Ankara 9. Asliye Ticaret Mahkemesinde, hidroelektrik santrali hisse devri sözleşmesinden kaynaklanan fazla ödemelerin tahsili talepli ticari alacak davası.
Özet: Davacı şirket, davalı ile imzalanan hisse devir sözleşmesi doğrultusunda ortak oldukları hidroelektrik santrali projesinde, davalının finansal yükümlülüklerini yerine getirmemesi üzerine sözleşmede davalıya ait olduğu belirtilen önemli meblağlardaki masrafları kendisi karşılamak zorunda kaldığını, ayrıca davalının projenin işletmeye alınma taahhüdünü zamanında yerine getirememesi nedeniyle şirketin yerli ürün teşvik gelirlerinden de mahrum kaldığını iddia ederek, davalının kusurlu eylemleri sonucu oluşan bu fazla ödemelerin ve zararların davalıdan tahsil edilmesini talep etmektedir.

T.C. ANKARA 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2022/850 Esas - 2026/333

TÜRK MİLLETİ ADINA
Yargılama Yapmaya ve Hüküm Vermeye Yetkili
ANKARA 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO : 2022/850 Esas
KARAR NO : 2026/333
DAVA : Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 19/07/2024
KARAR TARİHİ : 05/05/2026
YAZIM TARİHİ : 04/06/2026
ESAS DAVA:
Davacı ... A.Ş. vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirket ile davalı ... arasında, ...'ni gerçekleştirmeye hak kazanan dava dışı ... A.Ş.'nin hisselerinin müvekkil şirkete devri için 23.09.2020 tarihli Sözleşme imzalandığını, sözleşmenin ilk sayfasında Üretim Lisansı'nın alınmasının ardından davalı ...'in, ... A.Ş.'deki hisselerinin 700.000.00.-USD bedelle müvekkili şirkete devredeceğinin kararlaştırıldığını; bu düzenleme ... A.Ş. hisselerinin %50'sinin, 22.03.2022 tarihli Yönetim Kurulu Kararıyla müvekkili şirkete devredilmiş olup müvekkil şirket ile davalı, ... A.Ş.'de %50-%50 ortak olduklarını,
Şirket hisselerinin %50'sinin 700.000.00.-USD bedelle müvekkili şirkete devrinin yanında ...'nin yapımı sırasında taraflarca harcanacak bedelleri, denkleştirilerek ödenmesi ile buna bağlı olarak taraflar arasında muhtemel şirket hisse devrine ilişkin düzenlemelere de sözleşmede yer verilmiş olduğunu, sözleşmenin "Hisselerin Devri ve Bedeli" başlıklı 2.3. maddesinde; "İş bu Sözleşme imzalanıp hisse devir bedeli ödendikten sonra Projenin işletmeye alınması ile ilgili masraflar, ... ve ... tarafından eşit oranda yapılacaktır. Türbin ve jeneratör temini ... tarafından yapılacak olup, diğer tüm masraflar ... tarafından yapılacaktır. Tesisin işletmeye alınması için yapılacak ödemelerin tamamlanmasından sonra taraflar, yaptıkları ödemeleri birbirlerine ibraz edecekler ve en geç bir ay içinde (ilk etapta lisans bedeli haricinde ...'nın ...'ya yaptığı 50.000,00.-USD de dikkate alınarak) eksik ödeme yapan taraf karşı tarafa ilave ödeme yapacak ve tarafların yaptıkları ödemeler eşitlenecektir. ...'nın türbin ve jeneratör temini için yaptığı masraflar 800.000,00.-USD olarak hesaplanacaktır. ...'nın yerli ürün temin etmesi halinde, ...'nın yapacağı ödemenin 800.000,00.-USD'nin izerindeki kısmı tamamen ... tarafından karşılanacak olup taraflar arasında mahsuplaşma yapılacak ödeme listesinde yer almayacaktır. Bunun karşılığında yerli üründen sağlanacak ... cetvel 2 kapsamındaki teşvik gelirinin tamamı ...'ya ait olacaktır." şeklinde düzenleme getirilmiş olduğunu devamında;"Tarafların ödeme hususunda yükümlülüklerini yerine getirmemesi ve ödemeleri eşitlememesi durumunda bu husus hisse devir oranını etkileyecektir." Denilmiş olduğunu,
... ...'nin işletmeye girmesi için müvekkili şirket tarafından ... A.Ş.'nin hesabına toplam 3.861.481.48 USD ödeme yapılmış olduğunu, iş bu tutarın 1.538.187,67 USD'si, türbin ve jeneratör alımına ilişkin olduğu, Sözleşmenin ilgili maddesi uyarınca türbin ve jeneratör dışındaki tüm masrafların davalı tarafından yapılması gerekmekte olduğu, böylece (3.861.481,48 USD - 1.538.187,67 USD) = 2.323.293,81 USD, sözleşme uyarınca esasen davalı tarafından yapılması gereken masraflar için müvekkil şirket tarafından dava dışı ... A.Ş.'nin hesabına yatırılmış olduğunu, Sözleşmenin 2.3. maddesinde belirtildiği üzere, müvekkili şirketin yalnızca türbin ve jeneratör teminini üstlenmiş olup bunun dışındaki işlerin tamamının davalı şirketin yükümlülüğünde olduğunu, Müvekkil şirketin türbin ve jeneratör dışında 2.323.293,81 USD tutarında daha yatırım yapmasının nedeninin, davalının hidroelektrik santralin işletmeye alınması için üstlendiği yükümlülükleri yerine getirememesi olduğunu, Davalı, bu yükümlülüklerini yerine getirmek için gerekli kaynağı temin edememiş olup ... ...'ne harcayacağını söyleyerek müvekkili şirketten defalarca para istediğini; Tesisin 30.06.2021 tarihinden önce işletmeye girmesi, müvekkil şirketin ... A.Ş.'ye yaptığı yatırım açısından önemli olduğundan Müvekkili şirketin, davalının talep ettiği paraları ... A.Ş.'nin hesabına yatırmak zorunda kaldığını, ancak davalının buna rağmen, üstlendiği yükümlülüklerini yerine getirmeyerek tamamen kendi kusuruyla tesisin 30.06.2021 tarihine kadar işletmeye alınamamasına sebebiyet vermiş olduğunu,
Tesis 30.06.2021 tarihinden önce işletmeye alınamadığından,
Taraflar arasındaki sözleşme maddesindeki; müvekkili şirket tarafından yapılacak türbin ve jeneratör maliyetinin harcamaların denkleştirilmesi sırasında 800.000.00.-USD olarak esas alınacağı ve bunun karşılığında yerli üründen sağlanacak ... cetvel 2 Kapsamındaki teşvik gelirinin tamamının müvekkil şirkete bırakılacağı şeklinde düzenleme bulunduğu, Davalı ... ... A.Ş.'nin kurucu ortağı olup müvekkil şirketin ortaklığından önce tesisin inşasına başlamış ve taraflar arasındaki sözleşme imzalanırken tesisin en geç 30.06.2021 tarihine kadar işletmeye alınacağını vaat etmiş olduğunu, Müvekkili şirketin, davalının tesisin yapımı için başlattığı iş bu çalışma ve vaatlerine güvenerek tesisin 30.06.2021 tarihinden önce işletmeye alınacağı saikiyle sözleşmeyi imzaladığını, türbin ve jeneratör maliyetlerinin sözleşmede 800.000,00.-USD olarak belirlenmesinin nedeninin, davalının sözleşmenin imzalandığı sırada ... bir firma ile türbin ve jeneratörün 800.000,00.-USD bedelle alımı için görüşme yaptığını beyan olması olduğunu, Türbin ve jeneratörün bu firmadan alınması halinde yerli katkı payından faydalanmak için gerekli kriterlerin sağlanamayacağı anlaşıldığından, türbin ve jeneratöre ilişkin yükümlülük müvekkil şirket tarafından üstlenilerek, yerli aksam kullanılması halinde 800.000,00.-USD üzerinde kalan tutara müvekkil şirketin katlanması koşuluyla yerli katkı fiyatının tamamının müvekkil şirkete bırakılacağının kararlaştırıldığını, Müvekkillinin türbin ve jeneratör için 800.000,00.-USD üzerinde tek başına katlanacağı kararlaştırılan harcamanın karşılığı, sözleşmenin imzalandığı tarihte yürürlükte olan yerli katkı fiyatları üzerinden hesaplanmış, 5346 Sayılı Yenilenebilir Enerji Kaynaklarının Elektrik Enerjisi Üretimi Amaçlı Kullanımına ilişkin Kanun'un 6. maddesi ile 17/09/2020 Tarih ve 2949 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı uyarınca; 30.06.2021 tarihine kadar işletmeye giren hidroelektrik tesisler için yerli katkı payı 2,3 -USD-Cent/kWh olarak belirlenmiş olup müvekkili şirketin türbin ve jeneratör için yapacağı 800.000.00.-USD üzerinde kalan harcamayı, 2,3.-USD-Cent/kWh fiyat üzerinden telafi etmesinin hedeflenmiş olduğunu, Dolayısıyla bahsi geçen düzenlemeye sözleşmede yer verilmesinin yegane nedeninin, hidroelektrik santralin 30.06.2021 tarihinden önce işletmeye alınacağı ve müvekkili şirketin 2,3.-USD-CentikWh yerli katkı fiyatından faydalanacağı düşüncesi olduğu, ancak davalı, sözleşmeyle üstlendiği tesiste türbin ve jeneratör dışında kalan işlerin tamamına ilişkin edimlerini gerektiği gibi yerine getiremediği için 30.06.2021 tarihine kadar işletmeye girmesi planlanan tesisin, ancak 21.04.2022 tarihinde işletmeye alınabildiğini, (Ek.4: Hidroelektrik Santral kabul tutanağı) Gecikilen süreç içerisinde 29/01/2021 Tarih, 3453 sayılı ... Kararı ile 01.07.2021 tarihinden sonra işletmeye girecek tesisler için yerli katkı fiyatı değiştirilmiş olup fiyat, sözleşme imzalanırken yürürlükte olan 2,3.-USD-CentikWh fiyatın yaklaşık 5'te 2'sine indirilmiş, müvekkili şirketin, yerli aksam türbin ve jeneratör için 800.000,00.-USD'ye ek olarak 738.187,67 USD daha harcama yapmış olup tamamen davalının kusuruyla tesisin işletmeye geç alınması neticesinde tabi olunan yerli katkı fiyatının, 738.187,67 USD'lik fazla harcamayı karşılamasının imkansız hale gelmiş olduğunu,
Öngörebilmesi mümkün olmayan davalının kusurlu hareketlerinin olumsuz sonuçlarının müvekkili şirkete yüklenilmeyeceği, türbin ve jeneratör için 800.000,00 USD'nin üzerinde kalan harcamaların da denkleştirme hesabına dahil edilmesi hakkaniyet gereği olduğu, Nitekim bu husus davalının da kabulünde olup taraflar haricen yaptıkları anlaşmayla sözleşmedeki türbin ve jeneratöre ilişkin 800.000,00 USD'lik harcama İimitinin kaldırılmasını kararlaştırdıklarını, bu nedenle müvekkili şirketin türbin ve jeneratör için yaptığı 1.538.187,67 USD harcamanın tamamı, aşağıda 9 no.lu paragraftaki denkleştirme hesabına konu edilmiş olduğunu,
Tesisin 30.06.2021 tarihinden önce işletmeye girmesi, müvekkil şirketin ... Ener A.Ş.'ye yaptığı yatırım açısından önemli olduğundan müvekkili şirketin, davalının talep ettiği paraları ... A.Ş.'nin hesabına yatırmak zorunda kaldığını, ancak davalının buna rağmen, üstlendiği yükümlülüklerini yerine getirmeyerek tamamen kendi kusuruyla tesisin 30.06.2021 tarihine kadar işletmeye alınamamasına sebebiyet vermiş olduğunu,
Davalı, 30.06.2021 tarihinden sonra da yükümlülüklerini yerine getirmemeye devam ederek ve bu nedenle tesisteki işlerin durma noktasına gelmesine neden olduğunu, Nitekim davalının tesisteki elektrik-otomasyon işleri için anlaştığı ... San. ve Tic, Ltd. Şti., davalının ödemelerini yapmaması nedeniyle işi bırakma kararı almış olup ... Şirketi yetkilisi ..., müvekkili şirkete ulaşarak ödemeler için müvekkili şirketin sözlü kefaletini talep etmiş ve ancak bu koşulla işlerin yapımına devam edeceğini ifade ettiğini, bu nedenle müvekkili şirketin, esasen davalının yükümlülüğü altında olan bu iş için ... Şirketi'ne ödenecek paraları ... A.Ş.'nin hesabına yatırdığını, ... A.Ş.'nin ... Şirketi'ne yaptığı ödemelerin incelenmesi halinde; ödeme tarihlerinde müvekkil şirket tarafından ... A.Ş.'nin hesabına yatırılan paraların tespit edilebileceğini, Hatta müvekkil şirket, ... Şirketi'nin son ödemesine karşılık 15.04.2022 keşide tarihli, 60.000.00 EURO tutarındaki çeki keşide etmiş ve ... A.Ş.'ye cirolatarak ... Şirketine vermiş, Ekteki ödeme belgelerinden 15.04.2022 tarihli 60.000,00 EURO ödemenin müvekkili şirket tarafından yapıldığının anlaşılacağını,
Davalının hidroelektrik tesiste inşaat işlerinin yapımını taşere ettiği ... A.Ş., ödemelerini alamaması nedeniyle işi tamamlamadan sahayı terk etmiş, ... Şirketi'nin, davalı tarafça ödenmeyen alacakları, müvekkili şirket tarafından ödendiğini, ... Şirketi'nin sahayı terk etmesi üzerine inşaat işleri için anlaşma yapılan ... Çelik İnş. Nak. İç ve Dış Tic. Ltd. Şti'ne de ödemelerini yapmadığını, Müvekkilinin, ... Şirketi'nin hakedişlerinin ödenebilmesi için ... A.Ş.'nin hesabına para yatırmak zorunda kaldığını, ... A.Ş.'nin ... Şirketi'ne yaptığı ödemelerin incelenmesi halinde; ödeme tarihlerinde müvekkili şirket tarafından ... A.Ş.'nin hesabına yatırılan paralar tespit edilebileceğini,
Davalının edimlerini yerine getirmemesi ve bu bağlamda taşeronların alacaklarının müvekkili şirket tarafından ödemesiyle ilgili olarak Sayın Mahkemece gerekli görülmesi halinde; proje sorumlusu ..., ... A.Ş. yetkilisi ... ve ... San. ve Tic. Ltd. Şti. yetkilisi ...'nin tanık olarak dinlenebileceği
Tüm bu süreç içerisinde, yine davalının yükümlülüğünde olan işlerin yapılabilmesi için müvekkil şirket tarafından ... A.Ş.'ye iş makinesi ve personel temin edilmiş olup tedarikçi alacakları ile ....'ye ödenmesi gereken harçlar da müvekkil şirketin ... A.Ş. hesabına yatırdığı paralardan ödendiğini, Davalı, bu kusurlu davranışları neticesinde öncelikle sözleşme imzalanırken hedeflenen 30.06.2021 tarihinde tesisin işletmeye girememe sonrasında ise bu sürecin yaklaşık bir yıl daha gecikmesine neden olduğunu,
Sözleşmenin 2.3. maddesi uyarınca tesisin işletmeye alınmasından sonra, tarafların yaptıkları harcamaların denkleştirilmesi için müvekkili şirket, davalıdan yaptığı harcamaları ibraz etmesini istemiş olup davalı, 1.476.841,41 USD tutarında harcama yaptığını beyan etmiş, Ancak daha sonra yapılan incelemede; davalının, müvekkil şirket tarafından ... A.Ş. Hesabına yatırılan miktarın büyük bir kısmını santral yatırımına konu etmediği ve paraları şirket hesabından çekerek şahsi işlerine harcadığının tespit edildiğini, Nitekim davalının, müvekkil şirket tarafından ... A.Ş. hesabına davalının üstlenmesi gereken kısım için yatırılan 2.323.293,81 USD'nin yalnızca 579.368,70 USD'sini yatırıma konu ettiği, bunun yanında müvekkil şirket tarafından tevsik edilebilen 594.465,31 USD tutarında harcamasının bulunduğu, harcama tutarının toplamda 1.173.834,01 USD olduğunun görüldüğü, Sonuç olarak davalının, (müvekkil şirket tarafından yatırılan paranın haricinde) ... A.Ş.'ye yaptığı yatırımın yalnızca 594.465,31 USD'den ibaret olduğunun anlaşıldığı, Müvekkil şirket, davalının fazladan beyan ettiği anlaşılan harcamalarına ilişkin belgeleri İbraz etmesini defalarca talep ettiğini ve fakat davalının herhangi bir belge sunmadığını, buna karşın müvekkil şirketin yaptığı 3.861.481,48 USD harcamanın tamamı belgeli olup sözleşmenin 2.3. maddesi uyarınca davalıya ibraz edilmiş olduğunu(Ek.S: Banka dekontları, faturalar ve ödeme belgeleri),
Davalı, öncelikle harcamalarını gerçek dışı şekilde şişirerek haksız kazanç elde etmeye çalışıp, sonrasında ise kendi beyanına göre oluşan farkı dahi müvekkil şirkete ödemediğini,
Müvekkili şirketin, toplamda 3.861.481,48 USD yatırım yaptığı, bu tutarın 2.323.293.81 USD'sinin esasen davalının yükümlülüğü altındaki işler için müvekkil şirket tarafından ... A.Ş.'nin hesabına yatırıldığı, davalının ise müvekkili şirketin yatırdığı paralardan 579.368,70 USD ve bunun yanında tevsik edilebilen 594.465,31 USD olmak üzere toplam 1.173.834,01 USD harcamasının bulunduğu, bu bağlamda davalının ... A.Ş.'deki %50 hissesinin tamamının müvekkil şirkete devrinden sonra (2.323.293,81-USD 1.173.834.01-USD) 1.149.459,80 USD'yi daha müvekkil şirkete ödemesi gerektiğini,
Müvekkili şirketin 15.09.2022 tarihinde gönderdiği E-posta ve .... Noterliğinin 19.10.2022 tarih, ... yevmiye no.lu ihtamamesiyle yukarıdaki hususları davalıya hatırlatarak harcamaların denkleştirilmesi için ödeme yapması gerektiğini ihtar etmiş, davalı iddia ettiği harcamaların dayanaklarını sunmamış, kendi gerçek dışı harcama beyar şirkete ödemesi gereken tutarı ödemekten kaçınmış, müşterek yetkilisi olduğu ... A.Ş.'nin hesabında biriken gelirlerin ortaklara dağıtılmasını bilerek engellemekte ve bu yolla hidroelektrik santraline büyük miktarlarda yatırım yapan müvekkili şirketi maddi açıdan zor durumda bırakmayı amaçladığını,(Ek.6:130.09.2022 tarihli E-posta görüntüsü ile .... Noterliği'nin 19.10.2022 tarih, ... yevmiye no.lu ihtarname örneği ve tebliğ şerhi),
Sözleşmenin 3.3. maddesinde; "Taraflardan biri diğerine karşı iş bu sözleşmede öngörülen yükümlülüklerini yerine getirmemesi durumunda, yükümlülüklerini yerine getirmeyen taraf, karşı tarafa 1.000.000 Amerikan Doları (Bir milyon Amerikan Doları) ceza ödemeyi kabul ve taahhüt eder." hükmü gereğince harcamalarını denkleştirmeyen ve karşılığı olan hisseyi de devretmeyen davalının, 1,000.000.00 USD cezai şartı müvekkil şirkete ödemekle yükümlü olduğunu,
Davalının, dava sonuçlanıncaya kadar davalının ... A.Ş.'deki hisselerini devrinin engellenmesi için hisselerin üzerine ihtiyati tedbir konulmasını ve ... A.Ş. İle ...'ne müzekkere yazılarak tedbir kararının bildirilmesini talep ettiklerini,
Müvekkil şirket tarafından taraflar arasındaki uyuşmazlığın giderilmesi için arabuluculuk görüşmesinde anlaşma sağlanamadığını,
Belirterek;
Yargılama sonuçlanıncaya kadar davalının ... A.Ş.'deki hisseleri üzerine ihtiyati tedbir konulmasına,
Davalının ... A.Ş.'deki 9650 hissesinin tamamının tüm hak ve yükümlülükleriyle müvekkil şirkete devrine, yeni durumun pay defterine işlenmesine,
Davacının davalıdan olan alacağının şimdilik 1.000,00 USD'sinin bankalarca USD cinsi mevduata uygulanan en yüksek oranda faiziyle birlikte davalıdan tahsiline,
Şimdilik 1.000,00 USD cezai şartın bankalarca USD cinsi mevduata uygulanan en yüksek oranda faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesi talep edilmiştir.
ESAS DAVADA CEVAP:
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; taraflar arasında akdedilen 23.09.2020 tarihli ... Barajı ve ...'nin Devrine İlişkin Sözleşme akdedilmiş olmakla müvekkilinin hali hazırda ..., ..., ... illeri dahil olmak üzere toplam 29.18 MW kurulu gücünde hidro elektrik santralleri inşaa ve işletmeleri hususlarında yatırım yapan çeşitli şirketlerinin kuruculuğu ve hissedarlığı faaliyetlerini yürüttüğünü, öncelikle davacı firmanın yönlendirmesi ile ...'e ekli .... Noterliğinin 02.04.2021 tarih ... yev.nolu vekaletnamesi ile ... A.Ş için çift imza yetkisi tevdi edilldiğini, İlgili %50 pay devrinin ise davacı firmaya .... Noterliğinin 22.03.2022 T. ... yev. nolu işlemi ile yapılmıştır/ Ek I Sözleşme -Noter Evrakları),
Tarafların aynı zamanda yine müvekkilin kurucusu olduğu ... A.Ş şirketinde %50 ortaklığı bulunduğunu, İş bu ortaklık sözleşmesinin temeli oluşturan taraflar arasında aktedilmiş 15.12.2021 tarihli ... Santrali'nin Devrine (%50 Hissenin) İlişkin sözleşmenin de huzurdaki dava yönünden irdelenmesi gereken hususları bulunduğunu, zira aşağıda detaylı olarak izah edileceği üzere davacı kötü niyetli olarak bu sözleşme kapsamında yaptığı bir kısım ödemeleri de huzurdaki davasına dayanak yapmaya çalışarak Sayın Mahkeme'yi aldatmaya tevessül ettiğini, Keza yine dava dilekçesine ekli ödeme belgeleri olduğu iddia edilen; huzurdaki dava ile hiçbir ilgisi bulunmayan yaklaşık 200 sayfa ek ile davacı ihtiyati tedbir kararına mesnetsiz dayanak oluşturma gayreti içine girdiğini,
Davacının haksız ve mesnetsiz dava dilekçesinin incelenmesinde; davacı tesisin en geç 30.06.2021 tarihine kadar işletmeye alınacağına dair müvekkil tarafından kendilerine vaatte bulunulduğuna, bu vaade dayanılarak sözleşmeyi imzaladıklarını iddia etmiş olmakla aşağıda ayrıntılı olarak izah edildiği üzere;
Sözleşmede buna dair açık bir hüküm olmadığı gibi, müvekkil tarafından kendilerine böyle bir vaat verilmiş değildir. Kaldı ki Ekli ... ve ... Yer Teslim Tutanağı ile sabit olduğu üzere inşaat faaliyetleri için yer teslimi dahi 11.03.2021 tarihinde yapılmış, ekli 10.03.2022 tarihli lisans belgesinden de görüleceği üzere müvekkile inşaat işlerinin tamamlanması için 10.09.2025 tarihine kadar süre tanınmıştır.
Sözleşmede davacı alıcının edimi olan türbin ve jenaratörün yerli olarak temin edilmesi(yerli aksam kullanılması) halinde alıcının 800.000 USD üzerinde yapacağı harcamanın tamamen alıcıya ait olacağı ve mahsuplaşma yapılacak ödeme listesinde yer almayacağı açıkça kararlaştırılmış olmasına rağmen; Sözleşme imzası esnasında ... menşeili bir firma ile 800.000 USD üzerinden görüşme yapıldığını, ancak bu firma ile anlaşılması halinde yerli katkı payından faydalanamayacaklarını, yerli katkı payından faydalanacakları düşüncesi ile 800.000 USD üzeri harcamanın kendilerine ait olacağını kabul ettiklerini, ilaveten tesisin 30.06.2021 tarihine kadar işletmeye alınacağı zannı ile yerli katkı fiyatlarından faydalanacakları düşüncesi ve müvekkil tarafından türbin ve jeneratör dışında kalan işlerin gerektiği gibi yerine getirilmediğinden bahisle; sözleşmeye dayalı böyle bir sorumlulukları olmamasına rağmen inisiyatif kullanarak 800.000 USD ye ilaveten olarak 738.187,67 USD ek masraf yaptıklarını ve böyle bir anlaşma olmadığı halde tarafların haricen yaptıkları anlaşma ile 800.000 USD'lik harcama limitinin kaldırıldığını, sözleşme imzalanırken bu sonucu öngörmelerinin mümkün olmadığını iddia ettiklerini,
Ne var ki Sözleşmenin 2.3 maddesinde; Projenin işletmeye alınması ile ilgili masrafların ... ve ... tarafından eşit yapılacaktır. Türbin ve jeneratör temini ... tarafından yapılacak olup diğer tüm masraflar ... tarafından yapılacaktır.Tesisin işletmeye alınması için yapılacak ödemelerin tamamlanmasından sonra, taraflar yaptıkları ödemeleri birbirlerine ibraz edecekler eksik ödeme yapan taraf karşı tarafa ilave ödeme yapacak ve tarafların ödemeleri eşitlenecektir. Açık hükmüne rağmen; tesisin davacıdan kaynaklı, tam olarak işletmeye alınamamış olmasına ve tesisin işletmeye alınması için yapılacak ödemelerin tamamlanmamış olmasına rtağmen; müvekkilin sözleşmeyi ihlal ettiği iddia edilmiştir.
Davacının diğer iddiaları irdelenmeksizin dava dilekçelerinde belirttikleri bu hususlar dahi, sözleşme hükümleri dışına çıktıklarının ve basiretli bir tacir gibi davranmayarak, haksız ve kötü niyetli olarak müvekkile sorumluluk atfetmeye çalıştıklarının en açık göstergesidir.
Sözleşmede 800.000 USD aşan türbin ve jeneratör giderinin davacıya ait olacağı mahsuplaşmaya dahil edilemeyeceği açıkça belirtilmesine (madde 2.3 ) rağmen; tarafımızca kabul edilmeyen nereye ne şekilde harcandığı tevsik edilemeyen iddia olunan ilave 738.187,67 USD harcamayı, davacı bir taraftan denkleştirme hesabına dahil etmeye çalışmakta; diğer taraftan davacı, sözleşmede müvekkil tarafından yapılması kararlaştırılmış olmasına rağmen diğer edimler için de kendilerinin 2.323.293,81 USD masraf yaptıklarını ve bu bedelleri dava dışı ... A.Ş hesabına yatırdıklarını iddia etmektedir.
Davacı herhangi bir yükümlülüğü olmaması rağmen 2.323.293,81 USD bedelli iddia ettiği ek harcamayı müvekkilin santralin işletmeye alınması için yüklendiği edimleri yerine getirmemesinden kaynaklı olduğunu iddia etmiş yine tesisin 30.06.2021 tarihinden önce işletmeye girmesi için müvekkilin sürekli kendilerinden borç istemesi üzerine bu paraları ... A.Ş'nin hesabına yatırmak zorunda kaldıklarını bu paraların ödenmiş olmasına rağmen, müvekkilin kusurundan dolayı tesisin 30.06.2021 tarihinde işletmeye alınamadığını iddia etmişlerdir.
Davacı sözleşmede yer almamasına rağmen zaruret içinde iddia olunan ödemeleri yaptığını iddia etmişse de davacının buradaki asıl saiki haksız bir şekilde müvekkilden fazla para harcadığını iddia ederek, sözleşmede yer alan hisse devrini gerçekleştirme gayesinden ibarettir.
Sözleşmenin 2.3 maddesinde: Projenin işletmeye alınması ile ilgili masraflar ... ve ... tarafından eşit yapılacaktır. Türbin ve jeneratör temini ... tarafından yapılacak olup diğer tüm masraflar ... tarafından yapılacaktır. Tesisin işletmeye alınması için yapılacak ödemelerin tamamlanmasından sonra, taraflar yaptıkları ödemele ibraz edecekler, eksik ödeme yapan taraf karşı tarafa ilave ödeme yapacak ve tarafların ödemeleri eşitlenecektir. Alıcının türbin ve jenaretör temini için yaptığı masraflar 800.000 USD olarak hesaplanacaktır. Alıcının yerli ürün temin etmesi halinde, alıcının yapacağı ödemenin 800.000 USD üzerindeki kısmı tamamen ... tarafından karşılanacak olup taraflar arasında mahsuplaşma yapılacak ödeme listesinde yer almayacaktır. Bunun karşılığında yerli üründen sağlanacak ... cetvel 2 kapsamındaki teşvik gelirinin tamamı alıcıya ait olacaktır. Tarafların ödeme hususunda yükümlülüklerini yerine getirmemesi ve ödemeleri eşitlememesi durumunda bu durum hisse devir oranını etkileyecektir.
Hükmü göz önünde tutulduğunda davacının kendilerini; müvekkil ...'den daha fazla para harcamış gibi lanse ederek şirketin %50'den fazla hissesini ele geçirme ve şirket üzerinde hakimiyet sağlama gayesinde olduğu açıktır.
Pandeminin gerek maliyet girdileri işçilik ve gerekse döviz kurları üzerindeki olumsuz tesirleri herkesçe bilinen bir gerçektir. Davacı tarafin türbin ve jeneratör tarafında; sözleşmeyle maksimum sabit olan ödeme bedeli 800.000 USD olduğundan ve davacının bundan başka herhangi bir harcaması olamayacağı için; davacı hisselerinin büyük bir bölümünü, sözleşme hükümleri bağlamında davalı müvekkile, devretme zorunda kalma korkusu içerisine girmiştir.
Zira müvekkilin taahhüdü altında bulunan iş kalemlerinin pandemi dönemindeki maliyet artışı; dövizdeki artıştan 3 ila 5 kat fazla gerçekleşmiş, bu farkı görüp hisselerini kaybedeceğini düşünen davacı yetkilisi ... ödemeleri eşitlemek düşüncesiyle müvekkilin herhangi bir yazılı izni, icazeti ve taahhüdü bulunmamasına rağmen kendi taahhüdü altında olmayan işler için de ödemeler yaptığını iddia etmiştir. Bu ödemeleri de, dava dışı ... LTD. Şti'den yada davacı ... A.Ş şirketinden, dava dışı ... A.Ş'ye gönderdiğini iddia etmiştir.
Tarafların Sözleşmeden Doğan Yükümlülüklerini İfası'nın Değerlendirilmesi:
23.09.2020 tarihli sözleşmede de belirtildiği üzere müvekkil ...'in kurucusu olduğu ... A.Ş; 6446 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu uyarınca ... tarafından yapılan ihale ile ... ilçesi sınırları içerisinde ... üzerinde inşa edilecek olan ... barajının ... kısmı projesini gerçekleştirmeye 02.07.2020 tarihinde hak kazanmıştır. Akabinde 23.09.2020 tarihinde dava konusu sözleşme imzalanmıştır. Üretim lisansı 10.03.2022 tarihinde alınmış, tek ünite için kısmi geçici kabul ise 21.04.2022 tarihinde yapılmıştır.
Ekli olarak sunulan 10.03.2022 Tarihli ... üretim lisansından da anlaşılacağı üzere lisans 2 adet ünite için verilmiş ve tesisin tamamlanma tarihi en geç 10.09.2025 olarak açıkça belirlenmiştir. Tarafların bu lisans hükümleri ile bağlı olduğu izahtan varestedir.
Öte yandan 21.04.2022 tarihli tek ünite için kısmi geçici kabul incelenmesinden de anlaşılacağı üzere tesisin inşaa faaliyetlerinin devam ettiği, mevcut olmasına rağmen asgari güvenlik standartları sağlandığından geçici kabulü: açıktır. Ancak 2. ünite ve ilgili el tarafından temin edilemediği için, kısmi kabul yapılmıştır.
Zira müvekkilin sorumlu olduğu ... inşaat işlerinde; jeneratörler ve türbinlerin kurulumu için gerekli -asgari güvenlik standartlarının sağlanamaması halinde, geçici kabul dahi yapılmamaktadır. Tek ünite için kısmi geçici kabulün yapılması, müvekkilin üzerine düşen inşaat işlerinde kurulum için; asgari güvenlik standardını sağladığının en açık göstergesidir.
Belirtildiği üzere kısmi kabulün yapılmasının sebebi ise çift ünite olması gerekirken; tek ünitenin montaj için hazırlanmış olmasıdır. Davacının iddia ettiği gibi inşaat işleri tamamlanmadığı için 2.ünitenin devreye alınamaması gibi bir durum yoktur. Aşağıda ayrıntılı olarak izah edildiği üzere türbin firması ... ile ... .AŞ arasındaki ekli mail yazışmalarından da açıkça ... A.Ş'nin yükümlülüklerini yerine getirmediği için ikinci ünitenin devreye alınamadığı açıktır.
Sözleşmedeki türbin ve jeneratörlerin temin edilmesi terimi; ünitelerin kuruluma hazır elektro mekanik işlerinin tamamlanmış hale getirilmesi anlamına gelmektedir. Zira davacı da ekli sunulan müvekkile keşide ettiği ....Noterliği'nin 19.10.2022 tarih ... yev.nolu ihtarnamesinin 1.maddesinde bu terimi kullanmış Türbin ve Jeneratör Temini(... işler) ... tarafından yapılacak olup cümlesi ile söz konusu durumu ifade etmiştir. Zira ayrıntıları aşağıda belirtilen 18.08.2020 tarihinde ... ve ... ... için elektro mekanik ekipman temini sözleşmesinin. 4. maddesi yüklenici yükümlülükleri başlıklı madde de ekipmanın montajı ve devreye alınmasının yüklenicinin sorumluluğunda olduğu açıkça belirtilmiştir.
Yani davacının iddia ettiği gibi türbinler ve jeneratörlerin temin edilmesi terimi bu ürünlerin nakliyesi ile inşaat alanıma getirilip bırakılması anlamına gelmemektedir. Davacının sorumluluğundaki 2.ünite türbin jenaratör ve ilgili ckipmanlarda yaşanan elektro mekanik sorunlar çözülememiş, kısmı kabul yapılmamış; ... türbin firması, davacının ödemelerini de aksatması sonucu ilgili sorunları, türbin sözleşmesinde olmasına rağmen çözmemiştir. Hali hazırda hala iş bu ikinci ünitenin kısmi kabulü yapılmış değildir.
23.09.2020 tarihli Sözleşmenin 2.3 maddesinde, Projenin işletmeye alınması ile ilgili masraflar ... ve ... tarafından eşit yapılacaktır. Türbin ve jeneratör temini ... tarafından yapılacak olup diğer tüm masraflar ... tarafından yapılacaktır. Hükmü bulunmaktadır.
Türbin jeneratör temini dışından kalan; resmi harçların ödenmesi, inşaatın yapımı, otomasyon ve enerji nakil hattı işleri vs işlerin tamamı müvekkil ...'e aittir. Müvekkil bu kapsamda aralarında ..., ..., ..., ... , kendisine ait ... Gayrimenkul vs gibi birçok taşeron firma ve alt tedarikçilerle sözleşmeler imzalamış, ödemeler yapmıştır.
Burada karşı tarafa düşen tek ve en önemli sorumluluk ise şartnameye uygun şekilde: 2 adet türbin ve jeneratör'ün temin edilmesi ve 2 adet türbin ve jeneratör'ün ... tarafından kabul tutanağı ile faaliyete alınmasıdır lgili lisans belgesi - ...'nin tek ünite için geçici kısmi kabul belgesi ekli sunulmuştur).
Bu kapsamda iş bu 2 adet türbin ve jeneratör için 18.08.2020 tarihinde “... ve ...” ...İçin elektro mekanik ekipman temini sözleşmesi; ... merkezli ... şirketi (... ) ... ile ... AŞ arasında 1.300.000 Euro bedel karşılığı; davacı ile ortaklık görüşmeleri esnasında ve tamamen davacının arzusu dahilinde imzalanmıştır. İşbu sözleşmenin 5.maddesinde yerel üretim teşviği hususu düzenlenmiş; yüklenici ... firmanın türbinleri 'yenilenebilir kaynaklar kullanarak santrallerde kullanılacak cihazın yerel üretimi hakkında yönetmelik' e göre yerel içerik sertifikasına sahip Türk alt tedarikçilerden tedarik etmekte yükümlü olduğu hüküm altına alınmıştır. Bu kapsamda il sözleşmede davacının faydalanacağı yerel üretim teşviği ile ilgili hususlara yer verilmiştir.
Zira ...'ün isteği üzerine yerli teşvik başvurusu da çift imza ile yapılmıştır. Ancak ... A.Ş'nin kayıtları mali-muhasebe- fatura vs. müvekkil tarafından defalarca talep edilmesine rağmen müvekkile iletilmemiştir. Aşağıda ayrıntılı olarak belirtildiği üzere firmanın muhasebecisi ve diğer çift imza yetkilisi ... adlı şahıs, ... güdümünde olduğunda iş bu yerli teşvik talep belgeleri de müvekkile iletilmemiştir.
Zira yine 23.09.2020 tarihli sözleşmenin 3.2 yapılacak işlemler maddesi F bendinde alıcının tedarikini yapacağı türbin ve jeneratör bedelinin 1.300.000 Euro karşılığında olacağı açık bir şekilde belirtilmiştir.
Bu noktada türbin ve jeneratörlerin temini için davacı tarafından 800.000 USD üzerinde; 1.300.000 Euro ödenecek olmasının nedeni; davacının yerel üretim teşvikinden faydalanacak olmasıdır. Zira ilgili yönde hüküm 23.09.2020 tarihli sözleşmede de yer almaktadır.
Bu suretle davacı ... A.Ş yetkilisi ... ... firması ile daha önce de iş yaptığını beyan ederek; ... firması ile 23.09.2020 tarihli sözleşme öncesi görüşmelere başlamış ve bu davacı şirketin yönlendirmesi ile iş bu firma ile sözleşme imzalanmıştır. Ancak yukarıda izah edildiği üzere ekli sunulan ... Co.Ltd.Şti firmasının teklifinden de anlaşılacağı üzere müvekkil ... bu firmadan 800.000 USD karşılığı uygun bir teklif almış, ancak ... A.Ş yerli teşvikinden faydalanmak için bu öneriyi kabul etmemiştir. ... firması ile ... arasındaki mail yazışmalarında da bu noktaya değinilmiştir.
23.09.2020 tarihli sözleşmenin 3.2 yapılacak işlemler maddesi F bendinde:
Hisse devir bedeli olarak ödenecek 700.000 USD ve buna ek 50.000 USD toplam 750.000 USD tutarında teminat senedinin alıcıya verileceği; yine alıcının tedarikini yapacağı türbin ve jeneratör bedeli olan 1.300 .000 Euro karşılığında; ...'in ... A.Ş adına 650.000 Euro tutarında teminat senedi düzenleyerek alıcıya vereceğinin hüküm altına alındığını sözleşmede işbu teminat senetlerinin lisans alınıp hisse devirlerinin gerçekleşmesi ile iade edileceği kararlaştırıldığı halde davacı kötü niyetli olarak hala iş bu 750.000 USD ve 650.000 Euro bedelli teminat senetlerini müvekkile iade edilmediğini,
Ekli olarak sunulan 18.08.2020 tarihli ... A.Ş ile ... firması arasında 2 adet türbin ve jeneratör ekipmanları için akdedilmiş '... ve ... 'ekindeki ödeme takviminde aşamalara göre; 7 taksit şeklinde %10 - %20 - %30 - %15 - %15 - %5 ve son ödeme olarak %5'lik ödemenin söz konusu olduğu bir süreç belirlendiğini,
Ekli ... kurumu tarafından yapılan kısmi geçici kabul tutanağından da anlaşılacağı üzere tek türbin'in kısmi kabulü yapılmış, davacının edimi olan diğer türbin-jeneratör ve ekipmanlarının temini (elektro mekanik işleri tamamlanmış halde); son taksite konu 125.000 Euro bedelli çeki(18.08.2020 tarihli sözleşme kapsamında; son taksite konu keşidecisinin ... Ltd.Şti .cirantalarının ... A.Ş ve ... A.Ş olduğu, 15.05.2022 tarih 125.000 Euro bedelli tedavüle koyulmayarak ... ... firmasına teslim edilmeyen çek); davacı tarafından ... ... firmasına teslim edilmediği/ödenmediği için, davacının kusurundan ötürü ... firması tarafından yerine getirilmediğini. Aşamalarda taraflar arasında bu hususlara dair yazışma suretleri ve ilgili çek suretinin ekli olarak sunulduğunu,
İlgili Türbin ödemelerinin ... A.Ş tarafından ... AŞ hesabına gönderilip oradan da müvekkil tarafından; ... ... türbin firmasına gönderildiğini,
Yine ... A.Ş'nin sorumluluğunda olan ... ... türbin firmasının sözleşmesi ile beraber ...' in sorumluluğunda olan tüm sözleşmelerin ... AŞ'de tek imza yetkilisinin ... olduğu dönemde müvekkil ... tarafından imzalandığını,
Bu suretle 23.09.2020 tarihli sözleşmenin 2.3. Maddesinde yer alan Tesisin işletmeye alınması için yapılacak ödemelerin tamamlanmasından sonra, taraflar yaptıkları ödemeleri birbirlerine ibraz edecekler, eksik ödeme yapan taraf karşı tarafa ilave ödeme yapacak ve tarafların ödemeleri eşitlenecektir. Hükmü gereği; Davacı tarafın edimlerini yerine getirmediği , ödemelerini eşitleyememesi bir yana halihazırda diğer türbin jeneratör ve ekipmanlarının teminini (elekromekanik işleri tamamlanmış halde) gerçekleştiremediği, keza ...'nın ilgili 10.03.2022 Tarihli Lisans Belgesi'nde tesisin tamamlanma tarihi 10.09.2025 olarak belirtilmekle, müvekkil asil yönünden aşağıda ayrıntılı izah edileceği üzere tesisin işletmeye alınması için yapılacak ödemelerin tamamlanmadığı (sair taşeron -alt tedarikçi firma ödemeleri), ödemelerin hala devam ettiği, tensiplerinize arz edilecektir. İlgili sözleşme ve faturalar ekli ,ve ilaveten delil listemizde ayrıntılı olarak sunulacaktır.
Davacı taraf bu bağlamda müvekkilin yaptığı/yapacağı ödemeler doğrultusunda hisselerini kaybetme tehlikesi altında olduğundan, sözleşme ilgisi olmayan türlü harcama kalemleri icaat ederek, huzurdaki haksız ve kötüniyetli dava ikamesi yoluna gitmiştir.
Kaldı ki müvekkil son ana kadar ... AŞ.yetkilisi ...'ün ricasını kırmayarak, ... A.Ş'nin maddi ihtiyaçlarından dolayı ; tesisin tek türbin ile gelen kazançlarının yaklaşık 7 Milyon TL'sini , çift imza döneminden sonra ...'in imzası ile destek olmuştur. Buna karşın müvekkil hissesine düşen payı talep ettiğinde; müvekkilin hakkı olan payı için ... A.Ş onay vermemiş, müvekkili ekonomik sıkıntıya düşürme çabası içerisine girerek müvekkilin elinden tesisi alma planları yapmıştır.
Daha sonra davacının yönlendirmesi ile ilgili ... A.Ş vekilleri müvekkil tarafından azledildigi halde: ... A.Ş üzerinden; müvekkile, müvekkilin sahibi olduğu ... Ltd.Şti - ... A.Ş ,ve müvekkilin kendisine ipotek veren dostları ...., .... ,... 01.02.2023 tarihli ödeme bildirimi ve rücuen tazmin konulu ihtar keşide edilmiştir.
Kaldı ki 23.09,2020 tarihli sözleşme tamamen davacı tarafça hazırlanmış olmasına ve iş bu karşı tarafça hazırlanan sözleşmeye göre davacı değil müvekkil halihazırda alacaklı olmasına rağmen müvekkil herhangi bir dava yoluna tevessül etmemiştir.
Müvekkilin elinden tesisi alma planları yapan davacının yönlendirmesi ile müvekkilin diğer firmasının ve müvekkilin çalıştığı taşeron firmaların faturaları kötüniyetli olarak ... A.Ş kayıtlarına alınmamış müvekkilin yaptığı ödemeler bu suretle düşük gösterilmeye çalışılmıştır.
Zira davacı ... A.Ş yetkilisi ...'ün yeğeni olan ... ... adlı şahıs, daha önce ... A.Ş'nin mali müşavirliğine ve çift imza yetkilisi haline getirilmiş bulunduğundan; bu şahıs kötüniyetli olarak ilgili faturaları iade etmiş, şirket kayıtlarına almamıştır.
İlgili şahıs hakkında ...'na suç duyurusunda bulunulmuş ayrıca disiplin yönünden hakkında ... tarafından Disiplin Tahkikatı başlatılmıştır.
Yine aşağıda davacı ve davacının Yeminli Mali Müşaviri tarafından müvekkile gönderilen mail içerikleri ve ilgili ihtarnameler ve cevabi yazılarımızdan anlaşılacağı üzere, tesisin işletmeye alınması için yapılacak ödemeler tamamlanmamış olmasına rağmen; davacı kendi içerisinde dahi çelişen mesnetsiz açıklama ve hesaplamalar ile kötüniyetli olarak müvekkili borçlu çıkarma ve hisselerini elinden alma gayesi içine girmiştir.
Taraflar Arasında İlgili Kronolojik Olarak Sıralı İhtarname ve Yazışmaların İncelenmesi:
Sözleşmenin 2.3 maddesinde; Projenin işletmeye alınması ile ilgili masraflar ... ve ... tarafından eşit yapılacaktır. Türbin ve jeneratör temini ... tarafından yapılacak olup diğer tüm masraflar ... tarafından yapılacaktır. Tesisin işletmeye alınması için yapılacak ödemelerin tamamlanmasından sonra, taraflar yaptıkları ödemeleri birbirlerine ibraz edecekler, eksik ödeme yapan taraf karşı tarafa ilave ödeme yapacak ve tarafların ödemeleri eşitlenecektir.
Hükmü bulunmasına; 18.08.2020 tarihli sözleşmede çift tribün ve ekipmanlarının temin edileceği açıkça belirtilmiş olmasına; keza 10.03.2022 tarihli Üretim Lisansının da çift türbin için verilmiş olmasına rağmen; davacının yazışma ve ihtarnamelerine konu iddiaları incelendiğinde: tek türbin için dahi 21.04.2022 tarihinde kısmi geçici kabul yapılmış olmasına rağmen; dava dilekçeleri ile çelişecek şekilde tesisin 21.04.2021 tarihinde işletmeye alındığı; buna ilişkin ödemelerin tamamlandığı ve hatta tarafların karşılıklı ödemelerini ibraz ettikleri faraziyesine dayandığı anlaşılmıştır.
Halbuki sözleşmede tesis işletmeye alındıktan sonra ifadesi değil açıkça: Tesisin işletmeye alınması için yapılacak ödemelerin tamamlanmasından sonra ifadesi bulunmakla; taraftarın bu noktadan sonra ödemeleri ibraz ederek eksik ödemeleri eşitleyeceği izahtan varestedir.
Davacının Yeminli Mali Müşaviri olduğunu belirten ... tarafından müvekkile, ... AŞ yetkilisi ...'e ve ... AŞ'nin diğer çift imza yetkilisi ...'e gönderilen 14.06.2022 tarih 12.03.saatli Şımak ... Projesi Konu Başlıklı mailde:
-... A.Ş tarafından 2.117.566, 37 USD bedel harcamanın,
-Müvekkil tarafından 594.465.31 USD bedel harcamanın tevsik edildiğini tespit ettiklerini,
-... yapım işi ile ilgisi olmayan 1.743.925,11 USD'nin ... A.Ş tarafından ... “e iş harici borç olarak verildiğinin tespit edildiğini bu halde ( 1.743.925,11 USD - 594.000 - 1.149.459.80 USD ...'in ... A.Ş ye borçlu olduğunun tespit edildiğini iddia etmişlerdir.
Yine Terditli diğer hesaplama da ise ...'in harcama listesindeki tevsik edilemeyen tüm bedellerin eklenmesinden sonra bile ...'in 450 hissesini devir etme ve ilaveten 267.083.70 USD ödeme yükümlülüğü altında olduğu iddia edilmiştir.
Aşağıdaki ihtar içerikleri ve dava dilekçelerin de ise davacı daha önce borç olarak verildiğini iddia ettiği bu parayı borç olarak değil, ... A.Ş hesabına ... tarafından sözleşme dahilinde tamamlanmayan işlerin yapılması için ödemek zorunda kaldığını belirterek haksız menfaat temin etme yoluna tevessül etmiştir.
Davacı tarafından müvekkile gönderilen 30.09.2022 tarih 14.44. Saatli mail'in incelenmesi:
... tarafından yapılması gereken 2.323.293.81 USD 'nin ... A.Ş tarafından ödendiği, ilaveten 1.538.187,67 USD'nin ise sözleşme gereği türbin ve jenaratör alımı için ... A.Ş tarafından ödendiği iddia edilerek temel de aşağıda belirtilen 19.10.2022 tarihli ihtarname içeriklerini tekrar etmişlerdir.
Davacı tarafından müvekkile keşide edilen ....Noterliği'nin 19.10.2022 tarih ... yev.nolu ihtarnamesinin incelenmesinde:
3.madde de ... AŞ'nin 1.538.187.67 USD türbin ve jenaratör ALIMI için harcama yaptığı 2.323.293,81 USD'nin ise müvekkilin yapması gereken harcamalar için ... A.Ş tarafından ... A.Ş ye ... adına gönderildiği üstelik bu bedelin yalnızca 579.368,70 USD lik kısmının ... Projesi'ne harcandığının tespit edildiği iddia edilmiştir.
Ne var ki ilgili ... A.Ş hesaplarının tetkikinden ve dekont açıklamalarında da anlaşılacağı üzere bu bedeller müvekkil ... adına gönderilmiş değildir. Ote yandan ... A.Ş "nin ... A.Ş yönetimi üzerinde çift imza ile yetkili olduğu tarih ve ilgili ödeme tarihleri nazara alındığında, iddia edilen 579.368,70 USD dışındaki harcamaların tamamen ... A.Ş kontrolünde ve bilgisi dahilinde yapıldığı izahtan vareste hale gelecektir.
Yine davacının sözleşme ile türbin ve jenaratör alımı için 800.000 USD ile sınırlandırılmış olduğu da izahtan varestedir.
Davacı ve ... tarafından müvekkile keşide edilen ....Noterliği'nin 09.12.2022 tarih ... Yev. Nolu ihtamamesi içeriğinde:
Dava dilekçelerinde davacı 30.06.2021 tarihinden itibaren müvekkilin sorumluluklarını yerine getirmediği tesisteki işlerin durma noktasına geldiği hususu iddia etmiş olmasına rağmen,
İlgili ihtarnamede ise: Yakın zamana kadar şirketteki iş ve işlemlerin çift imza ile sorunsuz bir şekilde yürütüldüğü ancak 29.11.2022 tarihinden itibaren müvekkilin kasıtlı olarak sorumluluklarını yerine getirmediği iddia edilerek kendi içerisinde çelişen asılsız isnatlarda bulunulmuştur.
Müvekkil tarafından davacıya keşide edilen .... Noterliği'nin 22.12.2022 Tarih ... ve ... Yev.nolu ihtamameleri ( Not: Müvekkil huzurdaki davadan 10.01.2023 tarihinde ilgili ara kararınızın tebliği ile haberdar olmuş olmakla, İŞ bu ihtarlar davadan haberdar olunmadığı dönemde keşide edilmiştir.)
18299 yev. nolu ... A.Ş ve ... AŞ'nin diğer çift imza yetkilisi ... keşide edilen temerrüt ihtarını içerir ihtarnamede:
Taraflar arasındaki sözleşmeye atıfta bulunularak;
Sözleşmenin 2.2. maddesinde yer alan-.... projesinin; İnşaatının tamamlanıp - işletmeye alınması sonrasında ve sözleşmenin 2.3.maddesinde yer alan Tesisin işletmeye alınması için yapılacak ödemelerin tamamlanmasından sonra taraflar, yaptıkları ödemeleri birbirlerine ibraz edeceklerine dair hususlar vurgulanmış:
İlgili sözleşme maddelerinde de açıkça belirtildiği üzere tesisle alakalı borçların tamamının ödenmesini müteakip ödemelerin eşitlenememesi halinde iş bu maddenin yürürlüğünün söz konusu olacağı belirtilmiştir.
Yine ilgili ihtarnamede davacı tarafça müvekkile borç olarak verildiği iddia edilen ancak realitede müvekkilin yaptığı yapageldiği ödemeleri eşitlemek için gönderilen meblağlarla ilgili de aşağıdaki açıklama yapılmıştır.
Ancak şirketinizin iştigal konuları arasında ... yada borç verme işlemlerinin bulunmadığı açıktır. Yine TTK hükümlerine göre belirli koşulların varlığı halinde, şirketin ancak ortaklarına borç verebileceği hükümleri mevcuttur. Bu manada projenin işletmeye alınması için eşit olarak ödenmesi gereken ödeme kapsamında; müvekkil ... tarafından yapılan-yapılagelen ödemeleri eşitlemek için; tarafınızca dekontlarda açıklama olmaksızın gönderilen bu meblağların, 23.09.2020 tarihli sözleşme yükümlülüğü harici ...'e borç olarak gönderildiğinin iddia edilmesi de ticari hayatın olağan akışına aykırı ve hukuki dayanaktan yoksundur.
İlaveten tarafınızca ...'den ... projesine ilişkin ... tarafından yapılan masraf dökümlerinin talep edildiği , yapılan yazışmaların incelenmesinde; ...'in bir kısım harcama listesini tarafınıza gönderdiği ancak bir kısım harcama listesini ise daha sonra gönderebileceği yönündeki beyanlarının mevcut olduğu proje bazında devam eden ödemelerin olduğu, işin maliyetinin devam ettiği anlaşılmıştır.
Öte yandan; 23.09.2020 Tarihli Sözleşme 'nin 2.3 maddesinde ise, türbin ve jeneratör teminin ise münhasıran ... olan şirketiniz tarafından yapılacağı hükmü bulunmaktadır. Yapılan araştırmada sözleşmede yer alan bu açık hükmü ihlal ettiğiniz türbin ve jeneratörün temin edilememesi-geç temininden kaynaklı işletmeyi zarara soktuğunuz tespit edilmiştir. Öte yandan türbin jeneratör haricinde yapılacak ödemelerin müvekkile ait olduğu sözleşmede açıkça belirtilmiş olmasına rağmen, aşamalardaki maillerinizde şantiye için tarafinizin masraf yaptığı iddiası ile haksız bir şekilde iş bu bedellerin müvekkile yansıtılmaya çalışıldığı anlaşılmıştır. İş bu iddia edilen ödemelerle ilgili müvekkilin bir rızası yada icazeti bulunmamaktadır.
Hususları vurgulanarak;
... A.Ş olarak; 23.09.2020 tarihli sözleşme dairesinde; müvekkil tarafından yapılan-yapılagelen ödemeler ile tarafınızın yaptığı ödemeler arasında açık nisbetsizlik bulunduğu: işletmeye verilen menfi müsbet zararlar da dahil olmak üzere; iş bu ödemeleri ... A.Ş olarak eşitleyemediğiniz bu suretle temerrüde düştüğünüz anlaşılmakla, sözleşmenin 2. maddesinde yer alan iş bu hususun hisse devir oranını etkileyeceği hükümleri dairesinde; adilane ve dostane bir mutabakat sağlanamaması halinde hissenizin iptali -devri sözleşmeye aykırılıktan dolayı ödemeniz gereken cezai şart, işletmeye ve tarafımıza verilen menfi-müsbet zararların tazmini için hakkınızda yasal yollara müracaat hakkımızı saklı tuttuğumuzu ... olarak ... A.Ş'de mevcut çift imza temsil yetkinizin, ... görevi yürütüyor olmanız sebebiyle hukuken mümkün bulunmadığı şirketin muaccel olmuş ve olacak yükümlülüklerinin ifası anlamında ticari ve hukuki gerekliliklere uygun davranmadığınız tespit edilmekle, iş bu ihtarın tebliğinden itibaren bir gün içinde ilgili olumsuzlukların düzeltilmesini aksi halde hakkınızda hukuki ve cezai yasal yollara başvurma hakkımızı saklı tuttuğumuz;
Davacı tarafa ve ...'e ihtar edilmiştir.
... Yev. Nolu Müvekkil tarafından ... A.Ş ve ...'e keşide edilen ihtarname içeriğinde ise:
... olarak ... A.Ş şirketinin temsiline ilişkin tasarruflarda kimi şirket işlemlerine onay vermediğiniz bu suretle şirketi zarara soktuğunuz ,şirketin temerrüde düşmesine yol açtığınız buna rağmen ilgili muvafakatların müvekkil ... tarafından verilmediği iddiasına dayanan; ....Noterliği'nin 09.12.2022 tarih ... yev. nolu haksız ihtarnamesini müvekkile keşide ettiğiniz anlaşılmakla müvekkil ile aranızda resmi ve hukuki anlamda bir husumet in bulunduğu izahtan vareste olduğu,
Müvekkil ile aranızdaki husumet sabit olmasına rağmen, ... A.Ş'nin aynı zamanda resmi muhasebeciliği görevinize devam ettiğiniz müvekkil aleyhine müvekkili 23.09.2020 tarihli sözleşme kapsamında borçlu kılmak maksadıyla bir kısım işlemler tesis ettiğiniz müvekkil tarafından ifade edilmekle; müvekkilin bu bağlamda ... A.Ş'nin resmi muhasebecilik görevini yürütmenize hiç bir şekilde rızası ve icazeti bulunmamaktadır. Öte yandan ...'lerin şirket yetkilisi olmasına ilgili meslek yasası cevaz vermediğinden yürütmüş olduğunuz ... A.Ş resmi muhasebeciliği ve şirket temsilciliği görevlerinin hukuksuz olduğu hususları vurgulanarak Müvekkilin müsbet müstakbel her türlü alacak zarar talep etme dava ve şikayet hakları saklı kalmak kaydıyla; ... olarak; müvekkile iletilmeyen tüm muhasebe işlem ve evraklarının-2022 yıllarına ilişkin tüm muavin hesapların kurumlar kdv. muhtasar geçici beyannamelerinin, bilanço mizan ve e defterlerin beratları birlikte, müvekkile derhal iletilmesini, resmi muhasebe işlemlerini yürüttüğünüz ... A.Ş. ... görevinizi- ve şirket temsilciliğinizi iş bu ihtarın tebliğinden itibaren bir gün| içinde sonlandırmanızı;
Müvekkilin azlettiği yukarıda ismi geçen Av. ... -... ve ... adlı avukatların ... A.Ş adına işlem yapmasına müvekkilin rıza ve icazetinin bulunmadığının bilinmesi
Hususları muhataplara açıkça ihtar edilmiştir.
... A.Ş tarafından, müvekkilin şirketi ... San. Tic. Ltd. Şti'ne iadeli taahhütlü olarak gönderilen 26.12.2022 tarihli ihtarname içeriğinde:
Müvekkilin şirketi ... Gayrimenkul tarafından Şımak ... yapım işi için sözleşme yükümlülüğü çerçevesinde; gerçekleştirilen iş ve işlemlere dair tanzim edilen 1.851.938,52 USD bedelli fatura haksız olarak iade edilmiştir.
Davacı ve ... tarafından müvekkile keşide edilen ....Noterliği'nin 26.12.2022 tarih ... Yev.Nolu ihtarnamesi içeriğinde:
Müvekkil tarafından keşide edilen 18299 nolu ihtarnameye cevap verildiği; sözleşmede açıkça tesisin işletmeye alınması için yapılacak ödemelerin tamamlanmasından sonra ibaresi geçtiği halde haksız temelsiz ve gerçeğe aykırı olarak;
-Tesis işletmeye alındıktan sonra ifadesine dayandıkları,
“Tesisin 21.04.2021 tarihinde işletmeye alındığını ve buna ilişkin ödemelerin tamamlandığını iddia ettikleri anlaşılmıştır.
Türbin ve jeneratör ödemelerinin tamamlanmadığı ekli olarak sunduğumuz belge yazışmalarla sabit olduğu halde; ilgili ödemelerin tamamını yaptıklarını türbin ve jenerat Süresinde temin ettiklerini iddia etmişler; ancak ne var ki devamla tevil yollu olarak türbin ve jeneratörün kurulumunun yapılmadığı kabul etmişlerdir.
Dava dilekçelerinde müvekkilin sorumluluğu altında olan tüm ödemeleri kendilerinin yaptığını iddia ettikleri halde, ilgili ihtarnamelerinde; müvekkilin sorumluluğu altında olan inşaat işleri tamamlanmadığı için türbin ve jenaratörün kurulumunun yapılmadığı gerçeğe aykırı bir şekilde iddia edilmiştir.
Davacı ve ... tarafından müvekkile ve ... Gayrimenkul Ltd.ŞTi'ne keşide edilen ....Noterliği'nin 26.12.2022 tarih ... Yev.Nolu ihtarnamesi içeriğinde:
Müvekkile sözleşmeden doğan alacaklarının ödenmemesi maksadıyla; Asılsız isnatlarla müvekkilin ve şirketinin ... A.Ş 'ne fatura düzenlendiği iddia edilmiştir.
Müvekkil tarafından ... A.Ş muhasebecisi ...'e keşide edilen ... .Noterliği'nin 29.12.2022 tarih ... yev.nolu ihtarnamesi ile ;
İhtarnameye ekli olarak sunulan ... Yapım işi için müvekkilin çalıştığı çeşitli taşeron firmalar tarafından ... A.Ş ye tanzim edilmiş Ocak 2022- Aralık 2022 tarihleri arasını kapsayan ancak kasıtlı olarak müvekkili zarara sokmak maksadıyla ... tarafından ... A.Ş kayıtlarına alınmayan 9 adet faturanın, şirket kayıtlarına alınması ihtar edilmiştir.
... tarafından müvekkile keşide edilen ... .Noterliği'nin 05.01.2023 tarih ... Yev.Nolu ihtamamesi içeriğinde:
İş bu müvekkilce keşide edilen 29.12.2022 tarihli ihtarnameye konu 9 adet faturadan 7'sinin kayıtlara alındığı hatta ödemesinin de yapıldığı iddia edilmiş; ... A.Ş'ye ve ... Gayrimenkul şirketlerine ait faturaların ise gerçeği yansıtmadığı iddia edilerek itiraz edildiği bildirilmiştir.
Hesapların Tetkiki İle İlgili Beyanlarımız,
Öncelikle müvekkil ... tarafından ... A.Ş yetkilisi ...'e gönderilen ve ekli sunulan 31.05.2022 tarihli mail ve ... harcama belgesi içeriğinde; ekte yapılan harcama listesinin gönderildiği, eksikliklerin olduğu ,bazı taşeron firmalarla ödemelerin tam bitirilmediği ,ödemelerin devam ettiği ilgili firmalarla ödemeler netleştiğinde tekrar bu ödemelerin ... A.Ş yetkilisi ... ile paylaşılacağı ifade edilmiştir. Bu bağlamda davacı tarafından müvekkilden hesapların alelacele istenmesinin sebebi müvekkil ...'in daha az harcama yaptığını gösterme gayreti içinde; müvekkilin hisselerini haksız bir şekilde ele geçirmeye gayesi taşımış olmalarındandır.
Bu maile ekli ... harcama listesi incelendiğinde 30.09.2022 tarihine kadar yapılmış ve yapılacak harcama listesinin sunulduğu, bu harcama tutarının 4.690.405,.20 USD olduğu belirtilmiştir. Bu harcamadan 31.05.2022 tarihinden sonra yapılacak ödemelerin ise tamamı olmamak kaydıyla 1.236.549,85 USD olduğu açıkça belirtilmiştir.
Kaldı ki müvekkil iş bu ... listesinde taraflarca ortak olarak paylaşılması gereken üretim gelirlerinin tamamını sehven karşı tarafin hak edişi gibi fazla (143.802.48 USD) gösterdiğini anlamış, iş bu %50 paylaşılması gereken 71.901,24 USD geliri de eksik gösterdiğini fark etmiştir. İş bu ... listesinde 30.09.2022 tarihinden sonra yapılacak ödemeler bulunmamaktadır. Ancak müvekkil iş bu tarihten sonra da bir çok ödeme gerçekleştirmiş, sonrasında yapılan ödeme kalemlerini de içerir ... listesi ve ekli belgeleri delil listemizle birlikte bilahare arz edilecektir.
Davacı ise dava dilekçesinin 7.maddesinde müvekkilin kendilerine toplam 1.476.841,41 USD harcama yaptığını bildirdiğini iddia etmiş, bu harcamanın ise sadece 594.465.331 USD lik bölümünü kabul ettiklerini beyan etmişlerdir.
Dava dilekçesinde belirtilen; ... AŞ'nin ... A.Ş'ye gönderdiğini iddia ettiği 3.861.481,48 USD harcama yaptığı savı tamamen gerçek dışıdır.
Davacının Yeminli Mali Müşaviri olduğunu belirten ... tarafından müvekkile, ... AŞ yetkilisi ...'e ve ... AŞ'nin diğer çift imza yetkilisi ...'e gönderilen 14.06.2022 tarih 12.03.saatli ... Konu Başlıklı mail ekindeki ... İnşaat Logolu davacının hazırladığı ... Projesi başlıklı ... harcama İisteleri incelendiğinde;
2.117.556,37 USD ... A.Ş'nin harcama yaptığı iddia edilmiş ilaveten 1.743.925.11 USD'nin ise sözleşme harici ... borç olarak verildiği iddia edilmiştir.
Daha önce müvekkile borç olarak 1.743.925,11 USD verildiği iddia edilmiş aşağıda bu meblağın ne olduğu detaylı olarak bilgilerinize arz edilmiştir. Karşı tarafın iddia ettiği 3.861.481,48 USD harcama toplamından aşağıda detaylı izah ettiğimiz 1.743.925,11 USD bedel çıkarıldığında kalan rakam 2.117.556,37 USD bedeldir. Davacının iddia ettiği gibi 2.323.293,81 USD değildir.
İş bu 1.743.925,11 USD lik iddia edilen ödemenin gerçek detayı aşağıda tensiplerinize arz edilmiştir. ( 50.000 USD + 627.645 USD + 1.066.280,11 USD )
50.000 USD :
...'in hesabına 23.09.2020 tarihli sözleşmenin 2.3 maddesinde belirtilen lisans bedeli olarak ödenmiştir. Yine sözleşmenin 2.3 maddesinde proje işletmeye alındıktan sonraki 3 yıl içindeki enerji miktarının | yıllık ağırlıklı ortalaması alınacağı ve 3 yılın sonunda hisse devir bedelinin buna göre tekrar belirleneceği belirtilmiştir. Kaldı ki iş bu 3 yıllık süre, ikinci türbin resmi geçici kabulü yapılmadığı için halihazırda başlamış değildir.
627.645 USD : (209.215*3 )
... Ltd Şti tarafından davacı ... A.Ş lehine keşide edilen cirantalarının sırasıyla ... A.Ş , ... A.Ş ve ... Gayrimenkul Ltd .Şti olduğu : 31.01.2022 keşide tarihli 209.215 USD Bedelli ...'na ait ... nolu 28.02.2022 keşide tarihli 209.215 USD Bedelli ...'na ait ... nolu 30.03.2022 keşide tarihli 209.215 USD Bedelli ...'na ait ... nolu çekler davacı ... A.Ş tarafından, 23.09.2020 tarihli sözleşme kapsamında borçların eşitlenmesi için ... A.Ş 'ye tevdi edilmiş, çekler görüldüğü üzere ... A.Ş tarafından ... A.Ş'nin; müvekkilin sahibi olduğu ve ... projesinde taşeron firma olan ... Gayrimenkul Ltd. Şti'ne ... yapım işi borçlarına mahsuben teslim edilmiştir.
Müvekkilin şirketi tarafından da bu çekler ... San.ve Tic.A.Ş adlı firmaya, borçlarına binaen teslim edilmiş ve çekler bu firma tarafından tahsil edilmiştir.
Müvekkilin sahibi olduğu ... Gayrimenkul Ltd. Şti. tarafından ... projesi kapsamında; ... A.Ş ye yapılan işlerden dolayı; 24.12.2022 tarih ... nolu 1.851,938.52 USD bedelli fatura tanzim edilmiş, iş bu fatura ... A.Ş şirketine tebliğ edilmiş, ancak yukarıda değinildiği gibi şirket muhasebecisi ... tarafından haksız olarak iş bu faturaya itiraz edilerek fatura iade edilmiştir.
1.066.280,11 USD :
Bahsi geçen bu meblağ doğru değildir. Detayı aşağıdaki gibidir.
Öncelikle yukarıda dilekçemizin 2 .,maddesinde belirtildiği üzere: taraflar arasında akdedilmiş 15.12.2021 tarihli ... 'nin Devrine (%50 Hissenin) İlişkin sözleşmenin de huzurdaki dava yönünden irdelenmesi gereken hususları bulunmaktadır.
Zira aşağıda detaylı olarak izah edileceği üzere; davacı kötüniyetli olarak bu sözleşme kapsamında yaptığı bir kısım ödemeleri de huzurdaki davasına dayanak yapmaya çalışarak Sayın Mahkeme'yi aldatmaya tevessül etmektedir.
İş bu 15.12.2021 tarihli sözleşmenin 2.3.maddesinde: ... Sözleşmenin imzalanmasından önce 6 yıllık net gelirinin 9450 sinin karşılığı olan hisse devir bedelinin 5.800.000 TL 'lik kısmını yine ...'in halihazırda %100 hissedar ve sahibi olduğu ... Anonim Şirketi 'ne ödemiştir. Devir bedelinin bakiyesi olan 6.700.000 TL Aralık 2021 ve Ocak 2022 döneminde satıcıya ödenecektir.
Görüldüğü iş bu 15.12.2021 tarihli sözleşmede açıkça sözleşme tarihi olan 15.12.2021 tarihinden önce: 5.800.000 TL “nin (500.000 + 600.000 + 4.700.000) müvekkil ...'in şirketi ... A.Ş ye ödendiği açıkça belirtilmiştir.
Bakiye 6.700.000 TL'nin ise (700.000 + 850.000 + 1.250.000 + 3.200.00) Aralık 2021 ve Ocak 2022 döneminde yapılacağı belirtilmiş olmakla. iş bu devir bedelinin son taksidi olan Ocak 2022 dönemi 700.000 TL lik meblağ hala ödenmiş değildir.
Gerçekten de iş bu davacı tarafından müvekkile mail olarak gönderilen ... harcama listesine bakıldığında ve ... A.Ş 'ye ... A.Ş tarafından gönderilen meblağlar incelendiğinde: (... A.Ş'nin ... ve ... hesap hareketlerinden de görüleceği üzere
¸
İş bu dolar meblağı yukarıda ilgili tarihlerdeki kurlara göre davacı tarafından müvekkile gönderilen ... tablosundaki kurlar esas alınarak hesaplanmıştır.
İlgili ... Listesinde 02.03.2021 tarihli 1 Milyon TL bedel ... A.Ş'ye ... A.Ş tarafından gönderilen meblağın açıklaması
İş bu bedel 02.03.2021 tarihinde ... A.Ş tarafından ... A.Ş ye gönderilen Milyon TL karşılığı 136.767.10 USD meblağ 23.09.2020 tarihli sözleşme kapsamında ortaklık bedellerin eşitlenmesi maksadıyla gönderilmiştir.
2.117.556,37 USD harcamanın detayı.( 3.861.481,48 USD - 1.743.925,11 USD)
Dava dilekçesinde belirtilen 1.538.187,67 USD 'nin dolar türbin jeneratör ve bağlantılı harcamanın kabul edilmesi mümkün değildir.
Sözleşmede kesin ve tartışmasız olan husus bu meblağın 800.000 USD olarak kabul edileceğidir.Bu bağlamda yerli teşviğinin de ... AŞ'nin hakkı olduğu ve bu faydadan dolayı davacının fazla para ödemeyi kabul ettiği açıktır.
Davacının hazırladığı ve ...'ın müvekkile ve ... A.Ş ye mail olarak gönderdiği 14.06.2022 tarih ... tablosunda ise türbin ve jenaratör için 1.374.910.27 USD(1.162.500 Euro) harcandığı iddia edilmiştir.
İlgili ... Tablosunda:
Türbin ve jeneratör * ek harcaması toplamı: 1.374.910,27 USD + 38.149,11 USD = 1.413.059,38 USD
Olarak belirtilmiş bu rakama ... tablosunda 137.500 Euro olarak belirtilen (karşılığı 145.588,24 USD ) ... firmasına türbin ve jeneratör için ... A.Ş tarafından ödenmesi gereken ancak ödenmemiş olan 125.000 Euro bedelli çek de eklenmiştir.
... Ltd.Şti'ne ... yapımı için ... A.Ş tarafından yapıldığı iddia edilen ödemeler : (175.634,37 USD)
Dava dilekçesinin 6.maddesinde ... şirketinin müvekkil ...'den ödemelerini alamadığı ... şirketinin sahayı terk ettiği iddia edilmiş ancak sahayı terk ettiği iddia edilmesine rağmen bu firmaya bizzat kendilerinin ... için ödeme yaptıklarını iddia etmişlerdir.
Bu husus tamamen gerçek dışıdır.... şirketi sahayı terk etmemiş işine devam etmiştir.
İlgili ... tablosunda gönderdiğini iddia ettiği paralar :
29.11.2021 tarihli 1.500.000 TL bedelli ... limited şirketi tarafından yapılan EFT ( İş bu bedelin 500.000 TL si ... şirketi tarafından ... limited' e iade edildiği görülmüştür) 31.05.2022 tarihli ... limited şirketi tarafından ... şirketi hamiline yazılmış 1.250.000 TL bedelli ... Şubesi'nin ... nolu çekidir.
Görüldüğü üzere bu ödemelerin davacı tarafından gönderilmediği açıktır.
Ayrıca ... limited şirketinin ,... şirketine ...'nda (köprübaşı regülatörü ve ... işi ) harici olarak ilgili tarihlerde başka bir iş yaptırdığı da belgeleri ile Sayın Mahkemenize arz edilecektir. bir kısım dekont ve çek ekli olarak sunulmuştur)
İlgili ... tablosunda ; 08.02.2022 tarihinde ... şirketine 250.000 TL gönderdiği iddia edilmişse de ... Aş yada ... Ltd.şirketi tarafından böyle bir ödemenin yapılmadığı tespit edilmiştir.... şirketi yetkilileri böyle bir ödeme yapılmadığını beyan etmşlerdir.
Yukarıda meblağların dolar karşılığı olan 175.634,37 USD bedel ... firmasına ... İnşaat Ltd şti tarafından gönderilmiştir. Müvekkilin ödemelerden de haberi yoktur.Belirtildiği gibi ... İnşaat Ltd Şti'nin ... da ... ilişkin ... şirketine kalan borcunun ... VE ... işine katılmaya çalışıldığı anlaşılmıştır.
Davacı tarafından müvekkile gönderilen iddia edilen ... harcama listesi incelendiğinde : 23.09.2020 tarihli sözleşme kapsamında ortaklık bedellerin eşitlenmesi maksadıyla ... A.Ş ye gönderilen sair diğer ödemeler tutar toplamının 180.359,37 USD olduğu tespit edilmiştir .Bu bedelin detayları aşağıdaki gibidir.( 180.359,37 USD )
-60.000 Euro Bedelli 15.04.2022 tarihli çek ( 64.874,09 USD ) ... firması çek ödemesi olarak iddia edilen ödeme
... Ltd.Şti :44.245,24 USD
- ... Denetim Bedeli 71.240.42 USD
Davacı tarafından müvekkile gönderilen iddia edilen ... harcama listesine göre ekeseriyetle ... limited şirketi tarafından ve davacı ... A.Ş tarafından ... içinyapıldığı iddia edilen (ancak hiç bir şekilde 23.09.2020 tarihli sözleşme kapsamında olmayan bedeller toplamı : ( 195.031,58 USD )
195.031,58 USD yaklaşık meblağın proje ile ilgisi olmayan harcama iddialarında bulundukları tespit edilmiş
İlgili ... harcama listesine göre her iki tarafında sorumluluğunda olan ... A.Ş'nin Ödemesi Gereken Resmi Ödeme Tutarlarının ise 7.883,03 USD olduğu tespit edilmiştir.
Şeklinde sunulan cevap dilekçesi ile davanın esastan reddi talep edilmiş,
Usule ilişkin olarak ise kısmi dava açılamayacağı, yetkili mahkemenin müvekkilinin şirket merkezinin bulunduğu ... Mahkemeleri olduğu gerekçesiyle yetki itirazında bulunulmuş, ayrıca talep konusu %50 hissenin değerinin 700.000,00 USD'den fazla olduğu ifade edilerek değer belirlenerek harcın ikmal edilmesi gerektiği ifade edilmiştir.
BİRLEŞEN DAVA:
Esas davada davalı birleşen davada davacı ... vekili dava dilekçesinde özetle; ağırlıklı olarak esas davada sunmuş olduğu cevap dilekçesini içerik olarak tekrar etmiş,
... AŞ'nin, müvekkili ... tarafından 2018 yılında kurulduğunu ve müvekkilinin kendi çabaları ile ... lisansını 02.07.2020 tarihinde alarak projeyi gerçekleştirmeye hak kazandığını, daha sonra müvekkilinin 23.09.2020 tarihli sözleşme ile hisselerinin tamamına sahip olduğu ... AŞ'nin %50 hissesinin devri için yine ayni sektörde ticari faaliyeti olan ... A.Ş ile anlaştığını, bu sözleşmeye göre ... ... AŞ, ... AŞ'nin %50 hissesinin devir bedeli olarak müvekkiline 750.000 USD ödeyeceğini, yine sözlesmeye göre ... ... AŞ'nin projenin işletmeye alınması için sadece türbin ve jeneratör temin ve kurulumundan sorumlu olacağını, müvekkilinin de diğer her türlü inşaat ve kurulumdan sorumlu olacağını, Tarafların proje işletmeye alındıktan sonra yaptıkları masrafları birbirlerine ibraz edeceklerini ve mahsuplaşacaklarini, dolayısıyla %50 hisseyi devralan ... AŞ'nin, projenin hizmete alınması ile ilgili sadece türbin ve jeneratörü temin edip kurulumunu gerçekleştireceğini, geri kalan inşaat ve diğer teknik işlerin müvekkili tarafından yerine getirileceğini veya taşere edileceğini, davalı şirketin bu hisse devrinden sonra davalının bizzat kendisinin tek hissedarı olduğu ... Limited Şirketi adına ... merkezli ... şirketinden 30.9.2020 tarihinde iki türbin, jeneratör, hidrolik güç ünitesi, nakliye ve devreye alma işi için 1.300.000 Euro'luk sözleşme imzaladığını ve 15 Ekim 2020 tarihinde satın alma emri verildiğini, müvekkilinin projeyi türbin ve jeneratörlerin kurulumu için hazır hale getirdiğini; ancak davalının anlaşmış olduğu ... şirketinin davalının ödemelerini aksatması, tedarikçi şirketi denetlememesi ve gerekli şekilde araştırıp yeterliliğini sorgulamaması nedeniyle zamanında teslimatı ve kurulumu yapamadığından 21.04.2022 tarihi itibariyle projede ancak tek bir ünite kurulabildiğini ve devreye alınabildiğini, bu tek türbinde bile birçok sorununun olduğunu, davalı şirketin tek yükümü olan türbin temin ve kurulumu işinin davalının kusuru nedeniyle ancak 05.04.2023 tarihinde tamamlanabildiğini dolayısıyla şirketin yaklaşık bir yıl davalının kusuru nedeniyle çok yüksek bir kardan mahrum kaldığını tüm bu nedenlerle davalı şirketin yükümlülüklerine uymaması nedeniyle ... projesinde 21.4.2022 ile 5.4.2023 tarihleri arasında kurulup devreye alınamayan ikinci türbin ve uzun süre gerektiği gibi çalışmayan ilk türbin nedeniyle şirketin mahrum kaldığı kârın daha sonra artırılmak üzere dava tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte şimdilik 100-USD'nin davalıdan tahsili ile dava dışı ... Şirketine ödenmesine,
İşbu durumun taraflar arasındaki hisse devir sözleşmesine aykırılık teşkil etmesi nedeniyle sözleşmede öngörülen cezai şartın belirsiz alacak davası olarak daha sonra artırılmak üzere dava tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte şimdilik 100-USD'nin, davalıdan tahsili ile müvekkili ...'e ödenmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
BİRLEŞEN CEVAP:
Esas davada davacı birleşen davada davalı ... AŞ vekili cevap dilekçesinde özetle; ağırlıklı olarak esas davadaki dava dilekçesi içeriğini bu kez cevap dilekçesinde savunma olarak öne sürmüş, müvekkili şirketin taraflar arasındaki 23/09/2020 tarihli hisse devir sözleşmesindeki tüm edimlerini eksiksiz olarak yerine getirerek ... AŞ'de %50 hisse sahibi olduktan sonra davacının edimini de kendisinin ifa etmesi nedeniyle borçlu olmak bir yana alacaklı olduğunu belirterek zamanaşımı def'inde de bulunmak suretiyle davanın reddini dilemiştir.
GEREKÇE:
Esas dava, taraflar arasında mevcut "...'nin Devrine İlişkin Sözleşme" başlıklı 23/09/2020 tarihli ... ile ... AŞ arasında imzalanan sözleşme kapsamında, ...'in tamamına sahip olduğu dava dışı ... Anonim Şirketi'nin sözleşmenin 2.3 maddesinde belirlenen bedel karşılığında %50'sini ... AŞ'ye devri sonrasında,
Tarafların edimlerini yerine getirme koşulları belirlenerek davacı alıcının ... ... üzerinde olan %50 hissenin kendisine devri ve yine cezai şart, alacak isteminde bulunup bulunamayacağı, bulunabiliyorsa devrolunacak hisse oranı ve cezai şart ile alacak miktarının belirlenmesi istemine ilişkin olup,
Birleşen davada ise; yine "...'nin Devrine İlişkin Sözleşme" başlıklı 23/09/2020 tarihli sözleşme kapsamında, davalı ... AŞ'nin edimini gerektiği gibi ve süresinde ifa etmediği iddiasına dayalı olarak sözleşmede öngörülen cezai şartın belirlenerek sözleşmenin tarafı olan ...'e ve yine her iki tarafın ortak olduğu ... AŞ'nin mahrum kaldığı karın belirlenerek anılan şirkete ödetilmesi istemine ilişkindir.
Taraflarca delil olarak dayanılan, başlangıçta ...'in sahibi olduğu dava dışı ... AŞ'nin uyguladığı proje, şirket hisse devri protokol ortaklığı, 23/09/2020 tarihli dava konusu sözleşme, tesisin kısmi geçici kabulü, tesisin geçici kabulü, taraflar arasında karşılıklı keşide edilen ihtarnameler ve delil olarak dayanılan diğer belgeler dosyaya sunulmuş, yazılan müzekkerelerle temin edilmiştir.
Taraflar arasındaki ihtilaf 23/09/2020 tarihli eser sözleşmesinden kaynaklanmakta olup, esas ve birleşen davaların açılış tarihi arasında TBK m.147'de öngörülen 5 yıllık süreden daha az bir süre bulunmakla, her iki yanın zamanaşımı def'i haklı görülmemiştir.
Yine yasal ve yerleşik yargı uygulaması dikkate alındığında, kısmi dava şeklinde açılan esas davada usule aykırılık bulunmamakla, bu istem haklı olmadığı gibi, yine istemlerden birisi para alacağına ilişkin olmakla,
Para alacaklarında yetkili mahkeme, genel yetki kuralı olan davalının (borçlunun) yerleşim yeri mahkemesidir. Ancak para borçları götürülecek borç kabul edildiğinden, Türk Borçlar Kanunu(TBK)m.89 gereğince, alacaklının ödeme anındaki yerleşim yeri mahkemesi de yetkili olmakla, davacı şirketin yerleşim yeri dikkate alındığında, mahkememiz yetkili olmakla, esas davada yetkiye yönelik itiraz da haklı görülmemiştir.
Mahkememizce taraflara ait ticari defter ve kayıtlar da yerinde incelenip gerekli tespitler yaptırılmak suretiyle inşaat yüksek mühendisi, mali müşavir ve nitelikli hesap uzmanından oluşturulan bilirkişi kurulundan öncelikle 19/09/2024 tarihli kök rapor esas davaya ilişkin aldırılmış,
Bu rapora yönelik itirazları karşılar ve yine birleşen davayı kapsar şekilde 22/09/2025 tarihli ek rapor aldırılmış,
Söz konusu ek rapora yönelik taraf itirazlarını karşılar şekilde 30/12/2025 tarihli ikinci ek rapor aldırılmıştır.
Bilirkişi kurulu rapor ve ek raporları gerekçeli ve denetime elverişli olmakla, yapılan tespitler hükme esas alınmış, ayrı bilirkişi kurulundan rapor aldırılması istemleri haklı görülmemiştir.
Taraflar arasında mevcut "...'nin Devrine İlişkin Sözleşme" başlıklı 23/09/2020 tarihli ... ile ... AŞ arasında imzalanan sözleşmenin ilgili maddeleri;
... Anonim Şirketi; 6446 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu uyarınca ... tarafından yapılan ihale ile ... ilçesi sınırları içerisinde, ... çayı üzerinde inşa edilecek olan ... kısmı projesini(Proje)gerçekleştirmeye 02.07.2020 tarihinde hak kazanmış olduğu belirtilerek;
2.2. maddesinde, “... ... Anonim Şirketi, ... Anonim Şirketi hisselerinin %50'sini, dolayısıyla ... %50'sini 700.000,00 $ (YediyüzbinAmerikanDoları) karşılığında devir alacaktır.”
23. maddesinde; “Sözleşme'nin imzalanmasından sonra Hisse Devir Bedeli olarak 700.000,00 $ (YediyüzbinAmerikanDolanj'nı ve buna ek 50.000,00 $'ı (toplam 750.000,00 $) ... Anonim Şirketinin 96100 hissesine sahip ...'e ödeyecektir.”
“İşbu sözleşme imzalanıp hisse devir bedeli ödendikten sonra, Projenin işletmeye alınması ile ilgili masraflar, ... ve ... tarafından eşit oranda yapılacaktır. Türbin ve Jeneratör temini ... tarafından yapılacak olup, diğer tüm masraflar ... tarafından yapılacaktır. Tesisin işletmeye alınması için yapılacak ödemelerin tamamlanmasından sonra taraflar, yaptıkları ödemeleri birbirlerine ibraz edecekler ve en geç bir ay içinde (ilk etapta lisans bedeli haricinde ...'nın ...'ya yaptığı 50.000 dolar da dikkate alınarak) eksik ödeme yapan taraf karşı tarafa ilave ödeme yapacak ve tarafların yaptıkları ödemeler eşitlenecektir. ...'nın türbin ve jeneratör temini için yaptığı masraflar 800.000,00 $ olarak hesaplanacaktır. Alıcının yerli ürün temin etmesi halinde, ...'nın yapacağı ödemenin 800.000$'ın üzerindeki kısmı tamamen ... tarafından karşılanacak olup taraflar arasında mahsuplaşma yapılacak ödeme listesinde yer almayacaktır. Bunun karşılığında yerli üründen sağlanacak ... cetvel 2 kapsamındaki teşvik gelirinin tamamı Alıcıya ait olacaktır.”
Denilerek sözleşmede denkleştirmeye örnek durumlar üzerinden hesaplamalar yapılmıştır.
“Tarafların ödeme hususunda yükümlülüklerini yerine getirmemesi ve ödemeleri eşitlememesi durumunda bu husus hisse devir oranını etkileyecektir.
Örnek olarak; ...'nın türbin ve jeneratör temini için yaptığı masrafların 800.000,00 $ olarak gireceği esasıyla,
-Projenin işletmeye alınması için toplam 1.800.000 $ harcandığı, bu harcamanın 800.000 $'lık kısmının ... tarafından, 1.000.000 $'lık kısmının ... tarafından yapıldığı varsayıldığında ...'nın ödemeleri eşitlemesi için ...'ya, hesabı bir önceki sayfada da görüleceği üzere 50.000 $ ödeme yapması gerekmektedir. Bu ödemeyi en geç 1 ay içinde yapmaması durumunda masrafların %2,78'ine (50.000/1.800.000) denk gelen 50.000 $ eksik katılım karşılığında ... ...'ya hisse devredecek ve nihai hisse oranları ... %47,22((800.000-4 50.000)/1.800.000), ... %52,78((1.000.000- 50.000) /1.800.000) şeklinde olacaktır.
-Projenin işletmeye alınması için toplam 1.500.000 $ harcandığı, bu harcamanın 800.000 $'lık kısmının ... tarafından, 700.000 $'lık kısmının ... tarafından yapıldığı varsayıldığında ...'nın ödemeleri eşitlemesi için ...'ya hesabı bir Önceki sayfadaki hesapta da görüleceği üzere 100.000 $ ödeme yapması gerekmektedir. Bu ödemeyi en geç 1 ay içinde yapmaması durumunda masrafların %6,67'sine(100.000/.500.000) denk gelen 100.000 $ eksik katılım karşılığında ... ...'ya hisse devredecek ve nihai hisse oranları ... %56,67((800.000--50.000)/1.500.000), ... %43,33((700.000- 50.000)/1.500.000) şeklinde olacaktır.”
3.3) Maddede; “... ve ... Lisans devrine ve Kapanışa kadar Projeye ilişkin önlisans ve lisans başvuruları ve lisans ile üretim için gerekli bütün prosedürleri usulüne uygun surette yerine getireceğini kabul, beyan ve taahhüt eder.
Taraflardan biri diğerine karşı işbu sözleşmede öngörülen yükümlülüklerini yerine getirmemesi durumunda, yükümlülüklerini yerine getirmeyen taraf karşı tarafa 1.000.000 Amerikan Doları (Birmilyon Amerikan Doları) ceza ödemeyi kabul ve taahhüt eder.”
Şeklindedir.
Bilirkişi heyeti kök raporunda, sözleşmeye konu tesisin kısmi geçici kabulüne ilişkin geçici kabul tutanağı da değerlendirilerek,
Sözleşme kapsamında tarafların sorumlulukları dikkate alınarak, dosyaya sunulan ve temin edilen tüm belgeler değerlendirilmek suretiyle, davacının jeneratör ve türbinleri temini için toplam 1.162.500,00 Euro(1.369.412,10 USD) harcama yaptığı,
... A.Ş. ile dava dışı ... firması arasında imzalanmış olan sözleşme bedeline ekipmanların temin ve montajının dahil olduğu, montaj bedelinin toplam bedelin %10-%15 seviyelerinde olabileceği, toplam sözleşme bedelinin de 1.300.000,00 Euro olduğu göz önüne alındığında, davacının ... A.Ş. ye göndermiş olduğu 1.162.500,00 Euro tutarının, sözleşme bedelinin yaklaşık %90'nına denk geldiği ve bu bedelin ... ekipmanların temini (taraflar arasındaki sözleşmedeki davacı sorumluluğu) için gereken bedel olduğu, bu kapsamda davacının, imzalanmış olan sözleşme kapsamındaki sorumluluklarını yerine getirmiş olduğu tespiti yapılmıştır.
Yine davalının sorumluluğunun, santralin yapımı için türbin ve jeneratörlerin temini haricinde kalan tüm masraflar olmasına göre,
Tarafların dosyaya sundukları evrak ile ... AŞ ticari defterlerinin incelenmesi sonucu davalı tarafından davaya konu iş için yapılan toplam harcama tutarının 99.968,33 USD olduğu,
Davacı şirket tarafından doğrudan ... AŞ ya da davalı hesabına gönderilen bedeller toplamının 1.981.310,22 Euro,
Davacı yanca faturası davacıya ya da ... İnşaat Firması'na kesilmiş ödemesi davacı yanca yapılmış davaya konu ... için yapılmış olan ödemeler toplamı 333.698,06 USD,
Davacı yanın türbin ve jeneratörlerin temini için 1.369.492,10 USD olmak üzere,
Davacı tarafından davaya konu ... kapsamında türbin ve jeneratörler hariç toplam (1.981.310,22 + 333.698,06) 2.315.008,28 USD, türbin ve jeneratörler dahil (2.315.008,28 + 1.369.492,10) 3.684.500,38 USD harcama yapılmış olduğu,
Davaya konu tesisin yapım maliyetinin türbin ve jeneratörler hariç 2.110.115,97 USD olduğu tespiti,
Teknik yönden yapılan hesaplamalar tablo halinde denetime elverişli olarak gösterilmek suretiyle yapılmıştır.
Esas davada davalı birleşen davada davacı ...'in sözleşme kapsamında kanıtlayabilmiş olduğu yaptığı harcama tutarı 99.968,33 USD ise de bizzat davacı şirketinde kabulünde olmakla yapılan ödeme tutarı 594.465,31 USD olarak kabul edilmiştir.
Davalı ...'in yukarıda yapılan hesaplama ve tespitlerden anlaşılacağı üzere, santralin yapımı için türbin ve jeneratörlerin temini haricinde kalan tüm masrafların tarafınca yapılması kararlaştırılmasına rağmen, sözleşmeden kaynaklanan bu edimini ifa etmediği anlaşılmaktadır.
Esas davaya ilişkin yapılan yargılamada,
Kök rapor ve sonrasında birleşen davayı da ve yine taraf itirazlarını da karşılayacak şekilde düzenlenen raporlardaki hesaplamalar dikkate alındığında sözleşme hükümleri uyarınca,
Türbin ve jeneratör bedeli ile ilgili davacı yanca harcanan bedel olan 1.369.492,10 USD olarak uygulanması, davalı harcamasının ise 594.463,31 USD olması nedeniyle, davaya konu ... Anonim Şirketi'nin %17,08 davalıya %82,92'sinin davacıya ait olduğunu kabulü gerekmekle, anılan şirkette davalı ersin adına kayıtlı 1.100 adet payın raporda belirlenen oranlama esas alınarak %32,92 'sine denk gelen 724,24 payın iptali ile davacı adına tesciline karar vermek gerekmiş,
Davacı şirketin, davaya konu tesis için yine bilirkişi raporunda belirlendiği üzere yaptığı harcamaların büyük bir bölümünün kendisininde ... A.Ş'ye temsilci olarak katılımından sonra yapılmış olmakla, 1.000.00 USD payına düşenden fazla yapmış olduğu harcama nedeniyle alacaklı olduğu iddiası, özellikle fazladan yapılan harcama nedeniyle tarafına davalıya ait bir kısım hissenin devredilmesi de dikkate alınarak haklı görülmeyerek bu istemin reddi cihetine gidilmiştir.
Yine yukarıda ayrıntılı olarak açıklandığı üzere davalı sözleşmeden kaynaklanan yükümlülüklerini yerine getirmemiş olmakla sözleşmenin 3.3 maddesinden görülen cezai şarta ilişkin düzenleme dikkate alınarak, talepte bulunulduğu gibi 1.000,00 USD cezai şarta ilişkin isteminde kabulü cihetine gidilmiştir.
BİRLEŞEN DAVA İLE İLGİLİ YAPILAN DEĞERLENDİRMEDE;
Davacı tarafça;
... Şirketi adına ... merkezli ... şirketinden 30.9.2020 tarihinde iki türbin, jeneratör, hidrolik güç ünitesi, nakliye ve devreye alma işi için 1.300.000 Euro'luk sözleşme imzaladığını,
Davacı/karşı davalı ... AŞ'nin, projenin hizmete alınması ile ilgili sadece türbin ve jeneratörü temin edip kurulumunu gerçekleştireceğini,
... şirketi davalının ödemelerini aksatması, tedarikçi şirketi denetlememesi ve gerekli şekilde araştırıp yeterliliğini sorgulamaması nedeniyle zamanında teslimatı ve kurulumu yapamadığını,
Bu nedenle;
Şirket yaklaşık bir yıl davalının kusuru nedeniyle çok yüksek bir kardan mahrum kaldığını tüm bu nedenlerle davalı şirketin yükümlülüklerine uymaması nedeniyle ... projesinde 21.4.2022 ile 5.4.2023 tarihleri arasında kurulup devreye alınamayan ikinci türbin ve uzun süre gerektiği gibi çalışmayan ilk türbin nedeniyle şirketin mahrum kaldığı kârı,
Ayrıca sözleşmedeki cezai şartı talep etmektedir.
Mahkememizce kök raporu düzenleyen bilirkişi kurulundan birleşen dosyayı da kapsayacak şekilde aldırılan 22/09/2025 tarihli ek raporla da dosya içeriği dikkate alınarak belirlendiği üzere,
Türbin ve Jeneratörleri temin ile kurulmuş olan ticari ve montajı için anlaşılan ... (...) firması ile kurulmuş olan ticari ilişki yönünden yapılan incelemede;
Davacının beyanında geçen 30.09.2020 tarihli evrak, ... firması tarafından hazırlanmış olan bir teklif formu olup bu evrak ... inşaat tarafından imzalanmıştır.
Aynı jeneratör ve türbinlerin temini konusunu içeren ... ile ... firması arasında düzenlenmiş 28 sayfalık sözleşmenin(bir örnek sayfasına raporda yer verilmiştir). Her sayfasının ... firmasının sözleşme tarihi olan 29.09.2020 itibari ile tek yetkilisi davacı ... tarafından imzalanmış olduğu görülmektedir.
Davacı iddiası doğrultusunda, ... inşaat imzalı teklif formu gereğince dava dışı ... inşaatın, ... firması ticari ilişki içinde olduğu düşünüldüğünde, tüm ödemelerin ... firmasından direkt olarak ... firmasına yapılması ve ... firmasının faturaları ... firmasına kesmesi gerekmektedir. Ancak fiiliyatta dava dosyası kapsamı incelendiğinde, ... firmasına yapılan tüm ödemelerin ... tarafından yapılmış olduğu, ... firmasının da faturalarını ...'ye yönelik düzenlemiş olduğu tespit edilmiştir.
Bu kapsamda, ... ile ticari ilişkinin, davacı/karşı davalı ... inşaat ile değil ... firması ile aralarında imzalanan 29.09.2020 tarihli sözleşme gereğince yürütülmüş olduğu değerlendirilmektedir.
Davaya konu türbin ve jeneratörlerin kurulumu yükümlülüğü;
Dava dosyasına eklenmiş olan e-mail lerin incelenmesi sonucu, türbin jeneratör ekipmanların temininden sonra montaj ve ekipmanların çalıştırılması aşamasında sıkıntılar yaşandığı, bir kısım ekipmanın montaj hatalarından kaynaklı olarak arızalandığı ve yenileri ile değiştirilmek zorunda kalındığı görülmektedir. Bu süreçte de tesisin tam kapasite ile çalışamamış olduğu tespit edilmiştir.
Davalı/karşı davacı türbin ve jeneratörlerin kurulumunun davacı/karşı davalı yükümlülüğünde olduğunu beyan etmekte olup konu değerlendirildiğinde; Taraflar arasında imzalanmış olan sözleşmenin 2.3. maddesinde “...İş bu sözleşme imzalanıp hisse devir bedeli ödendikten sonra, projenin işletmeye alınması ile ilgili masraflar, ... ve ... tarafından eşit oranda yapılacaktır. Türbin ve Jeneratör temini ... tarafından yapılacak olup, diğer tüm masraflar ... tarafından yapılacaktır...” Denilmektedir. Sözleşme kapsamındaki davacının sorumluluğu türbin ve jeneratörlerin temini olarak belirlenmişken, kalan tüm masrafların davalı ... tarafından yapılacağı imza altına alınmıştır.
Bu kapsamda türbin ve jeneratörlerinin kurulumunun davacı/karşı davalı uhdesinde olmadığı değerlendirilmektedir.
Davacı/Karşı davalının türbin ve Jeneratörlerin Temini için yükümlülüklerini; Davalı/karşı davacı yan iddiasında, davacı/karşı davalının ... firmasına gerekli ödemeleri yapmadığından kaynaklı olarak işte gecikme yaşanmış olduğunu iddia etmektedir.
Konu değerlendirildiğinde;
Davacı, uhdesindeki, Jeneratör ve Türbinlerin temini için toplam 1.162.500,00 Euro (1.369.492,10 $) harcama yapmış olup, bu harcamaların detayları kök raporumuzda verilmiştir.
... A.Ş. ile dava dışı ... firması arasında imzalanmış olan sözleşme bedeline ekipmanların temin ve montajının dahil olduğu, montaj bedelinin toplam bedelin %10-%15 seviyelerinde olabileceği, toplam sözleşme bedelinin de 1.300.000,00 Euro olduğu göz önüne alındığında, davacının ... A.Ş. ye göndermiş olduğu 1.162.500,00 Euro tutarının, sözleşme bedelinin yaklaşık %90 nına denk geldiği ve bu bedelin ... ekipmanların temini (taraflar arasındaki sözleşmedeki davacı sorumluluğu) için gereken bedel olduğu düşünülmektedir. Bu kapsamda davacının uhdesindeki Jeneratör ve Türbinlerin temini için gereken tutarı ödemiş olduğu ve bahsi geçen ekipmanların kök raporda ayrıntıları verildiği üzere davacı/karşı davalının türbin ve jeneratörlerin temin ederek 03.06.2021 tarihinde sevkini sağlamış olduğu tespit edilmiştir.
Bu kapsamda, birleşen davada davalı şirketin türbin ve Jeneratörlerin temini hususundaki yükümlülüklerini yerine getirmiş olduğu değerlendirilmektedir.
Tüm bu değerlendirmeler ışığıda davalı/karşı davacı yanın talepleri aşağıda maddeler halinde değerlendirilmiştir;
A) Tesisin tam kapasite çalışamamış olmasından kaynaklı kar mahrumiyeti talebi;
Davacı/karşı davalı ve davalı/karşı davacının sorumluluklarının taraflar arasında imzalanmış olan sözleşme ile belirlendiği, sözleşmede Türbin ve Jeneratörlerin temininin davacı/karşı davalı yanca kalan tüm işlerin davalı/karşı davacı yanca yapılacağının açıkça imza altına alınmış olduğu, ekipmanların temininden sonra montaj aşamasında bir çok sorun ile karşılaşıldığı ve montajdan kaynaklı olarak ekipmanların zarar gördüğü, ekipmanlarda yaşanan hasarların giderilme sürecinin davacı/karşı davalı yanca yürütülmüş olduğu, Türbin ve Jeneratörlerin temin edildiği dava dışı ... firması ile ticari iş ilişkisinin ... A.Ş. arasında, davalı/karşı davacının tek yetkili olduğu dönemde imzalanmış olan 29.09.2020 tarihli sözleşme gereğince sürdüğü, ... firmasının ...'ye 22.12.2021 tarihinde 16.643.021,01 TL bedelli fatura kestiği ve bunun karşılığında, ... A.Ş.'nin de ... firmasına ödeme yaptığı, davalı/karşı davacının kendisi tarafından düzenlenmiş ve yürütülmekte olan bir sözleşme kapsamında bulunan ve davacı/karşı davalı uhdesinde olmayan montaj hatalarından kaynaklı esas davada davacı birleşen davada davalı şirketin sorumlu tutulamayacağı,
Bununla birlikte, kök raporumuzda da ayrıntıları ile değerlendirildiği üzere, davalı/karşı davacının, taraflar arasındaki sözleşmede bulunan ödeme yükümlülüklerini yerine getirmediği, davalı/karşı davacı uhdesindeki inşaat sürecinde gecikme yaşandığı, davalı/karşı davacının sözleşmedeki kendi edimlerini yerine getirmezken, karşı tarafın edimlerini yerine getirmesini bekleyemeceği,
Bu durumda da davalı/karşı davacının herhangi bir kar mahrumiyetine hak kazanmamış olduğu ve davalı/karşı davacının cezai şart talebinin de yerinde olmadığı değerlendirilmektedir.
Şeklinde tespit yapılmıştır.
Yukarıda ayrıntılı olarak açıklanan nedenlerle esas davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
Birleşen dava ile ilgili davanın içeriği dikkate alınarak, denetim kolaylığı açısından bilirkişi kurulunca yapılan tespitlere ayrıntılı olarak yer verilmiştir.
Esas ve birleşen dava bütün olarak değerlendirildiğinde, mevcut birleşen dava ile ilgili yapılan yargılamada,
İddia, savunma ve dayanılan deliller bütün olarak değerlendirildiğinde, esas davanın davacısı birleşen davanın davalısı ... AŞ tarafından birleşen davada davacı esas davada davalı ... arasında imzalanan,
"...'nin Devrine İlişkin Sözleşme" başlıklı 23/09/2020 tarihli sözleşme kapsamında,... AŞ tarafından davalının üzerine düşen edimin büyük çoğunluğunu da ifa etmek kaydıyla kendi üzerine düşen edimi yerine getirdiği, bu nedenle yukarıda açıklanan gerekçelerle esas davanın kısmen kabulüne karar verildiği,
Birleşen dava ile ilgili yapılan değerlendirmede ise; 22/09/2025 tarihli bilirkişi kurulu raporunda belirlenen ve gerekçede yer verilen tespitlerden de anlaşılacağı üzere, davacı ...'in sözleşmede bulunan ödeme yükümlülüklerini yerine getirmemesinden kaynaklanan inşaat sürecindeki gecikmeden kaynaklı olarak, sözleşme kapsamında gerek kendi adına cezai şart isteyemeyeceği, yine ayrıca ... AŞ lehine, davalının kusura dayalı olarak oluştuğu iddia olunan kar mahrumiyetinin anılan şirkete ödenmesini isteyemeyeceği dikkate alınarak, birleşen davanın da bütünüyle reddi cihetine gidilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Nedenleri yukarıda açıklandığı üzere;
1-Esas davada;
Davanın kısmen kabulü ile;
A)... sicil numarasında kayıtlı ... Anonim Şirketi'nin davalı ... adına kayıtlı 1100 adet payın %32,92'sine denk gelen 724,24 payın iptali ile davacı adına tesciline,
Karar kesinleştiğinde bir örneğinin ...'ne gönderilmesine,
B)1.000,00 USD cezai şart alacağının 09/12/2022 olan dava tarihinden itibaren 3095 sayılı Yasa'nın 4/A maddesi uyarınca, Devlet Bankalarının USD cinsinden açılmış, bir yıl vadeli mevduat hesabına ödediği en yüksek faiz oranı uygulanmak suretiyle davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
C)Fazlaya ilişkin istemin reddine,
D)Hisse devri talebi yönünden 492 sayılı Harçlar Kanunu gereğince,
Alınması gereken 732,00 TL peşin harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
E)Alacak talebi yönünden 492 sayılı Harçlar Kanunu gereğince,
Alınması gereken 1.276,15 TL harcın peşin alınan 638,08 TL harcın mahsubu ile bakiye 638,07 TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
F)Davacı tarafından yatırılan 80,70 TL başvurma harcı, 638,08 TL peşin harç olmak üzere toplam 718,78 TL'nin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
G)Hisse devri talebi yönünden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca, davacı yararına hesaplanan 45.000,00 TL maktu vekâlet ücretinin %32,92'sine denk gelen 14.814,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
H)Hisse devri talebi yönünden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca, davalı yararına hesaplanan 30.186,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
I)Alacak talebi yönünden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca, davacı yararına hesaplanan 18.681,80 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
İ)Hisse devri talebi yönünden davacı tarafından yapılan 36.275,00 TL yargılama giderinden davanın kabul ve red oranına göre takdiren 11.941,73 TL'sinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, artan kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,
J)Alacak talebi yönünden davacı tarafından yapılan 36.275,00 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
K)Arabuluculuk için ödenen 3.120,00 TL'nin 6325 sayılı yasanın 18/A (11) (13) maddesi uyarınca;
2.073,55 TL'sinin davalıdan,
1.046,45 TL'sinin davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
L)HMK m.333/1 uyarınca harcanmayan gider avansının hüküm kesinleştiğinde ilgili tarafa iadesine,
2-Birleşen(... esasında kayıtlı iken) davada;
Davanın reddine,
A)492 sayılı Harçlar Kanunu gereğince,
Alınması gereken 732,00 TL harçtan, peşin alınan 427,60 TL harcın mahsubu ile bakiye 304,4 TL harcın davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
B)Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
C)Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca, davalı yararına hesaplanan 6.622,66 TL nispî vekâlet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
D)Davacı tarafından yapılan tebligat ve posta gideri 115,50 TL ve bilirkişi ücreti 1.000,00 TL olmak üzere toplam 1.115,50 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
E)Arabuluculuk için ödenen 3.600,00 TL'nin 6325 sayılı yasanın 18/A (11) (13) maddesi uyarınca davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
F)HMK m.333/1 uyarınca harcanmayan gider avansının hüküm kesinleştiğinde ilgili tarafa iadesine,
Dair, Esas davada davacı birleşen davada davalı Vekili Av. ..., Esas davada davalı birleşen davada davacı Vekili Av. ...(e-duruşma) yüzlerine karşı kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde ... Bölge Adliye Mahkemesinde İstinaf yolu açık olmak üzere oy birliği ile verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.05/05/2026
Başkan ...
¸e-imzalıdır.
Üye ...
¸e-imzalıdır.
Üye ...
¸e-imzalıdır.
Katip ...
¸e-imzalıdır.