T.C. Ankara 8. Asliye Ticaret Mahkemesinin 6361 sayılı Kanun uyarınca finansal kiralama sözleşmesinin feshi ve kiralanan malların iadesi talepli davasına ilişkin kararı.
Özet: Davacı banka, davalı şirketin finansal kiralama sözleşmelerinden kaynaklanan borçlarını ödemede temerrüde düştüğünü ve ihtarnameye rağmen kiraladığı malları iade etmediğini ileri sürerek sözleşmelerin feshinin tespiti ile malların iadesini talep etmiş; davalı taraf ise alacakların zamanaşımına uğradığı, fesih koşullarının oluşmadığı ve kira bedellerinin ödendiği savunmasını yaparken, bilirkişi incelemesinde geciken taksitlerin ihtarname sonrası verilen süre içinde ödendiği belirlenmiştir.
T.C. ANKARA 8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2025/230 Esas - 2025/895
TÜRK MİLLETİ ADINA YARGILAMA YAPMAYA VE HÜKÜM VERMEYE YETKİLİT.C.ANKARAASLİYE SEKİZİNCİ TİCARET MAHKEMESİK A R A R ESAS NO : 2025/230 EsasKARAR NO : 2025/895....DAVA : 6361 Sayılı Finansal Kiralama, Faktöring Ve Finansman Şirketleri Kanunundan Kaynaklanan (Finansal Kiralamaya Konu Malın İadesi)DAVA TARİHİ : 24/03/2025KARAR TARİHİ : 03/12/2025GEREKÇELİ KARARINYAZILDIĞI TARİH : 05.12.2025DAVA :Davacı vekili dava dilekçesinde; davacı banka tarafından tanınan kredi limiti çerçevesinde imzalanan finansal kiralama sözleşmelerine dayanılarak finansal kiralama ve eki belgelerdeki yazılı malların davalı şirkete kiralandığını, kiracı/borçlu şirketin iş bu sözleşmeye konu borçlarını ödemede temerrüde düşmesi üzerine davacı banka tarafından .... yevmiye numaralı ihtarname ile fesih ihbarında bulunularak borçların ödenmesi için yasa ve sözleşme muvacehesinde süre verilmiş ise de; ihtarnameye karşın borçlar/kira bedelleri ödenmediği gibi mülkiyeti müvekkili bankaya ait olduğu tartışmasız olan malların bankaya teslim edilmediğini, kira bedellerinin ihtarnameye karşın süresinde ödenmemesi nedeni ile ... sona ermiş olup, fesih hususu tek başına bu nedenle tartışmasız olmasının yanında esasen gerekmemekle birlikte....Kanunu başta olmak üzere ilgili kanun ve sözleşmelerin diğer hükümlerine aykırılık nedeni ile FSK'nin sona erdiğini belirterek finansal kiralama sözleşmesinin müvekkili banka tarafından haklı olarak fesih edildiğinin ve malların malikinin müvekkili banka olduğunun tespit edilerek taraflarına iadesine ve teslimine karar verilmesi isteğinde bulunmuştur.CEVAP :Davalı vekili cevap dilekçesinde; davacı tarafın alacak kalemlerinin zamanaşımına uğradığını, zamanaşımı itirazında bulunduklarını, fesih hususuna ilişkin olarak, 6361 sayılı yasının 31. maddesinin, kiralayanın fesih hakkını kullanabilmesi için belirli koşulların gerçekleşmesini şart koştuğunu, davacı tarafın bu şartların oluştuğunu ispatlayamadığını, yalnızca ihtarname gönderildiğini ileri sürdüğünü, ihtarnamenin tek başına fesih sonucunu doğurmadığını, müvekkili şirketin kira bedellerini sözleşmeye uygun biçimde banka aracılığıyla ödediğini, davacı tarafın bakiye alacak iddiasının gerçeği yansıtmadığını, fesih için gerekli koşulların oluşmadığını belirterek haksız ve dayanaksız davanın reddine karar verilmesi isteğinde bulunmuştur.GEREKÇE :Dava; 6361 sayılı finansal kiralama kanununun 31 ve 32. madde hükümlerine göre sözleşmenin feshinin tespiti ve finansal kiralama konusu malların iadesi isteğine ilişkindir.Davacı vekiline, davaya konu davalıya kiralanan malların fatura bedelleri olan 1.010.000,00 TL ile 44.000,00 Euro'nun dava tarihindeki kur üzerinden TL karşılığı toplamı olan tutar üzerinden harcı ikmal etmek üzere süre verilmiş, harç ikmali yapılmış, bu hali ile dava değeri itibari ile heyetçe görülecek davalardan olmakla dosya heyete tevdi edilerek yargılama heyetçe sürdürülmüştür.Deliller toplanıp dosya üzerinde ve gerektiğinde banka kayıtları üzerinde yerinde inceleme yetkisi verilerek bilirkişi incelemesi yaptırılmış olup bilirkişi 07.11.2025 tarihli raporunda her iki projeden kaynaklı geciken taksitlerin ihtar tarihinden sonra ve ihtarla verilen 60 günlük süre içinde ödendiğinin belirlendiğini, ayrıca 6361 sayılı .... Kanunu 31/1. maddesindeki düzenleme nedeni ile davacının sözleşmeyi fesih edip edemeyeceği noktasında taktirin mahkemeye ait olduğunu bildirmiştir.Dosya kapsamından; davacı banka ile davalı arasında 26.09.2022 ve 17.03.2023 tarihli 2 adet finansal kiralama sözleşmesi düzenlenmiştir. 26.09.2022 tarihli finansal kiralama sözleşmesinin Ek-1/ödeme planı başlıklı belgede proje tarihi, proje kâr oranı, proje süresi, devir bedeli belirtilmiş, sözleşmenin ek-2'de kiralanan listesi başlıklı belgede davacı banka adına düzenlenmiş 22.09.2022 tarihli ... sayılı proforma faturada kiralanan malların belirtildiği, 1.010.000,00 TL olarak kararlaştırıldığı, 17.03.2023 tarihli finansal kiralama sözleşmesinin Ek-1/ödeme planı başlıklı belgede proje tarihi, proje kâr oranı, proje süresi, devir bedeli belirtilmiş, sözleşmenin ek-2'de kiralanan listesi başlıklı belgede davacı banka adına düzenlenmiş 14.03.2023 tarihli proforma faturada kiralanan malların belirtildiği, 44.400,00 Euro olarak kararlaştırıldığı anlaşılmıştır.Davacı tarafından davalı şirkete ve kefil.... Noterliğinden keşide edilen 30.10.2024 tarih... yevmiye numaralı ihtarname ile finansal kiralama sözleşmeleri kapsamında bankaya olan tüm borçların muaccel hale gelmiş olup hesabın kat edildiğinin belirtilerek toplam nakdi borç tutarını işlemiş ve işleyecek gecikme cezası ve ihtarname, harç, masraf ve sair ferileri ile birlikte ihtarnamenin tebliğinden itibaren 1 gün içerisinde ödenmesi, aksi taktirde muhataplar hakkında ipoteğin/rehnin paraya çevrilmesi dahil bi cümle yasal takip işlemlerinin başlatılacağı, bankaya rehinli araçların aynı süre içerisinde iadesi, muhatapların, finansal kiralamadan kaynaklı borçları, mahrum kalınan kâr payı ve tüm ferileri ile birlikte ihtarnamenin tebliğ tarihinden itibaren 60 gün içerisinde ödememiş olmaları halinde, finansal kiralama kanunu ve sözleşme gereği bu sürenin sonunda sözleşmenin yeni bir ihtara gerek kalmaksızın fesih edilmiş olacağı, finansal kiralama konusu malların iş bu 60 günlük süreye müteakip 5 gün içerisinde bankaya aynen iade ve teslim edilmesi, aksi taktirde feshin tespiti ile malın iadesi için yasal yollara başvurulacağının ihtar edildiği, ihtarnamenin davalı borçluya 05.11.2024 tarihinde tebliğ edildiği anlaşılmıştır.Dava konusu finansal kiralama sözleşmelerinin 13.maddesi finansal kiralama konusu malın mülkiyeti ve zilyeti başlıklı olup 13/1. bendinde; finansal kiralama konusu malın mülkiyetinin kiralayana ait olduğu, kiracının bu mal üzerinde sözleşme ve finansal kiralama kanunu hükümlerine göre kiracı sıfatı ile zilyet olduğunun belirtildiği, sözleşmenin feshinin 23.maddede düzenlendiği toplam 41 maddeden ibaret olduğu anlaşılmıştır.6361 sayılı finansal kiralama, faktoring ve finansman şirketleri kanunun 31. maddesi sözleşmenin ihlali başlıklı olup; "(1) Kiralayan, finansal kiralama bedelini ödemede temerrüde düşen kiracıya verdiği otuz günlük süre içinde de bu bedelin ödenmemesi hâlinde, sözleşmeyi feshedebilir. Ancak, sözleşmede, süre sonunda mülkiyetin kiracıya geçeceği kararlaştırılmış ise, bu süre altmış günden az olamaz. Bir yıl içinde sözleşmede yer alan kira bedellerinden üçünü veya üst üste ikisini zamanında ödememesi nedeniyle ihtara muhatap olan kiracılarla yapılan sözleşmeler kiralayan tarafından feshedilebilir.(2) Taraflardan birinin sözleşmeye aykırı harekette bulunduğu hâllerde, bu aykırılık nedeniyle diğer tarafın sözleşmeyi devam ettirmesinin beklenemeyeceği durumlarda sözleşme feshedilebilir.(3) Kiracı ve kiralayan arasında finansal kiralama sözleşmesi ile ilgili ihtilaflarda, mahkemece finansal kiralama konusu malın ihtiyati tedbir kararı alınarak kiralayana veya üçüncü bir kişiye bırakılması durumunda kiralayan, mahkemeye malın rayiç değeri kadar teminat yatırmak suretiyle mal üzerinde tasarruf edebilir. Şu kadar ki; sözleşmenin feshinin haksız olduğuna karar verilmesi hâlinde kiralayan, kiracının zararını tazminle yükümlüdür." 32.maddesi sözleşmenin sona ermesinin sonuçları başlıklı olup "Sözleşme sona erdiğinde, sözleşmeden doğan satın alma hakkını kullanmayan veya bu hakkı bulunmayan kiracı finansal kiralama konusu malı derhâl geri vermekle mükelleftir." 33. maddesi sözleşmenin feshinin sonuçları başlıklı olup, "(1) Sözleşmenin kiralayan tarafından feshi ile 30 uncu maddenin ikinci fıkrası uyarınca kiracı tarafından feshi hâllerinde, kiracı malı iade ile yükümlüdür. İade edilen malın üçüncü kişilere satılması hâlinde sözleşmede aksi bir değer kararlaştırılmadıkça satış bedelinin, vadesi gelmemiş finansal kiralama bedelleri ile varsa kiralayanın bunu aşan zararı toplamından düşük olması durumunda aradaki fark kiracı tarafından kiralayana ödenir. Sözleşmede aksi bir değer kararlaştırılmadıkça iade edilen malın satış bedelinin, vadesi gelmemiş finansal kiralama bedelleri ile varsa kiralayanın bunu aşan zararı toplamından yüksek olması durumunda aradaki fark kiralayan tarafından kiracıya ödenir. İade alınan malın üçüncü kişilere finansal kiralama yöntemiyle kiralanması hâlinde de aynı esaslar uygulanır. (2) Sözleşme kiracı tarafından feshedilirse kiracı malı geri vermekle beraber uğradığı zararın tazminini, kiralayandan talep edebilir.(3) Sözleşmeden kaynaklanan borçlara karşılık teminat olarak alınan ipoteklerin paraya çevrilmesinde 2004 sayılı Kanunun 150/ı maddesi hükümleri uygulanır. (4) Kiracının bu Kanunda belirtilen süreler içinde borcunu ödememesinden dolayı kiralayan tarafından noter aracılığıyla kiracıya gönderilen fesih ihtarnameleri hakkında 2004 sayılı Kanunun 68/b maddesi hükümleri uygulanır." hükümlerine haizdir.Mahkememizce yapılan inceleme ve tüm dosya kapsamına göre; iş bu dava ile sözleşme hükümlerinin yerine getirilmemesi nedeni ile sözleşmenin feshinin tespiti ile finansal kiralama konusu malların aynen iade ve teslimi isteğinde bulunulduğu, davacı tarafça davalıya keşide edilen ihtarname ile finansal kiralama konusu borçların ihtarnamenin tebliğden itibaren 60 gün içerisinde ödenmesi, bu süre içinde ödenmemiş olması halinde sözleşmenin feshedilmiş olacağı ve finansal kiralama konusu malların 60 günlük süreye müteakip 5 gün içinde bankaya aynen iade ve teslim edilmesi, aksi taktirde feshin tespiti ve malın iadesi için yasal yollara başvurulacağının belirtildiği, ihtarname ile tanınan 60 günlük süre içerisinde her iki sözleşme kapsamındaki projeden kaynaklı geciken taksitlerin ihtarla verilen 60 günlük süre içerisinde ödendiği, bu hali ile talepte gözetilerek fesih koşulunun oluşmadığı anlaşılmakla açılan davanın reddine ilişkin aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle; Davanın reddine,Alınması gerekli 615,40 TL harcın peşin alınan 615,40 TL ve tamamlanan 47.188,04 TL toplamı 47.803,44 TL'den mahsubu ile artan 47.188,04 TL harç bedelinin karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatıran davacı tarafa iadesine,Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,Davalı tarafından yapılan yargılama gideri olmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,Davalı davada kendisini vekille temsil ettirmiş olup 408.824,43 TL nispi vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,Kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,Tarafların işbu karara karşı tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içinde ....Dair oybirliği ile verilen karar taraf vekillerinin yüzüne karşı açıkça okunup usulen anlatıldı. 03/12/2025....