Danıştay 7. Dairesi, ithal kına eşyasının eksik kıymet beyanı iddiasıyla kesilen gümrük cezasına ilişkin davada, somut delil eksikliği nedeniyle iptal edilen kararın temyiz incelemesi.
Özet: Bir şirketin kanuni temsilcisi, ithal ettiği kına eşyasının kıymetini eksik beyan ederek gümrük vergisi, özel tüketim vergisi ve katma değer vergisi kaçırdığı iddiasıyla iştirakçi sıfatıyla kesilen para cezasına itiraz etmiştir; ilk derece mahkemesi, Hindistandaki tedarikçinin paralel faturalandırma itirafını dikkate alarak cezayı hukuka uygun bulurken, bölge idare mahkemesi asıl yükümlü şirket hakkında daha önce verilen yargı kararında gümrük kıymetinin düşük beyan edildiğinin idarece somut ve hukuken geçerli delillerle tespit edilemediği gerekçesiyle, davacı adına uygulanan iştirakçi cezasının hukuka aykırı olduğuna karar vermiş, davalı idare ise gümrük idaresi nezdinde yapılan araştırmalarla kıymet düşüklüğünün somut olarak ortaya konulduğunu savunarak bu kararın bozulmasını talep etmektedir.
Danıştay 7. Daire Başkanlığı         2024/692 E.  ,  2025/4131 K.
"İçtihat Metni"

T.C.

D A N I Ş T A Y
YEDİNCİ DAİRE
Esas No : 2024/692
Karar No : 2025/4131
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Bakanlığı adına ... Gümrük Müdürlüğü
VEKİLİ : Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACI) : ...
VEKİLİ : Av. ...
İSTEMİN KONUSU: ... Bölge İdare Mahkemesi .... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ:
Dava konusu istem: ... Teknoloji Anonim Şirketi adına tescilli... tarih ve ... sayılı serbest dolaşıma giriş beyannamesi kapsamında ithal edilen "kına" ticari tanımlı eşyanın kıymetinin eksik beyan edildiğinden ve davacının bu fiile iştirak ettiğinden bahisle şirketin kanuni temsilcisi olan davacı adına ek olarak tahakkuk ettirilen ilave gümrük, özel tüketim ve katma değer vergileri üzerinden 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 234. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendi uyarınca hesaplanarak karara bağlanan para cezasına vaki itirazın reddine dair işlemin iptali istemiyle dava açılmıştır.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... Vergi Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla, olayda uyuşmazlık konusu ceza kararının dayanağı ... tarih ve ... ile ... sayılı soruşturma ve inceleme raporlarında yer alan tespitlerin incelenmesinden, ithalatın yapıldığı ülke olan Hindistan ile davalı idare arasında yazışmalarda bulunularak araştırmaya gidildiği, ''...'' ve ''...'' adlı Hint tedarikçi firmaların müdürü ...'nın Hindistan gümrük idaresine verdiği ifadede "paralel faturalandırmaya dahil olduğumu ve Türk ithalatçının talebi üzerine mükerrer fatura düzenlediğimi kabul ediyorum." yolundaki beyanının ikrar niteliği taşıdığı, davacının bu durumun aksini belirtir ve aradaki kıymet farkının sebebini izah edici herhangi bir beyanının da olmadığı hususları birlikte değerlendirildiğinde, davacı hakkında uygulanan ceza kararına yönelik itirazın reddine ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti:Olayda, asıl yükümlü ...Teknoloji Anonim Şirketi adına tescilli ...tarih ve ... sayılı serbest dolaşıma giriş beyannamesi muhteviyatı eşyaya ilişkin olarak karara bağlanan ek tahakkuk ve para cezasına vaki itirazın reddine dair işleme karşı açılan davada, ... Vergi Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararı ile, ithal konusu eşyanın gümrük kıymetinin olması gerekenden düşük beyan edildiği hususunun somut ve hukuken itibar edilebilir delillerle açık bir şekilde ortaya konulamadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verildiği, bu karara karşı davalı idare tarafından yapılan istinaf başvurusunun Dairelerinin ... tarih ve E..., K:... sayılı kararı ile reddedildiği, bu itibarla, davacının sahibi olduğu firma adına tescilli uyuşmazlığa konu beyanname muhteviyatı eşyanın gümrük kıymetinin düşük beyan edildiğinin davalı idarece somut verilerle tespit edilmediği hususunun yargı kararıyla ortaya konulduğu anlaşıldığından, davacı adına iştirakçi sıfatıyla karara bağlanan para cezasında hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle istinaf başvurusunun kabulüne, mahkeme kararının kaldırılmasından sonra dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI :Davacının kanuni temsilcisi olduğu firmanın beyan ettiği kıymetin düşük olduğu hususunun Hindistan gümrük idareleri nezdinde yapılan araştırma ile somut olarak ortaya konulduğu, düzenlenen raporlara dayalı olarak tesis edilen dava konusu işlemin hukuka uygun olduğu ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...İN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Yedinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLA :
... Teknoloji Anonim Şirketi adına tescilli ... tarih ve ... sayılı serbest dolaşıma giriş beyannamesi kapsamında ithal edilen "kına" ticari tanımlı eşyanın kıymetinin eksik beyan edildiğinden ve davacının bu fiile iştirak ettiğinden bahisle şirketin kanuni temsilcisi olan davacı adına ek olarak tahakkuk ettirilen ilave gümrük, özel tüketim ve katma değer vergileri üzerinden 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 234. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendi uyarınca hesaplanarak karara bağlanan para cezasına vaki itirazın reddine dair işlemin iptali istemiyle dava açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT :
4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 3. maddesinin 1. fıkrasının 5911 sayılı Kanun'la değişik 11. bendinde, "yükümlü" deyiminin, gümrük yükümlülüğünü yerine getirmekle sorumlu bütün kişileri ifade ettiği belirtilmiş; aynı maddenin 1. fıkrasının 17. bendinde, "beyan sahibi" deyiminden, kendi adına beyanda bulunan veya adına beyanda bulunulan kişinin anlaşılması gerektiği açıklandıktan sonra, 5. maddesinin 5911 sayılı Kanun'la değişik şeklinde, bütün kişilerin, gümrük mevzuatı ile öngörülen tasarrufları ve işlemleri gerçekleştirmek üzere gümrük idarelerindeki işleri için bir temsilci tayin edebilecekleri; temsilin, doğrudan veya dolaylı olabileceği; temsilcinin, doğrudan temsil durumunda başkasının adına ve hesabına hareket edeceği; dolaylı temsil durumunda ise kendi adına, ancak başkasının hesabına hareket edeceği öngörülmüştür.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Dosyanın UYAP kayıtlarıyla birlikte incelenmesinden, temyize konu vergi dava dairesi kararıyla, asıl yükümlü ... Teknoloji Anonim Şirketi adına tescilli uyuşmazlık konusu... tarih ve ... sayılı serbest dolaşıma giriş beyannamesi muhteviyatı eşya hakkında karara bağlanan ek tahakkuk ve para cezasına vaki itirazın reddine ilişkin işlemin, ithal konusu eşyanın gümrük kıymetinin olması gerekenden düşük beyan edildiği hususunun somut ve hukuken itibar edilebilir delillerle açık bir şekilde ortaya konulamadığı gerekçesiyle iptaline dair... Vergi Mahkemesinin ...tarih ve E:..., K:... sayılı kararına yönelik istinaf başvurusunun reddi yolundaki ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararına atıfla, dava konusu işlemin iptaline hükmedilmiş ise de, atıfta bulunulan vergi dava dairesi kararının Dairemizin 27/02/2025 tarih ve E:2024/916, K:2025/818 sayılı kararıyla bozulduğu anlaşılmıştır.
Öte yandan, ... Teknoloji Anonim Şirketi adına tescilli ... tarih ve ... sayılı serbest dolaşıma giriş beyannamesi içeriği eşyanın gümrük kıymetinin düşük beyan edildiği, adı geçen şirketin kanuni temsilsicisi olan davacının da bu fiile iştirak ettiğinden bahisle para cezası kararı alınmış ise de; 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 3. maddesinde öngörülen yükümlü sıfatının bulunmayan, ancak kesinleşen alacağın tahsili amacıyla 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun uyarınca takibi olanaklı bulunan davacının bu aşamada kanuni temsilci sıfatıyla takibinin mümkün olmadığı anlaşıldığından, yukarıdaki yazılı gerekçeyle verilen temyize konu kararda sonucu itibarıyla isabetsizlik görülmemiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1.... Bölge İdare Mahkemesi .... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararına yönelik TEMYİZ İSTEMİNİN REDDİNE,
2. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, bu kararın taraflara tebliği ve bir örneğinin de Bölge İdare Mahkemesine gönderilmesini teminen dosyanın ilk derece Mahkemesine gönderilmesine, 05/12/2025 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.