Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulu, Kocaeli Darıcada devlet arazisi üzerinde izinsiz inşa edilen kayık çekme yeri (iskele) nedeniyle düzenlenen ecrimisil ihbarnamelerinin hukuka uygunluğu ve bedel tespiti üzerine ısrar kararını inceliyor.
Özet: Devlete ait bir arazinin fuzuli işgali iddiasıyla düzenlenen ecrimisil ihbarnamelerinin iptali talebiyle açılan davada, ilk derece ve bölge idare mahkemeleri davacının işgalci olmadığı gerekçesiyle ihbarnameleri iptal ederken, Danıştay Dairesi, taşınmaz tespit tutanakları ve kroki ile davacının işgalci olduğunun kanıtlandığını, ancak ecrimisil bedelinin belirlenmesinde emsal kira bedelleri, kullanım amacı, elde edilen yarar ve ilgili tebliğ hükümlerinin dikkate alınarak keşif ve bilirkişi incelemesiyle yeniden değerlendirilmesi gerektiğini belirterek önceki kararları bozmuştur.
T.C.
D A N I Ş T A YİDARİ DAVA DAİRELERİ KURULUEsas No : 2024/2935Karar No : 2025/541 TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Valiliği VEKİLİ : Av. ...KARŞI TARAF (DAVACI) : ...VEKİLİ : Av. ...İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı ısrar kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir. YARGILAMA SÜRECİ :Dava konusu istem: Kocaeli ili, Darıca ilçesi, ... Mahallesinde bulunan Devletin hüküm ve tasarrufunda olan 19.654 m² yüz ölçümlü taşınmazın 1.672 m²'si üzerinde kayık çekme yeri (iskele) yapılmak suretiyle fuzulen işgal edildiğinden bahisle 12/01/2012-11/01/2017 tarihleri arasındaki dönem için 293.914,79-TL tutarında ecrimisil istenilmesine ilişkin ... tarih ve ... sayılı, 12/01/2017-06/04/2019 tarihleri arasındaki dönem için 171.879,43-TL tutarında ecrimisil istenilmesine ilişkin ... tarih ve ... sayılı, 07/04/2019-17/07/2020 tarihleri arasındaki dönem için 255.116,60-TL tutarında ecrimisil istenilmesine ilişkin ... tarih ve ... sayılı ecrimisil ihbarnamelerinin iptali istenilmiştir.İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; bilirkişi raporu ile idarece, davacının şagil olup olmadığının tetkiki ve tespitinin yapıldığına dair dosyasında herhangi bir belgeye rastlanmadığından, davacının dava konusu dönemlerde şagil olduğunun bilirkişi heyetince tespitinin mümkün olmadığı, davacının işgal ettiği kanaatine varılması durumunda ise 12/01/2012-11/01/2017 dönemi için 187.330,74 TL; 12/01/2017-06/04/2019 dönemi için 109.874,23 TL; 07/04/2019-17/07/2020 dönemi için 114.954,14 TL ecrimisil bedeli istenmesi gerektiği görüş ve kanaatine yer verildiği, uyuşmazlık konusu alanın Darıca Belediye Başkanlığı tarafından dolgu ve düzenleme çalışmaları yapılarak kamunun kullanımına açılan bir alan olduğu, işgal edildiği belirtilen yerlerin mevcut haliyle ... Derneği ve bilinmeyen kişilerce kullanıldığı ve herhangi bir işgalinin bulunmadığına ilişkin davacı iddiaları ve bilirkişi raporu da dikkate alındığında, davalı idare tarafından 11/01/2017 ve 12/07/2020 tarihlerinde düzenlenen taşınmaz tespit tutanaklarında davacının işgalci olduğunun açıkça ortaya konulmadığı, söz konusu tutanakların alt kısmında bulunan işgalcinin adı - soyadı, imzası kısmının boş olduğu, dolayısıyla tutanağın davacının gıyabında tutulduğu anlaşıldığından dava konusu ecrimisil ihbarnamelerinde hukuka ve mevzuata uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemlerin iptaline karar verilmiştir.Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve davalı idare tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir. Daire kararının özeti: Danıştay Dördüncü Dairesinin 27/05/2024 tarih ve E:2023/12483, K:2024/3402 sayılı kararıyla; uyuşmazlıkta, taşınmaz tespit tutanaklarında işgalci olarak davacının adı ve soyadı ile vergi kimlik numaralarının açıkça ortaya konulduğu, davacının işgal ettiği kısımların A harfiyle, renkli olarak işaretlenmek suretiyle 1672 m2 olarak tespit edildiğini gösteren krokinin de tutanağa eklendiği, davacı tarafından ise bu durumun aksini kanıtlar nitelikte herhangi bir bilgi veya belge ortaya konulamadığı görüldüğünden, davacının işgalci olmadığı gerekçesiyle ilk derece Mahkemesince verilen dava konusu işlemin iptali yolundaki karara karşı yapılan istinaf başvurusunun reddine ilişkin temyize konu kararda hukuki isabet bulunmadığı, bu durumda, dava konusu ecrimisil ihbarnamelerinde belirtilen taşınmazı işgal ettiği sabit olan davacıdan, ecrimisil istenilmesine ilişkin ihbarnamelerde hukuka aykırılık bulunmamakla birlikte taşınmaza ilişkin ecrimisil değeri tespit edilirken, dava konusu taşınmaza en yakın özellikleri taşıyan, benzer amaçla (ticari) kullanılan, emsal oluşturabilecek yerlerin kira bedeli ve varsa önceki dönem ecrimisil bedelleri, ticari sirkülasyon, kullanımın amacı, şekli ve niteliği itibarıyla civardaki emsalleri, taşınmazın konumu, mevkii, metrekare değeri, çevre koşulları ve davacının taşınmazın işgali ile elde ettiği yarar ve 336 Sıra No'lu Milli Emlak Genel Tebliği'nin 5/3. maddesi de gözetilmek suretiyle Bölge İdare Mahkemesince gerekli görülürse yeniden yaptırılacak keşif ve bilirkişi incelemesi sonucunda hazırlanacak bilirkişi raporu doğrultusunda bir karar verilmesi gerektiği gerekçesiyle, ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının bozulmasına karar verilmiştir. Bölge İdare Mahkemesi ısrar kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; istinaf başvurusunun reddi yolundaki ilk kararda ısrar edilmiştir.TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından, davacının işgalci olduğunun tespit tutanakları ile ortaya konulduğu, bilirkişi tarafından yapılan ecrimisil hesabı ve işgal alanına dair tespitlerin hatalı olduğu, ecrimisil hesabında emsal olarak kira sözleşmesinin alınması gerektiği, yargılama giderlerinden olan harçlardan muaf olunduğundan bu yönde aleyhe hüküm kurulamayacağı, dava konusu işlemlerin hukuka uygun olduğu ileri sürülmektedir.KARŞI TARAFIN SAVUNMASI :Davacı tarafından, istemin reddi gerektiği savunulmaktadır.DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'UN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile ısrar kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.TÜRK MİLLETİ ADINAKarar veren Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunca, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:HUKUKİ DEĞERLENDİRME:Danıştay dava daireleri ile bölge idare mahkemelerinin temyize tabi kararlarının temyizen incelenerek bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan;"a) Görev ve yetki dışında bir işe bakılmış olması,b) Hukuka aykırı karar verilmesi,c) Usul hükümlerinin uygulanmasında kararı etkileyebilecek nitelikte hata veya eksikliklerin bulunması" sebeplerinden birinin varlığı hâlinde mümkündür.Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, temyiz dilekçesinde ileri sürülen iddialar kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.KARAR SONUCU: Açıklanan nedenlerle;1.Davalı idarenin temyiz isteminin reddine,2.Dava konusu işlemlerin yukarıda özetlenen gerekçeyle iptaline ilişkin ... İdare Mahkemesi kararına yönelik yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin temyize konu ... tarih ve E:..., K:... sayılı ısrar kararının ONANMASINA,3.Bu onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın ... İdare Mahkemesine gönderilmesine, 06/03/2025 tarihinde kesin olarak oyçokluğu ile karar verildi. KARŞI OY X- Dava; Kocaeli ili, Darıca ilçesi, ... Mahallesinde bulunan Devletin hüküm ve tasarrufunda olan 19.654 m² yüz ölçümlü taşınmazın 1.672 m²'sinin 12/01/2012-11/01/2017 tarihleri, 12/01/2017-06/04/2019 tarihleri ve 07/04/2019-17/07/2020 tarihleri arasında davacı tarafından fuzulen işgal edildiğinden bahisle; bu dönemler için ecrimisil istenilmesine ilişkin ecrimisil ihbarnamelerinin iptali istemiyle açılmıştır.Davacı tarafından, işgal edildiği ileri sürülen alan üzerinde Darıca Belediyesi tarafından dolgu ve düzenleme çalışmaları yapılarak kamunun kullanımına açıldığı, kendisinin herhangi bir işgalinin bulunmadığı, ilgili alanların ... Derneği ve tüm amatör balıkçılar tarafından kullanıldığı, kendisinin tekne bakım hizmetleri verdiği, ilgili alanı işgal etmesinin hukuken ve fiilen mümkün olmadığı, tekne nerede bulunuyorsa orada hizmet verdiği ileri sürülerek dava konusu işlemlerin iptali istenilmiştir.Mahkeme tarafından, davacı iddiaları ve bilirkişi raporu dikkate alındığında, davalı idare tarafından 11/01/2017 ve 12/07/2020 tarihlerinde düzenlenen taşınmaz tespit tutanaklarında davacının işgalci olduğunun açıkça ortaya konulmadığı, söz konusu tutanakların alt kısmında bulunan işgalcinin adı - soyadı, imzası kısmının boş olduğu, dolayısıyla tutanağın davacının gıyabında tutulduğu anlaşıldığından dava konusu ecrimisil ihbarnamelerinde hukuka ve mevzuata uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemlerin iptaline karar verilmişse de, bilirkişi raporunda; "Taşınmazların bulunduğu bölgede ham yol ve doğal sahil varken 2019 yılı nisan ayında, yürüyüş yolu, park alanı, spor alanları ve kayık çekek yeri, iskele içeren sahil düzenlemesinin tamamlandığı Google Earh görüntülerinden anlaşıldığı"nın belirtildiği hususu dikkate alındığında, bu dönemden öncesi olan 12/01/2012-11/01/2017 tarihleri ve 12/01/2017-06/04/2019 tarihleri arasındaki döneme ilişkin, taşınmaz tespit tutanaklarında işgalci olarak davacının adı ve soyadı ile vergi kimlik numaralarının açıkça ortaya konulduğu, davacının işgal etttiği kısımların A harfiyle, renkli olarak işaretlenmek suretiyle 1.672 m2 olarak tespit edildiğini gösteren krokinin de tutanağa eklendiği, davacı tarafından ise bu durumun aksini kanıtlar nitelikte herhangi bir bilgi veya belge ortaya konulamadığı görüldüğünden, anılan dönemlere ilişkin davacının alanda işgalinin bulunduğu sonucuna varılmaktadır.Öte yandan, 07/04/2019-17/07/2020 tarihleri arasındaki dönem için de ecrimisil ihbarnamesi düzenlenmişse de, 2019 yılı nisan ayında Darıca Belediye Başkanlığı İmar ve Şehircilik Müdürlüğünün ... tarih ve ... sayılı yazısında da belirtildiği üzere, alanın "Balyanoz Koyu 1. Etap çalışması" kapsamında alanda amatör balıkçıların kullanımına açılmak üzere; Bayramoğlu Ada Plaj Tesislerinden başlayıp Basın İlan Kurumu Tesislerine kadar devam eden yaklaşık 1.500 m. uzunluktaki sahil şeridini kapsayan alanın projelendirilip yerinde projelerine uygun uygulama yapılarak 3621 sayılı Kıyı Kanununun 5. maddesi kapsamında kamunun kullanımına açıldığı anlaşıldığından, anılan dönemde, Darıca Belediye Başkanlığı tarafından dolgu ve düzenleme çalışmaları yapılarak kamunun kullanımına açılan bir alanda davacının işgalci olarak kabulünün mümkün olmadığı anlaşılmaktadır.Açıklanan nedenlerle, 12/01/2012-11/01/2017 tarihleri ile 12/01/2017-06/04/2019 tarihleri arasındaki dönemde davacının işgalinin bulunduğu sonucuna varıldığından, davacının işgalci olmadığı gerekçesiyle ilk derece Mahkemesince verilen dava konusu işlemlerin iptali yolundaki karara karşı yapılan istinaf başvurusunun reddine ilişkin temyize konu ısrar kararının bu kısımlarında hukuki isabet görülmediğinden, davalı idarenin temyiz isteminin kısmen kabulü ile ısrar kararının anılan dönemlere ait olan ... ve ... sayılı ecrimisil ihbarnameleri yönünden bozulması gerektiği oyuyla, kararın bu kısmına katılmıyoruz. KARŞI OY XX- ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin temyize konu ... tarih ve E:..., K:... sayılı ısrar kararının, Danıştay Dördüncü Dairesinin 27/05/2024 tarih ve E:2023/12483, K:2024/3402 sayılı kararında yer alan gerekçe doğrultusunda bozulması gerektiği oyuyla, karara katılmıyoruz.