural ihlallerini işlemiş olmakla %100 oranında kusurlu olduğu belirlenmiştir.
Davacı sigorta şirketine sigortalı olup “... Rüzgar Enerji Santrali Kur Hiz. Ltd. Şti.”nin de maliki olup, meydana gelen kazada hasarlanmış olan 1 adet – Rotor Blade “Kanat” hasar giderimi hususunda düzenlenmiş ve dosyaya kazandırılmış olan tek belge Aktif Ekspertiz Hiz. Ltd. Şti. firması tarafından düzenlenmiş olan 20.09.2022 tarihli emtia nakliyat sigorta poliçesi ekspertiz raporu olup, ekspertiz raporunda da hasar giderimi; Hasarlı kanat bedeli : 192.363,62 EUR = 202.328,06 USD, İmha masrafları : (+) 12.954,78 EUR, Kurulum ekibi ücreti : (+) 480,00 EUR, Toplam : 205.798,40 EUR, Muafiyet tenzili : (-) 10.000,00 EUR, Net Hasar Tutarı : 195.798,40 EUR olarak hesaplandığı, eksper raporundaki hasar giderimi irdelendiğinde; 202.328,06 USD kanat bedelinin ... Rüzgar Enerji Santrali Kurulum Hiz. Ltd. Şti. antetli düzenlenmiş olan 28.04.2022 tarih, BCK20220DD00317 numaralı faturada, Rotor Blade “Kanat” birim fiyatı 202.328,06 USD olarak belirtilen faturadan alıntılandığı ve doğru olduğu,. 12.954,78 EUR bedelin de kompozit malzeme olan kanadın imhası / BERTARAFI için TWS Firması tarafından teklif edilen en düşük fiyat olarak alıntılandığı ve doğru olarak alıntılandığı anlaşılmıştır.
Bilirkişi tarafından da belirlendiği gibi; Davalılar tarafından, kırılan kanat’ın bir hurda değerinin olacağı ve dolayısıyla hurda değerinin de hesaplanacak tazminattan indirilmesi gerektiği iddia edilmiş olup, her ne kadar eksper raporunda bu husus açıklanmadan hurda/sovtaj değeri belirtilmeden hasar giderim bedeli belirlenmişse de; Türbin kanatları maruz kaldıkları aerodinamik koşullar yüzünden en çok hasara uğrayan kısımları olduğu, rüzgâr türbin kanatlarında zorlu doğa koşullarına uyum gösterecek şekilde yüksek dayanımlı ve aynı zamanda hafif malzemelerden seçilmeleri gerektiği, kompozit malzemeler hem hafifliği hem de ürün mekanik özelliklerinden dolayı rüzgâr türbin kanatlarında tercih edildiği, bu bağlamda büyük rüzgar Santralleri kanatlarının fiber takviyeli plastik kompoz malzemelerden, polyesterden reçinelerden, cam fiberden, karbon fiber yada aramid fiber‘den yapılmakta olundukları ve şu an Türkiye bu konudan yeni olduğundan Türkiye’de geri dönüşüm fabrikalarının henüz olmadığı, dolayısıyla da hurdaya çıkan kanatların atık olarak değerlendirilmekte olundukları ve hiç değeri yokmuş gibi sovtaj değerinin de olmadığı, dolayısıyla eksper raporunda hurda değerinin belirtilmemesi ve de 12.954,78 EUR imha masrafının belirlenmesinin de doğru olduğu kanaatine varılmıştır. Yine kurulum ücreti olarak belirtilen 12.954,78 EUR’nın da o tarihte piyasa rayiçlerine uygun olduğu değerlendirilmekle, dava konusu kanat hasar giderim tutarının eksper raporunda belirtildiği üzere Net Hasar Tutarının : 195.798,40 EUR olacağı hesaplanmıştır.
Davacı ...Sigorta A.Ş. ile dava dışı sigortalısı ... Rüzgar Enerji Santrali Kurulum Hizmeti Ltd. Şti. arasında tanzim edilen 107912031 numaralı Nakliyat Emtea Abonman Sigorta Poliçesi’nin 01.01.2022-01.01.2023 tarihlerini kapsadığı, poliçede nakliyatın yapılacağı yerler olarak; ithalat sefer bölgelerinin Muhtetif’ten Türkiye’ye olarak belirtildiği, Karayolu taşımaları için 1.000.000,00€ teminat bedeli sağlandığı görülmüştür.
Davacı ...Sigorta A.Ş. tarafından sigortalısı ... Rüzgar Enerji Santrali Kurulum Hizmeti firmasına 02.12.2022 tarihinde 22222409 nolu hasar dosya ödemesi açıklamasıyla 195.798,40 Euro EFT’nin yapıldığı anlaşılmıştır.
Dosyaya sunulan “İbraname ve Feragatname” başlıklı 15.11.2022 tarihli belge fotokopisi incelendiğinde; dava dışı sigortalı ... Rüzgar Enerji Santrali Kurulum Hizmeti Ltd. Şti.’nin meydana gelen hasar nedeniyle 185.798,40€ hasar tutarın tahsili neticesinde; üçüncü şahıslara karşı olan dava ve talep haklarını ...Sigorta A.Ş.’ye devir ve temlik edildiği belirtilmiştir.
Böylece; ...plakalı Çekici ve bağlı ... plakalı Yarı Römork sürücüsü ...’in meydana gelen kazanın oluşumunda, 2918 sayılı KTK.nun 56/a. ve 84/j. maddeleri kural ihlallerini işlemiş olmakla %100 oranında kusurlu olduğu, davacı sigortalısı ... Rüzgar Enerji Santrali Kurulum Hiz. Ltd. Şti. firması zararının 195.798,40 Euro olduğu, meydana gelen zararın oluşmasında da ...plakalı Çekici ve bağlı ... plakalı Yarı Römork sürücüsü davalı ...’in %100 oranında kusurlu olmakla, davacı ...Sigorta A.Ş.nin sigortalısı ... Rüzgar Enerji Santrali Kurulum Hizmeti firmasının zararını 02.12.2022 tarihinde 195.798,40 Euro EFT olarak ödemekle sigortalısının halefi olarak ödediği bu bedeli davalılardan talep hakkı olduğu, takipten önce davalıların temerrüdü bulunmadığından işlemiş faiz talep edilemeyeceği, bu şekilde davalıların itirazının kısmen haksız olduğu anlaşıldığından davanın kısmen kabulü ile; Davalıların ...11. İcra Müdürlüğü'nün 2023/16757 Esas sayılı dosyasında 195.798,40 Euro(karar tarihi itibariyle 8.606.064,13 TL) alacağa yönelik itirazlarının iptali ile, asıl alacağa takip tarihinden itibaren kamu bankalarının euro mevduata uyguladıkları değişen oranlarda faiz oranı uygulanmak suretiyle takibin devamına, fazlaya ilişkin istemin reddine; Alacak yargılamayı gerektirdiğinden tarafların tazminat taleplerinin reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan gerekçelerle,
Davanın KISMEN KABULÜ İLE,
Davalıların ...11. İcra Müdürlüğü'nün 2023/16757 Esas sayılı dosyasında 195.798,40 Euro(karar tarihi itibariyle 8.606.064,13 TL) alacağa yönelik itirazlarının iptali ile, asıl alacağa takip tarihinden itibaren kamu bankalarının euro mevduata uyguladıkları değişen oranlarda faiz oranı uygulanmak suretiyle takibin devamına, fazlaya ilişkin istemin reddine,
Alacak yargılamayı gerektirdiğinden tarafların tazminat taleplerinin reddine,
Alınması gereken 587.880,24 TL harçtan peşin alınan 73.082,66 TL harcın mahsubu ile eksik 514.797,58 TL harcın davalılardan alınarak hazineye gelir kaydına,
Davacı tarafından yatırılan gider avansının sarf edilmeyen kısmının karar kesinleştiğinde hesap numarası bildirmiş ise iadenin elektronik ortamda hesaba aktarılmasına, hesap numarası bildirilmemiş ise masrafın avanstan karşılanmak üzere PTT merkez ve işyerleri vasıtasıyla adreste ödemeli olarak gönderilmesine,
Davacı tarafından peşin yatırılan 73.390,91 TL harcın davalılardan alınarak davacıya verilmesine,
Davacı tarafından yapılan ve ayrıntısı UYAP sistemi üzerinde gösterilen toplam 19.606,00 TL yargılama giderinden 19.213,88 TL’sinin davalılardan alınarak davacıya verilmesine, kalan kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,
6102 sayılı TTK’nun 5/A-1. maddesi, 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu’nun 18/A-10,14. maddesi ile Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği tarife hükümleri gereğince hesaplanan ve Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 3.200,00 TL zorunlu arabuluculuk giderinin, davadaki haklılık durumuna göre 3.136,00 TL’sinin davalılardan, 64,00 TL’sinin davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince kabul edilen kısım üzerinden hesaplanan 662.181,92 TL vekalet ücretinin davalılardan alınarak davacıya verilmesine,
Davalılar ... … A.Ş Ve ... Sig. A.Ş kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince reddedilen kısım üzerinden hesaplanan 30.000,00 vekalet ücretinin davacıdan alınarak vekille temsil edilen davalılara verilmesine,
Dair; Taraf vekillerinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içinde ...Bölge Adliye Mahkemesi'ne başvurmak suretiyle istinaf yolu açık olmak üzere oybirliği ile verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 08/05/2025